İlk Derece Mahkemesi 2021/664 E. 2026/677 K.

T.C. ANTALYA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/664 Esas KARAR NO : 2026/677 DAVA : Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 13/11/2021 KARAR TARİHİ : 08/07/2026

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... İşletme Hakkı Sözleşmesi ile ... Mh. ... Blv. ... Apt. No:... /... ... /... adresinde faaliyet gösteren ... ... isimli işyerini davalılardan ...’a devrettiğini, işbu sözleşme ile diğer borçlu ... müşterek sorumlu ve müteselsil kefil olduğunu kabul beyan ve taahhüt ettiğini, sözleşme ile demirbaş teslim listesi taraflarca imza altına aldığını, sözleşmeye göre davalı iş yerini 6 aylık süre için işletecek, işletme hakkı olarak bir bedel ödemeyecek ancak iş yerinde sözleşmenin 4 nolu maddesi a,b,c ve d maddelerinde belirtilen işleri 1 ay içinde yapacağını kabul ve taahhüt ettiğini, işletme sözleşmeye uygun olarak davalıya içindeki, değeri ... -TL olarak belirlenen demirbaş eşyası ile birlikte bırakıldığını, sözleşmenin 3 nolu maddesine göre devre konu Restorant içerisinde bulunan ve sözleşme eki demirbaş listesinde belirtilen demirbaşların bedeli ... -TL olarak belirlendiğini, tarafların bu bedeli sözleşme ile kararlaştırılmış olmakla, demirbaş bedelinin uyuşmazlık konusu edilemeyeceğinin sabit olduğunu, yine, sözleşmenin 4 nolu maddesinde davalının a,b,c ve d maddelerinde yapılacağını taahhüt ettiği işlemleri yapmaması halinde ... -TL cezai şart ödeyeceğinin kararlaştırıldığını, sözleşmenin 13 nolu maddesinde işletme hakkı süresi sona erdiği halde işletme hakkı sahibi şahıs tarafından işletme hakkı verilen yer şirkete teslim edilmediği takdirde geçen her gün için ... -USD ceza ödeneceğinin kararlaştırıldığını, davalının, iş yerini devralarak uzun bir süre ... ... ... yeri veya başka isimlerle işletmesine rağmen sözleşmeye tamamen aykırı davranarak işletmede yapacağını vaat ettiği imalatları yapmadığı gibi işletmeyi müvekkili şirkete devretmediğini ve demirbaşları müvekkili tarafa iade etmediğini, davalı tarafın sözleşme gereği üzerine düşen edimleri yerine getirmediğini, davalıların sözleşmeye aykırılıkları nedeniyle müvekkiline teslim edilmeyen demirbaş bedeli olan ... -TL ve sözleşme ile kararlaştırılan cezai şartlara esas olmak üzere, hak edilenin çok azı talep edildiğinden takdiri indirim uygulanmadan ... -TL cezai şart olmak üzere toplamda ... -TL' nin davalıların sözleşme ile belirlenen tarih olan ... tarihinden itibaren temerrüde düştükleri gözetilerek bu tarihten itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taleplerin zamanaşımına uğradığını, Antalya Asliye Ticaret Mahkemeleri işbu davada görevli ve yetkili olmadığını, sözleşmenin yapılış tarihi olan ... tarihinde herhangi bir ticari faaliyet yürütmediğini, dava konusu sözleşmeden elde edeceği herhangi bir yarar bulunmadığını, dolayısıyla sözleşmeye taraf olmadığından husumet yokluğu bulunduğunu, kefalete ilişkin sözleşme hükümlerinin gerekli şekil şartlarına haiz olmadığını, dolayısıyla butlanla batıl olduğunu, sözleşme tarihinde evli olduğunu ve eşi tarafından kefalet sözleşmesine rızayı gösterir herhangi bir durum olmadığını, geçerli bir kefillik olmadığını, sözleşmenin imzalandığı sırada ...' un işletmesinde işçi olarak çalışmaya başladığını, ancak çok kısa bir süre sonra sigortası yapılmadığından dolayı işten ayrılmak durumunda kaldığını, devredilen bu işletmenin işletilmesi ile ilgili bir yetkisinin bulunmadığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... cevap dilekçesi ibraz etmemiş, davayı takip etmemiştir. DELİLLER VE GEREKÇE : Davacı vekili tarafından arabuluculuk tutanağı, Antalya Esnaf ve Sanatkarlar Odası tasdiknamesi, dava konusu işletme hakkı sözleşmesi dosyaya delil olarak ibraz edilmiş, mahkememizce Antalya Ticaret Sicil Müdürlüğüne ve Esnaf ve Sanaatkarlar Sicil Müdürlüğüne, Antalya ...Asliye Hukuk Mahkemesine, Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesine, davalı ... hakkında tacir araştırması için yazılan müzekkere yanıtları celp edilmiş, davalı ...'a isticvap davetiyesi çıkartılmıştır. Dava, işletme hakkı sözleşmesine aykırılık demirbaş bedeli ve cezai şartın tahsiline ilişkindir. İşletme devrinden kaynaklı alacak talepli eldeki dava, mutlak ticari dava olduğundan ve HMK'nın 10.maddesi gereği sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinin de yetkili olması nedeniyle görev ve yetki itirazları yerinde görülmemiş ve TBK 146.madde gereği 10 yıllık zamanaşımı süresi dolmadığından zamanaşımı itirazı da yerinde görülmemiştir. ... tarihli işletme hakkı sözleşmesi incelendiğinde; davacı şirketin işletmeyi devreden, davalı ...'un işletmeyi devralan kişi olduğu, işletme süresinin 6 ay olarak belirlendiği, işletmeyi devralanın işletme hakkı bedeli olarak herhangi bir ödeme yapmayacağı, işletmede bulunan demirbaşların bedelinin ... TL olarak belirlendiği, işletme hakkını devralan ...'a sözleşme ekinde belirtilen demirbaşların sağlam ve temiz bir şekilde yediemin olarak teslim edidiği, sözleşme süresi sonunda ...'un demirbaşlar ile kendisinin almış olduğu demirbaşlar ile yapmış olduğu masrafları bedelsiz bir şekilde işletmede bırakıp kullanım hakkını devreden şirkete bedelsiz olarak bırakacağı, işletme hakkını devralan ..., işletmede açılır kapanır tente-branda yapacağını, fırın bacasına su filtreli baca sistemi kuracağını, mutfak bölümünü restorana dahil etmeyi ve 24 m2'lik bir alana da asma kat yapmayı taahhüt ettiği, işletme hakkı süresinin bitiminde tarafların tekrar bir araya gelerek işletmenin yeni şartlarda devam edip etmeyeceği konusunda görüşme yaparak işbu görüşme sonucunda devam etme kararı alınması halinde işletme hakkını devreden şirketin koymuş olduğu sermaye bedeli işbu sözleşmenin yapıldığı tarihteki dolar kuru üzerinden, ... tarafından yapılan masraflar da yine bu sözleşmenin yapıldığı tarihteki dolar kuru üzerinden işletme sermayesi olarak kabul edileceği, tarafların işbu sözleşme süresi sonunda tekrar başka şartlarda işletmeye devam kararı almadıkları taktirde ...'un yapmış olduğu masraflar karşılığında herhangi bir bedel talep etmeyerek işletmeyi terk edeceği, ...'un taahhüt ettiği edimleri sözleşme tarihinden itibaren 1 ay içinde yapmadığı taktirde herhangi bir ihtar ve ihbara gerek kalmaksızın işletme hakkını bedelsiz olarak kaybedecek ve işletmeyi tahliye edecek ve ... TL cezai şart ödemek zorunda kalacağı, işletme hakkı sona erdiğinde, işletme hakkı verilen yerin işletme hakkını veren şirket yetkililerine tutanak ile teslim edileceği, işletme hakkı süresi sona erdiği halde işletme hakkı sahibi tarafından işletme hakkı verilen yer şirkete teslim edilmediği takdirde geçen her gün için bu şahıs tarafından ... USD ceza ödeyeceği, işletme hakkını devreden şirkete karşı, işletme hakkını devralan şahsa yöneltilecek sözleşmede belirtilen tüm cezai şart, tazminat v.s. gibi hukuki sorumluluklar açısından ...'in müşterek sorumlu müteselsil kefil olduğunu kabul beyan ve taahhüt ettiğinin kararlaştırıldığı, sözleşme ekinde demirbaş listesinin bulunduğu ve sözleşmenin davanın taraflarınca imzalandığı görülmüştür. Davalı ..., ... tarihli işletme hakkı sözleşmesi başlıklı evrak hakkında Talimat Mahkemesince usulünce yapılan isticvap davetine rağmen duruşmaya katılmadığından duruşmaya katılmayan davalının sözleşme ve içeriğini kabul ettiği sonucuna varılmıştır. Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davalı ...'un Antalya Esnaf ve Sanatkarlar Odası kayıtlarına göre dava konusu işletmeyi ... ile ... tarihleri arasında işlettiği, davacının dayandığı sözleşme, davalı ...'un ikrarı ve sözleşmede belirtildiği şekilde işletme hakkı verilen yerin işletme hakkını veren şirket yetkililerine tutanak ile sözleşmede belirtilen sürede teslim edildiğine dair davalılarca ortaya atılan bir iddia bulunmadığı gibi buna ilişkin herhangi bir delil de sunulmadığı, talep edilen cezai şart miktarının fahiş olmadığı ve hakkaniyetli olduğu sonuç ve kanaatine varılmakla davalı ...'a karşı açılan davanın kabulüne karar verilmiş, davalı ... 'in ise sözleşme tarihinde yürürlükte olan 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 484.maddesinde düzenlenen kefalete ilişkin hükümlere göre geçerli bir kefalet olabilmesi için aranan şartlardan kefilin mes'ul olacağı muayyen bir miktar sözleşmede belirtilmediğinden davacının geçersiz olan bu kefalet sözleşmesine dayanarak kefilden ödeme talep edemeyeceği kanaatine varılarak davalı ...'e açılan davanın reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Neden ve kanıtları yukarıda açıklandığı üzere, 1-Davalı ...'e açılan davanın reddine, 2-Davalı ...'a açılan davanın kabulü ile; ... TL'nin dava tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile bu davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 3-Alınması gerekli ... -TL harçtan peşin alınan ... -TL harcın mahsubu ile bakiye ... -TL harcın davalı ...'tan tahsiline, 4-Davacı tarafından yapılan .... -TL ilk masraf, ... -TL tebligat gideri olmak üzere ... -TL yargılama gideri ile peşin alınan ... -TL toplamı ... -TL'nin davalı ...'tan alınarak davacıya verilmesine, 5-Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeniyle Adalet Bakanlığı Bütçesinden ödenen ... -TL yargılama giderinin 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/a-13 maddesi gereğince davalı ...'tan alınarak hazineye irat KAYDEDİLMESİNE, 6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ... -TL vekalet ücretinin davalı ...'tan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde davacıya iadesine, Dair, davacı vekilinin ve davalı ...'in yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Bölge Adliye Mahkemesi'nde ilgili Hukuk Dairesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.08/07/2026

Katip ... (E-İmzalı)

Hakim ... (E-İmzalı)