Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/1768 E. 2025/12543 K.

MAHKEMESİ: Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi SAYISI: 2023/1293 Esas, 2024/1880 Karar BİRLEŞTİRİLEN DAVADA ASIL VE BİRLEŞTİRİLEN KARAR: Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ: Antalya 12. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI: 2021/259 Esas, 2023/43 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleştirilen davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacılar vekili asıl ve birleştirilen dava dilekçesinde özetle; Antalya ili, ..., Mahallesi 106 34... parsel sayılı taşınmazda davacılar adına kayıtlı payın bulunduğunu, taşınmazın imar planında sağlık alanı olarak ayrıldığını, taşınmazın bir kısmına davalı idare tarafından Antalya ... Aile Sağlığı Merkezi yapılmak suretiyle fiilen el atıldığını, davalı tarafça kamulaştırma işlemi yapılmadığını, davacıya bedel ödenmediğini beyanla kamulaştırmasız el atma tazminatının faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılmadığını, bu nedenle zamanaşımından reddinin gerektiğini, davanın husumet yönünden de reddi gerektiğini, bu talepleri yerinde görülmediği takdirde ise davanın imar planında ismi geçen müvekkili bakanlık haricindeki diğer kamu kurum ve kuruluşları olan ilgili Belediyelere de yöneltilmesi gerektiğini, dava konusu tazminata esas taşınmazın, imar planında sağlık ocağı olarak gösterilmesi ve hâlen bu nitelikte kalması iş ve işlemlerine müvekkili bakanlığın herhangi bir dahilinin bulunmadığı gibi; davacının taşınmaz üzerindeki tasarrufunu kısıtlayan herhangi bir fiil, işlem veya irade ortaya koymuş da olmadığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl ve birleştirilen davaların kabulüne, taşınmaz bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bedeline hükmedilen taşınmazın tapusunun iptali ve Hazine adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri 1.Asıl ve birleştirilen davada davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle: tespit edilen bedelin düşük olduğunu, bilirkişi raporunun yetersiz ve eksik incelemeyle düzenlendiğini, bu rapora göre hüküm tesisinin hatalı olduğunu beyan ederek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

2.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; husumetin kendilerine yöneltilmesinin hatalı olduğunu, imar planı yapılırken görüşlerinin alınmadığını, davanın zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini, taşınmaza el atmanın söz konusu olmadığını, bedelin yüksek belirlendiğini, hükmedilen bedelin tümüne dava tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesinin doğru olmadığını beyan ederek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu Antalya ili, ... Mahallesi 106 34... parsel sayılı taşınmaza sağlık ocağı yapılmak suretiyle kamulaştırma olmaksızın fiilen el atıldığı, dava konusu taşınmazın 1/1000 ölçekli İmar Planı içerisinde kalması nedeniyle arsa vasfında kabul edilerek emsal araştırma yöntemi ile dava konusu taşınmazın değerinin tespiti yoluna gidilmesinde yöntem olarak isabetsizlik bulunmadığı, dava konusu taşınmaz ile emsal taşınmazın eksik ve üstün yanlarının hükme esas alınan bilirkişi raporunda tartışıldığı, dava konusu taşınmazın emsalin 0,664' ü kadar olabileceği kabul edilerek asıl dava tarihi olan 07.09.2021 tarihi itibariyle taşınmazın m² birim fiyatının 3.739,58 TL olarak tespitinin yerinde olduğu, birleştirilen dava dosyalarındaki dava tarihleri itibarıyla taşınmazların metrekare birim fiyatının 3.935,59 TL olarak tespitlerinin yerinde olduğu, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve kanuna uygun olduğu belirtilerek taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri 1.Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar etmiştir. 2. Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ve bedelinin idareden tahsili istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dosya içindeki bilgi ve belgelere, kararın dayandığı gerekçelere göre; mahallinde yapılan keşif sonucu arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde ve alınan rapor uyarınca bedelinin davalı idareden tahsiline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Davalı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmamasına, davacıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 08.10.2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.