Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm, B. No: 2014/7697, 22.03.2017

TÜRKİYE CUMHURİYETİ

ANAYASA MAHKEMESİ

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

AHMET SAVCI VE DİĞERLERİ BAŞVURUSU

(Başvuru Numarası: 2014/7697)

Karar Tarihi: 22/3/2017

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvuru, makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği

iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ

2. Başvurular 29/5/2014, 19/8/2014 ve 17/11/2014 tarihlerinde

yapılmıştır.

3. Başvurular, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan

ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Komisyonca başvuruların kabul edilebilirlik incelemesinin

Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

5. 2014/13505 ve 2014/17983 sayılı bireysel başvuru dosyaları

konu yönünden hukuki irtibat nedeniyle 2014/7697 sayılı dosya üzerinde

birleştirilmiştir.

6. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve

esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.

7. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına

gönderilmiştir.

III. OLAY VE OLGULAR

8. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili

olaylar özetle şöyledir:

9. Başvurucular İbrahim Savcı, Emine İlboğa,

Zahra Düzgören, Ahmet

Savcı, Zeynep Hazar, Hıdır Savcı, Zübeyde Yıldırım, Ayşe Hazar, Meryem Korhan ve

Mehmet Savcı'nın babaları olan muris Halef Savcı ile başvurucular Mesut Sarıdağ,Şükran Sarıdağ, Türkan Sarıdağ, Cemil Sarıdağ, Musa Sarıdağ, Emine Kılıç ve Yüksel Sarıdağ'ın

babaları, başvurucu Hıssa Sarıdağ'ın

ise eşi olan muris Yusuf Sarıdağ'ın 21/7/1978

tarihinde Kızıltepe Kadastro Mahkemesinde açtıkları kadastro tespitine itiraz

davası, anılan Mahkemenin kapatılmasıyla Mardin Kadastro Mahkemesine

gönderilmiştir. Söz konusu dava, yerel Mahkeme aşamasında derdest durumdadır.

IV. İNCELEME VE GEREKÇE

10. Mahkemenin 22/3/2017 tarihinde yapmış olduğu toplantıda

başvuru incelenip gereği düşünüldü:

11. Başvurucular, makul sürede yargılanma ve mülkiyet haklarının

ihlal edildiğini ileri sürmüştür.

A. Kabul Edilebilirlik

Yönünden

1. Başvurucular Halil Sarıdağ, İbrahim Sarıdağ, Nücüde Sarıdağ, Faruk Sarıdağ, Halime Balu, Zehra Sarıdağ, Ayşe Çınar, Sara Dönder,

Hadice Sarıdağ, Mehmet Sarıdağ,

Abdullah Sarıdağ, Meryem Sarıdağ,

Mehmet Sarıdağ, Emine Sarıdağ

ve Selman Sarıdağ Yönünden

12. 30/3/2011 tarihli ve 6216

sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un

47. maddesinin (3),48. maddesinin (1) ve (2) numaralı fıkraları uyarınca

bireysel başvuruda,kamu

gücünün neden olduğu iddia edilen ihlale dair olayların tarih sırasına göre

özeti yapılmalı; bireysel başvuru kapsamındaki hakların ne şekilde ihlal

edildiği ve buna ilişkin gerekçeler ve deliller açıklanmalıdır (Veli Özdemir, B. No: 2013/276, 9/1/2014,

§§ 19, 20).

13.Somut olayda anılan başvurucular bireysel başvuru

formlarında, şikâyet konusu yargılama sürecinde davacı olan Yusuf Sarıdağ ve Ali Sarıdağ'ın

mirasçıları olduklarını ileri sürmelerine rağmen anılan şahısların mirasçıları

olmadıkları, ayrıca sunulan belgelerden şikâyet konusu yargılama sürecine taraf

olduklarının teyit edilemediği görüldüğünden söz konusu başvurucuların, ihlal

iddiasına ilişkin delillerini sunma ve temel hak ve özgürlüğünün ihlal

edildiğine ilişkin açıklamalarda bulunma yönündeki yükümlülüklerini yerine

getirmedikleri, dolayısıyla ileri sürülen iddialarının kanıtlanamadığı sonucuna

ulaşılmıştır.

14. Açıklanan nedenlerle başvurunun başvurucular Halil Sarıdağ, İbrahim Sarıdağ, Nücüde Sarıdağ, Faruk Sarıdağ, Halime Balu, Zehra Sarıdağ, Ayşe Çınar, Sara Dönder,

Hadice Sarıdağ, Mehmet Sarıdağ,

Abdullah Sarıdağ, Meryem Sarıdağ,

Mehmet Sarıdağ, Emine Sarıdağ

ve Selman Sarıdağ yönünden diğer kabul edilebilirlik

koşulları bakımından incelenmeksizin açıkça

dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar

verilmesi gerekir.

2. Diğer Başvurucular Yönünden

15. Diğer başvurucular yönünden açıkça dayanaktan yoksun

olmadığı ve kabul edilemezliğine karar verilmesini gerektirecek başka bir neden

de bulunmadığı anlaşılan makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine

ilişkin iddianın kabul edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekir.

B. Esas Yönünden

16. Medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili uyuşmazlıklara ilişkin

yargılamanın süresi tespit edilirken sürenin başlangıç tarihi olarak davanın

ikame edildiği tarih; sürenin sona erdiği tarih olarak -çoğu zaman icra

aşamasını da kapsayacak şekilde- yargılamanın sona erdiği, yargılaması devam

eden davalar yönünden ise Anayasa Mahkemesinin makul sürede yargılanma hakkının

ihlal edildiğine ilişkin şikâyetle ilgili kararını verdiği tarih esas alınır (Güher Ergun ve diğerleri, B. No: 2012/13,

2/7/2013, §§ 50, 52).

17. Başvuruya konu dava, başvurucuların murislerinden intikalle

takip etmekte oldukları bir uyuşmazlık olup bu yönüyle makul süre

değerlendirmesi bakımından dikkate alınacak sürenin başlangıç anı, mirasçının

yargılamaya katıldığı an değil somut olayda muris açısından değerlendirmeye

esas alınan sürenin başlangıç anıdır (Gülseren

Gürdal ve diğerleri, B. No: 2013/1115, 5/12/2013, § 51).

18. Medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili uyuşmazlıklara ilişkin

yargılama süresinin makul olup olmadığı değerlendirilirken yargılamanın

karmaşıklığı ve kaç dereceli olduğu, tarafların ve ilgili makamların yargılama

sürecindeki tutumu ve başvurucunun yargılamanın süratle sonuçlandırılmasındaki

menfaatinin niteliği gibi hususlar dikkate alınır (Güher Ergun ve diğerleri, §§ 41-45).

19. Anılan ilkeler ve Anayasa Mahkemesinin benzer başvurularda

verdiği kararlar dikkate alındığında somut olayda yaklaşık 39 yıllık yargılama

süresinin makul olmadığı sonucuna varmak gerekir.

20. Açıklanan gerekçelerle Anayasa’nın 36. maddesinde güvence

altına alınan makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi

gerekir.

21. Başvurucular, uzun süren yargılama nedeniyle taşınmazlarını kullanamadıklarınıbelirterek Anayasa’nın 35. maddesinde

tanımlanan mülkiyet haklarının da ihlal edildiğini iddia etmişlerse de

başvurucuların makul sürede yargılanma haklarının ihlal edildiği yönünde

yukarıda yer verilen tespitler ışığında mülkiyet haklarının ihlal edildiği yönündeki

iddialarının ayrıca değerlendirilmesine gerek görülmemiştir.

C. 6216 Sayılı Kanun'un

50. Maddesi Yönünden

22. 6216 sayılı Kanun’un 50. maddesinin (1) numaralı fıkrası

şöyledir:

“Esas inceleme sonunda, başvurucunun hakkının

ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesi

hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere

hükmedilir…”

23. Başvurucular, manevi tazminat talebinde bulunmuştur.

24. Somut olayda, makul sürede yargılanma hakkının ihlal

edildiği sonucuna varılmıştır.

25. İhlal tespitiyle giderilemeyecek olan manevi zararları

karşılığında -şikâyet konusu davadaki taraf sayısı, dava değeri ve başvurucular

murislerinin tüm mirasçılarının sayısı da dikkate alındığında- başvurucular

İbrahim Savcı, Emine İlboğa, Zahra

Düzgören, Ahmet Savcı, Zeynep Hazar, Hıdır Savcı,

Zübeyde Yıldırım, Ayşe Hazar, Meryem Korhan ve Mehmet Savcı'ya ayrı ayrı net

1.450 TL; başvurucular Mesut Sarıdağ,Şükran Sarıdağ, Türkan Sarıdağ, Cemil Sarıdağ, Musa Sarıdağ, Emine

Kılıç, Yüksel Sarıdağ ve Hıssa

Sarıdağ'a ise ayrı ayrı net 2.350 TL manevi tazminat

ödenmesine karar verilmesi gerekir.

26. Dosyadaki belgelerden tespit edilen 206,10 TL harç bedelinin

başvurucular İbrahim Savcı, Emine İlboğa, Zahra Düzgören, Ahmet Savcı,

Zeynep Hazar, Hıdır Savcı, Zübeyde Yıldırım, Ayşe Hazar, Meryem Korhan ve

Mehmet Savcı'ya müştereken; 206,10 TL harç bedelinin başvurucular Mesut Sarıdağ, Şükran Sarıdağ, Türkan Sarıdağ, Hıssa Sarıdağ ve Cemil Sarıdağ'a

müştereken; yine 206,10 TL harç bedelinin Musa Sarıdağ,

Emine Kılıç ve Yüksel Sarıdağ'a müştereken ödenmesine

karar verilmesi gerekir.

27. Dosyadaki belgelerden tespit edilen 1.800 TL vekâlet

ücretinin başvurucular İbrahim Savcı, Emine İlboğa, Zahra Düzgören, Ahmet Savcı,

Zeynep Hazar, Hıdır Savcı, Zübeyde Yıldırım, Ayşe Hazar, Meryem Korhan, Mehmet

Savcı, Mesut Sarıdağ, Şükran Sarıdağ,

Türkan Sarıdağ, Hıssa Sarıdağ ve Cemil Sarıdağ'a

müştereken; yine 1.800 TL vekâlet ücretinin başvurucular Musa Sarıdağ, Emine Kılıç ve Yüksel Sarıdağ'a

müştereken ödenmesine karar verilmesi gerekir.

V. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. 1. Başvurucular Halil Sarıdağ,

İbrahim Sarıdağ, Nücüde Sarıdağ, Faruk Sarıdağ, Halime Balu, Zehra Sarıdağ, Ayşe Çınar,

Sara Dönder, Hadice Sarıdağ,

Mehmet Sarıdağ, Abdullah Sarıdağ,

Meryem Sarıdağ, Mehmet Sarıdağ,

Emine Sarıdağ ve Selman Sarıdağ

yönünden başvurunun, açıkça dayanaktan

yoksun olması nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

2. Diğer başvurucular

yönünden makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın

KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA,

B. Diğer başvurucular yönünden Anayasa’nın 36. maddesinde

güvence altına alınan makul sürede yargılanma hakkının İHLAL EDİLDİĞİNE,

C. Başvurucular İbrahim Savcı, Emine İlboğa,

Zahra Düzgören, Ahmet

Savcı, Zeynep Hazar, Hıdır Savcı, Zübeyde Yıldırım, Ayşe Hazar, Meryem Korhan

ve Mehmet Savcı'ya ayrı ayrı net 1.450 TL; başvurucular Mesut Sarıdağ,Şükran Sarıdağ,

Türkan Sarıdağ, Cemil Sarıdağ,

Musa Sarıdağ, Emine Kılıç, Yüksel Sarıdağ

ve Hıssa Sarıdağ'a ise ayrı

ayrı net 2.350 TL manevi tazminat manevi tazminat ÖDENMESİNE, tazminata ilişkin

diğer taleplerin REDDİNE,

D. 1. 206,10 TL harç bedelinin başvurucular İbrahim Savcı, Emine

İlboğa, Zahra Düzgören, Ahmet Savcı, Zeynep Hazar, Hıdır Savcı, Zübeyde

Yıldırım, Ayşe Hazar, Meryem Korhan ve Mehmet Savcı'ya müştereken; 206,10 TL

harç bedelinin başvurucular Mesut Sarıdağ, Şükran Sarıdağ, Türkan Sarıdağ, Hıssa Sarıdağ ve Cemil Sarıdağ'a MÜŞTEREKEN; yine 206,10 TL harç bedelinin Musa Sarıdağ, Emine Kılıç ve Yüksel Sarıdağ'a

MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE,

2. 1.800 TL vekâlet

ücretinin başvurucular İbrahim Savcı, Emine İlboğa, Zahra Düzgören, Ahmet Savcı,

Zeynep Hazar, Hıdır Savcı, Zübeyde Yıldırım, Ayşe Hazar, Meryem Korhan, Mehmet

Savcı, Mesut Sarıdağ, Şükran Sarıdağ,

Türkan Sarıdağ, Hıssa Sarıdağ ve Cemil Sarıdağ'a

MÜŞTEREKEN; yine 1.800 TL vekâlet ücretinin başvurucular Musa Sarıdağ, Emine Kılıç ve Yüksel Sarıdağ'a

MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE,

E. Ödemenin, kararın tebliğini takiben başvurucunun Maliye

Bakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmasına, ödemede

gecikme olması hâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten ödeme tarihine kadar geçen

süre için yasal FAİZ UYGULANMASINA,

F. Kararın bir örneğinin Mardin Kadastro Mahkemesine (E.2013/71)

GÖNDERİLMESİNE,

G. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE

22/3/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan

:

Burhan ÜSTÜN

Üyeler

:

Serruh KALELİ

Hicabi DURSUN

Hasan Tahsin

GÖKCAN

Yusuf Şevki

HAKYEMEZ

Raportör Yrd.

:

Ceren Sedef

EREN

Başvurucular

:

1. Ahmet

SAVCI

2. Ayşe

HAZAR

3. Cemil

SARIDAĞ

4. Emine

İLBOĞA

5. Faruk

SARIDAĞ

6. Hıdır

SAVCI

7. Hıssa SARIDAĞ

8. İbrahim

SARIDAĞ

9. İbrahim

SAVCI

10. Mehmet

SAVCI

11. Meryem

KORHAN

12. Mesut

SARIDAĞ

13. Nücüde SARIDAĞ

14. Şükran

SARIDAĞ

15. Türkan

SARIDAĞ

16. Zahra DÜZGÖREN

17. Zeynep

HAZAR

18. Zübeyde

YILDIRIM

Vekili

:

Av. Ali

AYDEMİR

19. Abdullah

SARIDAĞ

20. Ayşe

ÇINAR

21. Emine

KILIÇ

22. Emine

SARIDAĞ

23. Hadice

SARIDAĞ

24. Halil

SARIDAĞ

25. Halime BALU

26. Mehmet

SARIDAĞ

27. Mehmet

SARIDAĞ

28. Meryem

SARIDAĞ

29. Musa

SARIDAĞ

30. Sara

DÖNDER

31. Selman

SARIDAĞ

32. Yüksel

SARIDAĞ

33. Zehra

SARIDAĞ

Vekili

:

Av. Hakan

GELERİ