Yargıtay 6. Hukuk Dairesi 2025/2806 E. 2026/1854 K.

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/312 E., 2025/964 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : Kuşadası 2. Asliye Hukuk Mahkemesi (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) SAYISI : 2022/64 E., 2024/256 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin daha önceden kooperatif üyeliğinden ihraç edildiğini ve ihraç kararının iptali talepli açtıkları davanın Kuşadası 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2013/223 E. 2013/590 K. sayılı ilamı ile kabul edildiğini ve kararın kesinleştiğini, müvekkilinin .... Noterliği aracılığı ile kooperatif 1. ihtarnamesi başlıklı, 24.04.2015 tarih ve ... yevmiye no'lu ihtanamede ihtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren 10 gün içerisinde 90.543,00 TL ödenmesi, aksi taktirde üyelikten çıkarılacağının bildirildiğini, ardından .... Noterliği'nin 18.05.2015 tarihli ... yevmiye no'lu ihtarnamesi gönderildiğini, .... Noterliği'nin 05.08.2015 tarihli ... yevmiye no'lu ihtarname ile kooperatif ihraç ihtarnamesi çekildiğini ileri sürerek, davalı kooperatif yönetim kurulunun 26/03/2016 tarih ve 10 no'lu üyelikten çıkarma kararının iptaline, müvekkilinin kooperatif üyesi olduğunun tespitine, ihtarnamelerde belirtilen miktarda borçlu olmadığının tespitine ve bilirkişi tarafından borç miktarı hesaplanırken müvekkilinin kooperatiften alacağının mahsup edilmesine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı ...’a 90,543,00 TL aidat, 25.822,00 TL gecikme faizi, 138,33 TL ihtarname masrafı ve 18.500 Dolar’ın ödenmemiş olması sebebiyle 10 gün içinde ödeme yapılması aksi takdirde üyelikten çıkarılacağı .... Noterliği'nin ... yevmiye numarası ile çekilen ihtarı ile bildirildiğini, davacı tarafın ödemeleri yapmamış olması nedeniyle de yine aynı Noterlikçe çekilen ... yevmiye nolu ihtarname ile kooperatiften ihraç edildiğini, 26.03.2016 tarihinde gerçekleştirilen olağan genel kurul toplantısında da bu durumun gündeme alındığını ve davacının üyelikten çıkarıldığını, sonrasında davacı tarafından bu haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın açıldığını, fakat karşı tarafça öne sürülen iddiaların asılsız olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının usulüne uygun ihraç prosedürüne göre ihracına karar verildiği ve ihraç kararının davacıya noter aracılığıyla 06.08.2015 tarihinde tebliğ edildiği, yine davacının bu karara karşı itiraz etme ve dava açma süresinin Kooperatifler Kanunu'nun 16. maddesinde ihraç kararının tebliğ tarihinden itibaren üç ay içerisinde itiraz davasının açılabileceğinin belirlendiği ve bu sürenin hak düşürücü nitelikte süre olduğu, davacının işbu davayı 30.06.2016 tarihinde üç aylık dava açma süresinden sonra açtığı, davacının hak düşürücü sürede açılmamış olan davasının reddine gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde; müvekkiline, davalı kooperatifçe ihtarname gönderilerek aidat, gecikme faizi ve ihtarname masrafı olarak toplam 18.500 Dolar'ın ödenmesini aksi takdirde üyelikten çıkartılacağının bildirildiğini, ikinci ihtarname gönderilerek 1 aylık süre verildiğini, akabinde yine ihtarname ile yönetim kurulunun 05.08.2015 tarihli kararı ile kooperatiften çıkartıldığının bildirildiğini, genel kurula müvekkillinin çağrıldığını, müvekkilinin ihracının gündem maddelerinde yer aldığını, kooperatif yöneticileri tarafından ihraç kararı alınmasında müvekkilinin hataya düşürüldüğünü, müvekkiline kusuru olmaksızın dava açmadığı süre boyunca yönetim tarafından dava açmasına gerek olmadığı, ihracın usulen yapıldığı, ödeme yaptığı takdirde kendisine tekrardan kooperatif üyeliği alınacağının söylendiğini, bunun sonucunda müvekkilinin hile nedeniyle 3 aylık hak düşürücü süre içerisinde dava açamadığını, müvekkilinin bu konuda hataya düşürüldüğü ve kandırıldığının tanık beyanlarıyla da sabit olduğunu, Genel Kurul ihraç kararının müvekkiline 20.04.2016 tarihinde tebliğ edildiğini, ihraç kararının iptali için uyulması gereken 3 aylık hak düşürücü sürenin genel kurul kararının tarihinden itibaren işlemeye başladığını, bu nedenle 30.06.2016 tarihinde açtığı davada süre bakımından hukuka aykırılık bulunmadığını, hukukun genel kurallarına göre kanun koyucunun taraflara yönelik olarak bir süre öngördüyse o süre düzenleyici olmayıp emredici nitelikte olduğunu beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, kooperatif üyeliğinden ihraç kararının iptali istemine ilişkindir.

Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1. maddesi hükmü uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz karar harcının temyiz edene yükletilmesine , Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 04.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.