Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2022/1027 E. 2026/1053 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2022/1027
- Karar No
- 2026/1053
- Karar Tarihi
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
15.HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO:2022/1027
KARAR NO:2026/1053
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:30/09/2021
NUMARASI:2018/888 Esas, 2021/641 Karar
DAVANIN KONUSU:Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ:6/07/2026
Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı alacak davası olup, mahkemece davanın kabulüne dair verilen karar davalı tarafça istinaf edilmiştir.Davacı vekili, davalı şirketin müvekkili şirkete yaptırmış bulunduğu ... FİLMİ için kesilmiş bulunan 13.05.2014 tarihli irsaliyeli fatura bedeli olan 8.255,28 TL'yi ödemediğini, bugüne kadar müvekkili şirketin tüm sulh girişimleri ve ödeme istemelerinin sonuçsuz kaldığını, hatta davalı şirketin faturaya hiçbir gerekçe göstermeden itiraz ederek borçlarının olmadığını belirttiğini beyanla fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla fatura bedeli olan 8.255,28 TL alacağının fatura tarihi olan 13.05.2014 tarihinden yürütülecek reeskont avans faizi ile birlikle ödenmesini, mahkeme masrafları ve avukatlık ücretinin davalı tarafa yüklenmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili, davacı tarafın taleplerinin yasa ve usule aykırı olup kabulünün mümkün olmadığını, davacının varlığını ileri sürdüğü fatura ve alacağın müvekkili şirket kayıtları ve ticari defterlerinde araştırıldığı, verilmiş böyle bir hizmetin tespit edilemediği gibi ticari defterlerde de böyle bir borç kaleminin bulunamadığını, müvekkili şirket kayıtları tetkik edildiğinde davacı ile müvekkili şirket arasında 27.03.2013 tarihinde başlayıp 28.02.2014 tarihleri arasında cari bir ilişkinin varlığı belirlenmiş olmakla işbu cari hesabın 28.02.2013 tarihi itibariyle "0,00" TL kümülatif bakiye ile sona erdiğini, tarafların birbirinden hiçbir borcu ve alacağının bulunmadığını, işbu hususun tarafların ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde de anlaşılacağını, müvekkili şirketin, davacı taraftan belli bir dönem içerisinde aldığı tüm hizmetin bedelini tümüyle ödediğini, davacı tarafın iddia ettiği gibi bir alacağının bulunmadığını, bu nedenlerle gerçek dışı hizmet iddiasına ve somut dayanağı olmayan faturaya dayalı alacak iddiasının da kabulü mümkün olmadığından beyanla haksız ve dayanaksız davanın reddine yargılama giderleri ve vekâlet üçretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemece, davacı vekilinin 13/05/2019 teslim tarihli dilekçesi ve ekleri ile teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli bulunarak hükme esas alınan 11/09/2020 teslim tarihli bilirkişi heyet raporunda da belirtildiği üzere; yazışmaların incelenmesi sonucunda hizmet alan davalı tarafın, Hizmet veren Davacı tarafı Prodüksiyon Ajans olarak seçtiğinin tespit edildiği ancak tarafların arasında yazılı herhangi bir sözleşmeye rastlanmadığı, davacı tarafından sunulan dava konusu 13.05.2014 tarihli faturanın karşılığı sunulan hizmet olan “... FİLMİ”nin incelenmesi neticesinde müşteri odaklı kurumsal bir film/prodüksiyon yapımın mevcut olduğu, davalı tarafından 05.09.2013 tarihinde bütçe oluşumu için teklifini sunduğu, taraflar arası 04-13 Eylül 2013 tarih aralığında e-posta üzerinden yapılan yazışmaların incelenmesi neticesinde, davalı tarafın ... Filmi yapımı için sipariş verdiği, hedef süre 14 sn. olarak belirlendiği, davalı tarafından ön şart olarak öne sürülmüş olan ... tarafından seslendirme tercihinin programa alındığı, davada istekler, bütçe, onay ve teslim tarihi e-posta üzerinden yapılan iletişimde pürüzsüz uyum süreçlerini net olarak belirgin kabül-onay mekanizmasının işlediği, davalı tarafın senaryo (... Filmi) ve isteği doğrultuda film çalışmalarına başlandığı ve “hedef tarih ... pazartesi” ifade edilmesinden en yakın gün 16.09.2013 tarihi baz alınarak yetiştirilmesi gerektiği vurgusu tespit edildiği, ... Filmi yapımı prodüksiyon bedelinin ve %10 Ajans Komisyonunun piyasa şartlarında uygun bir fiyat olduğu tespit edildiği, dava konusu filmin projelendirilmiş ham hali ve yayına hazır hallerinin davacı şirketin Bilgisayar Ana Adı “...” ve Fiziksel Adresi (...) “...” sayılı olan bilgisayarında muhafaza edildiğinin gözlendiği, bahse konu filme ait kayıtlar incelendiğinde, filmin projelendirilmiş ham halinin oluşturulma tarihinin 13/09/2013 günü 16:46:57 saatine, yayına hazır versiyonlarının ise 13/09/2013 günü 16:50:06 ve 16:51:06 saatlerine dayandığı, bilirkişi raporlarının dosya kapsamı ile ve birbirleriyle uyumlu olduğu tespit edildiği, bu nedenlerle mahkemece davacı tarafın, davalı yana davaya konu olan faturaya konu hizmeti sunduğunun kabul edildiği, 05/08/2019 tarihli bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere, davacı şirketin 2014 yılı ticari defterlerini TTK. hükümlerine göre usulüne uygun tutmasından dolayı davacı şirketin ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davalı şirketin 2014 yılı ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde, davacı şirket ile aralarında bulunan ticari ilişkinin 2014 yılı öncesine dayandığı ve davalı yanın 2014 yılında tüm cari hesap borcunu davacı yana ödediği, tarafına düzenlenen 13/05/2014 tarihli ... seri numaralı, 8.255,28-TL bedelli irsaliyeli faturayı kabul etmeyerek ihtarname ile davacı yana iade ettiği ve işbu irsaliyeli faturayı ticari defterlerinde kayıt altına almadığının görüldüğü, incelenen davalı şirkete ait 2014 yılı ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin yasal süresinde yaptırıldığı, Ancak yıl sonunda yaptırılması gereken kapanış tasdikinin yasal süresinde TTK. hükümlerine göre usulüne uygun tasdik yaptırılmaması nedeniyle davalı şirketin 2014 yılı ticari defterlerinin TTK. hükümlerine göre usulüne uygun tutulup tutulmadığına dair ve ticari defterlerin sahibi lehine delil niteliği taşıyıp taşımadığına dair kararın Mahkemenin takdirine bağlı olduğu, dava tarihi olan 21.09.2018 tarihi itibariyle davalı ... A.Ş.'den faturadan kaynaklı olarak 8.255,28 TL alacağının bulunduğu, davalı yanın ticari defterlerinin kapanış tasdiklerinin yasal süresinde yaptırılmaması nedeniyle sahibi lehine delil niteliği taşımadığına karar verildiği, davacı tarafın davaya konu olan faturaya konu hizmeti davalı yana sunduğunu ispat etmesine karşın davalı yanın ödeme olgusunu ispat edemediği belirtilerek davanın kabulüne, 8.255,28-TL'nin 13/05/2014 tarihinden itibaren yürütülecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.Davalı vekili istinaf dilekçesinde, davacı tarafın hizmet verdiğini kanıtlayamadığını, CD içerisinde bulunan tanıtım filminin bunu ispata yetmeyeceğini, ayrıca söz konusu delilin süresinden sonra verildiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.DEĞERLENDİRME Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Davacı yüklenici, davalı iş sahibidir.Taraflar arasında yazılı sözleşme bulunmamaktadır.Davacı özetle,davalı şirketin müvekkili şirkete yaptırmış bulunduğu .... ... FİLMİ için kesilmiş bulunan 13.05.2014 tarihli irsaliyeli fatura bedeli olan 8.255,28 TL'yi ödemediğini belirterek alacak davasının kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.Davalı özetle, davacı ile aralarında ticari ilişkinin bulunduğunu ancak cari hesap ilişkisinin sona erdiğini ve davacıya herhangi bir borçlarının kalmadığını, davacının bahsettiği faturanın kendi kayıtlarında olmadığını, davacıdan söz konusu fatura bahsi geçen hizmetin alınmadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.Mahkemece özetle, davacı tarafından davalı için satış filmi çekildiği ve bu filmin davacı tarafın bilgisayarında kayıtlı olduğu, bu nedenle bahsi geçen işin davacı tarafından yapıldığını, davaya konu fatura davalının ticari defterlerinde kayıtlı değilse de davalının ticari defterlerinin kapanış tasdiki olmamasından dolayı sahibi lehine delil olamayacağından bahisle davanın reddine karar vermiştir. 05/08/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı şirketin 2014 yılı ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davalı şirketin 2014 yılı ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde, davacı şirket ile aralarında bulunan ticari ilişkinin 2014 yılı öncesine dayandığı ve davalı yanın 2014 yılında tüm cari hesap borcunu davacı yana ödediği, davalının 13/05/2014 tarihli ... seri numaralı, 8.255,28-TL bedelli irsaliyeli faturayı kabul etmeyerek ihtarname ile davacı yana iade ettiği ve işbu irsaliyeli faturayı ticari defterlerinde kayıt altına almadığının görüldüğü, davalı şirket tarafından Beyoğlu ...Noterliği kanalıyla davacı yana gönderildiği anlaşılan 20/05/2014 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamede özetle; ''...Muhatap firma tarafından şirketimiz adına düzenlenen 13/05/2014 tarih ve ... sayılı 8.255,28-TL bedelli 14 sn. ... Kısa Satış Filmi ve %10 Ajans Hizmet bedeli konulu fatura, şirketimiz tarafından 15/05/2014 tarihinde tebellüğ edilmiştir. Şirketimizin, muhatap firmaya herhangi bir borcu bulunmamaktadır. Bu nedenle faturanın şirketimiz tarafından kabul edilmediğini, fatura aslının TTK'nın 23/2 maddesi uyarınca işbu ihtarname ekinde muhataba iade edildiğini bildiririz...'' hususlarının bildirildiğinin görüldüğü, işbu ihtarnamenin ticari defterlerin incelenmesi esnasında davacı şirket vekili tarafından ibraz edildiğini, incelenen davalı şirkete ait 2014 yılı ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin yasal süresinde yaptırıldığı, ancak yıl sonunda yaptırılması gereken kapanış tasdikinin yasal süresinde TTK. hükümlerine göre usulüne uygun tasdik yaptırılmaması nedeniyle davalı şirketin 2014 yılı ticari defterlerinin TTK. hükümlerine göre usulüne uygun tutulup tutulmadığına dair ve ticari defterlerin sahibi lehine delil niteliği taşıyıp taşımadığına dair kararın Mahkemenin takdirine bağlı olduğu, davacı yanın dava konusu olan işbu irsaliyeli faturanın münderecatında bulunan ... Kısa Satış Filmini ve %10 Ajans Hizmet Bedeli ile ilgili olarak davalı yana verdiği hizmeti ispatlaması gerektiği, davacı şirketin verdiği hizmeti ispatlaması ile, dava tarihi olan 21.09.2018 tarihi itibariyle davalı ... A.Ş.'den faturadan kaynaklı olarak 8.255,28 TL alacağının bulunduğu belirtilmiştir.11/09/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle; yazışmaların incelenmesi sonucu, hizmet alan davalı tarafın hizmet veren davacı tarafı Prodüksiyon Ajansı olarak seçtiği, aralarında herhangi bir sözleşmeye rastlanmadığı, Davacı tarafından sunulan dava konusu 13.05.2014 tarihli faturanın karşılığı sunulan hizmet olan “... FİLMİ”nin incelenmesi neticesinde müşteri odaklı kurumsal bir film/prodüksiyon yapımın mevcut olduğu, fakat üretim yapım tarihinin tespit edilemediği, dava konusu satış filmi yapımındaki ara ve final çalışmaya ait mevcudiyet ve yapım tarihinin tespitinin ... alanının incelenmesi ile mümkün olabileceği ve bu incelemenin Bilgisayar uzmanı bilirkişi tarafından yapılabileceği, davalı tarafından 05.09.2013 tarihinde bütçe oluşumu için teklifini sunduğu, taraflar arası 04-13 Eylül 2013 tarih aralığında e-posta üzerinden yapılan yazışmaların incelenmesi neticesinde davalı tarafın; ... Filmi yapımı için sipariş verdiği, hedef süre 14 sn. olarak belirlendiği, davalı tarafından ön şart olarak öne sürülmüş olan ... tarafından seslendirme tercihinin programa alındığı, davada istekler, bütçe, onay ve teslim tarihi e-posta üzerinden yapılan iletişimde pürüzsüz uyum süreçlerini net olarak belirgin kabül-onay mekanizmasının işlediği, davalı tarafın senaryo (... Filmi) ve isteği doğrultuda film çalışmalarına başladığı ve “hedef tarih ... pazartesi” ifade edilmesinden en yakın gün 16.09.2013 tarihi baz alınarak yetiştirilmesi gerektiği vurgusu tespit edildiği, ... Filmi yapımı prodüksiyon bedelinin ve %10 Ajans Komisyonunun piyasa şartlarında uygun bir fiyat olduğu, davalı tarafın vermiş olduğu dava konusu hizmetin karşılığı 8.255,28 TL bedelli irsaliyeli faturanın, taraflar arası yazışmalarda aciliyet arzeden bir işin üzerine sekiz ay sonra 13.05.2014 tarihinde kesilmesinin ticari bir zaafiyet içerdiği, tarafların ticari defter ve kayıtlarının 05.08.2019 tarihli kök raporda ayrıntılı olarak incelenerek değerlendirmeler yapıldığı, kök raporda yer bulan görüşlerini aynen muhafaza ederek kanaatlerinde herhangi bir değişikliğin bulunmadığı belirtilmiştir.21/05/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle, dava konusu filmin projelendirilmiş ham hali ve yayına hazır hallerinin davacı şirketin Bilgisayar Ana Adı “....” ve Fiziksel Adresi (...) “...-...” sayılı olan bilgisayarında muhafaza edildiğinin gözlendiği, bahse konu filme ait kayıtlar incelendiğinde, filmin projelendirilmiş ham halinin oluşturulma tarihinin 13/09/2013 günü 16:46:57 saatine, yayına hazır versiyonlarının ise 13/09/2013 günü 16:50:06 ve 16:51:06 saatlerine dayandığı belirtilmiştir.İstinaf incelemesine konu hususlar ele alındığında;Davacı vekili, davalı şirkete 14 saniyelik ... kısa satış filmi hazırladığını, edimini ifa ettiğini, davalıya 13.05.2014 tarihli ve 8.255,28 TL bedelli irsaliyeli fatura düzenlendiğini, davalının faturaya itiraz ederek ödemediğini belirterek alacak davası açmıştır.Davalı ise, böyle bir hizmet almadığını ifade ederek davanın reddini talep etmiştir.Şu halde öncelikli olarak tespiti gereken husus, davacı tarafından davalı için 14 saniyelik ... kısa satış filmi hazırlanıp hazırlanmadığıdır.Davacı taraf, söz konusu filmi hazırladığını ispat noktasında yargılama aşamasında dosyaya bir adet CD ve mail örnekleri ibraz etmiştir. Bilirkişiler tarafından, söz konusu yazışmalardan, davacı ile davalı tarafın bahsi geçen satış filminin çekilmesi hususunda anlaştıklarını ve sürecin beraberce yürütüldüğünü belirtmişlerdir. Yine bilirkişi raporu ile söz konusu filmin ham halinin oluşturulma tarihinin 13/09/2013 günü 16:46:57 saatine, yayına hazır versiyonlarının ise 13/09/2013 günü 16:50:06 ve 16:51:06 saatlerine dayandığı belirtilmiştir. İlk derece mahkemesi de, bilirkişi raporlarına dayanmak suretiyle davanın kabulüne karar vermiştir.Öncelikli olarak, taraflar arasındaki ilişki eser sözleşmesidir. Eser sözleşmelerinde yüklenici, eserin sadece üretildiğini değil, aynı zamanda iş sahibin teslim edildiğini de kanıtlamak zorundadır. Eser sözleşmeleri sonuca odaklı bir sözleşme türü olduğu için, eser iş sahibine teslim edilmediği sürece -taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça- yüklenicinin iş bedeline hak kazanması mümkün değildir.Her ne kadar bilirkişiler ve mahkeme tarafından, davacı ve davalı yetkililerince tanıtım filminin hazırlanması sürecinin birlikte yürütüldüğü, ayrıca filmin ham halinin oluşturulma tarihinin 13/09/2013 olduğu ifade edilerek "hizmetin verildiği" kabul edilmiş ise de, taraflar arasındaki sözleşme hizmet sözleşmesi olmayıp eser sözleşmesi olduğundan, eser sözleşmelerinde ise eserin sadece yapımının değil, fiilen teslimi gerektiğinden, ancak dosya içerisinde fiili teslime dair bir delil bulunmadığından, şirket çalışanlarının maillerinden de teslim hususu anlaşılamadığından davanın reddi gerekirken kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı bulunmuştur. Kaldı ki, davalı vekilinin de istinaf dilekçesinde belirttiği üzere, davacı tarafından bahsi geçen CD, delil ibrazı için HMK da öngörülen süreden sonra sunulmuştur. Süresinden sonra sunulan bir delilin hükme esas alınabilmesi için karşı tarafın açık muvafakati gerekmektedir. Davalı taraf, açık muvafakat vermediği gibi yargılama aşamasında açıkça süresinden sonra delil ibrazına karşı çıkmıştır. Bu nedenle bahsi geçen CD'nin hükme esas alınması da esasen mümkün değildir.Bu nedenlerle, davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmiş olması hatalı görülmüştür. Ancak söz konusu eksiklik yeniden yargılamayı gerektirmediğinden Dairemizce ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak yeniden hüküm kurulması yoluna gidilmiştir.çıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile, yerel mahkeme kararının HMK'nın 353/1-b-2. bendi gereğince kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
A)1-Davalı vekilinin istinaf talebinin KABULÜNE,
2-İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 30/09/2021 tarih ve 2018/888 Esas, 2021/641 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
3- Davanın REDDİNE,
B) İLK DERECE YARGILAMASI YÖNÜNDEN
1-Alınması gereken 732,00 TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan 140,98 TL harçtan mahsubu ile eksik yatırılan 591,02 TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNERE İRAT KAYDINA,
2-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA,
3-Davalı tarafından yapılan 42,00 TL posta masrafının davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 8.255,28 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
C) İSTİNAF İNCELEMESİ YÖNÜNDEN
1-Davalı tarafından yatırılan istinaf karar harcının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davalı tarafa İADESİNE,
2-Davalı tarafından yapılan 220,70 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 50,00 TL tebligat ve posta gideri olmak üzere toplam 270,70 TL istinaf yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı tarafa VERİLMESİNE,
3-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekâlet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
4-Gerek ilk derece gerekse istinaf aşamasında yatırılan gider avanslarından kullanılmayan kısımların karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa İADESİNE,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 361. maddesi gereğince kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay'da temyiz yolu açık olmak üzere 16/07/2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi.