Danıştay 2. Daire 2024/1464 E. 2025/2712 K.

T.C. D A N I Ş T A Y İKİNCİ DAİRE Esas No : 2024/1464 Karar No : 2025/2712

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava Konusu İstem: Dava, Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğüne (POMEM) geçici kaydı yapılan davacı tarafından; Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin (ETSŞY) Ek-3-10-B-8 maddesinde yer alan "intervertebral disk bozukluğu" tanısı nedeniyle POMEM'den ilişiğinin kesilmesine ilişkin 07/03/2023 günlü işlemin iptali istemiyle açılmıştır. İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararla; davacının Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nde öngörülen sağlık şartlarını taşıyıp taşımadığının tespiti için Ankara Etlik Şehir Hastanesine sevk edildiği, anılan hastane tarafından Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği hükümleri dikkate alınarak yapılan muayene ve tetkikler sonucunda düzenlenen ... günlü, ... sayılı raporda "POMEM öğrencisi olur" tanısına yer verildiğinden, dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen temyize konu kararla; 10/01/2024 tarihli ara kararla, davacının Sağlık Bilimleri Üniversitesi Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevk edildiği, dava konusu işlemin gerekçesi olarak gösterilen "intervertebral disk bozukluğu" tanısının davacıda mevcut olup olmadığının, davacının durumunun Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek-3-10-B-8 maddesi kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceğinin ve polis meslek eğitim merkezi öğrencisi olup olmayacağının sorulduğu; ara kararına cevaben Ankara Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesinin 21/02/2024 tarihli sağlık kurulu raporunda, "Lomber aks hafif düzleşmiştir. Tetkik bölgesinde izlenen vertebra korpus yükseklikleri ve kemik yapıların sinyal homojenizasyonu normaldir. Tetkik bölgesinde izlenen intervertebral disk aralıkları ve bu aralıklardaki disklerin yapı ve lokalizasyonu normaldir. Spinal kanal kalibrasyonu normaldir. Spinal kordun iç sinyal dağılımı homojen ve normaldir. Beyin ve sinir cerrahisi açısından sağlam ETSŞY ek-3, 10. Bölüm A dilimine uyar." yönünde tespit ve görüşlerde bulunulduğu, raporun taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı yapılan itirazların raporu kusurlandırıcı nitelikte bulunmadığı; bu durumda, "intervertebral disk bozukluğu" tanısının davacıda mevcut olmadığının anlaşıldığı gerekçesiyle istinaf başvurusuna konu edilen mahkeme kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunarak, 2577 sayılı Kanun'un 45/3 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun yukarıda belirtilen gerekçe ile reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; sağlık kurulu raporunda davacının POMEM öğrencisi olamayacağı yönünde tespit yapılması üzerine ilişiğinin kesildiği, dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata uygun olarak tesis edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI : İstemin reddi gerektiği ileri sürülmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : İstemin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosyanın tekemmül ettiği görülerek yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı temyize konu kararın ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7035 sayılı Kanun ile değişik 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 26/05/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.

(X) KARŞI OY : Dava; Bilecik Polis Meslek Eğitim Merkezi (POMEM) Müdürlüğü bünyesinde 28. dönem öğrenci adayı olan davacının, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek-3-10-B-8 (intervertebral disk bozukluğu) maddesinde belirtilen şartları sağlamadığından bahisle "POMEM öğrencisi olamaz" kararı verilerek eğitim merkezi ile ilişiğinin kesilmesi yönünde tesis edilen işlemin iptali istemiyle açılmıştır. Uyuşmazlık konusu olayda; davacının, Ankara Şehir Hastanesinin ... günlü, ... sayılı raporunda yer verilen "Lomber lordoz düzleşmiştir. L4-5 düzeyinde disk bulging mevcuttur." tanısı üzerine sevk edildiği Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesinin ... günlü, ... sayılı raporunda yer alan "L5-S1 düzeyinde milimetrik santral protrüzyon olarak raporlanmış. ETSŞY'e göre madde 10-B-8 uyar." tanısı üzerine POMEM'den ilişiğinin kesildiği; davacının İdare Mahkemesince Ankara Etlik Şehir Hastanesine sevk edildiği, anılan hastanenin ... günlü, ... sayılı raporunda "POMEM öğrencisi olur" teşhisine yer verildiği; davacının Bölge İdare Mahkemesince sevk edildiği Ankara Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesinin 21/02/2024 tarihli sağlık kurulu raporunda, "Lomber aks hafif düzleşmiştir. Tetkik bölgesinde izlenen vertebra korpus yükseklikleri ve kemik yapıların sinyal homojenizasyonu normaldir. Tetkik bölgesinde izlenen intervertebral disk aralıkları ve bu aralıklardaki disklerin yapı ve lokalizasyonu normaldir. Spinal kanal kalibrasyonu normaldir. Spinal kordun iç sinyal dağılımı homojen ve normaldir. Beyin ve sinir cerrahisi açısından sağlam ETSŞY ek-3, 10. Bölüm A dilimine uyar." yönünde kanaat bildirildiği, anılan rapor üzerine Mahkemece iptal kararı verildiği, istinaf aşamasında da ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince istinaf başvurusunun reddine karar verildiği anlaşılmaktadır. İdari işlemlerin yargısal denetimi, kural olarak dava konusu işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden hukuka uygunluğunun denetimine ilişkindir. İşlemin sebep unsurunun, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hususlara dayalı olması halinde, davalı idarece anılan uzmanlık alanına ilişkin bilgi ve görüşlere dayalı olarak işlem tesis edilmesi gerektiği gibi, sözü edilen işlemlerin yargısal denetiminde, yargı merciince de, anılan sebep unsurunu oluşturan özel ve teknik bilginin hukuka uygunluğunun denetlenmesi gerekecektir. Nitekim, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 266. maddesinde; "Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir...." hükmü yer almıştır. Uyuşmazlıkta; dava konusu işlemin, davacının sağlık şartlarını taşımadığına ilişkin Sağlık Kurulu raporuna dayalı olduğu göz önüne alındığında; işlemin dayanağı olan Sağlık Kurulu raporunun hukuka aykırı olduğu iddiasıyla açılan davalarda yapılacak yargısal denetimde, özel ve teknik bilgi içeren Sağlık Kurulu raporunun, bilim ve fenne uygunluğu, yapılan tetkik ve tahlil sonuçları ile teşhis ve tanının hukuka uygunluğunun belirlenmesi, bu amaçla da; işleme dayanak Sağlık Kurulu raporunun hastalık branşına uygun uzman bilirkişilere incelettirilmesi gerekecektir. Mahkemece görüşüne başvurulan ve bilirkişi niteliğinde olan hakem Hastane tarafından yapılacak incelemede; dayanak Sağlık Kurulu raporunun usul ve fenne aykırı olduğu, hastalığın tesbitine ilişkin yeterli tetkik yapılmadığı ya da tanı için ileri tetkik yapılması gerektiğinin belirlenmesi halinde; davacının sağlık şartlarını sağlayıp sağlamadığının belirlenebilmesi için yeniden tetkik ve tahlile tabi tutulması, önceki rapora itibar edilemeyeceğine ilişkin açıklamalar içeren raporun Mahkemeye ibrazı, Mahkemece de, sözü edilen raporun yeterli bulunması halinde hükme esas alınması gerektiği açıktır. Esasen, yukarıda aktarılan yargılama süreci, HMK 266. maddede öngörülen "özel ve teknik bilgi içeren" konulara ilişkin uyuşmazlıklarda uygulanacak yargılama yöntemine daha uygun olacağı gibi; dava konusu işlemin sebep unsurunun denetimine ilişkin idari uyuşmazlıklar bakımından da, "işlem yargılaması" esasına dayanan idari yargılama hukukunun da özüne uygun olacaktır. Öte yandan, Mahkemelerce, işlemin dayanağının tamamen bertaraf edilmesinin hukuken hiçbir izahı ve dayanağı bulunmadığı gibi, davacının doğrudan ve yeniden sağlık muayenesine tabi tutulmasına ilişkin uygulama, Mahkemeleri, idari fonksiyon içinde yürütülecek idari usulün bir parçasına dönüştürecek ve "yargılama" fonksiyonundan uzaklaştıracaktır. Bu itibarla; davacının sağlık şartlarını taşımadığına ilişkin işleme dayanak alınan Sağlık Kurulu raporuyla ilgili hiçbir inceleme ve değerlendirme içermeyen, anılan rapora niçin itibar edilemeyeceğine ilişkin tesbitlere ve açıklamalara yer vermeyen, davacının doğrudan sağlık muayenesine tabi tutulması suretiyle düzenlenen Sağlık Kurulu raporu hükme esas alınarak verilen temyize konu kararda hukuki isabet bulunmadığı görüşüyle, aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyorum.