Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2021/14569 E. 2023/6252 K. – Tazminat

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi SAYISI : 2017/1730 E., 2021/140 K. HÜKÜM/KARAR : Davanın Kısmen Kabulü İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2015/106 E., 2016/731 K.

Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun davalı ... Sigorta A.... yönünden reddine, davalı ... yönünden istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, davacı ...'nin temyiz dilekçesinin kabulüne, diğer davacıların temyiz dilekçesinin miktardan reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkilleri murisinin yolcusu olduğu motosiklet ile davalı ... şirketine trafik sigortalı aracın karıştığı kazada hayatını kaybettiğini, müteveffanın yolcusu olduğu motosikletin trafik sigortasının bulunmadığını, bu nedenle Güvence Hesabının da sorumlu olduğunu, müvekkillerinin müteveffanın ölümü ile desteğini yitirdiklerini beyanla fazlaya dair haklarını saklı tutarak her bir davacı için ayrı ayrı 500,00 TL olmak üzere toplam 2.000,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsilini talep ve dava etmiş; 09.06.2016 tarihli ıslah dilekçesinde davacı ... için 178,361,28 TL davacı ... ... için 36.414,87 TL, davacı ... için 33.108,48 TL ve davacı ... için 20.115,37 TL olmak üzere davalı ... yönünden taleplerini toplam 268.000,00 TL'ye artırmıştır.

II. CEVAP 1. Davalı ....... vekili, davanın reddini savunmuştur.

2. Davalı ... vekili, motosiklet sürücüsünün kusuru oranında, gerçek zarardan ve trafik sigortası poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olduğunu, kazaya karışan motosikletin trafik sigortası kapsamında olduğunun belirlenmesi için silindir hacminin tespitinin gerektiğini, hatır taşıması nedeni ile indirim uygulanması gerektiğini ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini, talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile alınan bilirkişi raporuna göre davalı .......’ye trafik sigortalı araç sürücüsünün kazada kusurunun bulunmadığı, motosiklette yolcu olan müteveffanın %15, motosiklet sürücüsünün ise %85 oranında kusurlu olduğu, aktüerya konusunda uzman bilirkişi raporu ile davacıların zararlarının belirlendiği gerekçesiyle davalı ....... yönünden davanın reddine, ... yönünden davanın kabulü ile ... için 178.361,28 TL, ... için 36.414,87 TL, ... için 33.108,48 TL ve ...için 20.115,37 TL olmak üzere toplam 268.000,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davalı ... vekili istinaf başvurusunda; müteveffanın gelirine ilişkin her hangi bir resmi belge bulunmadığını, ekonomik sosyal durum araştırmasına dayanarak gelirinin 3.500,00 TL olarak değerlendirilmesinin doğru olmadığını, resmi belge ile ispatlanmaması durumunda gelirin asgari ücret olarak kabulü gerektiğini, kazaya karışan motosikletin silindir hacmi ve trafik sigortası yaptırma zorunluluğunun bulunup bulunmadığının belirlenmesinin gerektiğini, bu hususta mahkemece her hangi bir araştırma yapılmadığını, müteveffanın kaza sırasında sürücü mü yoksa motosiklette yolcu mu olduğunun net bir biçimde belirlenmesinin gerektiğini, motosiklet sürücünün alkollü olduğunu ve ayrıca müteveffanın motosiklette hatır için taşındığını, hatır ve müterafik kusur nedeni ile tazminattan indirim uygulanması gerektiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesince yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, davacı yanın müteveffanın asgari ücretin üzerinde gelir elde ettiği yönünde her hangi bir iddiasının olmaması ve bu konuda her hangi bir delil ortaya koymamış olması, bu durumun davacı yanın da kabulünde olduğu ve yine dosya kapsamındaki SGK kayıtlarına göre kaza tarihinde de her hangi bir yerde ücretli çalışmadığının anlaşılması bakımından mahkemece müteveffanın gelirinin asgari ücret düzeyinde kabul edilmesi ve davacıların zararının buna göre belirlenmesi gerekirken yazılı olduğu biçimde karar verilmesinin doğru görülmediği, davalının bu yöndeki istinaf itirazı kabul edilerek yapılan tahkikat kapsamında müteveffanın gelirinin asgari ücret olduğunun kabul edilmesi suretiyle davacıların zararının hesaplanması için aktüerya konusunda uzman bilirkişiden rapor alındığı, yine davacılar desteğinin motosiklette yolcu konumunda olduğunun kabulü ile bu durumda hatır taşıması indirimi yapılması hususunun değerlendirilmesi gerektiği, mahkemece bu yönden her hangi bir değerlendirme yapılmadığı, ceza dosyası içeriğinden davacılar desteğinin yolcusu olduğu motosiklette hatır için taşındığının anlaşılması bakımından hatır indirimi uygulanması gerektiği ve tazminat tutarından %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılmasının uygun görüldüğü, davalı yanın bu yöndeki istinafın da kabulü ile istinaf istemine konu edilmeyen hususlardaki usuli kazanılmış haklar dikkate alınarak davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, 6100 sayılı Kanunu'nun 356 ncı maddesinin ikinci fıkrası uyarınca İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına, davalı ....... aleyhine açılan davanın reddine, davalı ... aleyhine açılan davanın kısmen kabulü ile, eş ... için 106.926,16 TL, ... için 13.694,30 TL, ... için 12.449,86 TL, ...için 7.570,94 TL olmak üzere toplam 140.641,26 TL maddi tazminatın davalı ... Hesabından dava tarihi olan 30.01.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsili ile davacılara ödenmesine, fazlaya ilişkin istemlerin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; desteğin gelirinin asgari ücretin altında kabul edilerek hüküm kurulmasının ve ayrıca hüküm tarihinde bilinen gelir var iken tahmini gelire göre hüküm kurulması hukuka, hakkaniyete ve kamu düzenine ilişkin olan asgari ücret verilerine aykırı olduğunu, bölge adliye mahkemesince, istinaf duruşmalarına hiç katılmadıkları belirtilerek davacılar lehine dava avukatlık ücretine hükmedilmemesinin de gerçeğe ve hukuka aykırı olduğunu, 18.02.2020 tarihli duruşmaya davacılar vekili olarak katıldıklarını, trafik kazasına ilişkin davalarda PMF 1931 değil, TRH 2010 Yaşam Tablosunun teknik faiz dikkate alınmadan uygulanması gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 06.03.2014 tarihinde Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası bulunmayan motosiklette yolcu konumunda bulunan davacıların desteğinin meydana gelen çift taraflı kazada vefat etmesinden dolayı müteveffanın desteğinden mahrum kalanların destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 352, 362, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 53 üncü maddesi, Karayolları Trafik Kanunu 85,89,90,91 inci maddeleri, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun ikinci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi, ... Yönetmeliğinin 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi.

3. Değerlendirme 1. Davacılar ..., ... ve ...'nun temyiz talepleri bakımından yapılan incelemede; miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir. Dosya içeriğine göre davacılar ... için 13.694,30 TL, ... için 12.449,86 TL, ...için 7.570,94 TL'ye hükmedilmiş ve temyize konu edilen toplam miktar 33.715,10 TL olup Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 78.630,00 TL’nin altında kalmaktadır. O halde Bölge Adliye Mahkemesi kararının bu davacılar yönünden temyiz kabiliyeti olmayıp ..., ...ve ...'nın temyiz dilekçesinin 6100 sayılı Kanunu'nun 362 nci maddesi uyarınca miktardan reddine karar vermek gerekmiştir.

2. Davacı ...'nin temyiz talebi bakımından yapılan incelemede; temyizen incelenen karar tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı ... vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR 1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacılar ..., ... ve ... vekilinin temyiz dilekçelerinin miktar yönünden REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı ... vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davacılara yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,10.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.