Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/9448 E. 2026/3338 K.

MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/940 Esas, 2025/664 Karar KARAR : Ret

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ve ecrimisil istemine ilişkin davada verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın tazminat talebi yönünden kısmen kabulüne, ecrimisil talebi yönünden ise reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Hatay ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 1 21... parsel sayılı taşınmaza davalı idarece yol yapılmak suretiyle fiilen el atıldığından bahisle kamulaştırmasız el atmaya dayalı taşınmaz bedelinin ve ecrimisilin davalı idareden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; Karayolları 5. Bölge Müdürlüğüne davacı tarafça usulüne uygun olarak yapılmış uzlaşma başvurusunun bulunup bulunmadığının sorularak, uzlaşma başvurusunun bulunmaması durumunda davanın dava şartı yokluğundan, uzlaşma başvurusunun bulunması durumunda davanın esastan reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 27.05.2021 tarihli ve 2021/5 Esas, 2021/325 Karar sayılı kararı ile ecrimisil talebi yönünden davanın reddine, tazminat talebi yönünden davanın kısmen kabulüne, belirlenen bedelin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, bedeline hükmedilen davacı payının tapusunun iptali ile yol olarak terkinine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin 18.05.2023 tarihli ve 2022/661 Esas, 2023/493 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince, Adana Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesinin kaldırma kararından sonra emsal kıyaslaması metodu ile kadastro parseli niteliğinde olan ... Mahallesi 427 parsel sayılı taşınmazın 22.04.2011 tarihli satışı esas alındığı taşınmazın da emsalin %10'u değerinde olduğu kanaatine ulaşıldığı emsalin dava tarihindeki bedeli olan 6.584,36 TL'nin %10'u alınarak taşınmazın birim bedelinin 658,43 TL/m² olarak hesaplandığı; ancak daha önce aynı mahalden Yargıtaya intikal eden ve birbirlerine yakın konumda, aynı yol güzergahında oldukları TAKBİS Parsel Sorgu uygulamasından görünen ... Mahallesi 1 01... parsel sayılı taşınmaz için 2018 değerleme tarihi itibarıyla biçilen 1.047,34 TL/m², Meydancık Mahallesi 1285 parsel sayılı taşınmaz için 2015 değerleme tarihi itibarıyla biçilen 746,08 TL/m² bedel ile taşınmazın bitişik komşusu ... Mahallesi 1 21... parsel sayılı taşınmaz için 2018 değerleme tarihi itibarıyla belirlenen 963 TL/m² bedeller Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 2022/9139 Esas, 2023/5 20... /3539 Esas, 2019/149 69... /3547 Esas, 2019/14970 Karar ve 2021/9104 Esas, 2022/2504 Karar sayılı ilamları ile onandığından rapordaki tespitlere göre hesaplanan 658,43 TL/m² birim fiyatın emsallerine göre düşük olduğu kanaatine ulaşılmış, Dairelerince yapılan değerlendirme sonucu, dava konusu taşınmazların emsalin %11'i oranında değerli kabulü ile birim fiyatının 724,27 TL/m² olarak tespiti halinde hakkaniyetli, denetimden geçen dosyalarla değerleme tarihlerine göre tutarlı ve yöre rayiçlerine uygun bir bedele ulaşacağı kanaati ile bu bedelden hesaplama yapıldığı buna göre davacının talep edebileceği tazminat miktarının 434.083,98 TL olarak bulunduğu, tapu kaydında bulunan haciz şerhinin bedele yansıtılmamış olması ve Anayasa Mahkemesinin 28.07.2022 tarihli ve 2018/32734 başvuru numaralı kararı ile kamulaştırmasız el atma dolayısıyla açılan tazminat davasında davacı aleyhine yargılama giderine hükmedilmesinin mülkiyet hakkının ihlali niteliğinde kabul edildiği gözetilerek İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle ecrimisil talebi yönünden davanın reddine, tazminat talebi yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı 1. Bölge Adliye Mahkemesinin 18.05.2023 tarihli ve 2022/661 Esas, 2023/493 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; davaya konu taşınmaz arsa niteliğinde olduğundan 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesi gerekirken, Bölge Adliye Mahkemesince emsal kıyaslaması yapılmadan Dairemiz denetiminden geçen metrekare birim bedeli esas alınmak suretiyle değer biçilmesi doğru olmadığından bozmayı gerektirmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kamulaştırmasız el atma yönünden kısmen kabulüne, ecrimisil yönünden ise reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; belirlenen tazminat bedelinin çok yüksek olduğunu, kararın usul ve kanuna aykırı olduğunu ve resen belirlenecek sebeplerle kararın kaldırılması gerektiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, davacı tapu maliki ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ve bedelinin sorumlu idareden tahsili istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkan bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII.KARAR Açıklanan sebeple; Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının ONANMASINA, Davalı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 25.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.