Bölge Adliye Mahkemesi 2023/97 E. 2026/1708 K. – Alacak

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

14. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2023/97

KARAR NO: 2026/1708

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 18/10/2022

NUMARASI: 2021/547 Esas - 2022/627 Karar

DAVANIN KONUSU: Tazminat (Hava taşımacılığından kaynaklanan)

Taraflar arasındaki alacak davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın reddine dair verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ihracat amacıyla davalı ...A.Ş. şirketi ile ..., ... pozisyon numaralı 3 ayrı sevkiyat ile mal göndermiş olduğunu, söz konusu taşıma sırasında 15 dalgalanmalarının şiddetli olması sebebiyle taşınan mallarda bozulmalar meydana geldiğini ve bu sebeple alıcının eksik ödemeler yaptığını müvekkilinin zarara uğradığını , müvekkili ile davalı arasında yapılan görüşmeler sonucunda söz konusu malların hangi şartlarda taşınacağı hususunda anlaşıldığını, müvekkili firmanın yaş sebze meyve ihracatı işi ile meşgul olduğunu, ..., ... pozisyon numaraları ile taşıma işlemi yapılacak malların özel saklama koşullarında saklanması gerektiği hususunun davalı şirkete bildirildiğini, taşıma işlemi sırasında düzenlenen konşimento dahil tüm belgelere özel saklama koşulu olan "+2, +4" derece" koşulunun eklendiğini, özel şartlar olarak dosyaya sunulan konşimentoların "handling information" başlıklı 8. satırda yer alan bölümde açıkça görüleceğini, davalı tarafından taşıma işlemi yapılan sevkiyatların alıcısına ulaşır ulaşmaz alıcı tarafından tespit edilen bozulmaları belgelendirmek amacıyla uluslararası geçi ekspertiz raporları ile bu durumun belgelendirildiğini, malların alıcı limanına varışları gerçekleşir gerçekleşmez yapılan ilk kontrollerde bozulmaların varlığının tespit edildiğini ve bunun üzerine alıcı tarafından ekspertiz çağırılarak "..." başlıklı ekspertiz raporları tutulduğunu, söz konusu ekspertiz raporlarında mallar üzerindeki bozulmaların tespit edidiğini ve bu durumun rapor ile belgelenmiş olduğunu, ayrıca ısı kayıt cihazı incelemesinde taşıma sırasında özellikle 27.07.2020 tarihinde +6.5-10 derece arasında ölçüm yapıldığının raporlanmadığını, ...pozisyon numaralı sevkiyat için tutulan ...numaralı ekspertiz raporunda sevkiyatı yapılan malların %38.64 ve diğer pakette %57.56 oranında hasar tespit edildiğini, ayrıca yine ısı kayıt cihazı incelemesinde taşıma sırasında +10 ile +12,5 derece ölçüldüğü havaalanı sıcaklık değerinin ise daha yukarıda derecelere vardığının tespit edildiğini, ... pozisyon numaralı sevkiyat için tutulan ... numaralı ekspertiz raporunda sevkiyatı yapılan malların %39.39'unda hasar tespit edildiğini, yine ısı kayıt cihazı incelemesinde yol boyunca +5 ile +10 derece ölçüldüğü tespit edildiğini, ... pozisyon numaralı sevkiyatın 27.07.2020 tarihinde varış yaptığını, 28.07.2020 tarihinde ekspertiz incelemesine başlandığını, söz konusu ekspertiz raporu da dahil edilerek 03.08.2020 e-posta yolu ile davalı şirkete ihbar edildiğini, ...pozisyon numaralı sevkiyatın 28.07.2020 tarihinde varış yaptığını 30.07.2020 tarihinde ekspertiz incelemesine başlandığını, söz konusu ekspertiz raporu da dahil edilerek 03.08.2020 e-posta yolu ile davalı şirkete ihbar edildiğini, ... pozisyon numaralı sevkin, 29.07.2020 tarihinde varış yaptığını, 31.07.2020 tarihinde ekspertiz incelemesine başlandığını, söz konusu ekspertiz raporu da dahil edilerek 04.08.2020 e-posta yolu ile davalı şirkete ihbar edildiğini, dava konusu malların yüklemesi esnasında her bir konteyner içine ısı kayıt konulduğunu, tüm teslimatlar da ısı kayıt cihazı bulunmadığını ve yapılan ekspertiz incelemelerinde bu ısı kayıt cihazı verileri değerlendirilmediğini, malların alıcısı tarafından tutulan ekspertiz raporları doğrultusunda müvekkili şirkete "eredit note" düzenlenerek eredit note faturaları üzerinden eksik ödemeler yapıldığını, bu eksik ödemelerin müvekkili şirketin davalı tarafından yapılan sevkiyatlarda hasarlı teslimat sebebiyle oluşan zararı gösterdiğini, ... pozisyon numaralı sevkiyata ilişkin olarak 11.000,00S,... - pozisyon numaralı sevkiyata ilişkin olarak 11.080,00$ , ... pozisyon numaralı sevkiyata ilişkin 11.000,00$ zarar mevcut olduğunu, davalıların sorumluluklarını tam olarak yerine getirmemesi sebebiyle müvekkili şirketin zarara uğradığını iddia ederek, 33.080,00- USDnın dava tarihi olan karşılığı 279.856,80-TL zararın arabulucuya başvuru tarihinden itibaren işleyecek olan bankalarca mevduata uygulanan en yüksek oranda faizi ile davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ...AŞ savunmasında özetle; müvekkilinin somut olayda taşıyıcı sıfatına haiz olmadığını ve öncelikle davanın pasif husumet yokluğundan reddi gerektiğini, taşıma sürecinde meydana geldiği iddia edilen hasar bakımından, müvekkili şirketin sadece taşıma işleri organizatörü – fiili taşıyıcının acentesi olduğunu fiili taşıyıcının yaptığı taşıma sebebi ile müvekkilinin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, taşımalara ait ..., ..., ... nolu ve ...olarak her bir taşıma için tek bir konişmento olarak düzenlenen konişmentolarda taşıyıcının ... olduğunu, müvekkili tarafından düzenlenmiş ve kendisini taşıyıcı saymayı gerektirecek bir hava yük senedi bulunmadığını, somut olayda müvekkilinin sadece acente sıfatı ile ... AO’nun konişmentolarını düzenlemiş olduğunu, bu nedenle işbu davada müvekkiline husumet yöneltilmesi mümkün olmadığını, pasif husumet yokluğu gözetilerek davanın reddi gerektiğini, davacı zarara uğradığını ispat edemediğini, yük için reklamasyon bildirilmesi veya credit note faturası düzenlenmesi mallarda taşıma hasarı olduğu anlamına gelmediğini, dolayısıyla ürünlerde bozulma değil, malların kalitesinde eksiklik söz konusu olduğunu, ... Konvansiyonu ilgili hükümlerine göre, maldaki bozukluk ve hasarın malın kendine has ayıplara dayandığında taşıyıcının sorumlu tutulamayacağını, söz konusu malların İstanbul-... uluslararası hava yolu taşıması diğer davalı ... tarafından yapıldığını, bu taşımalarda müvekkilinin taşıyıcı sıfatı ile ara konişmento veya taşıma senedi tanzim etmediğini, iddia edilen hasar zararı bakımından müvekkili şirketin herhangi bir kusuru ve sorumluluğu olmadığını savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... AŞ vekili savunmasında özetle; davaya konu taşımanın İstanbul – ... arasındaki gerçekleşmiş olması nedeni ile 28.05.1999 tarihinde ...’de imzalanan “Hava Yoluyla Uluslararası Taşımacılığa İlişkin Belirli Kuralların Birleştirilmesine Dair Sözleşme (... Konvansiyonu 1999)” hükümlerine tabi olduğunu, söz konusu Konvansiyon’un 33. Maddesine göre bu sözleşmenin kapsamındaki davaların taşıyıcının ikametinin ya da esas işyerinin bulunduğu yerde açılabildiğini, müvekkili ortaklığın adresinin “...Havalimanı ... / İstanbul” olduğu dikkate alındığında huzurdaki davanın Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemeleri nezdinde görülmesi gerektiğini, davacı yanın, dava konusu emtiaların hasarlandığını ve bu sebeple dava dışı alıcının eksik ödeme yapması sebebiyle zarara uğradığından bahisle davayı ikame etmişse de, davacı tarafından sunulan belgelerin, davacının zarara uğramış olduğunu ispata yarar mahiyette olmadığını, ihtilaf konusu taşımanın hangi teslim şekli ile yapıldığının davacının sunmuş olduğu belgelerden anlaşılamadığını, dava dilekçesi ile zararın davacı uhdesinde gerçekleşip gerçekleşmediğinin sabit olmadığını, yurtdışı alıcı veya ithalatçının da zarara katlanmış olabileceğini, davacı yan tarafından dava konusu taşımanın hangi teslim şekli ile yapıldığının belirtilerek, meydana geldiği iddia olunan hasardan davacının sorumlu olması sebebiyle zarara katlanılmış olduğu somut belge ve delillerle ispatlanması gerektiği, davacı bu hususu sunulan belge ve delillerle kanıtlayamadığını savunarak , davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "... davacı yanca bir kısım gıda ürünlerinin ihracatı amacıyla davalılardan ...A.Ş. şirketi ile ..., ... pozisyon numaralı 3 ayrı sevkiyat ile mal gönderildiği, sevkiyatlar sırasındaki ısı dalgalanmaları nedeniyle ürünlerin zarar gördüğü ve zararın karşılanması hususunun talep edildiği, mahkememizce aldırılan hükme esas alınan bilirkişi raporuyla emtiaların taşınmak üzere teslim alınmadan önceki süre zarfında ve dava dışı alıcısı tarafından teslim alındığı tarihlerden sonra emtialardaki ısı değerlerinin 35 C 'lere kadar çıkmış olduğu görüldüğü, davacı tarafından dava konusu ürünlerde örnekleme metodu ile her parti ürünün taşımaya konu emtialar toplamda 30 kap ve toplam 19.200 kg ağırlığında olduğu, 29/07/2020, 30/07/2020 ve 31/07/2020 tarihli eksper raporlarında yalnızca emtialardaki ısı dalgalanması bilgisi yer almakta olup, hasarın neden mevcut olduğu, emtiaların taşıma sırasında hasarlanıp hasarlanmadığı, iddia olunan hasarın kimin kusurundan kaynaklandığına yönelik hiçbir tespit ve değerlendirme içermediği, dava konusu emtianın ne zaman hasat edildiği, hasattan sonra saklama koşullarının ne olduğuna ilişkin bilgi, belge sunulmadığı özetle dava konusu emtianın taşıma öncesi ve sonrası depolama sürecinde emtianın cinsine göre gerekli taşıma koşullarının sağlandığının ispat edilmediği ve dolasıyla davalı yanların tazminat sorumluluğu hususunun ispat edilemediği..." gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Bu karara karşı, davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davalı ile taşıma konusunda anlaşıldığını, davalı Asaf Lojistik Şirketinin taşımaları Türk Havayolları AŞ ile gerçekleştirdiğini, yapılan taşımalar neticesinde taşımanın varış yerine istinaden vakit kaybedilmeden bozulma sebebiyle ekspertiz incelemeleri yapıldığını, emtialarda bozulmanın tespit edildiğini ayrıca taşıma özelliklerinden çok yukarıda olmak üzere ısı dalgalanmalarının tespit edildiğini, her bir konşimentoya konu taşıma için incelemenin gerçekleştirilmiş olduğunu, 5935 nolu konşimento altında mevcut ısı kayıt raporlarına bakıldığında 27.08.2020 teslim tarihinden önceki günlerde ısının 20 dereceler civarında olduğunun açıkça görüleceğini, taşımanın 25-27.08.2020 tarihleri arasında olduğunun sabit bulunduğunu, ısı kayıtlarına bakıldığında 20 derecenin ve hatta 35 dereceye kadar çıkan ısı kayıtlarının olduğunun açıkça görüldüğünü, ilk yükleme anında ısı kayıt raporunun 1-5 derece arasında olduğunun görüleceğini, diğer konşimentolara tabi taşımalarda da benzer durumların tespit edildiğini, davalının emtiaları tam ve hasarsız teslim aldığını, bilirkişi heyeti tarafından gerek TTK gerekse ... Konvansiyonunun davacı lehine olacak şekilde ele alındığını, ilgili karinelerden bahsettiğini, atlanan noktanın bozuk veya hasarlı bir malı hiçbir taşıma şirketinin kabul etmeyeceği olduğunu, söz konusu emtialarla ilgili davalı ... ile görüşüldüğü üzere gerekli noktada taşıma şirketine verildiğini, konvansiyonun 22/3 maddesinde; kargo taşımacılığında kontrol edilmiş kargonun taşıyıcının sorumluluğuna verildiği anda gönderen kargonun ulaşacağı yerde teslimi ile ilgili özel bir fayda beyanında bulunmadığı ve durumun gerektirmesi halinde ilave bir ödeme yapmadığı müddetçe taşıyıcının kargonun tahrip olması, kaybolması ya da kargoya hasar gelmesi halinde her kg için sorumluluğunu 17 Özel Çekme Hakkı (SDR) ile sınırlı olduğunun belirtildiğini, çekme hakkının yanı sıra söz konusu maddede teslim alınan kargonun kontrol edilmiş olması durumuna bir nevi karine oluşturduğunu, her üç taşıma içinde taşıma koşullarının ilgili tüm belgelerde yazması suretiyle taşıyıcı tarafından bilindiğinin sabit olduğunu, dava konusu emtiaların uçuş tarihleri ile varış yerlerine varmalarının ardından hasarlı malların tespitinin aynı gün veya ertesi gün olduğunun açıkça dosyada mevcut olduğunu, müvekkili şirketin davalılara yapması gereken ihbarı süresinde ve usulüne uygun olarak yaptığını, buna rağmen mahkemenin dava konusu emtianın ne zaman hasat edildiği, hasattan sonra saklama koşullarının ne olduğuna ilişkin bilgi, belge sunulmadığı, özetle dava konusu emtianın taşıma öncesi ve sonrası depolama sürecinde emtianın cinsine göre gerekli taşıma koşullarının sağlandığının ispat edilmediği ve dolayısıyla davalıların tazminat sorumluluğu hususunun ispat edilemediği gerekçesine yer verilerek davanın reddedildiğini, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu iddia ederek, kararın kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, uluslararası hava yolu ile gerçekleştirilen eşya taşımasından kaynaklanan zararın tazmini istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın reddine karar verilmiş; bu karara karşı, davacı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Taraflar arasında, davacı şirketin ihraç etmiş olduğu ürünlerin, davalılar tarafından taşınarak...'a sevk edildiği konusunda herhangi bir uyuşmazlık mevcut değildir. Uyuşmazlık, sevki gerçekleştirilen kiraz emtiası ile ilgili olarak iddia edilen hasarın ve zararın davalıların taşımasından kaynaklanıp kaynaklanmadığı, davacı tarafın iddiasına ispat edip edemediği ile bilirkişi raporu kapsamında verilen kararın usul ve yasaya uygun bulunup bulunmadığına ilişkindir.

Dosya kapsamından, davacı şirket tarafından ihracat konusu kiraz emtiasının...'ta bulunan alıcısına teslim edilmek üzere davalılardan ...Yollarının taşıması ve diğer davalı şirketinde taşıyıcı acentesi olarak üç ayrı konşimento tahtında taşımanın gerçekleştirildiği, 29.07.2020 tarihinde ürünün...'a vardığı, 30.07.2020 tarihinde inceleme gerçekleştirildiği, her bir konşimento tahtında taşınan ürünlerle ilgili olarak ...'ta, ... araştırma teftiş derneği üyesi tarafından 31.07.2020 tarihli rapor düzenlendiği, uçuş no ...sayılı ve ilgili konşimentoya dair yapılan incelemde; alıcı tarafından 29.07.2020'de rutin kontrol için taze kiraz sevkiyatını aldıklarında taze kirazların bir kısmının yumuşamış olduğunun görülmesi üzerine bilgilendirildikleri, olayın ilgili taraflara bildirildiği, 30.07.2020 tarihinde yapılan inceleme sonucunda 1100 kutu taze kiraz sevkiyatının soğuk odada saklandığını ve 11 kat yüksekliğinde 15 palet üzerindeki fiber kutularda düzgün şekilde paketlendiğini gördükleri, tüm paletlerin/kutuların sağlam olduğu ve dış durumlarının düzgün olduğunun görüldüğü, çeşitli paletlerden rast gele numune alınarak açıldığı, içindekilerin incelendiği, kirazların büyük bir polietile ambalaj içinde her tarafında havalandırma delikleri olan açık bir fiber kutu ile paketlendiği, sıcaklığın inceleme sırasında +10.2 C ve +11.5 C olarak kaydedildiği, markanın taze Türk Napolyon Kirazı olduğu, tartılan/yumuşadığı posa yapısının bozulduğu görülen miktarın %39.39, tartılan taze ve sıkı olduğu görülen miktarın ise %60.61 olduğu, bulguların incelenmesi için açılan kutuların rast gele incelemesine dayandığı, nakliyeciler tarafından palete bir "inkatech" sıcaklık kaydedicinin yerleştirildiği ve monitörün taşıma sırasında +5,5 +10 C bir taşıma sıcaklığı gösterildiği, rapora eklendiği, alıcının bu durumdaki kirazları piyasaya sunmasının marka imajını etkileyeceği gerekçesiyle ilgili taraflarla görüşmek istediğinin anlaşıldığı hususuna yer verildiği, TK ... uçuş nolu taşımaya ilişkin konşimentoya dair 30.07.2020 tarihli raporda, sonuç olarak yumuşamanın %38.64 olduğunun belirtildiği ayrıca sıcaklık kaydedicinin +10 C ile +12,5 C gösterdiğinin belirtildiği, TK6782 uçuş nolu taşımaya dair konşimentoya ilişkin 29.07.2020 tarihli raporda; bozulma ve yumuşamanın ürünlerde %39.58 olduğu, nakliyeciler tarafından sıcaklık kaydedicinin yerleştirildiği ve monitörün taşıma sırasında +6,5 C ile +10 C taşıma sıcaklığının görüldüğünün belirtildiği, davacı şirket tarafından davalılardan ... AŞ şirketine 18.05.2021 tarihinde .... Noterliğinde düzenlenen ihtarnameyi gönderdiği, söz konusu ihtarnamede; müvekkili şirketin taraflarınca yapılan sevkiyatlarla ilgili olarak sevkiyatların teslim noktasına hasarlı, ayıplı olarak teslim edildiği, bunun sevkiyat tarihlerine bağlı olarak süresi içerisinde bildirildiği ancak olumlu ya da olumsuz bir dönüşün alınamadığı, ilgili sevkiyatlar içerisinde bulunan ısı kayıt casus cihazının raporlara göre sevkiyat esnasında ısı yükselmelerinin çok ciddi oranda artmış olduğu, özellikle aktarma noktalarında konşimentoda belirtilen ısı değerlerinin çok üzerinde çıkıldığının görüldüğü belirtilerek çıkış sıcaklıkları ve yoldaki sıcaklıklar gösterilmek suretiyle her bir taşıma nedeniyle oluştuğu iddia edilen zararın tahsilinin talep edildiği, ihtarnamede çıkış sıcaklığının ilk taşımada 5-6 C, yoldaki taşımada 5-6 C, ikinci taşımada çıkış sıcaklığının 2-5 C, yoldaki sıcaklığın 5-8 C, üçüncü taşımadaki çıkış sıcaklığının 3-4 C, yoldaki sıcaklığın 4-5 C, havalandırma sıcaklığının ise ilk taşımada 10-15 C, ikinci taşımada 12-28, ve üçüncü taşımada 7-8 C olarak gösterildiğinin belirtildiği, davalı ... .. AŞ şirketi vekili tarafından davacı şirketin ihtarnamesine cevapla birlikte ... AŞ şirketine hitaben .... Noterliğinde düzenlenen 07.06.2021 tarihli ihtarname içeriğinde, taleplerin müvekkili açısından kabulünün mümkün olmadığını, taşıma süresince meydana geldiği iddia edilen hasar bakımından müvekkili şirketin sadece taşıma işleri organizatörü olduğunu, fiili taşıyıcının acentesi olduğunu, taşıyıcının taşıma sebebiyle müvekkilinin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, konşimento olarak düzenlenen konşimentoların taşıyıcının ...olduğunun görüldüğünü ayrıca müvekkili tarafından düzenlenen yük senedinin bulunmadığını, taleplerin ...Yollarına yöneltilmesi gerektiğini ayrıca ihtarname içerisinde görülen taşınan yük casus sıcaklık ölçüleri tablosu incelendiğinde taşıma süresince taahhüt edilen sıcaklık derecelerinin tutturulduğu, varma yerinde hava alanı - geçici depolama aşamasında sıcaklık yükseldiğinin görüldüğünü, bu durumda sorumluluğun...'taki alıcı firmanın olduğunu ayrıca ... Konvansiyonunun ilgili hükümlerine göre maldaki bozukluk ve hasarın malın kendisine has ayıplara dayandığından taşıyıcının sorumlu tutulamayacağının açık olduğunun beyan edildiği, davacı tarafça Turkısh Airlines 'e her bir taşımadan kaynaklı olarak kargo tazminat başvuru formlarının düzenlenmiş olduğu, başvuru formlarında toplam taşınan kargo ile birlikte aksaklık miktarları yazıldıktan sonra muhafaza ve taşıma derecesinin uygun şekilde yapılmadığı, sıcaklıktan dolayı yumuşama, bozulan ürünlerin tespit edildiğine dair açıklamalarla talep edilen tazminat miktarlarının gösterildiği, taşıma ile ilgili konşimentoların 26.07.2020 - 27.07.2020 tarihlerinde düzenlendiği, taşımaların ise 27.07.2020 ve 28.07.2020 tarihlerinde gerçekleştirildiği, ön tazminat tarihinin 10.08.2020 olduğu, kargo teslim tarihinin ise 27.07.2020 ile 28.07.2020 tarihleri arasında olduğu, davacının tazminat başvurularının aksaklık kaydı olmadığından reddedildiği, 24.09.2020 tarihli yazılı cevapta, 10 kap 6400 kg kargonun 5 kabının hasarlı olduğunun ifade edildiği belirtilerek ... üyesi hava yolu taşıyıcılarının tazminat talepleri ile ilgili ... Sözleşmesi hükümlerine göre değerlendirme yapıldığı, bu hükümlere göre yapılan inceleme neticesinde uygun ısı aralıklarında depolanan kargoların tam zamanında sevk edilmiş olduğu, varış istasyonunda alınan bilgiye göre kargonun aksaklık kaydı olmaksızın alıcıya teslim edildiği belirtilerek talebin karşılanmasına imkan bulunmadığının ifade edildiği, taleplerle ilgili olarak ayrı ayrı cevap verildiği, 13.01.2021 tarihli cevapta da aynı ifadelere yer verildiği, davacının ise 17.08.2021 tarihinde iş bu davayı açmış olduğu anlaşılmıştır.

Tarafların delillerini dosyaya ibrazı etmesi ve ilgili delillerin celbi sonrasında bilirkişi raporu alınmıştır.

05.08.2022 tarihli bilirkişi raporunda; Sebze ve Meyvelerin Toptan ve Perakende Ticaretinde Uyulması Gereken Standartlar Hakkında Tebliğde; malların ambalajlanmasında, taşınmasında, depolanmasında ve perakende satışa sunulmasında uyulması gereken standartlara ilişkin usul ve esasları kapsadığı, madde 4 (1) g) soğuk zincir: “Ek-1'de yer alan malların üretim yerinden itibaren soğutularak muhafaza sıcaklığına ulaştırılması ve bu sıcaklığın nihai tüketiciye ulaşana kadar geçen tüm aşamalarda muhafaza edilmesi olarak tanımlandığı, bu tanımlamaya göre ve EK-' de yer alan dava konusu ürünün soğuk zincir ile taşınması gerektiğinin belirtildiği, dosyaya sunulan bilgiler neticesinde; 1- ... no'lu konşimento altındaki taşımaya ilişkin sunulmuş olan ısı grafiğinde, emtianın teslim alınmadan önce ısısının 20 C lere kadar çıktığı dava dışı alıcısı tarafından teslim alındığı tarih olan 27.08.2020 tarihinden sonra emtialardaki ısının 35 “C “lere ulaştığı, 2-... no'lu konşimento altındaki taşımaya ilişkin sunulmuş olan ısı grafiğinde, emtianın alıcısı tarafından teslim alındığı tarih olan 28.08.2020 tarihinden sonra emtialardaki ısının 35 C “lere kadar çıkmış olduğu,3- ...no'lu konşimento altındaki taşımaya ilişkin kayıt cihazından alınan ısı grafiğinde, emtianın davalı şirket tarafından taşınmak üzere teslim alınmadan önceki süre zarfında (27.07.2020 tarihinde) emtialardaki ısının 8 “C “nin üzerinde olduğu ve 20 C “lere kadar çıkmış olduğu, alıcısına teslim alındığı tarih olan 29.07.2020 tarihinden sonra ısısının 30 C “lere kadar çıkmış olduğunun görüldüğü, özellikle taze meyve ve sebzelerin muhafazası söz konusu olduğunda; en önemli parametrelerin başında, ortam sıcaklığından sonra muhafaza yapılan ortamın oransal nemi geldiği, ortam oransal nemi depolanan ürünün tür ve çeşidine göre değişiklik gösterdiği, ürünlerin uzun süre aynı kalitede saklanması gerekiyor ise de ön soğutmanın yapılması gerektiği, ön soğutma yapılan meyve ve sebzelerin kalitesi ve ağırlığının korunduğu gibi mikroorganizmaların gelişmesinin önüne geçileceği için üründe çürüme, kokuşma engellenip, raf ömrü uzayacağı, modern depolamada uygun koşullar olarak, noktasının meyve ve sebzelerin donma sıcaklığının 1-2 C üzerinde ve %85-90 bağlı nemde bir ortam sağlanması gerektiği, soğuk depoda depolanacak meyvelerin sıcaklığının ön soğutma ile 4'e düşürülmesi gerektiği, bu nedenle piyasaya arza kadar mümkün olduğunca az kayıp vererek bekleyebilecekleri soğuk depoda muhafaza uygulaması gerektiği, depolama süresi, meyve ve sebzenin cinsine göre bir kaç gün ile bir kaç ay arasında değişebileceği, soğuk depolama sırasında dikkat edilmesi gereken en önemli fizyolojik olayların; solunum ve terleme olduğu, her meyve ve sebzenin solunum hızının farklı olduğu, ve bu hızın doğrudan etkilemediği, depolama sırasında solunum hızı arttıkça terleme hızı da artmasında devamlı olarak su kaybettiği, ayrıca depo atmosferindeki oksijen ve karbondioksit miktarlarının da solunumu etkilediğinden, soğuğa karşı fazla duyarlı olan meyve sebzelerin solunum altına alabilmek için soğuk depolarda kontrol uygulaması yapılması gerektiği, dava konusu emtia Bitkisel Gıda ve Yemin İhracatında Sağlık Sertifikası Düzenlenmesi ve İhracattan Geri Dönen Ürünler İçin Uygulama Yönetmeliğine ( amacı; bitkisel gıda ve gıda ile temas eden madde ve malzemeler ile bitkisel yem ve yemlik maddelerin ihracat ve çıkış aşamalarında gıda ve yem güvenilirliğine yönelik, sağlık sertifikası düzenlenmesi, onaylanması ve ihracattan geri dönenlerin yurtiçine girişinde uyulacak ve uygulanacak usul ve esasları belirlemektir.) uygun olarak ihracatının yapıldığının anlaşıldığı, ancak yukarıda belirtilen teknik bilgilerde ihracat işlemlerinden önce emtianın ne zaman hasat edildiği bilgisi yer almadığı gibi hangi şartlarda depolandığı, depolama şartlarının ne olduğu bilgileri yer almadığı, meyve sebze ürünlerinin raf ömrünü uzatmak, bozulmaların önüne geçmek ve sıcaklık artmasını engellemek için hasattan sonra hızlı soğutma işlemine tabii tutularak depolama sıcaklığının donma sıcaklığından en az 1-2 “C üzerinde maksimum 4 “C de bağıl nemin ise %85-90 de takdirde raf tutulması gerektiği, dava konusu emtia bu şartlarda ki işlemlere tabii tutulmadığında üründe zayiatın artacağının aşikar olduğu, ihracat aşamasında; ..., ... no'lu konşimento altındaki taşımaya ilişkin sunulmuş olan ısı grafiğinde, emtianın teslim alınmadan ısının 35 C “lere ulaştığı, ... no'lu konşimento altındaki taşımaya ilişkin sunulmuş olan ısı grafiğinde, emtianın alıcısı tarafından teslim alındığı tarih olan 28.08.2020 tarihinden sonra emtialardaki ısının 35 C lere kadar çıkmış olduğu, ...no'lu konşimento altındaki taşımaya ilişkin kayıt cihazından alınan ısı grafiğinde 29.07.2020 tarihinden sonra ısısının 30 C lere kadar çıkmış olduğunun tespit edildiği belirtilmiştir.

Davacı vekili rapora karşı itiraz dilekçesinde; ekspertiz raporlarında yer alan ısı kayıt değerlerinin hatalı ve eksik değerlendirildiğini, raporlardaki verilerin yok sayılarak tamamen hatalı sonuca varıldığını, davalının emtiaların tam ve hasarsız şekilde teslim aldığını, konvansiyonun 22/3.maddesi kapsamında sorumluluğunun düzenlendiğini belirterek yeni bir heyetten rapor alınmasını talep etmiştir. Mahkemece yukarıda yer verilen gerekçelere istinaden davanın reddine dair hüküm tesis edilmiştir.

Davacı .... A.Ş , davalı .... İle diğer davalı .... A.Ş aleyhine 27.07.2020 tarih TK ... sayılı; 28.07.2020 tarih TK ... sayılı ve 29.07.2020 tarih ...sayılı İstanbul... seferleri ile taşınan muhteviyatı kiraz olan emtiaların hasarlanmış olduğu iddiası ile 33.080 USD tutarındaki maddi zararın dava tarihindeki döviz alış kuru üzerinden karşılığı olan 283.495,60 TL'nin davalılardan tazmin edilmesini talep etmiştir.

Dava konusu taşıma İstanbul - ... arasında gerçekleştirilmiş olup, uluslararası bir taşımadır. Bu sebeple, dava konusu uyuşmazlığa 28.05.1999 tarihinde imzalanan ve Türkiye açısından 26.03.2011 tarihinde; ... açısından ise 15.12.2006 tarihinde yürürlüğe giren “Hava Yoluyla Uluslararası Taşımacılığa İlişkin Belirli Kuralların Birleştirilmesine Dair Sözleşme” (... Konvansiyonu 99) hükümlerinin uygulanması gerekmektedir.

Uyuşmazlığa konu havayolu ile yapılan kargo taşımasında her iki ülkenin de Konvansiyon'a taraf olması nedeniyle, somut olayda ... Konvansiyonu hükümleri, Konvansiyon'da yer almayan hükümler açısından da iç hukuk kuralları uygulama alanı bulacaktır.

... Konvansiyonun 18/1. maddesi uyarınca, "Taşıyıcının, kargonun tahrip olması yada kaybolması ya da kargoya zarar gelmesi durumunda uğranmış hasara karşı sadece, hasara bu şekilde uğranmasına neden olan olayın hava yoluyla taşıma esnasında meydana gelmiş olması halinde sorumlu olduğu"düzenlenmiştir. ... Konvansiyonun 22/3. maddesi gereği sorumluluk, kg. başına 19 SDR ile sınırlıdır. Kargo taşımasına konu emtianın ziyaı veya hasara uğramasının davalı taşıyıcının veya adamlarının kasıtlı veya pervasız davranışlarından kaynaklanması halinde de bu durum, taşıyıcının konvansiyon hükümlerine göre sınırlı sorumluluktan faydalanmasına engel teşkil etmemektedir ( Bkz. Emsal Yargıtay 11.HD, 13.03.2014 tarih, 2012/14200-2014/4905 E.K sayılı ilamı).

Somut olayda, ... numaralı konşimento ile 27.07.2020 tarihli, TK ... sefer sayılı 10 kap 6400 kg emtia,... numaralı konşimento ile 28.07.2020 tarihli, TK ... sefer sayılı 10 kap 6400 kg emtia ve ... numaralı konşimento ile 29.07.2020 tarihli, ...sefer sayılı 10 kap 6400 kg emtia. İstanbul — ... seferleri ile taşınarak sırasıyla 27.07.2020, 28.07.2020 ve 29.07.2020 tarihinde alıcısına teslim edilmiştir. Taşıma sırasında ve teslimat esnasında tespit edilen herhangi bir hasar, eksiklik ve aksaklıkla ilgili tutanak kaydı yoktur.

Bu durum ise ... Konvansiyonu m.31/1 uyarınca emtiaların eksiksiz ve hasarsız olarak teslim edildiğine dair karine oluşturmaktadır. Bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere, dava konusu taşımalara ilişkin olarak düzenlenen....., ... ve... numaralı konşimentolarda taşıma konusu emtiaların muhafaza edilmesi gereken değer aralığı +2 / +8 aralığı olup, konşimentolarda keep +2 / +8 degree” kaydı yer almaktadır.

Davacı tarafından dava dilekçesi eki ile dosyaya sunulan ısı kayıt cihazından alınan ısı grafikleri incelendiğinde; emtiaların taşınmak üzere teslim alınmadan önceki süre zarfında ve dava dışı alıcı tarafından teslim alındığı tarihler den sonra emtialardaki ısı değerlerinin 35 “C “lere kadar çıkmış olduğu görülmektedir. Davalı taşıyıcının taşımadan dolayı kusurlu olduğunu gösteren herhangi bir bilgi ve belge mevcut değildir. Aksine teslimat sonrasında depolama sürecinde malın özelliğine göre saklama koşullarına uygun şartların sağlandığı ispat edilememiştir. Davalı kendisine teslim edilen emtianın gerekli şekilde teslimini gerçekleştirerek edimini yerine getirmiştir. Bu nedenle mahkemece verilen ret kararında herhangi bir isabetsizlik görülmemiştir. Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararı usule ve yasaya uygun olup davacı vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki hüküm verilmiştir.

HÜKÜM:Yukarıda açıklanan gerekçelerle;

1-HMK'nın 353/1.b.1. maddesi uyarınca, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine,

2-Davacı tarafından yatırılan istinaf başvuru ve peşin karar harçlarının Hazineye gelir kaydına, bakiye 651,30 TL istinaf karar harcının davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,

3-Davacı tarafından yapılan kanun yolu giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4-Gerekçeli kararın, Dairemiz Yazı İşleri Müdürlüğünce taraf vekillerine tebliğine dair;

HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, 08.10.2026 tarihinde, oy birliğiyle ve temyizi kabil olmak üzere karar verildi. 08.10.2026