Yargıtay 8. Hukuk Dairesi 2025/3410 E. 2026/4354 K.

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2023/33 E., 2024/279 K.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davalı ... İdaresi vekili tarafından temyiz edilmekle, kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA 1. Kadastro sonucunda, ... ili ... ilçesi ... beldesi ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 1 43... ve 1 74... parsel sayılı taşınmazlar, orman vasfıyla Hazine adına tespit edilmiştir. 2. Davacı ... vekili dava dilekçesinde; ... ili ... ilçesi ... beldesi ... Mahallesinde bulunan 1 43... ve 1 74... parsel sayılı taşınmazların kadastro çalışmaları sırasında sehven orman vasfıyla Hazine adına yazılmış olduğunu, taşınmazların orman ile bir ilgisinin olmadığını, memleket haritasında ve hata fotoğraflarında dahi açık arazi olarak görünmekte olduğunu, kadimden beri kasaba halkı tarafından yayla otlağı olarak kullanıldığını ileri sürerek, taşınmazların tapu kayıtlarının iptali ile mera vasfında olduklarının tespiti ile mera olarak kullanımlarının müvekkili belediye lehine tashihine karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı ... İdaresi vekili cevabında; davanın reddini savunmuştur. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 15.08.2012 tarihli ve 2012/370 Esas, 2013/558 Karar sayılı kararı ile, davanın kabulüne, 1 43... parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptaline, (A) harfiyle gösterilen 242.600 m²lik kısmın mera olarak sınırlandırılmasına, özel siciline ... Belediyesi adına kaydına; 1 74... parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptaline, (A) harfiyle gösterilen 1.388.250,36 m²lik kısmın mera olarak sınırlandırılmasına ve özel siciline ... Belediyesi adına kaydına karar verilmiştir. IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen 15.08.2012 tarihli ve 2012/370 Esas, 2013/558 Karar sayılı kararına karşı davalı Hazine vekili tarafından temyiz isteminde bulunulması üzerine, Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 25.02.2015 tarihli ve 2015/80 Esas, 2015/956 Karar sayılı kararıyla İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur. İlk Derece Mahkemesince, bozma ilamı doğrultusunda yapılan yargılama sonunda, 10.05.2019 tarihli ve 2015/252 Esas, 2019/63 Karar sayılı kararla, 1 43... parsel sayılı taşınmazın 25.08.2017 tarihli bilirkişi raporunda (A) harfiyle gösterilen 94.643,15 m² ve (C) harfiyle gösterilen 147.956,85 metre olmak üzere toplam 242.600,00 m² bölümünün; ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 1 74... parsel sayılı taşınmazın (A) harfiyle gösterilen 1.263.966,31 m² ve (C) harfiyle gösterilen 124.284,05 m² olmak üzere toplam 1.388.250,36 m²lik bölümlerine son parsel numarası verilerek mera olarak sınırlandırılmasına ve özel siciline ... Belediyesi adına kaydına şeklinde karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen 10.05.2019 tarihli ve 2015/252 Esas, 2019/63 Karar sayılı kararına karşı davalılar Hazine vekili ve ... vekili tarafından temyiz isteminde bulunulması üzerine Dairemizin 14.03.2022 tarihli ve 2021/12102 Esas, 2022/2314 Karar sayılı kararı ile, "... yöreye ait en eski ve sonraki tarihli memleket haritası ve hava fotoğraflarının tamamı ile amenajman planı ve komşu parsellere ait kadastro tutanakları, tutanaklar kesinleşmiş ise tapu kayıt örnekleri ve tapu kayıtları hükmen oluşmuş ise Mahkeme karar örnekleri ve varsa ilgili Yargıtay ilamlarının örnekleri, kadim ya da tahsisli mera kayıtları araştırılarak ilgili yerlerden getirtilip öncesinin orman olup olmadığının ve zilyetlik durumunun belirlenmesi için denetime elverişli rapor düzenlettirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerektiği..." gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur. İlk Derece Mahkemesince, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda, ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararla, "... 1 84... parsel sayılı taşınmaz bakımından, fen bilirkişisi tarafından düzenlenen rapor ve krokide (A) ve (C) harfleriyle gösterilen, kirişlik tepesi diye tabir edilen ve buradan Reşadiye tarafına doğru aşağısına devam eden ve üzerinde yapıların yer aldığı alanların ... Kasabası sakinleri tarafından kadimden beri mera olarak kullanıldığı, işbu alanda orman toprağı karakterini taşıyan "O1" ve "O2" horizonunun bulunmadığı, mera bitki örtüsü ile kaplı olduğu, komşu mera parselleri ile bütünlük gösterdiği, eski tarihli hava fotoğraflarında (A) harfiyle gösterilen alanın üzerinde orman ağaçları ve orman bitki örtüsünün olmadığı, (C) harfiyle gösterilen alanda iskan yerleşim alanlarının görüldüğü, herhangi bir orman bitki örtüsünün bulunmadığı; 1 43... parsel bakımından, fen bilirkişinin rapor ve krokisinde (A), (C) ve (C1) harfiyle gösterilen alanların mera vasfında, (B) harfiyle gösterilen alanın orman vasfında olduğu ..." gerekçesiyle davanın kabulüne, 1 43... parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptali ile fen bilirkişisinin 06.11.2023 havale tarihli rapor ve krokisinde (A) harfiyle sarı renkte boyalı olarak gösterilen 94.643,15 m², (C) harfiyle sarı renkle boyalı olarak gösterilen 87.775,57 m² ve (C1) harfiyle yeşil renkle boyalı olarak gösterilen 60.181,28 m² olmak üzere toplam 242.600,00 m²lik kısmın ifrazı ile aynı adanın son parsel numarası verilerek mera olarak sınıflandırılmasına ve özel siciline ... Belediyesi adına kaydına; 1 74... parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptaline, fen bilirkişisinin 06.11.2023 havale tarihli rapor ve krokisinde (A) harfiyle sarı renkte boyalı olarak gösterilen 1.263.966,31 m² ve (C) harfiyle sarı renkle boyalı olarak gösterilen 124.284,05 m² olmak üzere toplam 1.388.250,36 m²lik kısmın ifrazı ile aynı adanın son parsel numarası verilerek mera olarak sınıflandırılmasına ve özel siciline ... Belediyesi adına kaydına karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davalı ... İdaresi vekili temyiz dilekçesinde; dava konusu taşınmazın orman vasfında olduğunu, orman vasfına ilişkin eksik araştırma yapıldığını ve orman ve zilyetlik yönünden yeterli araştırmanın yapılmadığını belirterek, hükmün bozulmasını talep etmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Dava, tapu iptali ve tescile ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlık, taşınmazın orman veya mera olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. İlk Derece Mahkemesince, bozma ilamına uyularak yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de, bozma gerekleri yerine getirilmeden eksik araştırma ve inceleme yapılarak karar verildiği anlaşılmaktadır. Şöyle ki, en eski tarihli memleket haritası, dayanağı hava fotoğrafları getirtilip dava konusu taşınmazlarla birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazların öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmemiş (Harita Genel Müdürlüğü Geoportal uygulamasına göre yöreye ait daha eski 1956, 1958, 1961, 1962, 1963, 1972, 1973, 19 75... tarihli hava fotoğraflarının bulunduğu anlaşılmıştır), 2007 tarihli hava fotoğrafı ile yetinilerek taşınmazların öncesindeki niteliklerinin ne olduğu yeterince araştırılmamıştır. Hal böyle olunca; doğru sonuca ulaşılabilmesi için İlk Derece Mahkemesince, öncelikle yöreye ait eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğraflarının tamamı ilgili yerlerden getirtilip dosya ikmal edildikten sonra, hükme esas alınan bilirkişi raporunu düzenleyen orman, jeodezi ve fotogrametri ve fen bilirkişilerine dosya tevdi edilmeli, mezkur memleket haritaları ve hava fotoğraflarının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de hava fotoğrafları ölçeğine (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak) denetime elverişli olacak şekilde çevrildikten sonra komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle dava konusu taşınmaz çevre parsellerle birlikte hava fotoğrafları üzerinde gösterilmeli, stereoskopik hava fotoğraflarının stereoskop vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak davaya konu taşınmazın vasfı, üzerindeki bitki örtüsünün cinsi, yaşı, dağılımı, kapalılık oranının açıklandığı müşterek imzalı şekilde, yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli ve dosyadaki belgeler ile karşılaştırıldığında denetime elverişli ek rapor alınmalı ve sonucuna göre karar verilmelidir. İlk Derece Mahkemesince, bu hususlar gözetilmeksizin, hükmüne uyulan bozma ilamının gerekleri tam ve eksiksiz olarak yerine getirilmeden, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğu gibi, kabule göre de, mera vasfında olan taşınmazların kamu orta malı olarak özel sicile kaydına karar verilmesi gerekirken davacı adına özel sicile kaydına karar verilmesi de isabetsiz olduğundan hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle, Davalı ... İdaresi vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3. maddesi yollaması ile 11086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 1086 sayılı Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,15.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.