Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026/8439 E. 2026/12343 K.

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2025/24 Esas, 2025/559 Karar DAVA TARİHİ : 17.07.2021 KARAR : Kabul

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescili istemine ilişkin davada verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Gaziantep ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 1 04... parsel sayılı taşınmazda kamulaştırma konusu daimi irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın müvekkili idare adına tescilini talep etmiştir. II. CEVAP Davalılar vekili tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 07.07.2022 tarihli ve 2021/2 Esas, 2022/276 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin 21.12.2023 tarihli ve 2022/2911 Esas, 2023/2337 Karar sayılı kararı ile bilirkişi raporunda dava konusu kuru tarım arazisi niteliğindeki taşınmaza bu niteliğine uygun olarak münavebe ürünü alınmak suretiyle, dava tarihi itibarıyla net gelir yöntemine göre ve İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü verileri esas alınarak değer biçilmesinin kanuna uygun olduğu, kapitalizasyon faiz oranının %5 olarak hesaplanmasının Yargıtay içtihatlarına uygun olduğu, yine taşınmaz birim değerine taşınmazın konumu, niteliği dikkate alınarak %55 oranında objektif değer artışı eklenerek kamulaştırma bedelinin tespit edilmesinde (sonuç metrakare fiyat ve istinaf edenin sıfatı da dikkate alınarak) bir isabetsizlik görülmediği, ayrıca, taşınmazın geometrik durumu, yüzölçümü ve irtifakın güzergahı dikkate alındığında bilirkişi raporunda takdir edilen irtifak değer düşüklüğü oranın da uygun olduğu gerekçesi ile davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı 1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur. 2. Dairece yapılan temyiz incelemesi sonucunda dava konusu taşınmazın kapama fıstık bahçesi olduğu belirlenerek hesap edilen kök raporda, 2020 yılı İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünün resmî verileri kullanılarak hesaplama yapıldığı, mahkemece alınan ek raporda ise 2021 verileri esas alındığı belirtilmişse de İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü resmî verilerinden farklı olarak verimin fazla alınarak kamulaştırma bedelinin hesap edildiği aanlaşılmakla, değerlendirme tarihi olan 2021 yılı İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünden resmî ve kesin verileri (verim, fiyat, ayrıntılı masraf) getirtilip, bilirkişi raporu denetlenerek sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm kurulması ve dava konusu taşınmazın 5.204,54 m²sinde daimi irtifak hakkı tesisi talep edilmesine rağmen mahkemece infazda tereddüt uyandıracak şekilde dava konusu taşınmazın 5.204,54 m²sinin tapusunun iptali ile davacı idare adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesi doğru görülmediğinden kararının bozulmasına karar verilmiştir. B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile uyulan bozma kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri 1.Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; tespit edilen bedelin yüksek olduğunu, değer düşüklüğü oranının maksimum alındığını ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir. 2.Davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedelinin düşük belirlendiğini, taşınmazın birim fiyatının bozma öncesinde alınan rapora göre düşük hesaplanmasının hatalı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre, usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR Açıklanan sebeplerle; Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan İlk Derece Mahkemesi kararının ONANMASINA, Taraflardan peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine, 07.09.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.