İlk Derece Mahkemesi 2016/307 E. 2026/554 K.

T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2016/307 Esas - 2026/554 TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2016/307 Esas KARAR NO : 2026/554 ............ ................ ................... ..................... .......................... ............................... ................................... DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan), Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 22/05/2014 KARAR TARİHİ : 02/07/2026 KARAR Y. TARİHİ : 16/07/2026

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan), Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: ASIL DAVA: İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle (Mahkememizin 2014/383 Esas sayılı dosyaya mübrez); 4628 sayılı Kanun'la ........... dağıtımındaki özelleştirmelerin 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun kapsamında Başbakanlık Özelleştirme İdaresi tarafından yapılacağının hükme bağlandığını, %100 hissesi davalı ........'a ait olmak üzere 20 ayrı dağıtım şirketi kurulduğunu, müvekkili şirkete ait ana sözleşmenin 01.03.2005 tarihinde tescil edilerek kuruluş işlemlerinin tamamlandığını, müvekkili şirketin hisselerinin % 100'ünün 02.09.2010 tarihinde ............ Enerji Dağıtım ve Parekende Satış Hizmetleri A.Ş.'ne devredildiğini, davalı tarafça müvekkili şirkete gönderilen 12.03.2014 tarih ve 8960 sayılı yazıda “... 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkındaki Kanun kapsamında özel sektöre devri yapılan şirketinizin devir işlemleri arasında Genel Müdürlüğümüz ile şirketiniz arasında gerçekleşen para hareketlerinin özelleştirme ilgili mevzuat ve ihale dökümanlarında öngörüldüğü şekilde işleme tabi tutulup tutulmadığı konularında hazırlanan söz konusu inceleme ve soruşturma raporunun; B-Teşekkül Hakları Yönünden bölümünde; 4.564.166,67-TL'nin yasal faizi ile birlikte şirketinizden tahsil edilmesi öngörülmüştür. Bu çerçevede 4.564.166,67-TL ana para, 1.500.172,81-TL faizi ve 270.031,11-TL KDV olmak üzere toplam 6.334.370,58-TL'nin en geç 25.03.2014 tarihine kadar Genel Müdürlüğümüzeün banka hesaplarına ödenmesi gerekmektedir.” denildiğini, bu yazı üzerine talep edilen 4.564.166,67-TL ana paranın 25.03.2014 tarihinde dava haklarının saklılığı kaydı ile davalı tarafın banka hesaplarına yatırıldığını, davalı tarafın talebinin hukuka uygun olmadığını, 4046 sayılı yasa çreçevesinde yürütülen ........... dağımı şirketlerinin özelleştirilmesinde dağıtım sisteminin (Eylül 2036'ya kadar) işletme hakkına, dağıtım ve parekende satış lisansına sahip şirketin % 100 hisselerinin blok olarak satışı yöntemi uygulandığını, bu yönteme göre faaliyetlerini rutin olarak yürüten tahsilat ve ödemelerine rutin olarak devam eden şirket alacak, hak ve borçlarıyla birlikte yani bilanço mevcutlarıyla birlikte özel sektöre devredildiğini, ihale şartnamelerinde yer alan istisna hükmü çerçevesinde, devir tarihinden bir önceki ay sonu itibarı ile şirket bilançolarında yer alan birikmiş kamu ve tarımsal sulama alacakları ile enerji borçları şirket bilançosundan çıkarılarak ........ bilançosuna aktarıldığını, söz konusu bilanço kalemleri dışında diğer kalemlerin ise dağıtım şirketi bilançosunda bırakıldığını, ilgili şirket mevcut bilançosuyla ve alacak, borç, hak ve hükümlülükleri ile birlikte özel sektöre devredildiği,i bu hususların yatırımcılar tarafından teklif öncesi yapılan fizibilite çalışmalarında dikkate alındığını ve buna göre teklif verildiğini, diğer bir söylemle ilgili dağıtım şirketinin bilançosundaki tüm unsurların özelleştirme bedeli içerisinde değerlendirildiğinin açık olduğunu, ÖİB tarafından 4046 sayılı Yasa kapsamında gerçekleştirilen ........... dağıtım özelleştirmelerinde, devir öncesinde söz konusu şirketlerin bir kısım alacak ve borçlarının ........'a devredilmesinin öngörüldüğü, buna yönelik hükme ihale dökümanlarında (ihale şartnamesi, ve/veya hisse satış sözleşmesi taslağı) yer verilmek sureti ile yatırımcıların değerlendirilmelerinde bu hususu dikkate almaları ve tekliflerini buna göre vermelerinin sağlandığını beyanla; 4.564.166,67-TL alacaklarının 25.03.2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; 4046.sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Yasa kapsamında özel sektöre devri yapılan .... .........., ....... .......... ve diğer sekiz ........... Dağıtım Şirketinin hisselerinin özel sermayeli firmalara fiili devri (Blok Hisse Satış Yöntemiyle İşletme Hakkı Devri yapılmak suretiyle özelleştirilmeleri) aşamasında şirketleri ile anılan ..........'ların arasında gerçekleşen para (fon) hareketlerinin (bahsi geçen ..........'ların devre esas bilançolarında bulunan serbest ve blokeli hazır değerlerin “kasa, banka, yoldaki paralar, kısa vadeli repo) söz konusu ..........'ların özelleştirilmesi ilgili mevzuat ve ilgili ihale dökümanında öngörüldüğü şekilde işleme tabi tutulup tutulmadığı, söz konusu ..........'ların personelinin devir aşamasında hataen, kasten veya ihmalen mevzuat harici işlemlere yer verip vermediği, bu neviden işlemler var ise, sonucunda şirketlerinin zararının oluşup oluşmadığının, oluşmuş ise sorumluların tespiti ve oluşan zararın tazminine dair hususların incelenmesi neticesinde, 4046 sayılı Yasa çerçevesinde yürütülen ........... dağıtım şirketlerinin özelleştirilmesinde dağıtım sisteminin (Eylül 2036'ya kadar) işletme hakkına ve dağıtım ve perakende satış lisansına sahip şirketin %100 hissesinin blok olarak satışı yöntemi uygulandığını, bu yönteme göre faaliyetlerini rutin olarak yürüten tahsilat ve ödemelerine rutin olarak devam eden şirketin alacak hak ve borçlarıyla birlikte yani bilanço mevcutlarıyla birlikte özel sektöre devredildiğini, buna göre devir hisse satış sözleşmesinin imzalanması işleminin devir tarihinden önce kamuya ait olan şirket hisselerinin devir tarihinden itibaren özel sektöre geçmesinden ibaret olduğunu, bu nedenle devir sırasında devir bilançosu, kasa, stok veya demirbaş sayılı, sayaç okuma gibi uygulamalar yapılmasının söz konusu olmadığını, bu neviden ve uygulamaların icra edileceğine dair ilgili ihale dokümanında herhangi bir hükme yer verilmediği gibi önceki bölümlerden bu yana değinilen mevzuatta da bu yönde uygulamayı öngören hükümlerin yer almadığını, öte yandan ihale şartnamelerinde yer alan istisna hükmü çerçevesinde devir tarihinden bir önceki ay sonu itibariyle şirket bilançolarında yer alan birikmiş kamu ve tarımsal sulama alacakları ile enerji borçlarının şirket bilançosundan çıkarılarak ........ bilançosuna aktarıldığı, söz konusu bilanço kalemleri dışında diğer kalemlerinse dağıtım şirketi bilançosunda bırakıldığı, ilgili şirketin mevcut bilançosuyla ve alacak, borç, hak ve yükümlülükleriyle birlikte özel sektöre devredildiğini, özelleştirme sürecinde kullanılan ihale şartnameleri ve son teklif verme tarihinden önce yatırımcılar ile paylaşılan hisse satış sözleşme taslaklarında, şartnamenin 22.maddesi (e) bendinde şirket muhasebe kayıtlarında yer alan 01.01.2009 tarihinden önceki döneme ait genel aydınlatma alacakları ve ibadethanelerden olan alacakların ........'a aktarılacağını, sözleşmenin imzalandığı tarihten önceki ayın son günü itibariyle şirket muhasebe kayıtlarında yer alan resmi daireler, belediyeler, iç tüketim ve içme suyu tesislerinden kaynaklanan alacakları ve tarımsal sulama alacakları ile şirket muhasebe kayıtlarında yer alan son ay faturası dışında kalan ......... ve bağlı şirketler ile .........ve ...'a olan borçların ........'a aktarılacağı yönünden hükümlere yer verildiğini, ........ Yönetim Kurulunun 05.10.2006 tarih ve 42-627 sayılı karır ile dağıtım şirketlerinin nakit akışı ve fon yönetiminin yeniden düzenlendiği ve bu düzenlemenin ........ Mali İŞler ve Finans Yönetimi Dairesi Başkanlığı tarafından 13.10.2006 tarih, 9933 sayılı yazı ile tüm ........... dağıtım şirketlerine bildirerek gereğinin talimatlandırıldığını, anılan daire başkanlığı tarafından dağıtım şirketlerine gönderilen muhtelif tarih/sayı yazılarda, genel olarak 28.08.2009 tarih, 3952 sayılı yazıda, şirketler tarafından yapılacak enerji bedeli ödemeleri kapsamında ........ ile ......... bağlı ortaklıklarına ait enerji ödemeleri yapıldıktan sonra bankada atıl para bırakılmaksızın kalan bakiyenin tamamının ........ Genel Müdürlüğüne aktarılması, cari dönem faturalarını aşan kısım için geçmiş dönem faturalarına mahsuben .......... Genel Müdürlüğüne ödeme yapılması ve bankalarda kısa vadeli (1-2 günlük) finansman ihtiyacı dışında nakit bulundurulmamasının istendiği, yine 26.07.2010 tarih, 3710 sayılı talimatta; şirketlerce her ay sonunda bankalardaki tüm hesap bakiyelerinin alınarak ve gerekirse yoldaki paraların da takip edilerek kısa vadeli (1-2 günlük) finansman ihtiyacı dışına nakit bulundurulmaması ve bu konu ile ilgili gerekli tedbirlerin alınarak yapılan enerji bedeli ödemelerinin geciktirilmeden süresinde günlük nakit takip programı tablosuna işlenmesi gerektiği belirtilerek, özellikle devir aşamasındaki dağıtım şirketlerinin bu çerçevede işlemleri yerine getirme hususunda daha hassas olmaları talimatlandırıldığı halde bu talimatları yerine getirme hususunda gereken dikkat ve özenin gösterilmemesinin, Özelleştirme Yüksek Kurulunun muhtelif tarih ve sayılı kararı doğrultusunda, yine OİB'ce kayıtlarına göre enerji kitlerine borçları bulunduğu halde, blokeli tutar hariç serbest hazır değerlerin bu borcun ödenmesinde kullanılması ve repoya bağlanması böylelikle hisseleri devralan alıcı şirketlerin devredilen hazır değer tutarı kadar sebepsiz zenginleşmesine sebebiyet verildiğini, devre esas bilanço tarihinde ve bu bilançolara göre kasa ve bankalarda bulunduğu anlaşılan serbest hazır değerler (kasa, banka, yoldaki paralar, kısa vadeli repo) ile blokeli hazır değerlerin ilgili şirketin iki günlük cari harcamaları düşüldükten sonra kalan kısmının, hissesi özel sermayeli firmalara devredilen ..........'ların bünyesinde bırakıldığını, halbuki bu tutarların (ilgili ..........'ın geçmiş dönemlere ilişkin ......... ve diğer Enerji KİT'lerine olan borçlarının İhale Şartnamesinde yer alan düzenlemeler gereğince ........'a devredildiği dikkate alındığında) ........'ın hakkı olduğunu, bu nedenle de bahsi geçen bu tutarların öncelikle özelleştirilen (%100 oranındaki hisseleri özel şirketlere devredilen) ..........'lardan, bunun mümkün olmaması halinde ise ilgili ..........'ın hisselerini blok olarak satın alarak mülkiyet hakkını kazanan firmalardan, 6098 sayılı TBK'nun 49.maddesinde belirtilen kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlü olduğunu ve 77.maddesinde belirtilen haklı bir sebep olmaksızın, bir başkasının malvarlığından veya emeğinden zenginleşen, bu zenginleşmeyi geri vermekle yükümlü olduğunu, bu yükümlülüğün özellikle zenginleşmenin geçerli olmayan veya gerçekleşmemiş yada sona ermiş bir sebebe dayanması durumunda doğmuş olur şeklinde belirtilen haksız fiil ve sebepsiz zenginleşmeyi düzenleyen hükümleri doğrultusunda hukuki yollardan yasal faizi ile birlikte öncelikle anılan ..........'lardan ve ..........'ların hisselerini devralan yatırımcı firmalardan, talep ve tahsil edilmesi için alacak davası açılması gerektiğinin belirtildiğini, inceleme konusu on ayrı ..........'ın ana statüsünün 3.maddesinde açıkça belirtildiği üzere personelin ..........'taki görevini karlılık ve verimlilik ilkeleri doğrultusunda icra etmesinin yasal bir zorunluluk olduğunu, yürütme yönündeki yükümlülüğünün yalnızca ilgili ..........'a karşı olmadığını, hissedarlık ilişkisi ve hakkı bağlamında TTK hükümlerine göre anılan yükümlülüğün aynı zamanda ........'a karşı da mevcut bulunduğunu, söz konusu soruşturma raporunun ETKB Denetim Hizmetleri Başkanlığının yazısıyla Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığına gönderilmesinin ardından, Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığının belirtilen yazısı üzerine gerekli işlemlerin yerine getirildiğini, Soruşturma Raporunun "Teşekkül Hakları Yönünden" başlıklı bölümünde ön görüldüğü şekilde Mali İşler ve Finansman Müdürlüğü'nün, davacı şirkete, raporla tespit edilen söz konusu bedelin faizi ile birlikte ödenmesi gerektiği yönündeki 12.03.2014 tarih, 8960 sayılı yazısı üzerine davacı tarafın 4.564.166,67.-TL ana para tutarını 25.03.2014 tarihinde Genel Müdürlük hesabına ödediğini beyanla, haksız ve yersiz olarak açılan iş bu davanın öncelikle usulden reddine, usulden reddedilmemesi halinde, davanın esas yönünden reddine, sair beyanda bulunma, delil ve karşı delil ibraz ve ikame etme haklarının saklı tutulmasına karar verilmesini talep etmiştir. BİRLEŞEN ........ 2. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ 2014/568 E, 2017/528 K, SAYILI DOSYASI İDDİA: Davacı vekili mahkememize ibraz ettiği ve duruşmada içeriğini tekrar ettiği 27/10/2014 tarihli dava dilekçesinde özetle; 4046 sayılı özelleştirme uygulamaları hakkında yasa kapsamında özel sektöre devri yapılan Meram .........., Fırat .......... ve diğer sekiz ayrı ........... dağıtım şirketinin hisselerinin özel sermayeli firmalara fili devrinin yapıldığını, ilgili şirketler ile ilgili yapılan geriye dönük altı ay sonu ortalama repo rakamı ile devire esas bilançoda görülen repo tutarı arasında varlığı tespit edilen toplam 20.697.916,67-TL tutarındaki farkın Fırat .........., Uludağ .......... ve ............ .......... ile işlemderde sorumluluğu tespit edilen .......... Personellerinden müştereken ve müteselsilen tahsili gerektiği , ayrıca sorumluluğu tespit edilen personelin disiplin ve cezai yönlerden sorumlulukların aranmasının da gerektiğini , soruşturma raporunun " teşekkül hakları yönünden " başlıklı bölümünde öngörüldüğü şekilde , Mali İşler ve Finansman Müdürlüğü' nün davacı şirkete , raporla tespit edilen söz konusu bedelin faizi ile birlikte ödenmesi gerektiği yönündeki 12/03/2014 tarih , 8960 sayılı yazısı üzerine, davacı tarafça 4.654,166,67-TL anapara tutarını 25/03/2014 tarihinde Genel Müdürlük hesabına ödendiğini , 25/03/2014 tarihi itibari ile gecikme faizi ve KDV dahil toplam 7.447.701,51-TL tutarındaki alacaklarından ödenen 4.654.166,67-TL'nin mahsubu ile geriye kalan 2.883.534,84-TL tutarındaki anapara alacaklarına 25.03.2014-27.10.2014 tarihleri arasındaki işlemiş 200.504,42-TL gecikme faizi ve 36.090,80 -TL KDV'nin eklenmesi ile toplam 3.120.130,06-TL tutarındaki alacaklarının dava tarihinden itibaren alacağa işleyecek avans faizi ve KDV'si ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar üzerine tahmiline bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. SAVUNMA: Davalı ...................................... davaya karşı cevap dilekçesinde özetle, sebepsiz zenginleşme veya haksız fiil olduğu kabul edilmemekle birlikte söz konusu özelleştirme tarihinin 31.08.2010 olduğu için davacı tarafın isteminin zamanaşımına uğradığını, Müvekkil şirketin kuruluşundan özel şirkete devrine kadar, şirket müdürlüğü yaptığı süre boyunca yaptığı bütün işlemler ........... Piyasası Mevzuatına, ........ Yönetim Kurulu kararlarına, talimatlarına, yönetmelik ve yönergelerine göre yapıldığını İlgi yazı şirket kayıtlarına 27.07.2010 tarihinde şirket kayıtlarına girdiğini, bahse konu yazının dönemin İdari ve Mali işlerinden sorumlu Şirket Müdür Yardımcısı ...................................... tarafından görüldüğünü ve Muhasebe ve Finansman Müdürü Sami Kadak tarafından Finansman Şefi Yavuz Güner’ e zimmetlendiğini, diğer davalı ............ ........... Dağıtım A.Ş.’ ye gönderilen 12.03.2014 tarih 8960 sayılı yazıda 4.564.166,67 TL anapara, 1.500.172,81 TL faizi ve 270.031,11 TL KDV olmak üzere toplam 6.334.370,58 TL’ nin en geç 25.03.2014 tarihine kadar Genel Müdürlüğe ödenmesi gerektiğinin belirtildiğini, bunun üzerine davalı ............ ........... Dağıtım A.Ş. 4.564.166,67 TL anaparayı dava açma haklı saklı kalmak üzere davacı tarafa ödediğini, ödeme nedeni ile de davalı ............ ........... Dağıtım A.Ş. davacı tarafa karşı Ankara 1. Ticaret Mahkemesi’ nin 2014/383 Esas sayılı dosyası ile dava açtığını, davalının şirket müdürlüğü yaptığı süre boyunca şirket amaç ve faaliyet konulu başlığı altında yer alan ........... enerjisinin dağıtımı, perakende satışı ve satış hizmeti faaliyetlerini “karlılık ve verimlilik” ilkesi çerçevesinde, ticari, ekonomik ve sosyal gereklere uygun biçimde yürütülmesinde özveri ile çalıştığını ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.. Davalı ............ ........... Dağıtım A.Ş. Vekili davaya karşı cevap dilekçesinde özetle; davanın öncelikle konusu ve tarafları aynı olan Ankara 1. Ticaret Mahkemesinin 2014/383 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesinin gerektiğini, açılan davanın haksız ve mesnetsiz olduğunu , davacı tarafın talep ettiği ana para ve faiz taleplerinin yerinde olmadığını , davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte,davacının faiz talep etmesinin yasal olmadığını, müvekkilinin temerrüde düşmediğini belirterek davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ...................................... vekili davaya karşı cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın müvekkilinin haksız fiilden dolayı sorumluluğunun bulunduğundan bahisle dava açtığını, davacının davasının zaman aşımına uğradığını, repoların günlük tahsilat ve gelecek günler, hafta, haftalardaki ihtiyaç miktarına göre paranın atıl kalmaması için ........ Genel Müdürlüğünün izni ve bilgisi dahilinde yapıldığını, müvekkilinin repolarda imzasının olmadığını, yapılan repoların Tedaşın izni ve repo talimatıyla yapılması 13/10/2006 tarih ve 9333 nakit durumunu düzenleyen talimatlar gereğince yapıldığını , yapılan tüm işlemlerin ............ ........... Dağıtım A.Ş. Yönetim kurulunca yönetim kurulu başkanı aynı zamanda Özelleştirme İdaresi Başkanlığında Mali İşler Daire Başkanı Cengiz Yavilioğlu 'nun onayladığının ve bir aksaklık bulunmadığı belirterek müvekkili açısından davanın reddine karar verilmesi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı Sami Kadak vekili davaya karşı cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın müvekkilinin haksız fiilden dolayı sorumluluğunun bulunduğundan bahisle dava açtığını, davacının davasının zaman aşımına uğradığını, şirketin yönetim ve denetim kurullarının olduğunu, ........ Genel Müdürlüğünün yıllık yaklaşık 1.500.000-TL ücretle şirketin Mali Denetim ve Danışmanlık görevini yürüttüğünü, ödemeleri belirleme yetkisinin ............ .......... Müdürü ve Şirket Müdür yardımcısının yetki ve sorumluluğunda bulunduğunu , repo talimatının imzalanmasının nedeninin şirket müdürünün imzaladığını görmesi, banka talimat yazıları ve ......................................' ın kurum dışında olması ve telefon talimatı vermesinden kaynaklandığını, müvekkilinin 30/07/2010 tarihinden sonra ............ ..........' taki görevine bir ay daha rutin olarak devam ettiğini belirterek davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER: Mahkememizin 05/02/2015 tarih, 2014/383 E 2015/59 K. sayılı kararı ile uyuşmazlığın sözleşme öncesi döneme ilişkin olduğu, işlemin idari işlem niteliğinde bulunduğu, çözümünün İdare Mahkemelerinin görev alanına girdiği gerekçesiyle görevsizlik sebebi ile davanın usulden reddine karar verildiği, davacı vekilinin kararı temyiz etmesi üzerine Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2015/6470 E, 2016/74 K, sayılı ilamıyla kararın davacı yararına bozulmasına karar verildiği görülmüştür. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2015/6470 E, 2016/74 K, sayılı ilamında özetle; "Dava, ihtirazi kayıtla davalıya yapılan ödemenin sebepsiz olduğu ileri sürülerek istirdatı istemine ilişkin olup mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde idare mahkemelerinin görevli olduğundan bahisle davanın usulden reddine karar verilmiştir. Ancak, her iki taraf da anonim şirket olup, özel hukuk kurallarına göre faaliyet gösterdikleri gibi davalı şirket hisselerinin satışına ilişkin ihale ve sözleşme tarihlerinde yürürlükte bulunan 6762 Sayılı TTK'nın 18'inci maddesinde kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümleri dairesinde idare edilmek ve ticari şekilde işletilmek üzere devlet, vilayet, belediye gibi kamu tüzel kişileri tarafından kurulan teşekkül ve müesseselerin dahi tacir sayılacakları belirtilmiş, aynı yasanın l2/11'inci maddesinde su, gaz, ........... dağıtım, telefon, radyo ile haberleşme ve yayın yapma gibi işlerle uğraşan müesseselerin ticarethane sayılacakları hükme bağlanmıştır. Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nın 16/1. maddesi uyarınca da ticaret şirketleriyle, amacına varmak için ticari bir işletme işleten vakıflar, dernekler ve kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümlerine göre yönetilmek veya ticari şekilde işletilmek üzere Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri tarafından kurulan kurum ve kuruluşlar da tacir sayılırlar. Davalı, dava konusu tutarın tahsilini, davacının devre esas mizan kayıtlarına göre ..........'a, ......... ve portföy şirketlerine olan ve ........'a devri yapılacak enerji borçları bulunduğu halde hesabında bulunan parayı bu borçların ödenmesi yerine repo yapılmasına, davacının bu tutar kadar sebepsiz zenginleşmesine bağlamış olup taraflar arasındaki ihtilaf davalı Şirket hisselerinin satışına ilişkin ihale şartnamesi ve sözleşmeden kaynaklanmaktadır. Bu durumda tacir olan taraflar arasındaki davaya bakma görevinin adli yargıya ait olduğu gözönünde bulundurularak, işin esasına girilmesi, taraf delillerinin toplanarak hasıl olacak sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır." denilmiştir. Mahkememizce Yargıtay 11 HD'nin 2015/6470 E, 2016/74 K, sayılı bozma ilamına uyulmasına karar verilerek yargılamaya devam edilmiştir. ........ 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 13.02.2016 tarih, 2015/175 Esas, 2016/328 Karar sayılı dosyasının incelenmesinde; .................. Dağıtım AŞ’nin katılan, ......................................’un sanık olduğu kamu davasında, Mahkeme 13.7.2016 tarihli kararıyla; "Her ne kadar sanıklar hakkında Görevi Kötüye Kullanma" suçundan TCK.257/1 maddesi uyarınca cezalandırılmaları istemiyle kamu davası açılmış ise de; sanıkların mahkememizce alınan savunmalarında, iddianamede bahsedilen repo işlemini ........ Genel Müdürlüğü'nün ta-limatı ile yaptıklarını, bu işten herhangi bir maddi kazançlarının bulunmadığını, bilakis mağdur olduklarını, suç kastlarının bulunmadığını beyan etmeleri, .................. Dağıtım AŞ. Genel Müdürlüğü Yönetim Kurulunun 05.10.2006 tarih ve 42-627 sayılı kararında bahsedildiği üzere "Bankalarla mevcut protokolün değiştirilmeden aynen devam ettirilmesi kaydıyla yeni bir nakit akış sistemi kurulması şirket merkezlerinin bulunduğu illerde her banka için Temerküz Banka Şubesi belirlenerek Şirket adına hesap açtırılması, şirketlerin faaliyet bölgeleri kapsamında bulunan illerde banka şubelerince şirket adına yapılan tahsilatların doğrudan ........ Genel Müdürlüğünün Banka hesaplarına aktarılmasına son verilerek şirket merkezlerinin bulunduğu illerde belirlenen Temerküz Banka şubelerindeki şirket hesaplarına aktarılması, 14 .......... ve Ayedaş için Şirketlere kendi harcamalarını yapabilmeleri için harcama yetkisi verilmesi, har-camalardan sonra kalan tutarların atıl kalmaması için şirketlere fon değerlendirme yetkisi ve-rilmesi (repo, vadeli mevduat vb.).........’a bağlı tüm dağıtım şirketleri için Enerji faturası ödemelerinde, fatura tutarına göre ........ Genel Müdürlüğünün belirleyeceği öncelik ve ödeme yüzdesi tutarında ......... ve .......... 'a yapılacak ödemelerin ........ Genel Müdürlüğünce dü-zenlenmesi ve Şirketlerin buna uygun olarak işlemlerini gerçekleştirmesi, finansman sıkıntısı içerisinde bulunan şirketlere fon aktarılabilmesi, ........’ın nakit ihtiyaçlarının karşılanabilmesi için şirketlerden talep edilen miktarların ........ Genel Müdürlüğüne öncelikle aktarılması, yapılan bu düzenleme çerçevesinde uygulamanın aksatılmadan yürütülmesi için dağıtım şirket-lerince her türlü tedbirin alınması ve özellikle yeni kurulan 14 adet ...........’da muhasebe birim-lerinin ilave vasıflı personel ile güçlendirilmesi, uygulamaya ilişkin oluşabilecek diğer husus-larla ilgili olur ve karar almaya Genel Müdürlüğünün yetkili kılınması” yönünde karar alınmış olması, Uludağ ..........., Çoruh ..........., Fırat ........... şirketlerinde de repo ile ilgili işlemlerin 05.10.2006 tarih ve 42- 627 sayılı karar çerçevesinde yapılmış olması birlikte değerlendirildi-ğinde sanıkların savunmaların aksine suç kastı ile hareket ettiklerini gösterir her türlü şüphe-den öte kesin ve inandırıcı bir delilinin bulunmadığı ve bu nedenle kast yokluğu itibariyle suçun yasal unsurlarının oluşmadığı, katılan şirket tarafından sanıklar ve ............ ........... Da-ğıtım AŞ. aleyhine olaydan sonra ........ 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/568 esasında sebepsiz zenginleşmeye dayalı hizmet sözleşmesinden kaynaklı alacak davası açılmış olması, dosyanın halen derdest olması dikkate alındığında, katılan ile sanıklar arasındaki uyuşmazlığın hukuki uyuşmazlık niteliğinde olacağı, bu halde de suçun yasal unsurlarının oluşmayacağı anlaşılmakla, kast yokluğu itibariyle unsurları oluşmayan suçtan tüm sanıkların CMK' nun 223/2-c maddesi uyarınca ayrı ayrı beraatlerine karar vermek gerekmiş ve aşağı-daki biçimde hüküm kurulmuştur." denildiği, Yargıtay 5.Ceza Dairesi 25.6.2025 tarihli 2021/7873 E., 2025/7431 K. sayılı Kararı ile 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Kanunu’nun 321.maddesi uyarınca bozulmasına, ancak bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden sanıklar hakkında açılan kamu davasının aynı Kanun’un 322/1,5237 sayılı Kanunun 64/1 ve 5271 sayılı kanunun 223/8. maddeleri gereğince Sanık ...................................... yönünden ölüm nedeniyle diğer sanıklar yönünden zamanaşımı sebebiyle ayrı ayrı düşmesine karar verildiği görülmüştür. Asıl davada davalı birleşen davada davacı ........ tarafından asıl davada davacı birleşen davada davalı ............ ........... Dağıtım A.Ş'ne gönderilen 12/03/2014 tarih, 8960 sayılı yazının incelenmesinde; "..4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkındaki Kanun kapsamında özel sektöre devri yapılan davacı şirketin devir işlemleri arasında davalı Genel Müdürlük ile davacı şirket arasında gerçekleşen para hareketlerinin özelleştirme ilgili mevzuat ve ihale dokümanlarında öngörüldüğü şekilde işleme tabi tutulup tutulmadı-ğı konularında hazırlanan inceleme ve soruşturma raporunun; B-Teşekkül Hakları Yönünden bölümünde;4.564.166,67-TL'nin yasal faiziyle davacıdan tahsil edilmesinin öngörüldüğü, 4.564.166,67-TL anapara, 1.500.172,81- TL faiz ve 270.031,11-TL KDV olmak üzere toplam 6.334.370,58-TL'nin 25.03.2014 tarihine kadar davalı Genel Müdürlük banka hesaplarına ödenmesi gerektiği" bildirilmiştir. Bu yazı üzerine 4.564.166,67-TL anapara 25.3.2014 tarihinde, dava hakları saklı tutulup davalının banka hesaplarına yatırıldığı anlaşılmıştır. Davacı, 31.3.2014 tarihli cevabında;4.564.166,67-TL anaparayı dava açma hakkını saklı tutarak ödendiğini,1.500.172,81-TL faiz ve 270.031,11-TL KDV yönünden temerrüt olmadığından ödenmediğini bildirmiştir. Davacı, 4.564.166,67-TL anaparayı 25.3.2014 tarihinde ......... Bankası üzerinden EFT ile davalı ........'a gönderdiğini belirterek davacı, ödemeyi yaparken saklı tuttuğu haklarına istinaden ödediği 4.564.166,67-TL'nın 25.3.2014 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte geri alınması talep etmiştir. Özelleştirme Yüksek Kurulu, ............ ........... Dağıtım AŞ.’nini %100 oranındaki hissesinin blok olarak satış yöntemiyle özelleştirilmesini ihale yoluyla yapıldığı bu konuda 26.7.2010 tarih-2010/57 nolu karar verildiği görülmüştür. Teslim Tesellüm Tutanağında; 193.250.634 adet hisseyi temsil eden (1) bir adet muvakkat hisse senedi ilmühaberinin ciro ve teslim suretiyle ............ Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri A.Ş.ye devredildiği yazılıdır. ............ ........... Dağıtım A.Ş.’nin %100 hissesinin 258.500.000,00 USD bedelle ............ Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri A.Ş.’ne satışına dair 31.8.2010 tarihli 12 maddeden ibaret olan Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığı ile ............ Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri AŞ. arasında 31.8.2010 tarihinde akdolunan sözleşme. 31.8.2010 tarihinde Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Baş-kanlığının sahibi olduğu, .................. Dağıtım A.Ş.ye ait ............ ........... Dağıtım AŞ. sermayesindeki 193.250.634 adet nama yazılı hisseler 258.500.000,00 USD bedel mukabilinde ............ Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri A.Ş.'ne ciro ve teslim yolu ile 31.8.2010 tarihli tutanak ile devredildiği anlaşılmıştır. . Birleşen dava bakımından ETKB Denetim Hizmetleri Başkanlığı tarafından Başbakanlık Özelleştirme İdaresine gönderilen 03.08.2013 tarihli soruşturma raporunun incelenmesinden; ............ ........... Dağıtım AŞ.nin devre esas bilanço tarihinde ve bu bilançoya göre ............ .......... banka hesaplarında (118 hesap bakiyesi) mevcudiyeti anlaşılan 7.511.000,00 TL'nin, aynı tarihteki enerji KİT'lerine olan mevcut borcun ödenmesinde (böylelikle ÖİB talimatlarına göre ........'a devredilecekborç miktarının azaltılmasında) kullanılması imkanı var iken bu yola gidilmeyerek, anılan tutarla repo yapıldığı,Özelleştirme Yüksek Kurulunun 26/7/2010 tarih, 2010/57 sayılı Kararı doğrultusunda, 31/07/2010 tarihli muhasebe kayıtları baz alınarak,31/08/2010 tarihinde ............ Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri A.Ş.'ye devir ve temlik edilen ............ ..........'ın devire esas mizan kayıtlarına göre ........'a 1.511.856,62 TL ......... ve portföy şirketlerine 119.842.603,53 TL olmak üzere ........'a devri yapılacak toplam 121.354.460,15 TL enerji borcu bulunduğu halde, devire esas bilanço rakamlarına göre 118 hesapta bulunan 7.511.000-TL'sinin repoya bağlandığı, bu surette ........'a bu tutar kadar fazla borç devredildiği, dolayısıyla 31/08/2010 tarihinde 100 hissesi ............ Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri A.Ş.'ye devredilen ............ ..........'ın bu tutar kadar sebepsiz zenginleştiği, devre esas bilanço tarihinde hesaplarda bulunan ve repoya bağlandığı anlaşılan 7.511.000,00 TL'nin devire esas bilanço | tarihinden geriye dönük altı aylık (ay sonu mizan kayıtlarına göre) repo tutarları ortalaması olan 2.946.833,33 TL arasındaki birinci lehine farkı oluşturan 4,564.166,67 TL'nin yasal faiziyle birlikte alınması gerektiği belirtilmiştir. Dava konusu olan bu rakama miktar açısından davalı veya davacı tarafça itiraz edilmediği anlaşılmıştır. Mahkememizce asıl dava bakımından uyuşmazlık konusu üzerinde inceleme yapmak üzere bir özelleştirme konusunda nitelikli hesaplama ve mali müşavir bilirkişi kurulundan 23.01.2017 havale tarihli raporda, hisse senetlerinin yüzde yüzünün,eş deyişle ............ ........... Dağıtım A.Ş'nin malvarlığının ............ Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri A.Ş'ne geçicişi yapılırken, ............ ........... Dağıtım A.Ş.'nin muhasebe kayıtlarında yer alan son ay faturası dışında kalan ........... Üretim A.Ş. ve bağlı şirketlerin .................. Ticaret ve Taahhüt A.Ş. ve .................. İletim A.Ş.'ye olan ticari borçlarının ........'a aktarılarak ............'in bu borçlarından arındırılmasının amaçlandığı, ............ ........... Dağıtım A.Ş sermayesindeki 193. 250.634 adet nama yazılı hisse senetleri .................. Dağıtım A. S'ye ait olup özelleştirme sebebiyle T.C.Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığı tarafından malik gibi tasarruf edildiği, ............ Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri A.Ş., ihalede teklifini verirken ihale şartnamesindeki bu ilkeyi gözeterek davranmış olduğu, eş anlatımla, ............ AŞ. ............ hisseleri için teklifini sunarken, ............'in muhasebe kayıtlarında yer alan son ay faturası dışında kalan ........... Üretim A.Ş. Ve bağlı şirketlerin .................. Ticaret ve Taahhüt A.Ş. ve .................. İletim A.Ş.'ye olan ticari borçlarının ........'a aktarılacağıbilebilecek durumda olduğu, İhaleyi yapan makamın'da bu durumun bilincinde olduğu, bu durumda, hisseleri satılmakta olan ........ AŞ.'ye kalacak veya devredilecek borçlarında asgari mertebete tutulmasının gerekli ve zorunlu olduğu belirtilmiştir. Mahkememizce asıl ve birleşen davalara ilişkin uyuşmazlık konusu üzerinde inceleme yapmak üzere bir özelleştirme konusunda nitelikli hesaplama ve mali müşavir bilirkişiden alınan raporda özetle; asıl davada taraflar arasında miktarı tartışma konusu yapılmayan 4.564.166,67 TL'nin davacının mal varlığına, ihaledeki ilkelere aykırı biçimde girdiği anlaşılmakla asıl davanın davacısının ödediği bu miktarı geri istemeye hakkı bulunmadığı, birleşen davada, .................. Dağıtım A.Ş.’nin 12.3.2014 tarih, 8960 sayılı yazısı üze-rine davacının 2.883.534.84-TL’nı 25.03.2014-27.10.2014 tarihleri arasındaki işlemiş 200.504,42 TL gecikme faizi ve 36.090.80-TL KDV ile birlikte 3.120.130,06-TL’nı birleşen dava davalısı ............ ........... Dağıtım A.Ş. ‘den talebe hakkı olduğu, Taraflar arasında miktarı tartışma konusu yapılmayan 4.564.166,67 TL'nin davacının mal varlığına, ihaledeki ilkelere aykırı biçimde girdiği anlaşılmakla asıl davanın davacısının ödediği bu miktarı geri istemeye hakkı bulunmadığı, birleşen davanın davalıları .............’dan tahsili istenen meblağ açısından, ........ 4. Asliye Ceza Mahkemesi Kararında davalıların cezai sorumlu-luğu tespit edilmediği gibi Uludağ ..........., Çoruh ..........., Fırat ........... şirketlerinde de repo ile ilgili işlemlerin 05.10.2006 tarih ve 42-627 sayılı karar çerçevesinde yapılmış olması karşısında anılan davalıların haksız fiillerinin bulunmadığı, Ceza Mahkemesi Kararının Yargıtay 5. Ceza Dairesi tarafında bozulmuş ise de ceza davası zamanaşımı sebebiyle düştüğü bildirilmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Asıl davada davanın tarafları arasındaki uyuşmazlık hukuki niteliği itibari ile; davalı İdare'ce 25.03.2014 tarihli yazı ile istenilen ve davacı tarafça 25.03.2014 tarihinde davalı banka hesabına yatırılan 4.564.166,74.-TL'nin iadesi talebinden ibarettir. Davanın ve talebin hukuki dayanağı; taraflar arasında düzenlenen 31.08.2010 tarihli Hisse Satış Sözleşmesi hükümleri ile Uludağ ..........'ın %100 Oranındaki Hisselerinin Blok Olarak Satış Yöntemi İle İlgili Özelleştirilmesine İlişkin İhale Şartnamesi hükümlerinden ibarettir. 4046 Sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun’un 1. maddesinde Kanun’un amacı aşağıdaki gibi düzenlenmiştir; "Madde 1 – Bu Kanunun amacı; A) Bu maddede belirtilen ve Kanunun uygulanmasında “kuruluş” adı ile anılacak olan; a) İktisadi devlet teşekküllerinin, bunların müessese, bağlı ortaklık, işletme, işletme birimleri ile varlıklarının ve iştiraklerindeki kamu paylarının, b) Kamu iktisadi teşebbüsleri statüsü dışında kalmakla beraber sermayesinin tamamı veya yarısın-dan fazlası devlete ve/veya diğer kamu tüzelkişilerine ait olan ticari amaçlı kuruluşlardaki kamu pay-ları ile bu kuruluşlara ait müessese, bağlı ortaklık, işletme, işletme birimleri ve varlıklarının, iştiraklerindeki kamu paylarının, c) Devletin diğer iştiraklerindeki kamu payları ile Hazineye ait payların, d) Genel ve katma bütçeli idareler ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşların ve kamu iktisadi te-şebbüslerinden kamu iktisadi kuruluşlarının gördükleri kamu hizmetleri ile doğrudan doğruya ilgili olmayan varlıklarının ve iştiraklerindeki paylarının, e) Belediye ve il özel idarelerine ait ticari amaçlı kuruluşlar ile pay oranlarına bakılmaksızın her türlü iştiraklerindeki paylarının, f) Genel ve katma bütçeli idarelerle bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşların, mal ve hizmet üretim birimleri ve varlıkları (baraj, gölet, otoyol, yataklı tedavi kurumları, limanlar ve benzeri diğer mal ve hizmet üretim birimleri) ile bu Kanunun 35 inci maddesinin (B) fıkrasında belirtilen kamu iktisadi kuru-luşlarının temel kuruluş amaçlarına uygun mal ve hizmet üretim birimlerinin işletilmesi haklarının, ekonomide verimlilik artışı, kamu giderlerinde azalma sağlamak, Hazineye ait taşınmazları değerlen-dirmek suretiyle kamuya gelir elde etmek gerekçelerinden birisi ile özelleştirilmelerine ilişkin esasları düzenlemektir." Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığı ile ............ Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri AŞ. arasında 31.8.2010 tarihinde imzalanan sözleşmenin incelenmesinde; Sözleşmenin; "9.7. Alıcı, Şirket’in faaliyetleri ile ilgili olarak gerek Şirket faaliyetlerinin, gerekse Türki-ye’deki özelleştirme programının denetimi için yetkili makam ve kuruluşlarca istenecek bilgi ve belge-lerin (Üretim, satış, personel, yatırım, kâr/zarar vs.) Sözleşme’nin imza tarihinden itibaren 3 (üç) yıl süre ile 1 (bir) yıllık periyotlar halindE İdare’ye verilmesini sağlayacaktır. İdare’ce Şîrket’in faaliyetlerinin denetimi için gönderilecek elemanlara her türlü evrakı incelemeleri, gerekli gördükleri zaman ilgili kişilerden bilgi ve belge almaları hususlarında yardımcı olunacak, bu çalışmalar için ken-dilerine gerekli ortam sağlanacaktır. Ayrıca, Başbakanlık Yüksek Denetleme Kurulunun veya yerini alacak kuruluşun Şîrket’in kamuda geçen süresini denetlemek için yapacağı çalışmalara ilişkin denetim ile ilgili tüm giderler Alıcı tarafından ödenecektir. Şirket faaliyetleri ile ilgili olarak İdare elemanlarınca düzenlenen inceleme raporlarına, raporda belirtilen süre içerisinde cevap verilecektir. Alıcı bu yükümlülüklerini yerine getirmediği takdirde her dönem için 10.000 (onbin) ABD Dolan ceza ödeyecektir. Bu ödemenin ......... altına alınması için Alıcıdan Sözleşme İmzalanmadan önce 30.000 (otuzbin) ABD Dolan tutarında kayıtsız şartsız, süresiz, gayrikabili rücu, ilk talepte ödemeli kesin teminat mektubu alınmıştır. Şirket, EPDK tarafından mevzuata göre yapılacak denetimlerde, Kurul tarafından belir-lenen yükümlülüklere riayet edecektir. Alıcı Şîrket’in bu yükümlülüklerini gereği gibi yerine getire-ceğini kabul, taahhüt ve ......... eder." şeklinde düzenlendiği anlaşılmıştır. ........,12.3.2014 tarih 8960 sayılı yazısıyla; 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkındaki Kanun kapsamında özel sektöre devri yapılan davacı şirketin devir işlemleri aşamasında ........ ile davacı ............ arasında gerçekleşen para hareketlerinin (devre esas bilançoda bulu-nan serbest ve blokeli hazır değerlerin "Kasa, banka, yoldaki paralar, kısa vadeli repo") özelleştirme ilgili mevzuat ve ihale dokümanlarında öngörüldüğü şekilde işleme tâbi tutulup tutulmadığı konuların-da hazırlanan inceleme ve soruşturma raporunun; Teşekkül Hakları Yönünden bölümünde; 4.564.166,67-TL'nin yasal faizi ile birlikte davacı şirketten tahsil edilmesinin öngörüldüğü,4.564.166,67-TL anapara,1.500.172,81-TL faiz ve 270.031,11-TL KDV olmak üzere toplam 6.334.370,58-TL'nin 25.03.2014 tarihine kadar davalı Genel Müdürlük banka hesaplarına ödenmesi gerektiğini" bildirmiştir. ............, 31.3.2014 tarihli cevabında; 4.564.166,67-TL anaparayı dava açma hakkını saklı tutarak ödediğini,1.500.172,81-TL faiz, 270.031,11-TL KDV yönünden BK.Md.117 gereği temerrüt olmadığından ödemediğini bildirmiştir. Davacı,4.564.166,67-TL anaparayı 25.3.2014 tarihinde ......... Bankası üzerinden EFT ile davalıya göndermiştir. ............, ödemeyi yaparken saklı tuttuğu hakkına istinaden ödediği 4.564.166,67-TL'nın 25.3.2014 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte geri alınması talep etmiştir. İhale Şartnamesinin 22/e maddesinde, "e)Şirket muhasebe kayıtlarında yer alan 01.01.2009 tarihinden önceki döneme ait genel aydınlatma alacakları ve ibadethanelerden olan alacaklar ........'a aktarılacaktır. Hisse Satış Sözleşmesi'nin imzalandığı tarihten önceki ayın son günü itibariyle Şirket muhasebe kayıtlarında yer alan resmi daireler, belediyeler (iç tüketim ve içme suyu tesislerin-den kaynaklanan alacaklar) ve tarımsal sulama alacakları ile Şirket muhasebe kayıtlarında yer alan son ay faturası dışında kalan ........... Üretim A.Ş. ve bağlı şirketleri .................. Ticaret ve Taahhüt A.Ş. ve .................. İletim A.Ş.'ye olan ticari borçlar ........'a aktarılacaktır." düzenlemesi ile Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanunun “amaç” başlıklı 1. maddesinde yer alan "Genel ve katma bütçeli idarelerle bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşların, mal ve hizmet üretim birim-leri ve varlıkları (baraj, gölet, otoyol, yataklı tedavi kurumları, limanlar ve benzeri diğer mal ve hizmet üretim birimleri) ile bu Kanunun 35 inci maddesinin (B) fıkrasında belirtilen kamu iktisadi kuruluşlarının temel kuruluş amaçlarına uygun mal ve hizmet üretim birimlerinin işletilmesi haklarının, ekonomide ve-rimlilik artışı, kamu giderlerinde azalma sağlamak, Hazineye ait taşınmazları değerlendirmek suretiyle kamuya gelir elde etmek gerekçelerinden birisi ile özelleştirilmelerine ilişkin esasları düzenlemektir." hükmü birlikte ele alındığında, söz konusu özeleştirmelerden güdülen amacın kâr etmek değil kamu giderlerini azaltmak olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenle İhale Şartnamesinin yukarıda yer verilen 22. maddesinde; "Şirket muhasebe kayıtlarında yer alan 01.01.2009 tarihinden önceki döneme ait genel aydınlatma alacakları ve ibadethanelerden olan alacaklar ........'a aktarılacaktır. Hisse Satış Sözleşmesi'nin imzalandığı tarihten önceki ayın son günü itibariyle Şirket muhasebe kayıtlarında yer alan resmi daireler, belediyeler (iç tüketim ve içme suyu tesislerin-den kaynaklanan alacaklar) ve tarımsal sulama alacakları ile Şirket muhasebe kayıtlarında yer alan son ay faturası dışında kalan ........... Üretim A.Ş. ve bağlı şirketleri .................. Ticaret ve Taahhüt A.Ş. ve .................. İletim A.Ş.'ye olan ticari borçlar ........'a aktarılacaktır." hükmüne yer verildiği değerlendirilmiştir. Asıl ve birleşen davalara yönelik olarak; - Hisse Satış Sözleşmesi'nin imzalandığı tarihten önceki ayın son günü itibariyle Şirket muhasebe kayıtlarında yer alan resmi daireler, belediyeler ve tarımsal sulama alacaklarının ........’a aktarılmasının da davalı ........’a mümkün olduğunca borç yüklenmemesi gerektiği, -Özelleştirme kapsamındaki devirlerde idarenin bu tür tasarrufları özel hukuk hükümlerine tabii olup, 2010 yılında akdedilen Sözleşmesinin yürürlük tarihine ve Özel Hukuk hükümlerine tabi bu tasarruflarda mülga Borçlar Kanunu'nun 179. maddesinin uygulandığında Ticari İşletmenin devrinde olağan olan işletmeye ait mal varlığının aktiflerinin yanı sıra pasiflerinin de devrin kapsamına dahil edilmesi, böylece pasiflerin bir anlamda teminatını oluşturan akitflerle birlikte bir bütün olarak devredildiği, -Hisse Satış Sözleşmesi ile şirket hisseleri el değiştiğinde, TTK m. 191 vd. gereğince TTK ve Muhasebe İlkelerine göre yapılan hesaplamalar ve bilançoların gözardı edilmemesi gereği, -Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 11.03.2020 tarih, 2017/192 Esas, 2020/1718 Karar sayılı kararında da 2003 yılındaki alacakla ilgili davacı şirketin ödeme yaptığı ve 18.10.2014 tarihinde alacak taleplerinin davacı şirket kayıtlarına girdiğinden bahisle açılan davada, dava konusu edilen rücu talebine konu ödemelerin 2005, 2006, 2007 yıllarında yapılarak tarafların bilançosuna yansımış olduğundan bu ödemenin davalı ........'ın yaptığı ödeme olduğunun kabulü gerektiğinin belirtilerek ilk derece mahkemesinin bu yöndeki kararının onanmasına karar verildiği, -4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanunun 1. maddesine göre, özelleştirmenin amacı bu madde kapsamındaki kamu kuruluşlarına ait payların, ".. temel kuruluş amaçlarına uygun mal ve hizmet üretim birimlerinin işletilmesi haklarının, ekonomide verimlilik artışı ve kamu giderlerinde azalma sağlamak için özelleştirilmesine ilişkin esasları düzenlemektedir" şeklinde tarif edildiğine göre, özelleştirmenin amacı ekonomide verimlilik artışı ve kamu giderlerinde azalma sağlamaktır. Özelleştirme kapsamındaki hisse satışlarından kaynaklanan uyuşmazlıklarda kanunda belirtilen bu amacın gözetilmesi gerektiği, -............ Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri A.Ş., ihalede teklifini verirken ihale şartnamesindeki bu ilkeyi gözeterek davranmış olduğu, ............ AŞ. ............ hisseleri için teklifini sunarken, ............'in muhasebe kayıtlarında yer alan son ay faturası dışında kalan ........... Üretim A.Ş. ve bağlı şirketlerin alacaklarının ve .................. Ticaret ve Taahhüt A.Ş. ve .................. İletim A.Ş. ’ye olan ticari borçlarının ........'a aktarılacağı bilebilecek durumda olduğu, Bu durumda, hisseleri satılmakta olan ........ AŞ.'ye kalacak veya devredilecek borçlarında asgari mertebede tutulmasının gerekli olduğu, Bu nedenlerin yanısıra asıl davada; -Özelleştirmenin tamamlanması ile birlikte davacı şirketin hisselerinin tamamının davacı şirkete devredilerek Hisse Satış Sözleşmesi akdedildiği, Bu halde de devre esas bilanço düzenlemeleri yapılmak suretiyle geçmişe yönelik borç ve alacak işlemleri kesinleştirilmekle asıl davada davacı şirketin davalı ........'a geçmiş döneme ilişkin herhangi bir talepte bulunulamayacağı, -İhale şartnamesinin 22.maddesindeki kıstasa göre hisse senetlerinin satışı yapılacak olan Şirket muhasebe kayıtlarında yer alan son ay faturası dışında kalan ........... Üretim AŞ. ve bağlı şirketlerin .................. Ticaret ve Taahhüt A.Ş. ve .................. İletim A.Ş.'ye olan ticari borçlarının ........'a aktarılacağı düzenlendiğine göre, ........'a böylece aktarılacak borcun, eldeki imkânlara göre en azının aktarılması gerektiği anlaşılmakla asıl davanın reddine karar vermek gerekmiştir. Bu nedenlerin yanısıra birleşen davada; -Birleşen dava bakımından bilançoda yer almayan bu ödemelerin ileride ortaya çıkacak başka alacaklar için de emsal ve kabulü gerektiği, bu durumda bilançoya güven ilkesinin gözardı edildiğinin kabulünün gerektiği ve bu alacaklarınin tahsilinin kamu giderlerinde artışa neden olabileceği, -Birleşen davada 03.08.2013 tarihli soruşturma raporunun incelenmesinden; ............ ........... Dağıtım AŞ.’nin devre esas bilanço tarihinde ve bu bilançoya göre ............ .......... banka hesaplarında mevcudiyeti anlaşılan 7.511.000,00 TL’nin, aynı tarihteki enerji KİT’lerine olan mevcut borcun ödenmesinde kullanılması imkanı var iken bu yola gidilmeyip anılan tutarla repo yapıldığı, Özelleştirme Yüksek Kurulunun 26/7/2010 tarih, 2010/57 sayılı Kararı doğrultusunda, 31/07/2010 tarihli muhasebe kayıtları temel alınarak,31/08/2010 tari-hinde ............ Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri AŞ.‘ye devir ve temlik edilen ............ ..........'ın devire esas mizan kayıtlarına göre ........'a 1.511.856,62 TL ......... ve portföy şirketlerine 119.842.603,53-TL olmak üzere ........'a devri yapılacak toplam 121.354.460,15 TL enerji borcu bulunduğu halde, devire esas bilanço rakamlarına göre 118 hesapta bulunan 7.511.000-TL'sinin repoya bağlandığı, bu surette ........'a bu tutar kadar fazla borç devredildiği, dolayısıyla 31/08/2010 tarihinde %100 hissesi ............ Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri A.Ş. 'ye devredilen ............ ..........'ın bu tutar kadar sebepsiz zenginleştiği; devre esas bilanço tarihinde hesaplarda bulunan ve repoya bağlandığı anlaşılan 7.511.000,00 TL'nin devre esas bilanço tarihinden geriye dönük altı aylık (ay sonu mizan kayıtlarına göre) repo tutarları ortalaması olan 2.946.833,33 TL arasındaki birinci lehine farkı oluşturan 4.564.166,67 TL'nin yasal faiziyle birlikte alınması gerektiğinin belirtildiği ve dava konusu olan bu rakama miktar açısından taraflarca itiraz edilmediği ve iadesi gerektiği, -Talebe konu meblağın diğer davalılardan da (........................) tahsiline yönelik ........ 4. Asliye Ceza Mahkemesi Kararında davalıların cezai sorumluluğu tespit edilmediği, anılan davalılarla ilgili Mahkeme Kararı Yargıtay 5. Ceza Dairesi tarafından bozulduğ ve ceza davasının zamanaşımı sebebiyle düştüğü, beraat kararının ortadan kalktığı, -Türk Borçlar Kanunu'nun 77. maddesinde; "Haklı bir sebep olmaksızın, bir başkasının malvarlığından veya emeğinden zenginleşen, bu zenginleşmeyi geri vermekle yükümlüdür. Bu yükümlülük, özellikle zenginleşmenin geçerli olmayan veya gerçekleşmemiş ya da sona ermiş bir sebebe dayanması durumunda doğmuş olur." Birleşen davada, .................. Dağıtım A.Ş.'nin 12.3.2014 tarih, 8960 sayılı yazısı üzerine davacının 2.883.534.84-TL'nı 25.03.2014-27.10.2014 tarihleri arasındaki işlemiş 200.504,42 TL gecikme faizi ve 36.090.80-TL KDV ile birlikte 3.120.130,06-TL'nı birleşen dava davalısı ............ ........... Dağıtım A.Ş. 'den talebe hakkı olduğu, 4046 sayılı özelleştirme uygulamaları hakkında yasa kapsamında özel sektöre devri yapılan Meram .........., Fırat .......... ve diğer sekiz ayrı ........... dağıtım şirketinin hisselerinin özel sermayeli firmalara fili devrinin yapıldığı, ilgili şirketler ile ilgili yapılan geriye dönük altı ay sonu ortalama repo rakamı ile devire esas bilançoda görülen repo tutarı arasında varlığı tespit edilen toplam 20.697.916,67-TL tutarındaki farkın Fırat .........., Uludağ .......... ve ............ .......... ile işlemderinde sorumluluğu tespit edilen .......... Personellerinden müştereken ve müteselsilen tahsili gerektiğinin tespit edildiği ve bilançoya göre ............ .......... banka hesaplarında 7.511.000,00 TL'nin aynı tarihteki enerji kitlerine olan mevcut borcun ödenmesinde ÖİB talimatlarına göre ........'a devredilecek borç miktarının azaltılmasında kullanılması imkanı varken sözkonusu tutarlara repo yapılarak davalı ............ şirketinin sebepsiz zenginleşmesinde davalıların sorumluluğu bulunduğu, miktarın ve sorumluların tespitine yönelik soruşturma raporunun " teşekkül hakları yönünden " başlıklı bölümünde Mali İşler ve Finansman Müdürlüğü' nün davacı şirkete, raporla tespit edilen söz konusu bedelin faizi ile birlikte ödenmesi gerektiği yönündeki sorumlulukların tespitine yönelik 12/03/2014 tarih, 8960 sayılı yazısı üzerine, davacı tarafça 4.654,166,67-TL anapara tutarını 25/03/2014 tarihinde Genel Müdürlük hesabına ödendiği, 25/03/2014 tarihi itibari ile gecikme faizi ve KDV dahil toplam 7.447.701,51-TL tutarındaki alacaklarından ödenen 4.654.166,67-TL'nin mahsubu ile geriye kalan 2.883.534,84-TL tutarındaki anapara alacaklarına 25.03.2014-27.10.2014 tarihleri arasındaki işlemiş 200.504,42-TL gecikme faizi ve 36.090,80 -TL KDV'nin eklenmesi ile toplam 3.120.130,06-TL tutarındaki alacaklarının ve ........ 2.Asliye Hukuk Mahkemesi davasında davacının talebine konu 3.120.130,06-TL’nı davalılarca müştereken ve müteselsilen ödenmesi gerektiği sonucuna varılmış, aşağıdaki gibi hüküm kurmak gerekmiştir. HÜKÜM: Ayrıntılı gerekçesi ekli gerekçeli kararda açıklandığı üzere: ASIL DAVA YÖNÜNDEN 1-Davanın REDDİNE, 2-Asıl davada alınması gerekli karar ve ilam harcı 732,00-TL olduğundan peşin alınan 77.944,60.-TL harçtan mahsubu ile bakiye 77.212,60-TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde yatırana iadesine, 3-Asıl davada davalı duruşmada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 616.058,33-TL vekalet ücretinin asıl davada davacıdan alınarak asıl davada davalı tarafa verilmesine, 4-Asıl davada davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 5-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde ve istek halinde yatırana iadesine,

BİRLEŞEN DAVA YÖNÜNDEN; 1-Davanın KABULÜ ile 2.883.534,84 TL asıl alacak, 200.504,42 TL işlemiş faiz ve 36.090,80 TL KDV olmak üzere toplam 3.120.130,06 TL’nin dava tarihi olan 05/11/2014 tarihinden itibaren 2.883.534,84 TL asıl alacağa işleyecek avans faizi ve KDV’si ile birlikte birleşen dava davalılarından müştereken ve müteselsilen tahsili ile birleşen dava davacısı olan şirkete verilmesine, 2-Birleşen davada alınması gerekli karar ve ilam harcı 213.136,08-TL olduğundan peşin alınan 53.284,05-TL harcın mahsubu ile bakiye 159.852,03-TL harcın birleşen davada davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına, 3-Birleşen davada davacı duruşmada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 447.616,91-TL vekalet ücretinin birleşen davada davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak birleşen davada davacı tarafa verilmesine, 4-Birleşen davada davacı tarafından yapılan 20.135,00-TL (bilirkişi ücreti, tebligat ve posta gideri olmak üzere) yargılama gideri ile davacı tarafından dava açılırken ödenen 53.284,05-TL peşin harç, 25,20 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 73.444,25-TL'nin birleşen davada davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak birleşen davada davacıya verilmesine, 5-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde ve istek halinde yatırana iadesine Dair, Asıl dava davacı/Birleşen dava davalı ............ ... Şirketi vekili Av. ......... (e-duruşma yolu ile) ve Asıl davada davalı/Birleşen dava davacısı ........ vekili Av.......'ın yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/07/2026