5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu
Ek Madde 5 — Tarım veya orman işlerinde hizmet akdiyle süreksiz olarak çalışanların sigortalılığı
Bu maddeye atıf yapan 214 karar
EK MADDE 5- (Ek: 13/2/2011-6111/51 md.)
4 üncü madde ile isteğe bağlı sigortalılık hükümleri ve 506 sayılı Kanunun geçici 20 nci maddesi kapsamında sigortalı olmayan, kendi sigortalılıklarından dolayı bu kanunlara göre gelir veya aylık almayan ve 18 yaşını doldurmuş olanlardan; tarım veya orman işlerinde hizmet akdiyle süreksiz olarak çalışanlar, örneği Kurumca hazırlanan ve Kurumca belirlenen ilgili muhtarlık, birlik, kuruluş, il veya ilçe tarım müdürlükleri tarafından usulüne uygun olarak düzenlenip onaylanmış belgeleri ile talepte bulundukları tarihten itibaren sigortalı sayılırlar.
Bu madde kapsamındaki sigortalılık; 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendinin (4) numaralı alt bendi dâhil olmak üzere 4 üncü maddeye istinaden sigortalı olarak çalışmaya başlayanların çalışmaya başladıkları tarihten, sigortalılıklarını sona erdirme talebinde bulunanların talep tarihinden, prim borcu bulunanlardan talepte bulunanların primi ödenmiş son günden, gelir ya da aylık talebinde bulunanların aylığa hak kazanmış olmak şartıyla talep tarihinden ve ölen sigortalının ölüm tarihinden itibaren sona erer.
Bu madde kapsamındaki sigortalıların 4 üncü madde kapsamında çalışmaları halinde, bu madde kapsamındaki sigortalılıkları sona erer. 4 üncü madde kapsamındaki çalışmanın sona ermesi halinde, bu madde kapsamındaki çalışmasının devam etmesi kaydıyla çalışmanın sona erdiği tarihi takip eden günden itibaren bu madde kapsamındaki sigortalılıkları kendiliğinden başlar.
Tarım veya orman işlerinde hizmet akdiyle süreksiz olarak çalışanlar, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılırlar. Bunlar hakkında bu Kanunun kısa vadeli sigorta kolları bakımından yalnızca iş kazası ve meslek hastalığı sigortası, uzun vadeli sigorta kolları yönünden malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası ile genel sağlık sigortası hükümleri uygulanır.
Bu madde hükümlerine tabi sigortalıların iş kazası ve meslek hastalığı sigorta kollarından sağlanan yardımlardan yararlanabilmeleri için iş kazasının olduğu tarihten en az on gün önce tescil edilmiş olmaları ve sigortalılıklarının sona ermemiş olması, bu Kanuna göre iş kazası veya meslek hastalığından dolayı geçici iş göremezlik ödeneği ödenmesi veya sürekli iş göremezlik geliri ya da malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarından aylık bağlanabilmesi için prim ve prime ilişkin her türlü borçlarının ödenmiş olması şartı aranır. İş kazası ve meslek hastalığı halinde durum, kendilerince veya işverenlerince kolluk kuvvetlerine derhal, Kuruma da en geç üç iş günü içinde bildirilir.
Bu madde kapsamındaki sigortalılar, 82 nci maddeye göre belirlenen prime esas kazancın alt ve üst sınırı arasında olmak kaydıyla sigortalı tarafından belirlenen günlük kazancın otuz katının %35,5’i oranında prim öderler. Bunun %21’i malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları, %12,5’i genel sağlık sigortası, %2’si iş kazası ve meslek hastalıkları sigortası primidir.[192]
Bu madde kapsamındaki sigortalılar ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin, genel sağlık sigortası hükümlerinden yararlanabilmesi için 67 nci maddede sayılan diğer şartların yanı sıra sağlık hizmeti sunucusuna başvurduğu tarihte 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesine göre tecil ve taksitlendirerek tecil ve taksitlendirmeleri devam edenler hariç 60 günden fazla prim ve prime ilişkin her türlü borcunun bulunmaması şarttır.
Bu madde kapsamındaki sigortalıların primlerinin yılda bir veya birden fazla dönem halinde ödenmesini ve ödeme tarihlerini belirlemeye Kurum yetkilidir.
Bu madde kapsamındaki sigortalılar ile ilgili olarak bu maddede aksine hüküm bulunmaması kaydıyla bu Kanunun ilgili hükümleri uygulanır.
Kamu idarelerinin tarım veya orman işlerinde hizmet akdiyle süreksiz olarak çalıştırılanlar hakkında bu madde hükümleri uygulanmaz.
Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Kurum tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir.
Bazı kısmi süreli çalışanların sigortalılıkları
Bu maddeyi uygulayan kararlar
- 10. Hukuk Dairesi · 2025/17227 E. · 2026/5908 K.29.04.2026Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 29.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar ver
- 10. Hukuk Dairesi · 2025/19035 E. · 2026/5830 K.28.04.2026Davacının ödediği primler dolayısıyla isteğe bağlı sigortalılık kapsamında değerlendirme yapılmasına ilişkin olarak açılan dava ise konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, C) Ödemiş olduğu primlerin iadesine yönelik talebi hakkında k
- 10. Hukuk Dairesi · 2025/20629 E. · 2026/6064 K.16.04.2026Temyiz Sebepleri 1-Davalı vekili; eksik inceleme ile hatalı karar verildiğini belirterek kararı temyiz etmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Dosya içeriğine, bozmanın mahiye
- 10. Hukuk Dairesi · 2025/16936 E. · 2026/1861 K.23.02.2026Temyiz Sebepleri Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkil Kurumun yapmış olduğu tüm işlemlerin hukuka ve yasalara uygun olduğunu, davacının haksız iddiaları nedeniyle davanı
- 10. Hukuk Dairesi · 2025/12172 E. · 2026/1700 K.19.02.2026Davalı vekili cevap dilekçesi ile davacı vekili tarafından dava dilekçesinde açıkladığı ve ileri sürdüğü nedenlerle prim gün sayılarının hizmetine eklenmesi, müvekkilinin emeklilik şartlarını sağladığı tarihten itibaren emekliliğe hak kazandığının tespit edilme
- 10. Hukuk Dairesi · 2025/10413 E. · 2026/1618 K.18.02.2026Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin 1. fıkrası uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgilisine yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkeme
- 10. Hukuk Dairesi · 2025/11543 E. · 2026/720 K.04.02.2026Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin 1. fıkrası uyarınca ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 04.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
- 10. Hukuk Dairesi · 2025/10917 E. · 2025/18098 K.25.12.2025Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 25.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar ver
- 10. Hukuk Dairesi · 2025/3345 E. · 2025/17651 K.18.12.2025Mahkemece davacının tarım işlerinde bağımsız çalışmasından bahisle karar verilmiş olması hatalı ise de Kurumca davacının sigortalılığının iptal nedeninin bu durum olmadığı, bu hususta taraflar arasında muaraza bulunmadığı, öte yandan, davalı Kurumca prim tahsil ed
- 10. Hukuk Dairesi · 2025/8314 E. · 2025/15747 K.19.11.2025Mahkemece, davacının muafiyet kapsamında olup olmadığı ile ilgili usulüne uygun araştırma içermeyen bilirkişi raporuna göre karar verildiği görüldüğünden; 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanun'un “Sigortalı Sayılmayanlar” başlığını taşıyan 6. madd
- 10. Hukuk Dairesi · 2025/8876 E. · 2025/15223 K.12.11.2025Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 12.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar ver
- 10. Hukuk Dairesi · 2025/9719 E. · 2025/14417 K.23.10.2025Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekç
- 10. Hukuk Dairesi · 2025/8764 E. · 2025/14084 K.21.10.2025Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Dosyanın İlk Der
- 10. Hukuk Dairesi · 2025/9377 E. · 2025/12090 K.18.09.2025Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; davacının itibari hizmet süresi talep ettiği çalışmalarının, 506 sayılı Kanun'un Ek 5. maddesinde düzenlenen ağır ve yıpratıcı koşullarda geçtiği hususunun ispat edilemediğini, kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu
- 10. Hukuk Dairesi · 2025/4509 E. · 2025/11277 K.03.07.2025Mahkemece yeterli inceleme ve araştırma yapılmaksızın, eksik ve hatalı olarak tanzim edilen bilirkişi raporuna itibar edilerek davanın kabulü yönünde hüküm kurulduğunu; 2010 yılının 10, 11, 12 aylarına ait primlerini yasal süresi içerisinde ödemeyen davacının 2925
- 10. Hukuk Dairesi · 2024/13106 E. · 2025/11234 K.03.07.2025Davalı Kurum vekili, davacının, 01.03.2007 - 16.12.2013 tarihleri arasındaki çalışmalarının Kurum kayıtlarında T...-Kur sigortası olarak kabul edildiğini ve davacının taleplerinin bu tarihler yönünden hukuki yarar yokluğu nedeni ile reddinin gerektiğini, davacı
- 10. Hukuk Dairesi · 2025/2712 E. · 2025/10144 K.18.06.2025Davacının 03.05.2012 tarih ve 8234738 sayılı Tarım İşlerinde Hizmet Akdi ile Süreksiz Olarak Çalışanlara ait İşe Giriş Bildirgesi ile 5510 sayılı Kanun'un Ek-5 maddesi kapsamında 03.05.2012 tarihi itibari başlatıldığı, sigorta primlerini düzenli olarak ödediği,
- 10. Hukuk Dairesi · 2025/4384 E. · 2025/7070 K.29.04.2025Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; kararın bozulmasını talep etmiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369/1, 370 ve 371. mad
- Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm · B. No: 2020/52825.03.2025
- 10. Hukuk Dairesi · 2024/12147 E. · 2025/411 K.13.01.2025İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, davalılar vekilinin istinaf isteminin kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilm