Bölge Adliye Mahkemesi 2026/844 E. 2026/1105 K.

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 31. HUKUK DAİRESİ Esas No: 2026/844 - Karar No:2026/1105

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 31. HUKUK DAİRESİ

(İnceleme Aşamasında Esastan Red HMK 353/1-b.1 md)

ESAS NO : 2026/844 KARAR NO : 2026/1105

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R

BAŞKAN : ÜYE : KATİP :

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ANKARA BATI 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 03/06/2026 NUMARASI : 2025/793 E-2026/428 K

DAVACI : VEKİLİ : DAVALI : VEKİLİ : DAVANIN KONUSU : Aynen Teslim- Alacak ( Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) KARAR TARİHİ :05/11/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 10/11/2026

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan aynen teslim- alacak istemine ilişkin davada mahkemece davanın reddine dair verilen karara karşı süresi içinde Davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili; davacı şirket ... ......AŞ'nin tüm paylarının 28/05/2020 tarihli pay devri sözleşmesi ile ... ... tarafından eski şirket ortağı ... ... velayeten işlem yapan ... ...'dan devir alındığını, pay devri esnasında taraflar arasında ayrıca pay devir şart ve koşullarının düzenlenmiş olduğu "şirket hisse devri şart ve koşulları sözleşmesi"nin de imza altına alındığını, söz konusu sözleşmenin eki olarak 01/01/2020 ve 28/05/2020 tarihleri arasını kapsayan ... ......AŞ'nin ayrıntılı mizanın da taraflarca sözleşme eki olarak imza altına alındığını, şirket devri sonrası müvekkili şirket tarafından yapılan ayrıntılı incelemede şirket envanterinde yer alan 100 sıra numarasında kayıtlı Tuğla Döküm Fırını 65 114 230, 105 sıra numarasında Jeneratör GNT 200 oto sk, 118 sıra numarasında kayıtlı Fdu-1 Unit Gaz Giderme Cihazı, 120 sıra numarasında kayıtlı Portatif Sıcaklık Ölçüm Cihazı, 125 sıra numarasında kayıtlı Maça Makinesi, 133 sıra numarasında kayıtlı Yoğunluk İndeks Cihazı, 144 sıra numarasında kayıtlı Alçak Basın Makinesi (2 adet) ve 145 sıra numarasında kayıtlı Alçak Basınç Makinesi Otomasyonunun (2 adet) demirbaş malzemelerin şirket bünyesinde olmaması üzerine yapılan araştırma sonucunda şirket demirbaş listesinde yer alan bu makine ve teçhizatın müvekkili şirketin devam eden projesi kapsamında davalı ... Makina...Ltd.Şti.ne döküm amacı ile kullanılmak üzere devir öncesi önceki şirket yetkilileri tarafından teslim edildiğinin müvekkili şirket tarafından tespit edildiğini, davalı şirket ile 01/12/2020 tarihinde bu döküm işlemleri ile ilgili olarak tarafların sorumluluklarını belirleyen bir sözleşme yapıldığını, müvekkili tarafından davalıya teslim edilen makine ve teçhizatın sadece ... ......A.Ş.'nin döküm işleri için kullanılacağının sözleşmede kararlaştırıldığını, müvekkili şirket tarafından davalı şirkete teslim edilen makine ve teçhizatların müvekkili şirkete iadesi için Ankara 2.Noterliğinin 10/08/2021 tarih ve 15450 yevmiye nolu ihtarnamesinin keşide edildiğini, davalı şirkete teslim edilen makine ve teçhizatların mülkiyetinin müvekkili şirkete ait olduğunu belirterek, dava konusu olan ve davalı şirketin işyerinde bulunduğu (Kahramankazan Sulh Hukuk Mahkemesinin 2021/31 D.İş sayılı dosyası) delil tespiti ile belirlenmiş olan müvekili şirket envanterinde 100 sıra numarasına kayıtlı Tuğla Döküm Fırın, 125 sıra numarasına kayıtlı Maça Makinesi, 144 sıra numarasında kayıtlı Alçak Basın Makinesi (2 adet) ve 145 sıra numarasında kayıtlı Alçak Basınç Makinesi Otomasyonunun (2 adet) müvekkiline aynen iadesine, mümkün değil ise bedelinin tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş; 06/04/2023 tarihli bedel arttırım dilekçesi ile dava değerini 6.060.000TL'ye attırmıştır. Davalı vekili ; Firmanın ... Alçak Basınç Döküm makinesinin ARGE çalışmasına 2012 yılında başladığını, 2013, 2014, 2015 yıllarında devam edilerek 2 adet alçak basınç makinesinin imalatı ve ARGE çalışması tamamlanarak üretim bandına alındığını, dava konusu makinanın AR-GE ve kurulum işlemlerine ilişkin olarak harcamalar, kurulumlar, mal alımları, parça teminleri yapılırken, müvekkili firmanın, davacı firma ile ticareti bulunmadığını, haksız davacı firmanın, firmaları tarafına döküm amacı ile kullanılmak üzere bir önceki firma yetkilileri tarafından teslim edilen herhangi bir mal bulunmadığını, ilgili hususa firmanın vefat eden sâhibi döneminde yöneticilik yapan kişiler tarafından da bilindiği ve şahadet edildiğini, dava konusu makinaların tamamının, TSE’den de faydalı model olarak kaydı yapılmış firmalarına ait mallar olduğunu, üretimi tamamlanan alçak basınç döküm makinesi için T.C. Türk Patent Ve Marka Kurumu Patent Dairesi Başkanlığına faydalı model için 23.01.2017 tarih ve 2017/00957 başvuru numarası ile ulusal başvurusu yapıldığını, makinaların faydalı model olarak tescil edilip koruma altına alındığın belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece;" Dava, mülkiyet iddiasına dayalı taşınır makinaların davacıya aynen iadesi, mümkün olmaması durumunda rayiç bedelin tahsili istemine ilişkindir. Eldeki dosya mahkememize tevzi edilmeden önce; Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/06/2023 tarihli, 2022/187 Esas, 2023/754 Karar sayılı ilamı ile; "Davanın kısmen kabulü ile, davaya konu davacının envanterinde 125.sıra numarasında kayıtlı maça makinesi ile 144 ve 145 sıra numarasına kayıtlı 2 adet alçak basınç makinesi ve alçak basınç makinesi otomasyonunun davacıya aynen iadesine, tuğla döküm fırınına ilişkin talebin reddine, Tuğla döküm fırına ilişkin ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına, diğer makineler üzerindeki ihtiyati tedbir kararının makinelerin tamamlanan harç miktarının %15'i kadar teminatın yatırılması durumunda tedbir kararının devamına," şeklinde karar verilmiş; davalı vekilinin istinaf başvurusu üzerine Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi'nin 15/05/2025 tarihli ve 2023/864E., 2025/481 K. sayılı ilamı ile; "...Her ne kadar mahkemece, davalının cevap dilekçesi ve cevabi ihtarında dava konusu edilen cihazların davacıya hibe edildiğinin ikrar edildiği ve davalının bu cihazların kendisine ait olduğuna dair yazılı delil sunamadığı belirtilmiş ise de; davalı tarafın cevap dilekçesi ve 20/08/2020 tarihli cevabi ihtarında, daha önce mahkeme yoluyla tespiti yaptırılan ve halen davalının fabrikasında bulunduğu belirlenen jeneratör, gaz giderme cihazı, portatif sıcaklık ölçüm cihazı ve yoğunluk indeks cihazı için hibe nedeniyle davacıya iade edileceğinin bildirildiği, eldeki davaya konu alçak basınç makinası, otomasyonları ve maça makinası için ise herhangi bir ikrar ve hibe edildiğine yönelik beyan bulunmadığı görülmektedir. Bu durumda, davacının dava konusu olup halen davalının zilyetliğinde bulunan ve iadesini istediği maça makinası, alçak basınç makinası (iki adet) ve iki adet alçak basınç makinası otomasyonundan ibaret araç ve gereçlerin kendisine ait olduğunu yasal delillerle kanıtlaması gerekmektedir. Taraflarca yemin deliline dayanılmamış olmakla; tarafların ticari defterlerinin inceletilerek dava konusu edilen cihazlarla ilgili kayıtların belirlenmesi, dava dışı iş sahibi Aselsan'dan dava konusu ile ilgili belgelerin istenilmesi ve taraflarca dosyaya daha önce sunulan fatura vs. tüm delillerin bir arada incelenip değerlendirilmek suretiyle sonucuna uygun bir hüküm kurulması gerekirken yazılı gerekçeyle karar verilmesi doğru olmamıştır..." şeklinde belirtilerek mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmiş, kaldırma kararından sonra Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/721E. Sayılı dosyasında yapılan yargılama sırasında 01.09.2025 tarihinde mahkememizin faaliyete geçirilmesiyle mahkememize tevzi edilerek yukarıda belirtilen esas sırasına kaydı yapılmıştır. Kaldırma kararı sonrasında mali müşavir bilirkişiden dava konusu edilen her bir makine için kayıtların kalem kalem, malzeme, cins, bedele ilişkin açıklama getirilmesi ve rapora karşı itirazların karşılanması hususunda ek rapor dosya içerisine kazandırılmıştır. Kahramankazan Sulh Hukuk Mahkemesinin 2021/31D.İş sayılı dosyasında; yaptırılan tespitte dava konusu "Tuğla döküm Fırını ..." teçhizat ve makinesi hariç diğer malzeme ve teçhizatın ... Şirketi fabrikasında bulunduğu tespit edilmiştir. Ankara 2.Noterliğinin 10/08/2021 tarih ve 15450 yevmiye nolu ihtarnamesinde; Demirbaş sıra no 100 de kayıtlı Tuğla döküm fırını 65 114 230, Demirbaş sıra no 105 de kayıtlı Jenaratör GNT 200 oto sk, Demirbaş sıra no 118 de kayıtlı Fdu-1 Unıt Gaz Giderme Cihazı, Demirbaş sıra no 120 de kayıtlı Portatif Sıcaklıl Ölçüm Cihazı, Demirbaş sıra no 125 de kayıtlı Maca Makinası, Demirbaş sıra no 133 de kayıtlı Yoğunluk İndeks Cihazı, Demirbaş sıra no 144 de kayıtlı Alçak Basınç Makinası imalatı (2 Adet), Demirbaş sıra ııo 145 de kayıtlı Alçak Basınç Makinası Otomasyonu (2 Adet) demirbaş malzemelerin davacı şirkete iadesi istenilmiştir. 18/10/2022 tarihli bilirkişi kurulu raporda; dava konusu maça makinesinin sağlam, aktif, kullanımda olduğu ve 2.el piyasa değerinin 130.000,00 TL olduğu, dava konusu Alçak Basınç Döküm Makinesi ve Otomasyon sistemi değerlendirmeler bölümünde açıklanan nedenlerle birlikte değerlendirilmesi gerektiği, dava konusu, faydalı model tescilli Alçak Basınç Döküm Makinesinin tamamlanmadığı, aktif olmadığı ve seri üretimde kullanılmadığı, serbest piyasa değerinin ise, piyasada emsalinin bulunmaması nedeniyle belirsiz olduğu, Tuğla Döküm Fırını keşif sırasında görülmediği için değerlendirilemeyeceği belirtilmiştir. 14/02/2023 tarihli bilirkişi kurulu raporunda; ... Bilişim Yazılım Elektronik A.Ş nin ... ... Sanayi Bilişim Hiz. Mak. İml. Elkr. İnş. Ve Tic. A.Ş. adına düzenlenen 02.122019 tarih ve 54264 nolu İrsaliyeli faturada 2 adet Alçak Basınç Alimünyum Döküm Makinesi otomasyonun KDV dahil 176.853,99 TL olduğu, belirtilen 4 kalem makine teçhizatın dava tarihi itibari ile toplam değerinin 6.060.000,00 TL olacağı, makinaların davalıya teslimi ile ilgili bir tutanak ve makinaların marka ve seri numarasını belirtir bilgi olmadığı, ancak üst bölümde açıklandığı gibi bir kısmı faturalardaki makine ve malzemelerin direk davalı tarafa sevk edildiği, davalı iş yerinde bulunan makinaların davacı tarafa ait olduğunun anlaşılamayacağı kanaatine varıldığı belirtilmiştir. Kaldırma kararı sonrası alınan 05/08/2025 tarihli bilirkişi raporunda; Davacı ... ... Sanayi Bilişim Hiz. Mak. İmi. Elk. İnş. Ve Tic. A.Ş.’nin 04.02.2019 - 06.09.2019 tarihleri arasında iki alçak basınç makinası ile ilgili olarak malzeme alımı yaptığı, 02.12.2019 tarihi itibariyle makine otomasyonunun yapıldığı, davacı şirketin 2019 tarihinde Maça Makinası aldığı, davalı şirketin 2012 yılında bir adet, 2017 yılında bir adet ve 2020 yılında iki adet olmak üzere dört adet alçak basınç makinasına sahip olduğu, alçak basınç makinalarının maliyetine dahil etmesi gereken harcamaların bir kısmını dönem gideri olarak kaydettiği, bu nedenle alçak basınç makinası maliyetini eksik tespit ettiği, davalı ... Makine Döküm San. İth. Ve İhr. İnş Tic. Ltd. Şti.’nin davacı ... ... Sanayi Bilişim Hiz. Mak. İmi. Elk. İnş. Ve Tic. A.Ş.’ne ürettiği malzemeleri 2015 yılında satmaya başladığı, 2019 yılına kadar devam ettiği, bu dönemlerde (2015-2019) davacı şirketin alçak basınç makinasına sahip olmadığı, davalı firmanın işyerinde bulunan alçak basınç makinalarının Davalı firmaya ait olduğu, davalı firmanın işyerinde bulunan Soğuk Kutu Maça Makinasının davalı firmaya ait olduğu belirtilmiştir. Yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı vekili tarafından davacı şirket demirbaş listesinde yer alan dava konusu makine ve teçhizatın şirketin devam eden projesi kapsamında davalı şirkete döküm amacı ile kullanılmak üzere şirketin önceki yetkilileri tarafından teslim edildiğini, taraflar arasında 15.01.2015 tarihinde bilgi değişimi ve gizlilik anlaşması imzalandığını, 01.12.2020 tarihli sözleşmede ise ...'nin kendi siparişlerinin üretimi için teslim ettiği cihaz ve ürün kalıplarının diğer firmalar için kullanılamayacağının kararlaştırıldığını, Kahramankazan Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2021/31D.iş sayılı dosyasında davalı fabrikasında bulunduğu tespit edilen Maça makinesi, Alçak Basınç Makinesi, Alçak Basınç Makinesi otomasyonu ile Tuğla döküm fırının iadesi, mümkün olmaması halinde bedelin tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Kahramankazan Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2021/31D.iş sayılı dosyasında davacı şirketin Tuğla Döküm Fırını ..., Jeneratör GNT 200 oto.sk, FDU-1 2301 Unit Gaz Giderme Cihazı, Portatif Sıcaklık Ölçüm Cihazı, Maça Makinesi, Yoğunluk İndeks Cihazı, Alçak Basınç Makinesi İmalatı, Alçak Basınç Makinesi Otomasyonu cihazlarının davalı şirket iş yerinde tespitine yönelik 14.07.2021 tarihinde keşif yapılmış, Tuğla Döküm Fırını dışında iş yerinde bulunan makine ve cihazların halihazır durumunun tespitine yönelik rapor hazırlanmıştır. Dava dilekçesi ekinde sunulan 10.11.2021 tarihli teslim tesellüm tutanağı ile jeneratör, gaz giderme cihazı, portatif sıcaklık ölçümü, yoğunluk indeks cihazının davalı şirket yetkilisi tarafından davacı şirket yetkilisine teslim edildiği anlaşılmıştır. Kaldırma kararından sonra dosya arasına alınan 05.08.2025 tarihli bilirkişi raporunda davacı şirketin 2019 yılında maça makinesi satın aldığı, davalı şirketin ise 2012 yılında 1, 2017 yılında 1, 2020 yılında 2 adet olmak üzere 4 adet alçak basınç makinesine sahip olduğu, davalının davacı şirkete ürettiği malzemeleri 2015 yılında satmaya başladığı, 2019 yılına kadar devam ettiği, bu dönemlerde davacı şirketin alçak basınç makinesine sahip olmadığı, alçak basınç makinelerinin ve maça makinesinin davalı şirkete ait olduğu tespit edilmiş; 29.04.2026 tarihli ek raporda ise dava konusu her bir cihaz yönünden tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi ile de kök raporda belirtilen aynı kanaate varılmıştır. Netice itibariyle, delil tespiti dosyasında davalı şirket uhdesinde bulunduğu tespit edilen cihazların davacıya ait olduğuna ilişkin belirleme bulunmadığı, Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/187E., 2023/754K. Sayılı kararı ile maça makinesi, alçak basınç makinesi ve alçak basınç makinesi otomasyonu yönünden davanın kısmen kabulüne ilişkin karara karşı davalı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun kabulüne ilişkin Ankara BAM 2023/864 E., 2025/481K. Sayılı ilamı doğrultusunda tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan incelemede cihazların davalı şirkete ait olduğunun tespit edildiği, kök ve ek bilirkişi raporunun denetim ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, davacı tarafça taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında mülkiyeti davacı şirkete ait olmakla birlikte davalı şirkete zilyetliği bırakıldığı iddiasının ispatlanamadığı, davacı tarafça yemin deliline de dayanılmamış olduğu anlaşılmakla davanın reddine" karar verilmiştir. İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemenin ilk kararında yer alan "tevilli ikrar" ve sunulan faturalarının mülkiyeti kanıtladığı yönündeki kesin yargısal tespitlerinin dosyaya aleyte yeni ve somut hiçbir delil girmemesine rağmen son kararda aksi yönde değiştirildiğini, bu durumun usuli müktesep hakların korunması ilkesine aykırı olduğunu, ilk kararında mülkeyetin ispatlandığını ve davalının beyanlarının ikrar mahiyetinde olduğunu tespit eden mahkemenin maddi vakıda hiçbir değişim olmaksızın bu tespitlerinin yok saymasının yanlış olduğunu, dava konusu makine ve teçhizatların müvekkili şirket tarafından satın alınarak davalıya söz konusu projelerle ilgili döküm işlerini yapması amacıyla teslim edildiğini, bu teslimin ve kullanım koşularının 01/12/2020 tarihli sözleşmeyle yeniden düzenlendiğini, sözleşmenin 5.1.3 maddesinde "daha önceden ...'nin teslim etmiş olduğu kalıp ve teçhizatlar haricinde" ifadesiyle müvekkili tarafından davalıya kalıp ve teçhizat teslim edildiğinin açıkça belirtildiğini, ayrıca yine sözleşmenin 5.2.6 maddesi ile müvekkili tarafından davalıya teslim edilen makina ve teçhizatın sadece ... şirketinin döküm işleri için kullanılacağı ve davalının bu ekipmanları muhafaza ve iade yükümlülüğü altında olduğunun kararlaştırıldığını, davalının 20/08/2021 tarihli ihtardaki beyanlarının mahkeme dışı kesin ikrar niteliğinde olduğunu, davalının bu beyanlarının açıkça iadesi talep edilen makinaların üretim için müvekkili tarafından kendisine bırakıldığını, dolaylı olarak da bu makina ve teçhizatın mülkiyetin kendisine ait olmadığının kabulü olduğunu, davalının bu kabulüne rağmen davanın reddedilmesinin hatalı olduğunu, bilirkişi raporuna itirazlarının karşılanmadığını, müvekkili şirket ile davalı taraf arasındaki ticari ilişki ve dava konusu makinaların tedarikinin 2015 yılındaki döneme tekabül ettiğini, bu nedenle 2017 yılı öncesi yapılan harcamaların müvekkili şirketin iadesini talep ettiği 2 adet alçak basınç makinası ile herhangi bir bağlantısının bulunmadığını, dosyada incelenmesi gereken temel hususun 2017 yılı sonrası dönemde müvekkili şirket tarafından temin edilerek davalı iş yerinde kurulan alçak basınç döküm makinalara ilişkin harcamalar ve mülkiyet durumu olduğunu, bilirkişinin 2012-20136 yıllarına ait harcamaları dayanak yaptığı tespitlerin yanıltıcı ve hatalı olduğunu, somut olayda bilirkişinin davalının sunduğu alakasız faturaları makina imalatı ile ilişkilendirirken hiçbir teknik gerekçe sunmadığını, makinelerin tedarikine ilişkin sunulan somut verilen tamamen görmezden gelindiğini, tanık beyanlarının dinlenme talebinin reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir. GEREKÇE: Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan aynen teslim-alacak istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Mahkemece, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilerek yasal düzenlemelere uygun ve isabetli gerekçeyle karar verilmiş olduğu, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken 732,00 TL istinaf karar harcı davacı tarafından peşin olarak yatırıldığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, 3-İstinaf başvurusu nedeniyle davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının kendi üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından taraflar lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 6100 Sayılı HMK'nın 361. maddesi gereğince kararın taraflara tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay'da TEMYİZ yolu açık olmak üzere 05/11/2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi.

Başkan Üye Üye Katip ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır