Bölge Adliye Mahkemesi 2026/728 E. 2026/1326 K.

T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2026/728 - 2026/1326 T.C. ADANA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 9. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2026/728 KARAR NO : 2026/1326 KARAR TARİHİ : 20/05/2026

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP :

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 09/02/2026 NUMARASI : 2025/1270 Esas, 2026/178 Karar

DAVACI : ... VEKİLİ : Av. DAVALI : ... VEKİLİ : Av. DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali

İSTİNAF KARARININ KARAR TARİHİ : 20/05/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 20/05/2026

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/1270 esas 2026/178 karar sayılı kararına karşı istinaf başvurusu üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. DAVACININ İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ : Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında, davalının işlettiği ticari işletmenin devri konusunda sözlü bir mutabakata varıldığını, bu mutabakata istinaden müvekkilinin davalının banka hesabına, açıklama kısmında ''... Giyim Tekstil Mağaza Alışverişi Ön Ödeme'' ibaresi yer alacak şekilde 100.000,00.TL ödeme yaptığını, uyuşmazlığın hukuki temelini oluşturan bu devir işleminin bir ''ticari işletme devri'' niteliğinde olduğunu ve geçerlilik şartına uyulmadan tamemen sözlü olarak yapılan bu devir anlaşmasının kesin hükümsüz olduğunu, müvekkilinin devir müzakerelerinden çekildiğini ve müvekkilinin ödediği 100.000,00.TL'nin iadesi talebi üzerine davalının 50.000,00.TL'yi geri ödediğini, ancak kalan 50.000,00.TL'nin tüm ısrarlara rağmen ödenmediğini, bunun üzerine müvekkili tarafından davalı aleyhine .... İcra Dairesi'nin 2024/9352 esas sayılı icra dosyasıyla takibe geçildiğini, ancak davalının icra takibine haksız olarak itiraz etmesi neticesinde icra takibinin durduğunu belirterek, .... İcra Dairesi'nin 2024/9352 esas sayılı icra dosyasına davalı tarafından yapılmış itirazın iptali ile takibin devamına, alacağın %20'sinden az olmamak üzere davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. DAVALININ İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ : Davalı vekilinin dava dilekçesinde özetle; zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, müvekkili ile davacı arasında sözlü olarak ''... Giyim Teksil Mağaza'' isimli işletmenin devri konusunda anlaşma yapıldığını, anlaşmaya istinaden davacı tarafından müvekkiline 100.000,00.TL ön ödeme gönderildiğini ve elindeki malları bir ay içerisinde bitirmesi gerektiğinin söylendiğini, davacının müvekkiline bir ay sonra devir işlemlerini gerçekleştireceklerini beyan ettiğini, müvekkilinin elindeki malları bitirebilmek için bir ay boyunca mallarını ederinin çok altında fiyattan olmak üzere zararına satış yaptığını, ancak daha sonra davacının sözleşmeden caydığını ve somut olarak herhangi bir neden sunmadığını, müvekkilinin zarara uğradığından davacıya ön ödemenin yarısını iade ettiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini, icra takibi konusu olan alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ : Yerel mahkemece verilen karar ile; davalı ...'un esnaf kaydına rastlanılmadığını, herhangi bir gelir vergisi mükellefiyetinin bulunmadığını, gelir getirici kazanç olmaksızın potansiyel mükellef olduğunun bildirildiğini, davalı tarafa ilişkin gelen müzekkere cevapları uyarınca davalının tacir olmadığı görülmekle uyuşmazlığın genel hükümlere göre çözümlenmesi gerektiğini, bu durumda da, davanın her iki tarafı da tacir olmadığı gibi mutlak ticari dava da söz konusu olmadığından, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi'nin olduğunu, belirtilen nedenlerle; Ticaret Mahkemeleri'nin sadece ticari davalara bakmakla görevli olduğu, TTK'nın 5/3 maddesine göre Asliye Ticaret Mahkemeleri ile Asliye Hukuk Mahkemeleri ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu, görevle ilgili düzenlemelerin kamu düzenine ilişkin olduğu, taraflar ileri sürmese bile yargılamanın her aşamasında mahkemece re'sen gözetilmesi gerektiğini ve görev hususunun dava şartı olduğu gözetilerek; mahkemenin görevine ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle davanın, HMK'nın 114/1-c,115/2 maddesi gereğince usulden reddine karar verilmiştir. DAVALI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davalı vekili; müvekkilinin esnaf kaydına rastlanılmadığı ve gelir vergisi mükellefiyetinin bulunmadığı kısacası müvekkilinin tacir olmadığı sebebi ile uyuşmazlığın genel hükümlere göre çözülmesi gerektiğine karar verildiğini, müvekkilinin tacir olmadığından dolayı verilen görevsizlik kararının hukuka ve hakkaniyete açıkça aykırı olduğunu, bu yüzden kaldırılması gerektiğini, yerel mahkemenin görevli olduğuna dair karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER : Tüm dosya kapsamı ve tarafların iddia ve savunmalarının özeti. HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE : Dava, işletme devir sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali talebine ilişkindir. Davacı vekili dava dilekçesi ile, davacının iş yerini işletme devir sözleşmesi ile sözlü olarak davalıdan devraldığını, işletme devri karşılığı davalıya 100.000,00.TL ödediğini, işletme devir sözleşmesinin sözlü olarak yapılması nedeniyle geçersiz olduğu bu nedenle, davalıya ödenen bedelin tahsili için yapılan takibe itirazın iptali ile takibin devamını talep ettiği, davalı ise, zamanaşımı itirazında bulunarak davacının devirden hiç bir neden yokken vazgeçtiği, gönderilen bedelin müvekkilin zararı olarak kabul edildiğini belirtilerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesi'nce davanın usulden reddine karar verildiği, karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Görev kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden nazara alınması gerekir. 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde mutlak ticari davalar belirtilmiş, aynı yasanın 5/(1) bendinde de aksine hüküm bulunmadıkça dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın Asliye Ticaret Mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli olduğu, 5/(3) bendinde Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu ve bu durumda göreve ilişkin usul hükümlerinin uygulanacağı şeklinde düzenleme yapılmıştır. Davaya bakmakla görevli mahkeme, taraflar arasındaki ilişkinin niteliğine göre belirleneceği, taraflar arasındaki uyuşmazlığın işletmenin devrinden kaynaklandığı, dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nun 4. maddesi uyarınca işletmenin devrinden kaynaklanan davalar mutlak ticari davalar olduğu, anılan Kanunun 5/2 maddesi uyarınca da tüm ticari davalara bakmakla görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi'ne ait olduğu, bu durumda mahkemece, eldeki dava mutlak ticari dava olup Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görev alanı içinde bulunduğundan, Asliye Hukuk Mahkemesi'ne görevsizlik kararı verilmesi doğru olmamıştır. Yukarıda açıklanan nedenlerle, dava konusu uyuşmazlık bakımından Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olması nedeniyle, davalının istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına ve dosyanın yeniden yargılama yapılması için ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş, buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere : 1)-Davalı vekili tarafından .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/1270 esas 2026/178 karar sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun KABULÜNE, 2)-.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/1270 Esas ve 2026/178 Karar sayılı kararının HMK.'nin 353/1-a-6 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, 3)-Dava dosyasının yeniden yargılama yapılmak üzere ....Asliye Ticaret Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE, 4)-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak alınan 732,00.TL istinaf karar harcının kararın kesinleşmesi ile talep halinde davalıya İADESİNE, 5)-Davalı tarafından istinaf için yapılan yargılama giderlerinin esas hüküm ile birlikte İlk Derece Mahkemesi'nce karara BAĞLANMASINA, 6)-6100 Sayılı HMK'nin 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesi'ne İADESİNE, 7)-İnceleme dosya üzerinden yapıldığından lehe vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA, 8)-6100 sayılı HMK'nin 7035 sayılı yasanın 30. maddesiyle değişik 359/4 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle İlk Derece Mahkemesi'nce taraf vekillerine TEBLİĞİNE, Dair, 6100 sayılı HMK'nin 353/1-a/6 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle kesin olmak üzere 20/05/2026 tarihinde karar verildi.

Başkan

e-imzalıdır

Üye

e-imzalıdır

Üye

e-imzalıdır

Katip

e-imzalıdır