Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026/4442 E. 2026/12696 K.

MAHKEMESİ : Van Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/2647 Esas, 2025/4334 Karar KARAR : Kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen kamulaştırma bedelinin iadesi istemine ilişkin davada verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; imar uygulaması öncesi davaya konu taşınmazın acele kamulaştırılmasına karar verildiğini, acele kamulaştırma bedelinin davalıya ödendiğini, acele kamulaştırma sonrası davaya konu Van ili, ..., ... Mahallesi ... sayılı parselin ifrazen 73 76... , 73 77... , 73 74... , 73 75... , 73 70... ve 73 70... parsel sayılı taşınmazlara ayrıldığını, oluşan bu yeni parsellerden enerji nakil hattı geçmediğini belirterek davalı tarafa ödenen acele kamulaştırma bedelinin davacı idareye iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 26.10.2022 tarihli ve 2022/372 Esas, 2022/618 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin 30.05.2024 tarihli ve 2023/284 Esas, 2024/1727 Karar sayılı kararı ile dava konusu taşınmazdan davalı kuruma ait enerji iletim hattının geçtiği, bu nedenle davacı kurum tarafından Van 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/65 Değişik İş Esas sayılı dosyası ile acele el koyma davası açıldığı, yapılan yargılama sonucunda Mahkemece davanın kabulüne karar verilerek 158.828,56 TL kamulaştırma bedelinin davacı kurumdan alınarak davalıya verilmesine karar verildiği, acele el koymaya ilişkin kamulaştırma işleminin yapıldığı, 02.01.2014 tarihinde dava konusu taşınmazın davalıya ait olduğu ve 154 kw ... Nakil Hattının kapsamında kaldığı, 07.07.2000 tarihinde 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 27 nci maddesi gereğince acele el koyma ile kamulaştırıldığı, bedelin davalıya ödendiği, kamu yararı kararının iptal edilmediği, bir başka deyişle davacı kurumun bu işlem ile bedel ödemesi nedeniyle acele el koyma kamulaştırma kararının halen geçerliliğini koruduğu, daha sonra 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 18 inci maddesi gereğince enerji nakil hattının isabet ettiği alanın malikinin değişmesi ve başka kişi adına tapu oluşması, kamulaştırma bedelinin iadesini gerektirmeyeceği, bu nedenle davanın reddi yerine kabulü doğru görülmediğinden davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı 1. Bölge Adliye Mahkemesinin 30.05.2024 tarihli ve 2023/284 Esas, 2024/1727 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur. 2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; dava konusu Van ili, ..., ... Mahallesi ... parsel sayılı taşınmazın imar uygulaması sonucu 73 76... parsel, 73 77... parsel, 73 74... parsel, 73 75... parsel, 73 70... parsel ve 73 70... parsellere ayrıldığı ve davalı adına tapu kayıtlarının oluştuğunun anlaşıldığı, imar uygulaması sonucu oluşan parseller üzerinden acele kamulaştırmaya konu edilen enerji nakil hatlarının geçip geçmediği hususunda bilirkişi raporu alınmadan eksik inceleme ile hüküm kurulması hatalı olduğundan kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Son Karar Bölge Adliye Mahkemesinin 24.12.2025 tarihli ve 2025/2647 Esas, 2025/4334 Karar sayılı kararı ile bozma ilamı gereğince inceleme ve işlem yapılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri 1.Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; davalı tarafa ödeme yapıldığı tarihten itibaren faiziyle birlikte iade hükmünün kurulması gerektiğini, davalı yararına vekâlet ücretine hükmedilmesinin yerinde olmadığını, müvekkil idare lehine vekâlet ücreti takdir edilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; imar uygulaması nedeniyle mağdur olduğunu, davaya konu taşınmazın imar uygulaması sonucunda kamuya terk edilen edilen ... alanda kaldığını, davanın kabulüne karar verilmesinin yerinde olmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalı arasındaki acele kamulaştırma bedelinin iadesi istemine ilişkindir. 2.Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin tüm, davacı idare vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 3. Davalı lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir. Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Davalı vekilinin tüm, davacı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. Davacı idare vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (3) numaralı bendinin hükümden çıkarılmak suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Davalıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine, davacı idareden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 10.09.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.