Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2023/766 E. 2026/993 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2023/766
- Karar No
- 2026/993
- Karar Tarihi
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/766
KARAR NO: 2026/993
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İSTANBUL ANADOLU 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/335
KARAR NO: 2022/89
KARAR TARİHİ: 09/02/2022
DAVA: Sıra Cetveline İtiraz (Kayıt Kabul (İİK 235))
KARAR TARİHİ: 08/07/2026
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili bankanın... Ticari şubesi tarafından dava dilekçesi ekinde sundukları Genel Kredi sözleşmesine istinaden müflis ....A.Ş. lehine TL İşletme ve ... nakit krediler tesis edilerek kullandırıldığını, borçlu firmanın kredi borcunu ödememesi üzerine kredi hesaplarının ....noterliğinin 01/03/2016 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile kat edildiğini ve ihtar tarihi itibariyle 18.766.168,74 TL. ve 5.562.800,00 USD borcun ödenmesinin talep edildiğini, banka alacaklarının ödenmemesi üzerine ....İcra müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasında iflas tarihi olan 18/04/2018 tarihi itibariyle müvekkili alacağının 71.762.600,84 TL olduğunu, dava dilekçesi ekinde sundukları GKS'ye istinaden müflis .... A.Ş. lehine müşterek ve müteselsil kefaleti ile ......lehine.......akreditif krediler tesis edilerek kullandırıldığını, borçlu firmanın kredi borcunu ödememesi üzerine banka tarafından icra takibi başlatılan ....İcra müdürlüğünün ...... Esas sayılı dosyasında iflas tarihi olan 18/04/2018 tarihi itibariyle müvekkili bankanın alacağının 27.394.756,92 TL. olduğunu, banka alacağı olan 99.157.357,76 TL. nin 4.sırada masaya kayıt ve kabulü için İstanbul ....İcra ve İflas müdürlüğünün ... sayılı dosyasında alacak kaydının yapıldığını, banka alacağının iflas müdürlüğü tarafından haksız ve hukuka aykırı olarak ve yerinde olmayan sebeplerle tamamının reddedildiğini beyanla reddedilen 99.157.357,76 TL'nin 4.sırada masaya kayıt ve kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı iflas masası vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından delil olarak gösterilen ....İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasının 19/04/2016 tarihinde açılmış olduğunu UYAP üzerinden tespit ettiklerini, ancak İstanbul Anadolu 2.Asliye Ticaret mahkemesinin 2016/222 Esas sayılı dosyasından 25/02/2016 tarihinde iflas eden şirket aleyhine icra takibi yapılamayacağı yönünde ihtiyati tedbir kararı verildiğini, bu nedenle icra takibinin geçersiz olduğunu, zamanaşımı ve faiz oranına itirazlarının olduğunu, davacı ile müflis şirket arasında akdedilen sözleşmeler uyarınca borcun varlığının, miktarının, faiz oranının, faiz miktarının tarafların ticari defterleri üzerinde yapılacak bilirkişi incelemesi ile ortaya çıkacağını, bu nedenle davacı tarafın alacak taleplerinin iflas müdürlüğü tarafından reddedilmesinde hukuka bir aykırılık bulunmadığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece; "...davacı banka ile davalı müflis ....A.Ş. arasında imzalanan Genel Kredi Sözleşmesi kapsamında kullandırılan bankacılık ürünleri nedeniyle davacının ....... nolu döviz kredisi için davalının iflas tarihi itibariyle 23.328.199,41 TL., ......nolu taksitli ticari kredi için 22.043.679,79 TL., ...... nolu spot kredi için 6.880.028,14 TL. Toplamı 52.251.907,34 TL. alacağı bulunduğu, bu alacağın davacı banka tarafından ......A.Ş.'ye temlik edilmiş olması nedeniyle davacı banka alacağı kalmadığı, temlik alan davacının bu tutarın iflas masasına kayıt ve kabulünü talep edebileceği kanaatine varılmıştır.
Davacı bankanın dava dışı...... şirketine vermiş olduğu kredilerde kefil olan davalı müflis ....A.Ş.'nin iflas tarihi itibariyle davacı bankaya; .... nolu akreditif kredisi nedeniyle 4.722.116,41 TL., ..... nolu akreditif kredisi nedeniyle 10.060.556,15 TL., ..... nolu akreditif kredisi nedeniyle 2.920.007,25 TL. toplamı 17.702.679,82 TL. borcu olduğu, bu alacağın davacı banka tarafından ...'ya temlik edilmiş olması nedeniyle, temlik alan davacının bu tutarın iflas masasına kayıt ve kabulünü talep edebileceği..." gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı (kısmen temlik alan) .... A.Ş. Vekili istinaf dilekçesinde özetle; dosyada mübrez 06/10/2021 tarihli bilirkişi heyeti raporunda alacak hakkında terditli olarak hesaplama yapılarak YHGK kararına göre 52.251.907,34 TL, sözleşmeye göre 72.298.603,43 TL hesap edildiğini, mahkemece 52.251.907,34 TL üzerinden karar verildiğini ancak temlik eden banka ile davalı-müflis arasında akdedilen genel kredi sözleşmesine uygun olarak hesaplanan 72.298.603,43 TL'nin hükme esas alınması gerektiğini, eksik incelemeye dayalı olarak hüküm kurulduğunu beyanla kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Davacı (kısmen temlik alan) ... Vekili istinaf dilekçesinde özetle; dosyada mübrez 06/10/2021 tarihli bilirkişi heyeti raporunda alacak hakkında terditli olarak hesaplama yapılarak YHGK kararına göre 17.702.679,82 TL, sözleşmeye göre 24.189.946,86 TL hesap edildiğini, mahkemece 17.702.679,82 TL üzerinden karar verildiğini ancak aynı kredi sözleşmeleri ve temlikname kapsamında temlik alınan bu alacağın diğer kefili müflis ..... A.Ş. hakkında İstanbul ....Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/343E.sayılı dosyasında 27.394.756,92 TL'nin kayıt kabulüne karar verildiğini ve bu kararda "HGK kararının somut olaya uygulanma kabiliyeti olmadığı gibi bilirkişi tarafından yalnış anlam yüklenmiştir" ifadesiyle eleştirildiğini, işbu davada HGK kararına göre alacağın tesbitinin mümkün olmadığını eksik incelemeye dayalı olarak hüküm kurulduğunu beyanla kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dosyaya konu alacak ile aynı konuya sahip İstanbul .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/343 E. Sayılı dosyasında 05/04/2021 tarihli bilirkişi raporunda YHGK doğrultusunda asıl borçlu .... A.Ş.'nin davacı temlik eden bankaya borcunun 50.828.748,22 TL hesap edildiğini, mahkemece kararına dayanak teşkil eden HGK kararı göz önünde bulundurulmadan düzenlenen 01/02/2021 tarihli bilirkişi raporunda .... A.Ş.'nin borcu 71.120.385,67 TL olarak hesap edildiğini, aynı alacağa ilişkin yapılan hesaplamalar arasında 20 Milyon TL'den fazla fark olmasının gerekli incelemenin yapılmadığını gösterir nitelikte olduğunu, bu nedenle iflas tarihi itibariyle gerçek borç tutarının tespitinin gerektiğini beyanla kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE
Dava, İİK 235. maddesi uyarınca açılan sıra cetveline itiraz (kayıt kabul) davasıdır.
... A.Ş. hakkında İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 18/10/2018 tarihli 2016/222 E. 2018/849 K. sayılı kararı ile iflasına karar verildiği ve iflas kararının kesinleştiği, tasfiyenin İstanbul .... İcra Müdürlüğü'nün ... iflas sayılı dosyasından yürütüldüğü sırada müflis şirket tarafından iflas içi konkordato talebinde bulunulması üzerine İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 18/10/2023 tarihli 2022/320 E. 2023/749 K. sayılı kararı ile; davacı müflis ... A.Ş tarafından açılan asıl dava yönünden; "Davanın KABULÜ ile; İFLAS İÇİ KONKORDATONUN TASDİKİ İLE Konkordatoya tabi borçların iflas tarihi itibariyle karşılığının % 87 tenzilatla % 13 oranında konkordato tasdiki kararının kesinleşmesi ile tasdik edilen konkordato sebebiyle iflasın İİK.nun 309/5 ve İİK.nun 182 maddeleri uyarınca kaldırılması kararının kesinleşmesini takip eden 3. ayın sonunda nakden ve defaten ödenmesine" karar verildiği, verilen kararın bir kısım alacaklılar tarafından istinaf edilmesi üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi'nin 09/05/2024 tarih 2023/1607 E. 2024/563 K. sayılı kararı ile istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddedildiği, verilen kararın Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 10/10/2024 tarih 2024/2071 E. 2024/3351 K. sayılı kararı ile onanarak kesinleştiği anlaşılmıştır.
İflas içi konkordato kararının kesinleşmesinden sonra İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde iflasın kaldırılması istemiyle yapılan başvuru neticesinde anılan mahkemenin 03/01/2025 tarihli 2024/991 E., 2025/2 K. sayılı kararı ile iflasın kaldırılmasına ve borçlunun serbestçe tasarrufu için malların kendisine iadesine karar verilmiş, hükmün müdahil alacaklı ...A.Ş. tarafından istinaf edilmesi üzerinde Dairemizce verilen 24/12/2025 tarihli 2025/266 E. 2025/1509 K. sayılı istinaf başvurusunun esastan reddine dair kararın temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 22/04/2026 tarihli 2026/973 E. 2026/1651 K. sayılı kararı ile Dairemizin kararı onanmak suretiyle 22/04/2026 tarihinde kesinleşmiştir.
İİK'nın 309/5 maddesinde; "Konkordatonun tasdiki kararının kesinleşmesi üzerine iflâs idaresi iflâsa hükmeden mahkemeden iflâsın kaldırılmasını ister.", İİK'nın 182. maddesinde; "Borçlu bütün alacaklılarının taleplerinin geri aldıklarına dair bir beyanname veya tekmil alacakların itfa olunduğu hakkında bir vesika gösterir veya akdolunun konkordato tasdik edilirse mahkeme, iflasın kalkmasına ve borçlunun serbestçe tasarrufu için mallarının kendisine iadesine karar verir." hükmü yer almaktadır.
İflasın kaldırılması kararının kesinleşmesi ile, alacağı müflis tarafından kabul edilmeyen (m.230) bir alacaklının masa (iflas idaresi) aleyhine açmış olduğu sıra cetveline itiraz (kayıt kabul) davasına (m.235/2) borçluya karşı devam edilebilir (Aynı doğrultuda Baki Kuru, İcra İflas Hukuku El Kitabı, 2. Baskı, sh. 1384)
"Kanaatimizce iflasın kaldırılması kararının kesinleşmesi ile borçlu hiç iflas etmemiş gibi tasarruf yetkisi geri geleceğinden borçlu davayı benimsemese dahi tebligat yapılarak davaya devam edilmesi usul ekonomisine uygun olur." (Adnan Değnekli, Haciz ve İflasta Sıra Cetveli, 3. Baskı, sh 641, 642)
İflasın kaldırılması kararının kesinleşmesiyle iflasın açılması ile meydana gelen bütün hüküm ve sonuçların ortadan kalkacağı, borçlunun müflis sıfatının kalkacağı ve malları üzerinde serbestçe tasarruf etme yetkisi kazanacağı, iflas idaresinin de görevinin sona ereceği tabidir. İflasın kaldırılması kararının kesinleşmesi ile müflis şirket adına iflas idaresi veya iflas dairesinin davayı takip yetkisi kalmayacaktır.
Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 16/09/2024 tarihli 2024/1452 E. 2024/2698 K sayılı kararında; "...Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş ise de; Dairemize yazılan müzekkerede müflis şirketin iflasının 06/09/2024 tarihinde kaldırılmasına karar verildiği ve kararın 11/09/2024 tarihinde kesinleştiği, bu durumda kayıt kabul davasının hukuki dayanağının kalmadığı, bu durumun usul ve esas yönünden neticeye etkili olduğu anlaşıldığından HMK'nın 30. maddesindeki yargılama ekonomisi ve husumet durumu da dikkate alınarak davaya alacak davası olarak devam edilmesi için kararın re'sen bozulması uygun bulunmuştur..." yönünde karar verilmiştir.
Somut uyuşmazlıkta, İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/991 E., 2025/2 K. sayılı kararı ile davalı şirket hakkındaki iflas kararının kaldırılması ve kararın kesinleşmesi karşısında, iflas idaresinin de görevi sona erdiğinden davalıya tebligat yapılarak taraf teşkilinin sağlanması, davaya alacak davası olarak devam edilmesi ve tasdik edilen konkordato projesi de gözetilerek karar verilmesi gerektiğinden ilk derece mahkemesi kararının re'sen nazara alınan bu gerekçelerle kaldırılması gerekmiştir.
Açıklanan nedenlerle; ilk derece mahkemesinin karar tarihinden sonra yaşanan süreç nazara alınarak HMK'nın 355. maddesi uyarınca davacıların ve davalının istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1.a.6 maddesi gereğince esasa yönelik istinaf sebepleri incelenmeden ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-Davacıların ve davalının istinaf başvurusunun AYRI AYRI KABULÜ ile İstanbul Anadolu .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../02/2022 tarihli ve 2019/... Esas - 2022/..Karar sayılı kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1.a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
2-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere mahal mahkemesine İADESİNE,
3-Davacılar ve davalı tarafından yatırılan başvuru harçlarının Hazineye gelir kaydına, istinaf karar harçlarının talep halinde ilk derece mahkemesince yatırana iadesine,
4-Tarafların yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,
5-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
6-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/1.g bendi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.08/07/2026