Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2026/1548 E. 2026/1819 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2026/1548
- Karar No
- 2026/1819
- Karar Tarihi
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO:2026/1548
KARAR NO:2026/1819
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:İSTANBUL 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:26/11/2024
NUMARASI:2022/859 Esas - 2024/846 Karar
DAVA:Maddi ve Manevi Tazminat (Bankacılık İşleminden Kaynaklı)
DAVA TARİHİ:27/09/2021
İSTİNAF KARAR TARİHİ:28/10/2026
Davanın maddi tazminat talebi bakımından kabulü, manevi tazminat talebi bakımından reddine ilişkin kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA:Davacı vekili; taraflar arasında 29.11.2019 tarihli Bankacılık Hizmet Sözleşmesi akdedildiğini, davalı bankanın 26.04.2021 tarihli ihtarname ile; kendisinin ve bağlı olduğu grubun politikaları kapsamında, müvekkiline sunduğu tüm ürün ve hizmet ilişkisinin sonlandırılması kararı aldığını belirterek müvekkilini şubeye davet ettiğini, bir aylık süre sonunda müvekkiline ait kredi kartları ve POS terminallerinin kullanıma kapatılacağını, bu süre içinde müvekkilinin davalı banka nezdinde bulunan hesaplarındaki tutarları çekebileceğini veya başka bir bankadaki hesaba EFT aracılığı ile TL cinsinden transfer edebileceğini, bu süre sonunda paranın alacak kaydedilerek, diğer işlemlerin kabul edilmeyeceğinin bildirildiğini, müvekkili tarafından cevabı ihtar ile davalıdan, tek taraflı feshin sebebinin yazılı olarak açıklanması talep edildiğini, ihtara davalı bankanın ... Şubesi tarafından; Bankanın kendi ve dahil olduğu grubun politikaları doğrultusunda, belli alanlarda riskten kaçınmak amacıyla idari kararlar verebileceği...” şeklinde cevap verildiğini, bunlar sonucunda müvekkilinin hesabından parasını çekmek zorunda bırakıldığını, bankanın kanunlar tarafından belirlenen yetkisinin dışına çıkarak keyfi muamele yaptığını, müvekkilinin zararının değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda arttırılmak üzere, şimdilik 1.000-TL maddi zarar ile ve 12.000-TL manevi tazminatın, haksız işlem tarihi olan 26/05/2021 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
ISLAH:Davacı vekili ;28.08.2024 tarihli talep artırım dilekçesi ile maddi tazminat talebi 6.457,12-TL'ye artırmıştır.
CEVAP:Davalı vekili; davacının müvekkili banka nezdindeki ürünlerini, müvekkili banka politikasına uygun kullanmadığı tespit edildiğini,bu nedenle davacıya ihtar tebliğ edilerek yasal yükümlülük gereği ... bildirimi yapıldığını, davacı tarafın da müvekkili banka tarafından tebliğ edilen ihtara cevap verdiğini, kendisine yapılan bildirimden haberdar olduğunu, ürünlerin tek taraflı kapatıldığı kabul edilse dahi bunun nedeni de davacının banka politikasına aykırı işlemleri ve bu nedenle ...'a yapılan bildirim olduğunu, davacı tarafın talebinin; mevzuat gereği "yükümlü" sıfatı ile hareket eden müvekkili banka için kabulü mümkün olmadığını,maddi ve manevi tazminat şartlarının gerçekleşmediğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI :Mahkemece; 29.11.2019 tarihli Bankacılık Hizmet Sözleşmesi kapsamında davacı tarafından davalı banka nezdinde TL –yabancı para cinsinden mevduat hesapları açıldığı, yine davacı tarafından kurulan ... ..AŞ’nin de davalı banka nezdinde mevduat hesapları açıldığı ; Davalı tarafından davacıya gönderilen ihtarnamede; ihtar tarihinden itibaren en geç 1 ay içinde müşteri ile olan hizmet ilişkilerini sonlandırmak isteğini bildirdiklerini, sürenin sonunda kredi kartları ve POS terminallerinin kullanıma kapatılacağını, bu işlemler nedeniyle zarara uğramamalarını teminen, gerekli tedbirleri almak üzere şubeye davet ettiklerinin bildirildiği, sözleşmenin 8. maddesinin 23. Sayfasının başında bulunan “– Banka; Sözleşme’yi Müşteri’ye en az 2 (iki) ay önceden yapacağı bildirim ile tek taraflı olarak sona erdirebilir.” hükmüne aykırı olarak ihtarda bir ay süre verildiği;Davacının ... numaralı TL vadeli mevduat hesabının,en son yenilendiği 29.04.2021 vade tarihinden önce 06.04.2021 tarihinde faiz işletilmeden kapatılması nedeniyle davacı müşterinin alamadığı net faiz tutarının 6.344-TL olduğu, ... numaralı USD vadeli mevduat hesabının 22.01.2021 vade tarihinden önce 18.01.2021 tarihinde faiz işletilmeden kapatılması nedeniyle davacı müşterinin alamadığı net faiz gelir tutarının 15,24- USD( 113,12- TL) olduğu, ...’ın gönderdiği yazıda “... davacı şahıs ile doğrudan ilgili olarak, 5549 sayılı Kanunun 19/A maddesi kapsamında herhangi bir işlem erteleme talebine ve bu talebe ilişkin bir karara rastlanılmamıştır.” denildiği;davacının, inisiyatifi dışında davalı bankanın aldığı hesap kapatma kararı nedeniyle vadeden önce kapanması nedeniyle faiz kaybının toplam 6.457,12- TL olduğu, davacının 6.457,12- TL maddi zararından davalı bankanın sorumlu olduğu, manevi tazminat şartlarının oluşmadığı gerekçesiyle manevi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ:Davalı vekili; davacının hesaplarının, sözleşmeden doğan "derhal fesih hakkı" gereği feshedildiğini, açıkça sözleşmede yer aldığı üzere işbu fesih sebepleri için davacıya bir süre verilmesine gerek bulunmadığını, fesih gerekçesi olan davacı işlemlerinin ... tarafından yaptırıma tabi tutulmamış olması feshin haksız olması sonucunu doğurmadığını, zira müvekkil banka sözleşmeden doğan hakkını kullanarak davacı ile çalışmama kararı aldığını, nasıl ki müşteriler çalışmak istedikleri banka'yı seçmekte özgürlerse, bankalar da çalışmak istedikleri müşterileri seçme hak ve imkanına sahip olduğu, fesih nedeni müvekkili banka'ya derhal fesih hakkı vermekte iken müvekkil banka yine de davacı tarafa 1 ay süre vermiş olmakla sözleşmenin feshi taraflar arasındaki sözleşmeye de uygun olduğunu, davacının vadeli hesaplarını bizzat kendisi talimat vererek kapattırdığı, davacınınfaiz kaybı yaşamadan vadeli mevduat hesabını kapatması için yeterli süre var iken kapatması nedeniyle bir zararı var ise bu zarara sebebiyet verenin bizzat davacının kendisi olduğunu, ileri sürerek kararın kaldırılarak davanın tümüyle reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:Dava, davacının hesaplarının hukuka aykırı olarak kapatıldığı ileri sürülerek uğranılması nedeniyle manevi tazminat talebine ilişkindir. 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun 2/d maddesi kapsamında, bankacılık, sigortacılık, bireysel emeklilik, sermaye piyasası, ödünç para verme ve diğer finansal hizmetler ile posta ve taşımacılık, talih ve bahis oyunları alanında faaliyet gösterenler, döviz, taşınmaz, değerli taş ve maden, mücevher, nakil vasıtası, iş makinesi, tarihi eser, sanat eseri ve antika ticareti ile iştigal edenler veya bu faaliyetlere aracılık edenler ile noterler, spor kulüpleri ve Cumhurbaşkanınca belirlenen diğer alanlarda faaliyet gösterenler “Yükümlü” olarak tanımlanmış aynı Kanun 4. Maddesi gereği şüpheli işlem bildirimlerinin yapılmasından sorumlu tutulmuştur. Kanun’un 4. Maddesi ve Kanuna dayanılarak hazırlanan Suç Gelirlerinin Aklanmasının ve Terörün Finansmanının Önlenmesine Dair Tedbirler Hakkında Yönetmelik'in (“Yönetmelik”) 27. Maddesi uyarınca Yükümlüler nezdinde veya bunlar aracılığıyla yapılan veya yapılmaya teşebbüs edilen işlemlere konu malvarlığının yasa dışı yollardan elde edildiğine veya yasa dışı amaçlarla kullanıldığına dair herhangi bir bilgi, şüphe veya şüpheyi gerektirecek bir hususun bulunması halinde bu işlemlerin yükümlüler tarafından Başkanlığa bildirilmesi zorunlu tutulmuştur. Kanunun bir gereği olarak Türk mevzuatı çerçevesinde faaliyette bulunan bankalar “... ” belirlemekte ve bu politika çerçevesinde ... ile iş birliği içerisinde hareket etmektedir. Yükümlülüğe konu şüpheli işlem, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun “Suçtan Kaynaklanan Malvarlığı Değerlerini Aklama” başlıklı 282. maddesi nazara alınarak “Alt sınırı altı ay veya daha fazla hapis cezasını gerektiren bir suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini, yurt dışına çıkarmak veya bunların gayrimeşru kaynağını gizlemek veya meşru bir yolla elde edildiği konusunda kanaat uyandırmak maksadıyla yapıldığı düşünülen işlemler” olarak tanımlanabilir. Bu kapsamda yasa dışı bahis, kumar, terörün finansmanı gibi suçlar kapsamına girebilecek işlemler, şüpheli işlem olarak sayılabilir.Davacının, davalı bankada bulunan hesabına davalının savunmasına göre hesabın açıldığı tarihten sonra 6 milyon TL civarında nakit para yatırılmıştır. Davacının aynı zamanda İran Vatandaşı bulunduğu anlaşılmaktadır. Pek çok ülkenin maliye politikası çerçevesinde suç gelirlerinin aklanmaması için paranın kaynağının açıklanması için yasal düzenlemeler getirilmiş, ülkemiz kanunlarında da "şüpheli işlem "tespit edilmesi halinde ... Başkanlığına bildirim yükümlülüğü getirilmiştir. Davalı bankanın,davacıya hesaplarını kullanıma kapatacağı yolunda bildirim yaptığı anlaşılmaktadır. Davalı banka tarafından; Uluslararası Bankacılık sistemine aykırı bankacılık işlemlerine aracılık edilmek suretiyle yaptırımlara uğramamak ve bu amaçla riskli ülkeler nezdinde işlemlere aracılık edilmesinin önüne geçilmesi yolunda tedbirler alındığı davacının hesabının da bu nedenle tasfiyeye alındığı ,davalının keyfi olarak hizmet vermeyi red etmediği sonucuna varılmaktadır. Şüpheli işlemleri inceleme yükümlüsü olan, bildirim yükümlülüğünün ihlali aynı zamanda görevliler bakımından suç teşkil ettiği gibi, kurum aleyhine idari para cezasının uygulanmasını da gerektirmektedir. 5549 sayılı kanunun 10.maddesi gereği ... tarafından davacı aleyhine bir tespit yapılmaması davalı bankanın "riskli müşteri" gördüğü davacıya bir kısım hizmetleri vermeyi red etmesinin sözleşmeye aykırı kabul edilemeyeceği sonucuna varılmaktadır. Ne var ki; davalı derhal fesih sebebi bulunduğunu ileri süren davalı banka; davcıya hesapların tasfiyesi için sözleşmeye aykırı olarak iki aylık süre yerine bir aylık süre vermiş, bu nedenle davacının vadeli hesaplarında faiz kaybına uğradığı bilirkişi raporunda hesaplanmıştır. Hesabın davalı bankanın bildirimi üzerine davacı tarafından kapatılmasının sonuca etkisi yoktur. Davalı banka müşteriyi riskli görmesi nedeniyle aldığı ticari karar ile sözleşmede ki fesih yetkisini müşteriyi zarara uğratmayacak şekilde kullanmak zorundadır. Bu hallerde ; vadeli mevduat hesaplarını banka riskini düşünürken vade sonuna kadar kaybedilecek faizi karşılayarak hesabı kapatması halinde müşteri de zarara uğramayacaktır. Aksi halde banka ticari kararı ile sonlandırdığı sözleşke ilişkisinde müşteriye ödemeyi vaad ettiği faiz yükünden kurtulması ,sözleşmeye ve hakkaniyete uygun değildir.Mahkemece davalı bankanın feshi sonucunda davacının faiz kaybı hesaplanarak hükmedildiği anlaşılmakla davalı bankanın istinaf nedenleri yerinde görülmemiş istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle:Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,Alınması gereken 868,68-TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 732-TL harcın mahsubu ile kalan 136,68-TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,Davalı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, davacı tarafından yapılan 60-TL istinaf yargı giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 28/10/2026