Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/13637 E. 2026/3421 K.

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/1505 Esas, 2023/1605 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 21. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2021/320 Esas, 2023/199 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yeniden yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 2607 ada, 12 parsel sayılı 304,75 m² yüzölçümlü arsa vasıflı taşınmazın 2/4 hissesinin müvekkili idare adına kayıtlı olduğunu, davalının taşınmaza kamulaştırma yapılmaksızın, park alanı olarak düzenlemek suretiyle fiilen el attığını, kamulaştırmasız el atılması nedeniyle 838.090 TL taşınmaz bedelinin davalı idareden yasal faiziyle birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; eldeki dava açılmadan önce davacı idare tarafından uzlaşma talebinde bulunulduğunu; ancak idarece taşınmaz için teklif edilen bedelin taşınmazın gerçek değeri fahiş bir bedel olmasından dolayı reddedildiğini, 26 07... parsel sayılı taşınmazın 2/4 hissesinin davacı idareye ait olup taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planında yeşil alan içinde kaldığını, davanın görev yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, taşınmaza hangi tarihte el atıldığının tespit edilmesi gerektiğini, talep edilen tazminat bedelinin 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu hükümlerine göre hukuki dayanaktan yoksun ve fahiş olduğunu, bu nedenle davanın görev sebebi ile reddine, emsal olarak gösterilen taşınmazların ilgili tapu müdürlüklerinden tapu kayıtları ile en son malikine veya şahsına ait resmi senetlerin tezkere ile sorulmasına, taşınmaza hangi tarihte el atıldığının tespiti ile ... Büyükşehir Belediyesinden 1946, 19 66... yıllarına ait hava fotoğraflarının istenilmesini, davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, tespit edilen kamulaştırmasız el atma bedelinin davacı tarafa ödenmesine, dava konusu taşınmazda bulunan davacı payının iptali ile davalı idare adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; el atmanın 1983 öncesi olduğunu ve uzlaşma dava şartının yerine getirilmediğini, emsal incelemesinin usulüne uygun yapılmadığını, taşınmaza fahiş bedel takdir edildiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kamulaştırmasız el atılan arsa niteliğindeki taşınmaza, mahallinde yapılan keşif sonucu emsal karşılaştırması yapılarak değer biçen, usul ve kanuna uygun olarak düzenlenen bilirkişi raporuna göre el atma bedelinin davalı idareden tahsiline karar verilmesi doğru olduğu gibi, taşınmazın bilirkişi raporunda belirlenen niteliğine göre dava tarihi itibarıyla belirlenen bedelin uygun olduğu, taşınmazın 1983 yılından sonra park olarak ayrılarak el atıldığı sabit olduğundan uzlaşmanın dava şartı olmadığı, böylece mahkeme kararında usul ve kanuna aykırı bir husus bulunmadığı anlaşıldığından, davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, temel olarak kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tespiti ve davalı idareden tahsili istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dosya arasında, ... Bölge Müdürlüğü ile ... Belediye Başkanlığınca akdedilmiş 26 07... parsel sayılı taşınmaza ilişkin kira sözleşmelerinin sunulmuş olduğu, 26 07... parselin 1/2 sinin kira sözleşmesine konu edildiği, süre uzatımı ve kira artışı konulu ihtarnamelerde 26 07... parselin 51,74 m²sinin konu edildiği, tahakkuk ve tahsilat takip fişlerinde ise yine 26 07... parselin 51,74 m²lik bölümününe ilişkin tahsilatın yapıldığı anlaşılmış olup, öncelikle dava konusu taşınmazın ne kadarlık bölümü kiralandığı ve bedelinin tahsil edildiği her türlü şüpheden uzak şekilde belirlendikten sonra, taşınmazın bakiye 1/2 payının da ... Genel Müdürlüğünce 17.02.2021 tarihinde edinildiği de gözetilerek kira sözleşmesine konu bölümde kamulaştırmasız el atma koşullarının oluşmayacağı düşünülmeksizin davanın kabulüne karar verilmesi bozmayı gerektirir.

3. Kabule göre de; dava konusu taşınmazın kadastro parseli emsal imar parseli olduğu hâlde her iki taşınmazı imar parseli kabul eden ve inandırıcı bulunmayan rapora göre hüküm kurulması hatalıdır.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1.Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan İlk Derece Mahkemesinden verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararı ORTADAN KALDIRILMASINA,

2.İlk Derece Mahkemesi Kararının BOZULMASINA, Davalı idareden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 26.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.