Bölge Adliye Mahkemesi 2026/1242 E. 2026/1768 K.

T.C. İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 11. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2026/1242 KARAR NO : 2026/1768

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : İZMİR 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 18.06.2026 NUMARASI : 2026/287 E. - 2026/570 K. DAVANIN KONUSU : Tazminat KARAR TARİHİ : 04.11.2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 04.11.2026

İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 18.06.2026 tarih 2026/287 E. - 2026/570 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacılar vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : DAVA :Davacı vekili, müvekkili ... ve ... mütevaffa ....'in yasal mirasçıları olduğunu, bu nedenle hayat sigortası poliçesi kapsamında vefat tazminatı kapsamındaki teminattan faydalanabileceklerini, müteveffa ...., vefat ettiği tarihte .... A.Ş.'nin hem müdürü hem de şirket sahibinin olduğunu, müteveffa ... sahibi olduğu işbu şirketin ihtiyaçları kapsamında 250.000,00 TL bedelinde 36 ay vadeli ticari finansman teminatlı kredi kullandığını, bu kredi kapsamında müteveffa adına 20282976 Poliçe/Katılım Sertifika No ile Finansör Uzun Süreli Grup Hayat Sigortası Poliçesi tanzim oldunduğunu, kredi çekilmesi esnasında tanzim edilen hayat sigorta poliçelerinin amacı kredi alanın olası ölümü halinde kredi kullandırtan bankanın alacağına daha çabuk ulaşması ve krediden doğan borcun yasal mirasçılara paylaştırılmaması olduğunu, davalı sigorta şirketi tarafından davaya konu hayat sigortaları genel şartlarına uyulmadığını, "Hayat sigortası teminatından kaynaklanan vefat tazminatı talebi" ile arabuluculuk başvurusu yapıldığını, neticede arabuluculuk müzakereleri olumsuz sonuçlandığını, işbu davanın açılması zorunluluğunun hasıl olduğunu, davacıların murisi ... şirketin ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla 15.03.2019 tarihinde .... bankasından 250.000,00 TL bedelli 36 ay vadeli kredi kullandığını, bu kredilerini vefatına değin günü gününe gecikmeksizin ödediğini, ....'in vefatından sonra dahi davalı sigorta şirketinin üzerine düşen yükümlülükleri sağlamamasından kaynaklı bu taksitler müvekkilleri tarafından halen ödenmeye devam etmekte ve müvekkillerin bu nedenle hayatlarını idame ettirmekte zorlandığını,....bank ile bağlı olarak çalışan davalı .... A.Ş.'nin kendi işbirliği içerisinde bulunduğu kurumun dahi zararlarını karşılamaktan imtina ederek bankaya olan sorumluluğunu müvekkillerine yüklemesi hakkaniyete aykırılık teşkil ettiğini, davalı firma, hem müvekkilinin hem de bankanın doğan zararını teminat limiti ve sigorta süresi dahilinde olmasına rağmen karşılamadığını, işbu davayı açmak zaruri bir hal aldığını, davanın kabulü ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı vekili, davacılar tarafından muris sigortalının müvekkili şirket nezdinde bulunan sigorta poliçesi kapsamında tazminat ödemesi için başvurulduğunu, bu başvurunun reddedildiğini, verilen ret cevabının hukuka aykırı olduğu iddia edildiğini, dava ikame edildiğini, işbu davanın haksız ve hukuki mesnetten yoksun olduğundan davanın tüm talepler yönünden reddi gerektiğini, davacı tarafça ikame edilen haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini istemiştir. DAİREMİZ KALDIRMA KARARINDAN ÖNCE İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, netice olarak beyan yükümlülüğünün ihlâlinin rizikonun gerçekleşmesinden sonra öğrenilmesi durumunda TTK’nin 1439/2 maddesi gereğince sigorta ettiren kusuru kast derecesinde değilse ağır ya da hafif ihmâli ile sözleşme öncesi beyan yükümlülüğünü ihlâl etmişse ve ayrıca illiyet bağı mevcutsa ihmâlin derecesine göre sigorta tazminatından veya bedelinden indirim yapılacağı, buna karşılık sigorta ettirenin kusuru kast derecesinde ise ve ayrıca illiyet bağı mevcutsa sigortacının tazminat veya bedel ödeme borcunun ortadan kalkacağı, illiyet bağı yoksa sigortacı ödenen primle ödenmesi gereken prim arasındaki oranı dikkate alarak sigorta tazminatını veya bedelini ödeyeceği, böylece uyuşmazlık hâlinde hâkim tarafından öncelikle sigorta ettirenin beyan yükümlülüğünü ihlâl edip etmediği, ihlâl etmişse bu ihlâlin sigortacı tarafından rizikonun gerçekleşmesinden önce mi yoksa sonra mı öğrenildiği, sonra öğrenilmiş ise sigorta ettirenin kusurunun derecesi ve bu ihlâlin sigorta tazminatının veya bedelinin miktarına yahut rizikonun gerçekleşmesine etki edip etmediği (illiyet bağı) araştırılarak sonucuna göre karar verileceği, (Yargıtay HGK'nun 04/11/2021 tarihli ve 2018/11-103 Esas, 2021/1352 Karar sayılı kararı) poliçe düzenlenmeden önce murisin imzalamış olduğu sağlık beyan ve talep formunda, kalp hastalığı... var mı?, yukarıda belirtilenler dışında tanı, ön tanı almış olduğunuz başka bir sağlık sorununuz var mı ?, şeklindeki sorulara "hayır" cevabı verildiği, ölüm nedeni olan kalp krizi ile sigorta sözleşmesinin akdedildiği tarihte mevcut olan hastalıklarından kalp rahatsızlığı arasında illiyet bağının bulunduğu, poliçe tanzimi sırasında murisin 2012 tarihinden süre gelen kalp hastalığını kasten başvuru formunda bildirmediği bu hali ile sigortalının kasıtlı olarak sağlık durumunu gizlediğinden davalı / sigortacının ödeme yapmamakta haklı olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. DAİREMİZ KALDIRMA KARARININ ÖZETİ : Dairemizce, ''...Sigorta poliçesinin davalı banka tarafından açılan krediye teminat olarak düzenlendiği, kredi borcu ödenmemiş ise sigorta bedelini talep hakkı öncelikle bankaya ait olup, ancak artan kısım varsa davacıların bunu istemesi mümkündür. Kredi borcunun poliçe teminatından daha düşük miktarda olduğu durumda kredi borcunun artan kısım için bankanın onayına da ihtiyaç bulunmamaktadır. Dain-i mürtehin tarafından verilen muvafakat davanın her aşamasında tamamlanabilen dava şartı olup, banka tarafından kredi borcunun kapatıldığı bildirilmesi halinde menfaati kalmayan bankanın davaya muvafakatinin aranmasına da gerek yoktur. ( Yargıtay 17. HD'nin 29/06/2020 tarih ve 2018/5516 E. - 2020/4069 K. )Somut olayda, davaya konu krediye ilişkin dava dışı....bank ... Şubesi lehine dain-i mürtehin kaydının olduğu, dava konusu 36 aylık kredinin son taksit ödeme tarihinin 15/03/2022 olduğu, dava dilekçesi ile ödemelere devam edildiği bildirilmekle mahkemece kredi borcunun sona erip ermediği yönünde bir araştırma yapılmadığı gibi taraflarca bu yönden bir beyanda da bulunulmadığı ayrıca dava dışı banka şubesinden muvafakat da sorulmadığı görülmüştür. İnceleme konusu dosya ile bağlantılı İzmir 2. ATM'nin 2020/538 esas sayılı dosyasının Uyap sistemi üzerinden incelenmesinde ise yine borcun kapanıp kapanmadığı yönünde bir bilgi olmadığı gibi bu durumun bankadan da sorulmadığı gözetildiğinde alacağın halen mevcut olup olması halinde dava dışı bankadan yukarıda açıklanan gibi açık ve yazılı muvafakat alınması gerektiğinin kabulü ile, bu durumda mahkemece, daini mürtehin sıfatı bulunan banka şubesine borcun ödenip ödenmediği, ödenen kredi miktarının ne olduğu hususu sorularak borcun ödenmiş olması durumunda muvafakat gerekmemekte ise de, borcun devam etmesi halinde daini mürtehin konumundaki bankanın şartsız muvafakatı gerekeceği nazara alınarak, davacının aktif dava ehliyetinin bulunup bulunmadığı değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir...'' gerekçesiyle Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-a-4-6 maddeleri uyarınca istinaf başvurusunun esasa ilişkin hususlar incelenmeksizin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiştir. DAİREMİZ KALDIRMA KARARINDAN SONRA İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, Poliçe düzenlenmeden önce murisin imzalamış olduğu sağlık beyan ve talep formunda, kalp hastalığı... var mı?, yukarıda belirtilenler dışında tanı, ön tanı almış olduğunuz başka bir sağlık sorununuz var mı ?, şeklindeki sorulara "hayır" cevabı verildiği, ölüm nedeni olan kalp krizi ile sigorta sözleşmesinin akdedildiği tarihte mevcut olan hastalıklarından kalp rahatsızlığı arasında illiyet bağının bulunduğu, poliçe tanzimi sırasında murisin 2012 tarihinden süre gelen kalp hastalığını kasten başvuru formunda bildirmediği, bu hali ile sigortalının kasıtlı olarak sağlık durumunu gizlediğinden davalı/sigortacının ödeme yapmamakta haklı olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Karara karşı davacılar vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur. İSTİNAF NEDENLERİ : Davacılar vekili, kaldırma kararından sonra mahkemece bankaya müzekkere yazılarak usuli eksikliği giderdiğini, ancak tarafların esasa, illiyet bağına ve beyan yükümlülüğüne ilişkin sunduğu delilleri, uzman görüşlerini ve önceki istinaf dilekçesinde yer alan teknik itirazları hiçbir şekilde değerlendirmeye almadığını, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporlarında, murisin poliçe öncesi mevcut olduğu iddia edilen KOAH ve kalp rahatsızlıkları ile vefatı arasında doğrudan bir illiyet bağı olduğunun kabul edildiğini, bu kabulün tıbbi ve hukuki gerçeklerle bağdaşmadığını, murisin ölüm belgesinde yer alan "kardiyojenik şok" ve "kalp durması" gibi ifadelerin, her vefat olayında karşılaşılan doğal sonuçlar olduğunu ve tek başına ölümün kronik bir hastalıktan kaynaklandığını ispata yetmeyeceğini, Yargıtay'ın yerleşik içtihatları uyarınca, ölümün doğrudan beyan edilmeyen hastalıktan kaynaklandığının tereddüde yer vermeyecek şekilde ispatlanması gerektiğini, dosya kapsamındaki tıbbi verilerin, murisin mevcut rahatsızlıklarının kontrol altında olduğunu ve vefatın ani gelişen harici bir enfeksiyonel süreçle tetiklendiğini gösterdiğini, dosya kapsamında 16/05/2022 tarihli bilirkişi heyet raporu ile 21/12/2022 tarihli İstanbul Adli Tıp Kurumu 1. İhtisas Dairesi raporu arasında müteveffanın ölüm nedeni hususunda açık çelişki bulunduğunu, 6102 sayılı TTK’nın 1423. maddesi ve Sigorta Sözleşmelerinde Bilgilendirmeye İlişkin Yönetmelik uyarınca, sigortacının sözleşme kurulmadan önce sigortalıyı tüm şartlar ve beyan yükümlülüğünün sonuçları hakkında aydınlatma yükümülüğü bulunduğunu, mahkemece öncelikle aydınlatma yükümlülüğünün yerine getirilip getirilmediğinin araştırılması ve bu konuda bir eksiklik tespit edilirse davalının tazminat sorumluluğunun devam edeceğinin gözetilmesi gerektiğini, kasıt ve ihmal ayrımı - proporsiyon hesabı yapılmamasının hatalı olduğunu istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir. GEREKÇE :Dava, dava dışı ...A.Ş. ile dava dışı ....bank arasında imzalanan 15/03/2019 tarihli Genel Kredi sözleşmesi kapsamında adı geçen şirket tarafından kullanılan aynı tarihli, 250.000,00 TL bedelli taksitli ticari krediye kefil olan davacılar mirasbırakanı ile davalı arasında akdedilen hayat sigortasından kaynaklı ödenin tutarın poliçe kapsamında davalıdan tahsili istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir. Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır. Mahkemenin vermiş olduğu ilk karar üzerine dairemizce 11.03.2026 tarihinde yapılan incelemede davalı banka tarafından açılan kredinin ödenip ödenmediği konusunda inceleme yapılması gerekçesiyle kararın kaldırıldığı, dain-i mürtehin sıfatının devam edip etmediğinin araştırılmasını istendiği, yapılan araştırmayla mahkemenin ...bank A.Ş.ye yazdığı müzekkereye verilen 12.06.2026 tarihli cevapta kredi borcunun bulunmadığının belirtildiği, mahkeme tarafından kaldırma kararının gereğinin yerine getirildiği ve yine yapılan incelemeyle davacının murisin beyan yükümlülüğünün doğru yerine getirmediği, kasten doğru beyanda bulunmadığı, meydana gelen ölümle hastalıklar arasındaki doğrudan bağlantının bulunduğu illiyet bağının mevcut olduğu ve bu nedenle sigortacının tazminat veya bedel ödeme borcunun ortadan kalktığı, TTK madde 1439/2f deki şartların bulunmadığı belirlenerek davanın reddine karar verildiği tespit edilmiştir. Davacı vekili eksik inceleme yapıldığı ölüm nedeniyle beyan edilmeyen hastalık arasında illiyet bağına ilişkin itirazları bulunduğu, Covid 19 etkisiyle müvekkillerinin murisin öldüğü, bu durumun değerlendirilmediği, bilirkişi incelemesinin bu konuda yapılmadığı, proporsiyon hesabının yapılması gerektiği belirterek kararın kaldırılması talebinde bulunmuştur. Davacı vekilinin istinaf talebinin bilirkişi raporunda değerlendirildiği, alınan Adli Tıp Kurumunun 21.12.2022 tarih 7624 nolu raporunda davacıların murisinin 2014 yılında kalp yetmezliği diyabet ve serebral enfarktüs tanımlarıyla tedavi gördüğü, 20.02.2020 tarihinde solunum ve dolaşım olmadığının tespit edildiği, 22.02.2020 tarihinde öldüğü, ölüm sebebinin kalp damar hastalığı ve gelişen komplikasyonlar sonucu olduğunun belirlendiği, dolayısıyla davacının iddia ettiği üzere Covid 19 etkisiyle ölümün meydana geldiğine ilişkin herhangi bir delil bulunmadığı, mahkemenin kararında yer aldığı üzere ölümün sebebinin kalpten kaynaklandığı, sigorta ettirenin kusurunun kast derecesinde olduğu, yanlış beyanda bulunduğu, bildirilmeyen hastalıkla ölüm arasında illiyet bağının bulunması nedeniyle davanın reddinin gerektiği tespit edilmiştir . Davacının iddia ettiği üzere proporsiyon hesabı yapılması mümkün değildir. Zira bildirmeyen hastalıkla ölüm arasında illiyet bağı olmadığı ileri sürülemeyecektir. Bu nedenle istinaf taleplerinin reddi gerekmiştir. Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, duruşma açılmasına gerek görülmeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Davacılar yönünden istinaf karar harcı olan 732,00 TL'den peşin alınan 269,85 TL'nin mahsubu ile bakiye 462,15 TL harcın davacılardan alınarak hazineye gelir kaydına, 3-İstinaf başvurusu nedeniyle davacılar tarafından yapılan giderlerin kendi üzerlerinde bırakılmasına, Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay ilgili Hukuk Dairesinde temyiz yolu açık olmak üzere 04.11.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.