Bölge Adliye Mahkemesi ·

Bölge Adliye Mahkemesi 2022/879 E. 2025/1874 K.

Mahkeme
Bölge Adliye Mahkemesi
Esas No
2022/879
Karar No
2025/1874
Karar Tarihi

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

14. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2022/879

KARAR NO : 2025/1874

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 23/02/2022

NUMARASI : 2019/718 Esas - 2022/115 Karar

DAVANIN KONUSU: Ayıplı satılanın değiştirilmesi- tazminat

Taraflar arasındaki davanın ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı, davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; davanın konusunun davacı müvekkili şirketin davalı şirketten satın aldığı ve Merkez Mah, Tatlı Pınar Sk, (Sarmaşık Sk.) ... , Kağıthane/İstanbul adresinde bulunan ... Kağıthane 7000 Konut Projesinde kullandığı 2 adet Yoğuşmalı kazandaki ayıplara ilişkin olduğunu, açıklanan nedenle sözleşmenin ifa yeri olan Kağıthane ilçesinin, mahkemenin yetki sınırları içerisinde kaldığını, davacı müvekkili şirketin, davalı şirketten; Merkez Mah. Tatlı Pınar Sk. (Sarmaşık Sk.) ..., Kağıthane/İstanbul adresinde bulunan ... Kağıthane7000 Konut Ptojesinde kullanmak amacıyla TRC 1000 Yoğuşmalı Kazan 1000KW & Bar ve .../625 Yoğuşmalı Kazan 819/... 6 Bar isimli ve ürün kodlu iki adet yoğuşmalı kazanın 27/06/2016 tarihli Sipariş Teyidi ve Satış Sözleşmesi ile satın aldığını, sözleşme kapsamında gerek kazanların bedelleri gerekse de kazanların kullanılmasına ilişkin yan ürünlerin bedelleri olarak toplam 96.760,00 TL bedelin belirlenmiş olduğunu, bedelin davalı şirkete iki çek ile ödendiğini, müvekkili şirketin, kazanlar devreye alınmadan önce ... şirketinden talep edilen bir ... tarafından kazan kurulumu ve ekipmanlarında bir sorun olup olmadığının tespitini talep ettiğini, 25/10/2016 tarihinde 150,00 TL karşılığında yapılan tespitle kazan kurulumu ve ekipmanlarda bir eksiklik olmadığının tespit edildiğini, ... şirketi tarafından gönderilen devreye alım formunun 15.11.2016 tarihinde doldurulduğunu, kazanların devreye alımının talep edildiğini, 17.11.2016 tarihinde servis sistemini devreye almak için gelmiş olduğunu, gaz basıncı yeterli olmadığı için sistemi minimum kapasitede çalışır halde bıraktıklarını, teknik servisin 17.11.2016 tarihli yazısında belirtildiği üzere, gaz basıncı normalde döndüğünde haber verilmesi istendiğini, akabinde sistemin devreye alındığını, 24.05.2017 tarihli servis raporunda görüldüğ üzere, TRC 1000/810 tip kazanın alev duman borularından 1 adet boruda kaynakta çatlama olduğunun tespit edildiğini, 25,05,2017 tarihli teknik servis raporunda, kaçağın kaynak müdahalesi ile giderildiğinin belirtildiğini, ancak sorunların bitmediğini, 21.02.2018 tarihli servis formunda 21.02.2018 tarihli teknik servis raporunda bulunduğu üzere, TRC 810/625/6 tip kazanın açıldığını, kazan içinde yabancı maddeler görüldüğünün tespit edildiğini, sorunlara müdahale edildiğini ancak sonuç alınamadığını, boru ve ayna değişimi gerektiğinin rapora işlendiğini, kazanların sorun çıkarmaya devam ettiğini,14.05.2018 tarihli teknik servis raporunda görüleceği üzere, TRC 1000/6 tip kazanda 12 adet kaçak olduğu, kaynakla müdahale yapıldığı, kaynak yapıldıkça diğer borularda su kaçağı görüldüğü, kazanda 3 adet kaçağın kaynak yoluyla giderildiğinin rapor edildiğini, buradaki sorunların kullanıcı mı üretici mi kaynaklı olduğu hususunda taraflar arasında anlaşma sağlanamadığını, müvekkili şirketin tamir bedellerini teknik servis raporuna itiraz kaydı düşerek apartman sakinlerinin mağdur olmaması adına ödediğini, bu süreçlerde ürünün garanti kapsamında olduğunun belirtilmesi gerektiğini, daha sonra müvekkili tarafça 06.06.2018 tarihli Beyoğlu 57. Noterliği'nin ...erliği'nin 20859 yevmiye numaralı ihtarname ile ... şirketinin talepleri kabul etmediğini bildirdiğini, devam eden süreçte müvekkil şirketçe TMMOB Makina Mühendisleri Odası'ndan makina mühendisi ...tarafından hazırlanan 05/11/2018 tarihli raporun alındığını, raporda sorunun kazanların devreye alınmasında kullanılan su ve boru kaynaklarının yapılma şekli olduğu tespit edilerek sorunun üretici ve dolayısıyla ... şirketi kaynaklı olduğunun tespit olduğunu, müvekkili şirket tarafından T.C. İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/62 Değişik İş numaralı dosyası kapsamında uyuşmazlık konusuna ilişkin bilirkişi tespiti yapıldığını, T.C, İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/62 Değişik İş numaralı dosyası kapsamında görüleceği üzere; davalı şirket tarafından üretilip davacı müvekkili şirkete ait binaya monte edilen iki adet sıcak su kazanının tamamen imalat hatalı olduğu, her iki kazanın da sağlam yenisiyle değiştirilmesinin gerektiği, kazanlardaki su sızdırma probleminin kullanılan suyun şartlandırılmasıyla bir ilgisinin olmadığının tespit edildiğini, anılan T.C. İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/62 Değişik İş numaralı tespit dosyası kapsamında yapılan başvurma ve bilirkişi masraflarının, 314,00 TL harç ve 724,00 TL gider avansı olmak üzere toplam 1038,00 TL'nin, huzurdaki dava neticesinde davalıdan alınarak müvekkile verilmesini talep etiklerini, davaya konu kazanların ayıplı olması ve kış mevsimi geldiğinde ayıplı kazanların kullanıldıkları binanın ısıtmasını sağlayamaması sebebiyle müvekkili şirketin, konut sahiplerine karşı taşıdığı yükümlülüğü yerine getirmek amacıyla TRC1000 tip kazanın tadilatını, bedelini davalı şirkete ödemek mecburiyetinde kalarak yaptırmak zorunda kaldığını, tadilatın her ne kadar tamamen davalı şirketin imalat hatasından kaynaklansa dahi hayatın olağan akışı gereği konut sahiplerinin ısınma sorunu yaşamamaları için bedelinin müvekkili şirket tarafından karşılanarak yaptırıldığını, ancak yapılan ödeme ile hiçbir şekilde kazanlardaki ayıbın olmadığını veya ayıbın davalı şirketten kaynaklanmadığını kabul etmediklerini, yapılan ödemenin tamamen, müvekkili şirketin yapmış olduğu konut projesindeki sakinlerin mağdur olmamaları için yapıldığını, tadilat bedelinin huzurdaki dava kapsamında davalı şirketten talep edildiğini, yapılan tadilat gereği müvekkili şirketin davalı şirkete 53.100,00 TL tutarında ödeme yaptığını, davalı şirket ile yapılan şifahi görüşmelerden de sonuç alınamadığını iddia ederek, müvekkili tarafından davalı şirketten 27/06/2018 tarihinde 96.760,00 TL bedel ile satın alınan ve ayıplı oldukları tespit edilen kazanların ayıpsız benzeri ile değiştirilmesini, aksi halde bila bedel ile kazandaki ayıbın giderilmesini ve ayıplı TRC 1000 Yoğuşmalı Kazan 1000KW 6 Bar kazanın 03.01.2019 tarihli 53.100,00 TL tutarında haksız olarak alınan tadilat bedelinin ödeme tarihi olan fatura tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, savunmasında özetle; davacının talebinin ve davanın zamanaşımına uğradığını, malın garanti süresinin 2 yıl olduğunun tarafların kabulünde olduğunu, davacının ayıba kaşı tekeffül hükümlerine dayandığını, garanti süresi geçtiğinden talebin garanti kapsamında değerlendirilemeyeceğini, dava konusu kazanların tesliminin 07.09.2016 tarihi olduğunu, kazanların 17.11.2016 ve 21.11.2016 tarihinde yerlerine konulduğunu, müvekkilinin sadece devreye aldığını, bu tarihte çalışır halde devreye alındığını, çeşitli arızalar ve onarımlar yapıldığını, tümünde sorunun kaynağının hatalı kullanım ve doğru suyun kullanılmaması olduğu tespiti ile davacının onayı alınarak garanti kapsamında tamiratlar yapıldığını, belli bir dönem sonunda tamiratın ücretli olarak yapılarak müşteriye hizmet verildiğini, daha sonra firmanın hem tamirat parası hem de ürünün değişimi talebi ile işbu davanın 26.12.2019 tarihinde açıldığını, davacının bakım ve tamirler sürerken kazanlarda ayıp ( eksiklik ) bulunduğunu belirterek bir iddia ve istekte bulunmadığını, durumu bildiği halde, bakım ve tamirler yaptırmak suretiyle durumu geçiştirdiğini, ayıp ihbarında bulunmadığını, kazanlarda gizli ayıp bulunduğunu da ileri sürmediğini, dava konusu olayda, hilenin koşullarının varlığı ayıbın hile ile gizlenmiş olduğunun kanıtlanamamış olduğunu, istemlerin gizli ayıptan kaynaklanmış olsa bile malın alıcıya teslimi tarihinden itibaren 2 yıllık zamanaşımı süresi içinde ileri sürülmesi gerektiğini, davacının hem tamir parasını faizi ile istemesi hem de ayıpsız mal ile değişim talep etmesinin hakkın kötüye kullanımı ve talebin aşılması anlamında olduğunu, ayıplı bir mal ile karşılaşılmış ise ve tamir edilmesi seçimlik hakkı kullanılmış ise artık bu talepten dönülüp misli ile değişim talebinde bulunulamayacağını, seçimlik hak kullanıldığını, bu hakkın tek kez kullanmakla tükendiğini, TRC 1000 yoğuşmalı kazan davacının açık rıza ve muvafakati ile ilk tamiri garanti ve müşteri memnuniyeti dahilinde bila-bedel yapıldığını ancak ikinci tamirin ise teknik raporlarla davacıya izah edilerek davacı tarafından parası ödenerek tamir edildiğini, kazanın şu an ve halen sorunsuz çalıştığını, alınan ve dava edilen ikinci kazan modeli olan TRC 810-625 Yoğuşmalı kazan için ise tamir işlemi talebi ile bila-bedel garanti kapsamında onarım yapıldığını, hiçbir sorun ile karşılaşmadan şu an ve halen çalıştığını, dava edilen TRC 625 lik ikinci kazan için ortada bir sorun olmadığını, kazanın çalıştığını, davaya konu, 1 adet ... ve 1 adet TR C 625/6 tipi yoğuşmalı sıcak su kazanının, 32088 nolu sipariş kapsamında 2016 yılında ... Mim. Müh. Ve İnş. San. Ltd. Şti. vasıtası ile satın alındığını, 2 adet yoğuşmalı sıcak su kazanının 07.09.2016 tarihinde sevk edilerek ... Kağıthane / İstanbul Konut Projesine montajı ... Mim. Müh. Ve İnş. San. Ltd. Şti. tarafından yapıldığını, sıcak su kazanları ile birlikte TR C tipi yoğuşmalı sıcak su kazanı montaj, işletme ve bakım talimatının kitapçık halinde verildiğini, kitapçıkta ilgili sıcak su kazanlarının montaj ve kullanımı ile ilgili tüm bilgilerin detaylı olarak verildiğini, kitapçığın 38 ve 39. sayfalarında TS EN 12953 standardına göre sıcak su kazanlarında kullanılacak limit su değerlerinin tablolar halinde verilmiş olduğunu, bu değerlerin sağlanması montaj, test ve kullanımını yapana ait olduğunu, sıcak su kazanları 17 ve 21 Kasım 2016 tarihlerinde yapılan servis çalışmaları ile devreye alındığını, 24.05.2017 tarihinde ... tipi yoğuşmalı sıcak su kazanında 1 adet duman borusunun ön ayna kaynak birleşim bölgesinde sızdırma görüldüğünü, 25.05.2017 tarihinde firma kaynaklı müdahale edilerek giderildiğini, Aralık 2017’ de TR C 625/6 tipi yoğuşmalı sıcak su kazanından su sızması şikayeti üzerine 23.12.2017 tarihinde servis ekibi gönderilerek 4 adet duman borusunun ön ayna bölgesine kaynaklı müdahale yapıldığını, Şubat 2018’ de TR C 625/6 tipi yoğuşmalı sıcak su kazanından tekrar arıza şikayeti gelmesi üzerine 21.02.2018 tarihinde gönderilen servis ekiplerince ilgili arızada etken olacak olumsuzlukların tespiti için daha detaylı etüt yapılmasına karar verildiğini, bu çerçevede ön ayna tarafından pencere açılarak su tarafı yüzeylerde çökelti malzeme birikimi kontrolü yapıldığını, malzeme birikimi olduğu görüldüğünü, sıcak su kazanı içinden ve besleme suyundan analiz edilmek üzere numune alınarak ... Kimya Laboratuvarına gönderildiğini, sıcak su kazanlarındaki fiili su basıncının, 5,8 bar, kapalı genleşme tankı gaz tarafı basıncının 4,0 bar ve sistemin su yüksekliği basıncının 3,0 bar olduğunun tespit edilerek bu değerlerin birbiri ile uyumsuz olduğu, aslında sıcak su kazanlarında 3,5 bar mertebelerinde basınç olacak şekilde çalışılmasının uygun olacağı bilgisinin Teknik Servis Belgesinde paylaşıldığını, 14.03.2018 tarihinde ... Site Yönetimine 21.02.2018 tarihinde yapılan servis çalışması, alınan su numunelerine ait ... Kimya Laboratuvarının 02.03.2018 tarih ve 2018/0819 sayılı Analiz Raporu değerleri, kazan su basıncı, kapalı genleşme tankı gaz tarafı basıncı ve ısıtma sistemi statik su yüksekliği arasındaki teknik uyumu anlatan detaylı bilgilendirme e-mail ile gönderildiğini, ilgili e-mailde mevcut şartlarda sıcak su kazanlarının kullanımının uygun olmadığı, benzer arızaların tekrarlayacağı ve en kısa zamanda ısıtma sisteminde iyileştirici tedbirlerin alınmasının önemle belirtildiğini, 21.02.2018 tarihli servis tarafından su tarafı yüzeylerde çökelti malzeme görülmesi, 02.03.2018 tarihli ... Kimya Laboratuvarı Analiz Raporunda su değerlerinin uygun olmaması ve bunların tamamen kullanımdan kaynaklanan olumsuzluklar olduğu çok net iken müşteri memnuniyeti prensibi dahilinde bedelsiz servis uygulaması yapıldığının da belirtildiğini, 06.03.2018 tarihinde firma tarafından ... Site Yönetiminden Sn. ...’ ya söz konusu sıcak su kazanlarının mevcut durumu, su tarafı yüzeylerde birikim yapan çökelti malzemenin bertaraf edilmesi için su kimyası konusunda uzman firmaya kimyasal yıkama yaptırmaları, bunun yapılmaması halinde benzer arızaların yaşanacağının kesin bir ifade ile belirtildiğini, bundan sonraki süreçte yapılacak kaynaklı uygulamanın garanti harici ücretli olacağını, her kazan için kaynaklı müdahale ücretinin 120 € / kazan + KDV, boru değişimi gerekmesi halinde 140 € / adet + KDV olacağının bildirildiğini, 26.03.2018 tarihinde ... Mekanik İşler Şefi Sn. ...’ ün e-maili ile ücretin kabul edildiğini, acil olarak kaynaklı işlem yapılması talebi geldiğini, bu talep üzerine 30.03.2018 tarihinde ekip gönderildiğini, ... tipi sıcak su kazanında 10 adet boru ayna kaynağına, TR C 625/6 tipi sıcak su kazanında 5 adet boru ayna kaynağına müdahale edildiğini, fakat sızdırmazlığın temin edilemediğini, bu servis çalışmasında sıcak su kazanlarını yüksek basınca karşı koruyan emniyet ventillerinin açma basınçlarının 6,3 bar olması gerekir iken 9 bar olarak uygun olmadığının tespit edildiğini, Teknik Servis Belgesinde belirtildiğini, 26.03.2018 tarihli e-maildeki fiyat teklifi onayına rağmen müvekkili şirketce faturalandırma yapılmadığını, 02.04.2018 tarihli e-mail ile 30.03.2018 tarihinde yapılan servis çalışmasındaki tespitler ve firmanın teknik değerlendirmelerinin detaylı olarak ... ilgililerine iletildiğini, acil olarak mutlaka kimyasal yıkama yaptırılması, kimyasal yıkama işleminin geciktirilmesi ve tam olarak yapılamaması halinde ayna + boru değişimi yapılmasının zorunlu olacağının belirtildiğini, aradan geçen süreçte Site Yönetiminden müvekkili firmaya geri dönüş olmaması üzerine 02.05.2018 tarihinde e-mail ile kimyasal yıkama uygulamasının zaman geçirilmeden yapılması uyarısı yapıldığını, karşı tarafın, Site Yönetiminden , 09.05.2018 tarihinde sıcak su kazanlarından birine kimyasal yıkama işlemi yaptırıldığı ve bu kazana kaynaklı müdahale yapılması için firmanın davet edildiğini, bu davet üzerine 14.05.2018 tarihinde servis ekibi gönderildiğini, servis ekibince ... tipi sıcak su kazanında 12 adet duman borusu ayna birleşim kaynağına müdahale edildiğini, sızdırmazlık temin edilmediğini, TR C 625/6 tipi sıcak su kazanında 3 adet duman borusu ayna birleşim kaynağına müdahale edildiğini, sızdırmazlık temin edildiğini,15.05.2018 tarihli e-mail ile 14.05.2018 tarihinde yapılan servis çalışmanın detay bilgisinin iletildiğini, 2 adet sıcak su kazanına kaynaklı uygulama yapılmasına rağmen sadece 1 kazanın servis bedeli olan 120 € + KDV’ nin fatura edileceğinin belirtildiğini, konu ile ilgili olarak müvekkili firma tarafından düzenlenen 16.05.2018 tarih ve 603275 nolu faturanın, 21.05.2018 tarihli yazı ile kabul edilmediğini, müvekkili firmanın 28.05.2018 tarihli e-mail ile ilgili fatura iadesinin kabul edildiğinin karşı tarafa bildirildiğini, ... firmasının, ... tipi yoğuşmalı sıcak su kazanı ile ilgili olarak ön ayna, arka ayna ve 3. geçiş duman borularının temin ve değişimine ait 26.12.2018 tarihli fiyat teklifine e-mail yazışmaları ile onay verildiğini, bu onay çerçevesinde gerekli malzemelerin Yozgat fabrikasında hazırlanması ve İstanbul’a sevkinin sağlandığını, sorumlu mühendisin İstanbul dışı görevinin bahane edilerek ilgili çalışmanın 18.02.2019 tarihinde başlandığını, 25.02.2019 tarihinde tamamlanarak çalışır durumda teslim edildiğini, bununla ilgili olarak 37455 nolu sipariş açıldığını, 26.02.2019 tarihli 45.000 TL + KDV tutarında faturalandırma yapıldığını ve ödemesininde ... tarafından yapıldığını, sorun ve çözümü konusunda anlaşma sağlandığını, gerekli yedek parça alınması ve servis işlemi yaptırılmadan hemen önce bu tespitin yaptırıldığını, anlaşma yapılarak kazanların işler hale getirtildiğini, 2 adet TR C tipi yoğuşmalı sıcak su kazanında devam eden su sızdırma arızalarının nedenlerini araştırmak üzere 21.02.2018 tarihli serviste, site yetkilileri nezaretinde tespit edilen su tarafı yüzeylerde çökelti malzeme birikimi, alınan su numunelerin sonuç raporları, uygulanan basınç değeri ile kapalı genleşme tankları gaz tarafı basıncı ve statik su yüksekliği uyumsuzluğu, emniyet ventilleri açma basınç değerlerinin yanlış seçilmesi konuları, ilgili kazanlarının mahalline montajını yapan ve kullanımını sağlayan davacının sorumluluğunda olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "... servis kayıtları, İstanbul 4. ATM'nin 2019/62 D.iş dosyasından alınan rapor, TMMOB makine mühendisleri odasından ...tarafından hazırlanan rapor ve mahkememizce alınan rapor dikkate alındığında; dava konusu kazanların imalat kaynaklı ve tasarım hatası nedeniyle ayıplı olduğu, ayıpların gizli olduğu, davacının ayıpların giderilmesi için 53.100,00 TL tamirat bedeli ödediği halde ayıpları gideremediği, dava konusu kazanların yeniden aynı sorunları yaşaması ve arızaların tekrar devam etmesinin muhtemel olduğunun teknik raporlarda belirtildiği, davacının kazanlara karşılık 96.760,00 TL ödeme yaptığı dikkate alındığında davacının kazanların onarımı için 53.100,00 TL tamirat bedeli ödemesinin ayıpların satış bedeline çok yakın olduğunu gösterdiği anlaşılmakla, davacının TBK m.227 kapsamında dava konusu kazanların ayıpsız benzeri ile değiştirilmesini talep edebileceği, yine TBK m.227 kapsamında davacının genel hükümlere göre uğradığı zararları talep edebileceği, somut olayda, davacının ayıplı kazanların davalı tarafından onarımlarına karşılık olarak ödediği 53.100,00 TL'yi, kazanların imalat hatası nedeniyle tamir edilmesi ve tamiratların davacının kullanımından kaynaklanmaması nedenleriyle davacının genel hükümler uyarınca 53.100,00 TL tamirat bedelini davalıdan talep edebileceği, davacı tarafından İstanbul 4. ATM'nin 2019/62 D.iş sayılı dosyasında yapılan 314,00 TL harç ve 724,00 TL gider avansı olmak üzere toplam 1.038,00 TL masrafın HMK m.323/1-ç'de geçici hukuki koruma tedbirleri nedeniyle yapılan masraflar yargılama giderinden sayıldığından, davacının 1.038,00 TL'yi yargılama gideri olarak davalıdan talep edebileceği sonucuna varılarak davanın kabulüne, TRC 1000 yoğuşmalı kazan 100KW 6 BAR ve TRC 810/625 yoğuşmalı kazan 810/... 6 BAR kazanların birlikte ifa kuralı gereğince davacının davalıya teslimi ile davalı tarafından ayıpsız benzeri ile değiştirilmesine ve davacıya teslim edilmesine, 53.100,00 TL tamir bedelinin dava tarihi itibariyle işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verildiğinden..." gerekçesiyle davanın kabulüne, TRC 1000 yoğuşmalı kazan 100KW 6 BAR ve TRC 810/625 yoğuşmalı kazan 810/... 6 BAR kazanların birlikte ifa kuralı gereğince davacının davalıya teslimi ile davalı tarafından ayıpsız benzeri ile değiştirilmesine ve davacıya teslim edilmesine, 53.100,00 TL tamir bedelinin dava tarihi itibariyle işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, karar verilmiştir.

Bu karara karşı, davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Öncelikle davanın zamanaşımına uğradığını, ayıp ihbarı ve hak düşürücü sürenin yerine getirilmemesi sebebiyle davanın reddi gerektiğini, malın garanti süresinin iki yıl olduğunun tarafların kabulünde olduğunu, davacının talebinin garanti süresinden sonra değerlendirilmeyeceğinin açık olduğunu, dava konusu kazanların tesliminin 07.09.2016 tarihinde olduğunu, 17.11.2016 ve 21.11.2016 tarihinde yerlerine konulduğunu, devreye alındığını, çalışır halde bırakıldığını, çeşitli arızalar ve onarımlarının yapıldığını, tüm sorunun kaynağının hatalı kullanım ve doğru suyun kullanılmaması olduğu tespiti ile davacının onayı alınarak garanti kapsamında tamiratlar yapıldığını, daha sonra ise davacının hem tamirat parası hem de ürünün değişimi talebine dair iş bu davayı açtığını, TBK 231.maddede TTK'nın ilgili hükmünün yollama yaptığını, zamanaşımının malın tesliminden itibaren iki yıl olduğunu, ihbar sürelerine uyulmadığını, olayda ihbar sürelerinin geçmiş olması nedeniyle davanın reddi gerektiğini, bilirkişi raporlarında eksik ve hatalı değerlendirmeler yapıldığını, TRC tipi yoğuşmalı sıcak su kazanlarında TS EN 12953 nolu standardının öngördüğü uygun suyun kullanılmadığı, suyun içindeki bazı maddelerin çökelti oluşturması, kapalı genleşme tankının basıncının uygun olmaması ve emniyet ventili açma basıncının normal değerinden yüksek olması dahi 4 adet temel kullanım hatasının mutlaka dikkate alınması gerektiğini, bilirkişilerin bu hususlara değinmediğini, bilirkişinin kullanım şartları ve zaman içinde artan olumsuz faktörleri görmezden geldiğini, su sızması yaşanması, sızıntı bölgesinin kaynaklı bölge olması ile çökelti malzeme birikimi ve şartlarının etüdünün yapıldığını, bu arızada etkisi olabileceği düşüncesi ile kapalı genleşme tankının gaz tarafının basıncı ve emniyet ventilini basın değerlerinin etüt edildiğinde uygun olmadığının görüldüğünü, davacının talep kısmında tamir parasını faizi ile istemesi hem de ayıpsız mal ile değişim talep etmesinin hakkın kötüye kullanımı ve talebin aşılması anlamına geldiğini, tamir edilmesi seçimlik hakkı kullanılmış ise bu haktan dönülüp misliyle değişim talebinde bulunulamayacağını, bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usule ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, ticari satım konusu satılandaki ayıp nedeniyle öncelikle satılanın ayıpsız benzeri ile değiştirilmesi aksi takdirde üretimden ayıplı olduğu tespit edilmiş olan kazan ile ilgili olarak tadilatı yapılan kazana uygulanan tüm boru ve ayna sisteminin değiştirilmesi, işlemin bila bedel olarak yapılması, ayıbın giderilmesi ile tadilat bedelinin ödeme tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte tahsili istemlerine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiş; bu karara karşı, davalı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Taraflar arasında, yoğuşmalı kazan satışına ilişkin olarak ticari alış verişin varlığı konusunda herhangi bir uyuşmazlık mevcut değildir. Uyuşmazlık, dava konusu iki adet kazandaki ayıbın, kullanıcı hatası mı yoksa üretimden kaynaklanan imalat hatası mı olduğu, davacının yasal düzenleme kapsamında ayıp ihbarını süresinde yapıp yapmadığı, davanın hak düşürücü süre içerisinde ve zamanaşımı süresinde açılıp açılmadığı, bilirkişi raporunun yeterli olup olmadığı ile kararın usul ve yasaya uygun bulunup bulunmadığına ilişkindir. Dosya kapsamından, davacı alıcı ile davalı satıcı şirket arasında 27.06.2016 tarihinde siparişi teyiti ve satış sözleşmesinin gerçekleştirilmiş olduğu, sözleşmedeki ürün cinsinin TRC 1000 yoğuşmalı kazan 1000 kw, 6 bar, satış fiyatı 30.824,00 TL, doğalgaz brülörü oransal P71STRA 7.50 satış fiyatının 9.572,00 TL olduğu, TRC 810 yoğuşmalı kazan 810 kw, 6 bar toplam satış fiyatının 27.324,00 TL olduğu buna dair doğalgaz brülörünün fiyatının 9.930,00 TL , ... Kontrol Panelinin 4.350,00 TL olmak üzere KDV dahil toplam 96.760,00 TL olarak belirlendiği, ürün cinsi ve özelliklerinin ayrıntılı şekilde gösterildiği, son kullanıcının Kağıthane konut olarak ifade edildiği, ödeme şeklinin siparişlerle beraber tutarın tamamının 120 ve 150 günlük çek ile olduğunun belirtildiği, 08.09.2016 tarihli sevk irsaliyesi ile brülör ürünlerin tesliminin gerçekleştirildiği, buna ilişkin olarak fatura ve sevk irsaliyesinin ayrı ayrı düzenlenmiş olduğu, 07.09.2016 tarihli sevk irsaliyesi ile ise yoğuşmalı kazanlar ile birlikte eklerinin teslim edildiği, sevk irsaliyesi üzerine kazan montaj ve bakım talimatının irsaliyenin ekinde olduğunun ifade edildiği, aynı tarihli fatura düzenlendiği, fatura tutarının toplam KDV dahil 73.747,64 TL olduğu, brülör ürünlerine ait fatura tutarının ise KDV dahil toplam 23.012,36 TL olduğu, davacı şirket tarafından Beyoğlu 57. Noterliğinde düzenlenen 06.06.2018 tarihli ihtarname ile Kağıthane 7000 konut projesi için satın alınan kazanların düzenli olarak arıza yapması ve garanti kapsamında yapılan müdahaleler neticesinde sorunların giderilmediğini belirtilerek garanti kapsamında kazanların değiştirilmesinin talep edildiği, davalı şirket tarafından Beyoğlu 31. Noterliğinde düzenlenen 13.06.2018 tarihli cevabı ihtarname ile ihtarnameye konu yoğuşmalı sıcak su kazanının sipariş kapsamında 2016 yılında satın alındığı, konut projesine montajın davacı şirket tarafından yapıldığı, taraflar arasındaki önceki aylara ait mail yazışmaları ayrı ayrı tekrar edilerek sonuç olarak konunun özetlendiği, iki adet yoğuşmalı sıcak su kazanında devam eden su sızdırma arızalarının nedenlerinin araştırılmak üzere 21.02.2018 tarihinde serviste site yetkilileri nezaretinde tespit edilen su tarafı yüzeylerde çökelti malzeme birikimi, alınan su numunelerinin sonuç raporları, uygulanan basınç değeri ile kapalı genleşme tankları, basınç değerlerinin yanlış seçilmesi konuları, ilgili kazanların mahallinde montajını yapan ve kullanımını sağlayan firmanın sorumluluğunda olduğunun belirtildiği, davacı tarafça davalıya 08.11.2018 tarihinde gönderilen ihtarname ile garanti kapsamında kazanların yeni ürünle değiştirilmesinin ihtarına ilişkin 06.06.2018 tarihli ihtarname sonrasında sorumlulukları yerine getirmeyen muhataba TMMOB Odasından ve oda üyesi makine mühendisinden alınan rapor ile kazanlardaki hataların imalattan kaynaklandığı ve tamirle çözülemeyeceğinin tespiti neticesinde son defa kazanların ivedilikle sorunsuz emsalleri ile değiştirmesinin gerektiği, kazanlardaki sorunun imalattan kaynaklanan hata olduğu belirtilerek aksi halde hukuki yollara başvurulacağının ifade edildiği, davacı 03.01.2019 tarihli dilekçe ile tespit talebinde bulunduğu,13.03.2019 tarihli tespit bilirkişi raporunda ,11.02.2019 tarihinde keşfen bilirkişi incelemesi yapıldığı, tespit konusu iki adet kazanın ön kapaklarının açıldığı, her iki kazanın boru ayna birleşim yerlerinde kaynak dikişlerinin sürekli su sızdırdığının tespit edildiği, su sızdıran borunun ayna birleşimlerinin daha önceden yoğun şekilde kaynak dikişleri ile tamir işlemi gördüğünün tespit edildiği, kaynak işlemine rağmen sızdırmaların önlenemediği, kaynakla tamir edilen yerlerde tekrar sızdırmaya devam ettiğinin görüldüğü, üst üste yapılan kaynak işlemleri ile ayna boru malzemelerinin özelliğini kaybettiği, kimyasal bileşimlerinin ve mikro yapısının bozulduğu bu hali ile üzerine kaynak yapılmasının uygun olmadığı, tamir kaynağının sorunu çözemeyeceği, kazanların sağlam yenisi ile tamamen değiştirilmesinin gerektiği, kazanların toplam çalışma süresi ile ilk su sızdırma problemlerinin ortaya çıkışı karşılaştırıldığında kaynak dikişlerindeki çatlakların ve gözeneklerin kazanın imalatında mevcut olduğu, dolayısıyla iki adet su kazanının tamamen imalat hatalı olduğu, su sızdırma probleminin kullanılan suyun şartlandırılması ile bir ilgisinin olmadığının tespit edildiğinin belirtildiği, rapora kazanların fotoğraflarının ve detaylı diğer fotoğrafların eklendiği, davacı şirket tarafından son olarak 08.11.2018 tarihinde davacı şirkete ihtarname göndererek değişim talep ettiği, talebin yerine getirilmemesi üzerine 26.12.2019 tarihinde iş bu davanın açılmış olduğu anlaşılmıştır. Tarafların dosyaya delillerini ibrazı ve ilgili delillerin dosya içerisine celbi sonrasında bilirkişi incelemesi gerçekleştirilmiştir. 14.06.2021 tarihli bilirkişi heyet raporunda; dava konusu olan TRC 1000/6 ve TRC625 /6 yoğuşmalı kazanların arızalarının, kazanın duman borularının aynası üzerine olan bağlantısını sağlayan kaynak dikişlerindeki çatlakların/gözeneklerinden kaynaklandığı, kaynak dikişlerindeki çatlakların/gözeneklerin imalat esnasında kaynaklı imalatı ve tasarım hatasının neden olduğu, kazanların ayıplı olduğu, bu kazan arızalarının kullanılması sonrası ortaya çıktığından kazanların gizli ayıplı olduğu, ... ve TRC 625/6 Yoğuşmalı Kazanların tadilatını davalı ... Şirketinin yaptığı ve bu tadilatlar için ...”a kesilen faturalar incelendiğinde, bu tadilatların kazanların imalatı esnasında kaynaklı imalattan kaynaklı ve tasarım hatasından kaynaklı olan arızaları gidermek için yapıldığı, diğer deyişle bu yapılan tadilatların kazanlarının imalatı ve tasarım hatasından kaynaklı arızalar için olduğu, davacının yukarıda teknik tespitte belirtilen gizli ayıp sebebiyle 53.100 TL'lik ödemeyi yaptığı halde sorunun giderilemediği bu nedenle ayıplı kazanlara ilişkin taleplerinin takdirinin mahkemeye ait olduğu ,yine tespit masrafı olarak da 1.006,20 TL hesaplandığı belirtilmiştir. Davacı vekili bilirkişi raporuna karşı beyan dilekçesinde; rapor ile kazanların gizli ayıplı olduğunun tespit edildiğini, dosya kapsamında sunmuş bulundukları, makine mühendisleri odasına kayıtlı mühendis tarafından düzenlenen 05.11.2018 tarihli rapor, İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/62 D.İş sayılı dosyasında alınan 13.03.2019 tarihli bilirkişi raporu ve son olarak mahkemece alınan bilirkişi raporunda kazanların tamir edilemez gizli ayıpları barındırdığının net olarak ortaya çıktığını belirterek, davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili bilirkişi raporuna karşı itiraz dilekçesinde; bilirkişinin kullanım şartlarını ve zaman içinde artan olumsuz faktörlerini görmezden geldiğini, teknik servis raporları ile durumun ortaya çıkacağını, davacının sorumluluğunun söz konusu olduğunu belirterek, yeni bir heyetten rapor alınmasını ve davanın zamanaşımı, ayıp ihbarı ve hak düşürücü süreden reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece, yukarıda yer verilen gerekçelere istinaden davanın kabulüne dair hüküm tesis edilmiştir. Dava konusu kazanların ayıpsız benzeri ile değiştirilmesine ve ayıplı kazanların davalıya teslimine ayrıca tamir bedelinin tahsiline dair karar verilmiştir. Taraflar arasında, ticari satımın olduğu konusunda herhangi bir uyuşmazlık mevcut değildir. Davalı satıcının, davacının siparişi üzerine, konut projesi kapsamında satışa konu olan yoğuşmalı iki adet kazanı satarak teslim ettiği, kullanım aşamasında kazanların sık sık arızalandıkları dosya kapsamından ve mail yazışmaları ile karşılıklı olarak gönderilen ihtarname içeriklerinden anlaşılmaktadır. Sipariş ve satış sözleşmesi 27.06.2016 tarihli olup, siparişe konu kazanlar 07.09.2016 tarihinde teslim edilmiştir. Buna dair sevk irsaliyeleri mevcuttur. Bu konuda taraflar arasında herhangi bir uyuşmazlık yoktur. Kazanlardaki sorunlardan dolayı taraflar arasında mail yazışmaları ile birlikte davacı şirket tarafından ilk olarak 06.06.2018 tarihinde gönderilen ihtarname ile garanti kapsamında kazanların değişimi talep edilmiştir. Fatura ve sevk irsaliye tarihi 07.09.2016, ihtarname tarihi ise 06.06.2018'dir. Tacir olan taraflar arasında ticari satım ilişkisi bulunmakta olup uyuşmazlığın TTK'nın 23. maddesi ile TBK'nın satım sözleşmesini düzenleyen hükümlerine göre çözümlenmesi gerekmektedir. TTK'nın 23/1-c maddesinde ayıplı mal hakkında alıcıya ihbar yükümlülüğü getirilmiş olup alıcı muayene ve ihbar yükümlülüğünü yerine getirmeden ayıp nedeniyle satıcıdan mal bedeli ve zarar gideriminde bulunamaz. Davacı alıcı, süresinde ayıp ihbarında bulunduğunu yazılı belge ile kanıtlamak zorundadır. TTK'nın 23/1-c maddesinde, malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı, malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya inceletmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbar etmekle yükümlüdür. Ayıp olağan bir muayene ile meydana çıkarılamayacak, kullanma sonucunda ortaya çıkan bir ayıp ise TBK'nın 223/2 maddesinin tatbik olunması gereklidir (Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin 08/06/2022 tarihli, 2020/8002 E. 2022/4625 K., 04/11/2020 tarihli ve 2020/3279 E., 2020/4723 K. sayılı ilâmı ilamı ile Yargıtay 19.Hukuk Dairesinin 04/12/2018 tarih ve 2018/270 E., 20218/6287 K. Sayılı ilamı).TBK'nın 223/2.maddesi ise ''Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır.'' hükmünü içermektedir. Ayrıca TTK'nın 23/1-c maddesinde ayıplı mal hakkında alıcıya ihbar yükümlülüğü getirilmiş olup alıcı muayene ve ihbar yükümlülüğünü yerine getirmeden ayıp nedeniyle satıcıdan mal bedeli talebinde bulunulamaz. Davacı alıcı, süresinde ayıp ihbarında bulunduğunu yazılı belge ile kanıtlamak zorundadır (Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 23.11.2015 tarihli ve 2015/5982 Esas, 2015/15327 Karar sayılı ilamı). Buradaki yazılılık koşulu ispata ilişkindir. TBK'nın 219. maddesine göre, "Satıcı, alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi, nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan, kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur. Satıcı, bu ayıpların varlığını bilmese bile onlardan sorumludur. " Buna göre maldaki ayıp; satıcının beyan ve vaat ettiği vasıflarda veya niteliği gereği malda bulunması gereken lüzumlu vasıflarda eksiklik olmak üzere iki türde ortaya çıkabilecektir. Bunlardan ikinci tür olan yani lüzumlu vasıflarda eksiklik şeklinde ortaya çıkan ayıptan bunun varlığını bilmese dahi satıcı sorumludur. Ayıp, maddi, hukuki ya da ekonomik eksiklik şeklinde ortaya çıkabilir. Bunlardan yola çıkılarak; satıcı ve dolayısıyla teselsül ilişkisi nedeniyle ithalatçıyı maldaki ayıptan sorumlu tutmanın maddi koşulları; ortada ayıp sayılan bir eksikliğin olması, ardından maldaki eksikliğin önemli olması ve ayıbın malın yarar ve zararının alıcıya geçtiği anda varolması, tüketicinin ayıbın varlığını bilmeden malı satın almış olması, olarak sayılabilir.TBK'nın 231. maddesine göre; satıcı daha uzun bir süre için üstlenmiş olmadıkça, satılanın ayıbından doğan sorumluluğa ilişkin her türlü dava, satılandaki ayıp daha sonra ortaya çıksa bile, satılanın alıcıya devrinden başlayarak iki yıl geçmekle zamanaşına uğrar. TBK 225.maddede ise; satıcının ağır kusurunun sonuçları başlığı ile; ilk fıkrada, ağır kusurlu olan satıcının satılandaki ayıbın kendisine süresinde bildirilmemiş olduğunu ileri sürerek sorumluluktan kısmende olsa kurtulamayacağı, 2.fıkrada ise; satıcılığı meslek edinmiş kişilerin bilmesi gereken ayıplar bakımından aynı hükmün geçerli olduğu ifadelerine yer verilmiştir. Somut olayda, ayıbın gizli ayıp niteliğinde olup ayıp ihbarının süresinde olduğu, davanın da süresinde açılmış olduğunun kabulü gerekmiştir. Davacı dava tarihinden önce, TMMOB Makine Mühendisleri Odası İstanbul Şubesine inceleme yaptırarak iki adet sıcak su kazanının genel durumlarına ilişkin rapor düzenlettirmiştir. 05.11.2018 tarihli raporda, söz konusu sıcak su kazanlarının markasının ... olduğu, üretim tarihinin 05.09.2016 olduğu belirtilerek, sonuç olarak tüm bilgi ve belgeler değerlendirildikten sonra her iki kazanda, ön aynalarda, boruların ve çevre kaynaklarında malzemede çatlakların olduğu, bunların yetkililerce tamir ettirildikleri ve sıkıntılarının devam ettiğinin görüldüğü, kazanların ön aynalarının durumu göz önünde bulundurulduğunda tamir işlemlerinin kesin ve sağlıklı çözüm getirmeyeceği, çatlakların ve su sızıntılarının devam etmesinin olası olduğu, yeni kurulmuş ve 5-6 ay çalışmış kazanlara olumsuz etkiler değerlendirildiğinde suyun arıtılmamış olmasının tek başına bu durumun söz konusu problemlere yol açması ihtimalinin çok düşük olduğunun düşünüldüğü belirtilmiştir. Tespit aşamasında alınan bilirkişi raporunda ise benzer ifadelerle birlikte sonuç olarak tespit konusu buharlı kazanlar üzerinde yapılan inceleme neticesinde, imalat hatalı olduğu belirlenmiştir. Mahkeme tarafından yaptırılan inceleme sonucu alınan bilirkişi raporunda da aynı şekilde hatanın imalattan kaynaklı, ayıbın gizli ayıp olduğu tespit edilmiştir. Söz konusu tüm tespitler ve deliller neticesinde, mahkemenin TBK'nın 227. maddesi gereğince gizli ayıplı satılanın iadesi ile ayıpsız benzeri ile değiştirilmesine ve yine aynı madde düzenlemesi kapsamında davacının katlanmak zorunda kaldığı tamir bedelinin kabulü ve kabul edilen bedele dava tarihinden itibaren avans faizi işletilmesinde usul ve yasaya aykırılık görülmemiştir. Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.b.1 hükmü uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki hüküm verilmiştir.

HÜKÜM:Yukarıda açıklanan gerekçelerle;

1-HMK'nın 353/1.b.1. maddesi uyarınca, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, 2-Davalı tarafından yatırılan istinaf başvuru ve peşin karar harçlarının Hazineye gelir kaydına, bakiye 7.676,94 TL istinaf nispi karar harcının davalıdan tahsiline,3-Davalı tarafından yapılan kanun yolu giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,4-Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraf vekillerine tebliğine,5-Dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair;HMK'nın 353.1.b.1 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, 27.11.2025 tarihinde, oy birliğiyle ve kesin olarak karar verildi.

KANUN YOLU: HMK'nın 362/1.a maddesi uyarınca dava değeri itibariyle karar kesindir.

Atıf: Bölge Adliye Mahkemesi undefined, E. 2022/879, K. 2025/1874, T. 27.11.2025, www.arakarar.com/karar/bam-karar-2022-879-e-2025-1874-k-0960168418a6