Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2023/9292 E. 2024/8429 K.

MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi SAYISI : 2021/1159 E., 2023/457 K. HÜKÜM/KARAR : Davanın Kısmen Kabulü/ İstinaf Başvurusunun Esastan Reddi İLK DERECE MAHKEMESİ : Şanlıurfa 3. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2013/302 E., 2021/184 K. Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın asıl davada davacı vekili, birleşen davada davacı vekili ve asıl ve birleşen davada davalılar ... ve ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı asıl ve birleşen davada davacılar vekilleri ile davalılar ... vekili ve ... vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 01.10.2024 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir. Belli edilen gün ve saatte birleşen davada davacı ... vekili Avukat ..., asıl davada davacı ... . San. Tic. Ltd. Şti. vekili Avukat ... ile davalılar ... ve ... vekili Avukat ..., .... vekili Avukat ..., ... vekili Avukat ... ve ... San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili Avukat ... geldiler, diğer davalılar adına gelen olmadı. Taraf vekillerinin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 01.10.2024 gününde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde; davacı şirket ile davalı ... Tic. ve San. Ltd. Şti arasında kambiyo senetlerine mahsus bir borç ilişkisi doğduğunu, şirketin alacağını tahsil etmek amacıyla davalı borçluya karşı Şanlıurfa 2. İcra Müdürlüğü'nün 2012/6145, 2012/6146, 2012/6147, 2012/6148, 2012/6149, 2012/6151 sayılı dosyaları ile icra takibi işlemlerine başladığını, davalının birçok taşınmazı mal kaçırmak amacıyla devrettiğini, ... Mah. .... Bulvarı Merkez Şanlıurfa'da bulunan 544/48 parsel numaralı arsayı 16.07.2012 tarihinde davalı ...'a sattığını, ... tarafından davalı ...'ye devredildiğini, onun da davalı ...'e devrettiğini, yine ... Mahallesinde bulunan 559 parsel numaralı taşınmaz arsanın da davalı ... şirketi tarafından 26.09.2012 tarihinde davalı ...'a devredildiğini, onun da ...'e sattığını, yine ... Mahallesinde bulunan 718 parsel numaralı taşınmazın davalı ... şirketi tarafından 26.09.2012 tarihinde ...'a devredildiğini, onun ise ...'e devrettiğini, yine ... Mahallesi 720 parsel numaralı taşınmazın ... Şirketi tarafından davalı ...'a devredildiğini, onun da davalı ...'ya sattığını, satışların tamamının mal kaçırmak amacıyla yapıldığını, muvazaalı olduğunu, taşınmazların piyasa rayiç bedelinin çok altında satıldığını belirterek yapılan satışların iptaline karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde; davacı ile davalılardan .... Ve San. Ltd. Şti arasında kambiyo senetlerine özgü borç ilişkileri doğduğunu, daha sonra davalı aleyhine Şanlıurfa 1.İcra Dairesinin 2013/3242 Esas ve 2013/3243 Esas sayılı icra dosyaları açıldığını, icra dosyalarında yapılan sorgulamalar neticesinde borçluya ait haczi kabil mal bulunamadığını, borçlu ... firmasının alacaklılarından mal kaçırmak amacıyla dava konusu taşınmazlarını ivazsız ya da gerçek ivazının çok altında, akraba ve arkadaşlarına devrettiğini, bu durum nedeniyle müvekkilinin alacağından mahrum kaldığını belirterek tasarrufların iptaline karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP 1. Asıl ve birleşen davada davalı ... vekili cevap dilekçesinde; dava şartlarının oluşmadığını, ön koşul olarak borçlu hakkında aciz vesikasının alınmadığını, müvekkilinin şirket sahibi olduğunu, borçlu şirkete toplamda 1.086.562,04 TL fatura karşılığında buğday sattığını, akabinde borçlu şirketin işlerinin kötü gitmesi nedeniyle bu yeri sahibi olduğu şirket adına borcuna istinaden satın aldığını belirterek davanın reddini savunmuştur. 2. Asıl ve birleşen davada davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin maddi gücü olmadığı iddialarının yerinde olmadığını, müvekkilinin iş adamı olduğunu, aldığı taşınmazların tapu bedeli ile satış bedeli arasında fark olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur. 3. Asıl ve birleşen davada davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, dava şartları yerine getirilmeden aciz vesikası alınmadan davanın açıldığını, müvekkilinin taşınmazı ...'tan 3.100.000 TL bedel ile satın aldığını, satın alırken ipotekli olarak aldığını, taşınmaz kaydında bulunan hacizlerin bir kısmını kendisi bir kısmını ise taşınmazı satın aldığı ...'un ödediğini, taraflar arasındaki satış bedelinin banka kanalı ile ödenmek suretiyle gerçekleştiğini belirterek davanın reddini savunmuştur. 4. Asıl ve birleşen davada davalı ... vekili cevap dilekçesinde; aciz vesikasının bulunmadığını, müvekkilinin ticaret ile uğraştığını, son derece iyi bir gelire sahip olduğunu, bahsi geçen taşınmazı satın alabilecek gücü olduğunu, muvazaanın söz konusu olmadığını, davacı ile davalı arasındaki mevcut borç ilişkisini bilmesinin mümkün olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur. 5. Asıl ve birleşen davada davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkili ile davalı şirketin dava konusu arsayı söz konusu senetlerin düzenleme vade ve dava tarihinden çok önce yani 2007 yılında dava dışı 3. kişi olan ...'tan satın aldığını, söz konusu arsanın ...'tan alındığı sırada müvekkil ...'ın 1/4 hisseyi aldığını, diğer hisseleri de davalı şirketin satın aldığını, müvekkilinin de muvafakatı alınarak tüm hisselerin kendi üzerlerine yapıldığını, alacaklılardan mal kaçırma, alacağı konusuz bırakma ve muvazaanın söz konusu olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur. 6. Asıl ve Birleşen davada davalı ... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirketin söz konusu taşınmazlar ile ilgili tasarrufun iptali davasına konu ilk satış işleminden sonraki ikinci satın alan kişi konumunda olduğunu, daha önceki satışlarda muvazaa olsa bile müvekkilinin iyi niyetli üçüncü kişi konumunda olduğunu, taşınmazı satın aldığında tapu maliklerine yaptığı ödemeler dışında taşınmazlar üzerinde çok sayıda icrai haciz mevcut olduğunu, alacaklılar ile görüşmeler yapılarak bu hacizlerin kaldırıldığını, yapılan ödemeler göz önüne alındığında taşınmazların reel değerlerinden yüksek bir meblağa satın alındığının anlaşılacağını belirterek davanın reddini savunmuştur. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; asıl davanın davalılar Ltd. Şti., ..., ... ve ... yönünden kabulü ile; dava konu Şanlıurfa ili, ... İlçesi, ... Mahallesi, 559 parsel sayılı taşınmazın davalı ... . Sanayi Limited Şirketi'nden davalı ...'a 26.09.2012 tarihli devri, davalı ...'tan davalı ...'e 03.01.2013 tarihli devrine yönelik tasarrufun davacı yönünden iptali ile dava konusu taşınmazın satış tarihi itibari ile gerçek değeri olan 5.004.907,80 TL’nin Şanlıurfa 2. İcra Müdürlüğünün 2012/6145, 2012/6146, 2012/6147, 2012/6148, 2012/6149, 2012/6150, 2012/6151 Esas sayılı icra dosyasındaki asıl alacak ve ferileri ile sınırlı olmak üzere davalı ...’den tahsili ile davacıya ödenmesine, dava konusu Şanlıurfa ili, ... İlçesi, Yenice ..., 718 parsel sayılı taşınmazın davalı ... Sanayi Limited Şirketi'nden davalı ...'a 26.09.2012 tarihli devrine yönelik tasarrufun davacı yönünden iptali ile dava konusu taşınmazın satış tarihi itibari ile gerçek değeri olan 3.274.346,82 TL’nin Şanlıurfa 2. İcra Müdürlüğünün 2012/6145, 2012/6146, 2012/6147, 2012/6148, 2012/6149, 2012/6150, 2012/6151 Esas sayılı icra dosyasındaki asıl alacak ve ferileri ile sınırlı olmak üzere davalı ...’tan tahsili ile davacıya ödenmesine, Şanlıurfa ili, ... İlçesi, ... Mahallesi, 720 parsel sayılı taşınmazın davalı ... Sanayi Limited Şirketi'nden davalı ...'a 26.09.2012 tarihli devri, davalı ...'tan davalı ...'ya 03.01.2013 tarihli devrine yönelik tasarrufların davacı yönünden iptali ile dava konusu taşınmazın satış tarihi itibari ile gerçek değeri olan 3.623.247,20 TL’nin Şanlıurfa 2. İcra Müdürlüğünün 2012/6145, 2012/6146, 2012/6147, 2012/6148, 2012/6149, 2012/6150, 2012/6151 Esas sayılı icra dosyasındaki asıl alacak ve ferileri ile sınırlı olmak üzere davalı ...’dan tahsili ile davacıya ödenmesine, dava konusu Şanlıurfa ili, ... İlçesi, ... Mahallesi, 544 ada, 48 parsel sayılı taşınmazın ¼ hissesi ile davalılar ..., ..., ..., ... ve ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirket’i yönünden davanın reddine, birleşen davanın davalılar ... Ltd. Şti., ..., ... ve ... yönünden kabulü ile dava konu Şanlıurfa ili, ... İlçesi, ... Mahallesi, 559 parsel sayılı taşınmazın davalı ... Sanayi Limited Şirketi'nden davalı ...'a 26.09.2012 tarihli devri, davalı ...'tan davalı ...'e 03.01.2013 tarihli devrine yönelik tasarrufun davacı yönünden iptali ile dava konusu taşınmazın satış tarihi itibari ile gerçek değeri olan 5.004.907,80 TL’nin Şanlıurfa 1. İcra Müdürlüğünün 2013/3242 Esas ve 2013/3243 Esas sayılı asıl alacak ve ferileri ile sınırlı olmak üzere davalı ...’den tahsili ile davacıya ödenmesine, dava konusu Şanlıurfa ili, ... İlçesi, ... Mahallesi, 718 parsel sayılı taşınmazın davalı ... Sanayi Limited Şirketi'nden davalı ...'a 26.09.2012 tarihli devrine yönelik tasarrufun davacı yönünden iptali ile dava konusu taşınmazın satış tarihi itibari ile gerçek değeri olan 3.274.346,82 TL’nin Şanlıurfa 1. İcra Müdürlüğünün 2013/3242 Esas ve 2013/3243 Esas sayılı asıl alacak ve ferileri ile sınırlı olmak üzere davalı ...’tan tahsili ile davacıya ödenmesine, Şanlıurfa ili, ... İlçesi, ... Mahallesi, 720 parsel sayılı taşınmazın davalı ... Sanayi Limited Şirketi'nden davalı ...'a 26.09.2012 tarihli devri, davalı ...'tan davalı ...'ya 03.01.2013 tarihli devrine yönelik tasarrufların davacı yönünden iptali ile dava konusu taşınmazın satış tarihi itibari ile gerçek değeri olan 3.623.247,20 TL’nin Şanlıurfa 1. İcra Müdürlüğünün 2013/3242 Esas ve 2013/3243 Esas sayılı asıl alacak ve ferileri ile sınırlı olmak üzere davalı ...’dan tahsili ile davacıya ödenmesine, dava konusu Şanlıurfa ili, ... İlçesi, ... Mahallesi, 544 ada, 48 parsel sayılı taşınmazın ¼ hissesi ile davalılar ..., ..., ..., ... yönünden reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl davada davacı vekili, birleşen davada davacı vekili ve asıl ve birleşen davada davalılar ... ve ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri 1. Asıl davada davacı vekili istinaf dilekçesinde; davalı ... Şirketi yönünden verilen davanın reddi kararının yanlış olduğunu, satış bedeli ile gerçek değeri arasındaki misli fark, taşınmazların akaryakıt istasyonu ve bulgur fabrikası olması dikkate alındığında işletme devri niteliğinde olup bu şekli ile her iki taşınmaz açısından emsal yargı içtihatları da dikkate alındığında İİK 280 inci maddesi gereği tasarrufların iptali gerektiğini, davalı ... yönünden verilen davanın reddi kararının alacağa mahsuben yapılan devirlerin, devir işletme devri niteliğinde olduğundan iptali gerektiğini, yine davalı ... yönünden yapılan devir işletme devri niteliğinde olduğundan İİK 280 inci gereği tasarrufların iptali gerektiğini, ... yönünden verilen kararın da hatalı olduğunu belirleterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir. 2. Birleşen davada davacı vekili istinaf dilekçesinde; davalı ... yönünden verilen hak düşürücü süre yönünden davanın reddi kararının yerinde olmadığını, davalı ... Şirketi yönünden verilen davanın reddi kararının yanlış olduğunu, satış bedeli ile gerçek değeri arasındaki misli fark, taşınmazların akaryakıt istasyonu ve bulgur fabrikası olması dikkate alındığında işletme devri niteliğinde olup bu şekli ile her iki taşınmaz açısından emsal yargı içtihatları da dikkate alındığında İİK 280 inci maddesi gereği tasarrufların iptali gerektiğini, davalı ... yönünden verilen davanın reddi kararının alacağa mahsuben yapılan devirlerin, devir işletme devri niteliğinde olduğundan iptali gerektiğini, yine davalı ... yönünden yapılan devir işletme devri niteliğinde olduğundan İİK 280 inci gereği tasarrufların iptali gerektiğini, ... yönünden verilen karanın da hatalı olduğunu, tasarrufun iptali kararından sonra bedele dönüştürme kararının verilemeyeceğini, yargılama giderlerinin de hatalı belirlendiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir. 3. Asıl ve birleşen davada davalılar ... ve ... vekili istinaf dilekçesinde; eksik harç alındığını, davacıların tamamlama harcı yatırmadığını, vekalet ücretlerinin fazla hesaplandığını, müvekkillerinin dördüncü kişi konumunda olduklarını ve kötü niyetlerinin ispat edilemediğini, taşınmazlar üzerinde ipotek ve hacizler olduğundan satış bedelinin düşük belirlendiğini, taşınmazın daha sonra davalı ... Mısır kurutma şirketi tarafından başka bir taşınmaz ile birleştirilerek vasfının arsa haline getirildiğini, müvekkillerinin menfaatlerinin olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; asıl davada davacı vekili ile birleşen davada davacı vekili ile davalılar ... ve ... vekillerinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl davada davacı vekili, birleşen davada davacı vekili ile asıl ve birleşen davada davalılar ... ve ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri 1. Asıl davada davacı vekili temyiz dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yaptığı istinaf başvurusunda bildirdiği sebepler ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir. 2. Birleşen davada davacı vekili temyiz dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yaptığı istinaf başvurusunda bildirdiği sebepler ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir. 3. Asıl ve birleşen davada davalılar ... ve ... vekili temyiz dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yaptığı istinaf başvurusunda bildirdiği sebepler ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, İİK 277 ve devamı maddelerine göre açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 277 ve devamı maddeleri. 3. Değerlendirme 1. Tasarrufun iptali davasını elinde geçici veya kati aciz belgesi bulunan alacaklılar ile, borçlu iflas etmiş ise iflas idaresi ya da İİK'nun 245 inci maddesi gereğince iflas idaresi tarafından dava hakkı kendisine devredilen alacaklılar açabilir. Yargılama sırasında borçlunun iflası halinde de yine aynı madde gereğince iflas idaresinin yargılamaya devam edip etmeyeceği veya davacıya yetki verip vermeyeceğinin netleşmesi gerekmektedir. Dosya içeriğinden, yargılama sırasında borçlu davalı ... . San. Tic. Ltd. Şti.'nin Şanlıurfa 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 18.02.2014 tarih ve 2012/510 E.-2014/90 K. sayılı kararı ile iflasına karar verildiği ve verilen kararın 05.02.2018 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır. Bu nedenle öncelikle İflas İdaresinden İİK'nun 245 inci maddesi gereğince bu davayı takip için asıl davada davacı ... . San. Tic. Ltd. Şti. ve birleşen davada davacı ...'ın yetki alıp almadığının netleştirilmesi, yetki aldığı takdirde eldeki davayı takip edebileceği aksi halde yetki alamadığı takdirde asıl ve birleşen davanın iflas idaresi tarafından devam ettirilerek İflas idaresi temsilcisi huzuruyla görülmesi ve verilecek kararın İflas idaresi lehine veya aleyhine kurulması gerekirken, eksik incelemeye dayalı hüküm tesisi isabetli görülmemiştir. 2. Bozma ilamının kapsam ve şekline göre, asıl davada davacı vekili, birleşen davada davacı vekili ile asıl ve birleşen davada davalılar ... ve ... vekilinin temyiz itirazları şimdilik incelenmemiştir. VI. KARAR 1- Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle res'en temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, 3- Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle bozma ilamının kapsam ve şekline göre asıl davada davacı vekili, birleşen davada davacı vekili ile asıl ve birleşen davada davalılar ... ve ... vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, 17.100,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'dan alınarak duruşmada vekille temsil olunan asıl ve birleşen davada davacılar ... ile .... San. Tic. Ltd. Şti.'ne verilmesine, 17.100,00 TL vekalet ücretinin asıl ve birleşen davada davacılardan alınarak duruşmada vekille temsil olunan davalılar ..., ..., , ... ve .... San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne verilmesine, Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde asıl davada davacı ve birleşen davada davacı ile davalılar ... ve ...'ya iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,01.10.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.