Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 2026/1387 E. 2026/1987 K.

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2024/90 E., 2025/698 K.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı; dava konusu taşınmazı önceki maliki olan ... Köyü Muhtarlığından kiraladığını, kiracı olduğu dönemde taşınmaz üzerine binalar inşa ettirdiğini, bu binalar içine gerekli teçhizatlar alınarak soğuk hava deposu haline getirdiğini, taşınmazın mülkiyetinin ... Büyükşehir Belediyesine geçtiğini, ... Büyükşehir Belediyesinin ihale suretiyle satışa çıkardığı taşınmazı davalı şirketin satın aldığını, bu süreçlerden geç haberdar olduğunu, davalı şirkete taşınmaz üzerinde bulunan eşyalarını almak için 22.08.2016 tarihinde ihtarnameyi gönderdiğini ancak davalı tarafından ihtarnameye herhangi bir cevap verilmediğini ileri sürerek; yaptığı binalar ve soğuk hava deposunu oluşturan tüm menkuller için şimdilik 1.000,00 TL’nin davalıdan tahsilini talep etmiş, 26.03.2025 tarihli ıslah dilekçesiyle 245.673,00 TL'nin 24.08.2016 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, binayı soğuk hava deposu haline getiren taşınabilir eşyaların dolayısıyla ortaya çıkan sebepsiz zenginleşme alacağı sebebiyle 4.218.200 TL'nin 23.01.2025 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, idari bina olarak kullanılan alanlardaki eşyalara haksız şekilde el konulması sebebiyle oluşan zarar için 3.500,00 TL'nin 24.08.2016 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı; kira sözleşmesine göre davacının masraflara yönelik talepte bulunamayacağı, taşınmazı Belediyeden satın aldığını, tüm taşınır ve taşınmazların belediyeye ait olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 21.02.2019 tarihli kararıyla; uyuşmazlık konusu olan faydalı ve zorunlu masrafların ihale tarihinden önce yapıldığı, taşınmazın maliki ... Büyükşehir Belediyesi tarafından 2886 sayılı Kanun kapsamında ihale ile davalıya satıldığı, ihale şartnamesinde yapıların belirtildiği, taşınmazın dava konusu yapılar ile birlikte satıldığı ve yapı bedellerinin taşınmazın satış bedeli içerisinde kaldığı, bu haliyle sebepsiz zenginleşenin ... Büyükşehir Belediyesi olduğu, davalıya husumet yöneltilemeyeceği gerekçesiyle, davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiş; karar, davacı vekilince istinaf edilmiştir. IV. İSTİNAF Bölge Adliye Mahkemesinin 12.03.2020 tarihli kararıyla; taşınmazın boş olarak kiralandığı ve taşınmaz üzerine davacı tarafından yapıların ve soğuk hava deposunun yapıldığı, taşınmazın bu yapılar ile birlikte davalıya ihale ile devredildiğinin uyuşmazlık konusu olmadığı, kiralananın üçüncü kişiye satılması durumunda, satış tarihinden önce gerçekleştirilen zorunlu ve faydalı masrafların satış bedeli içinde kaldığı, taşınmazı satın alan üçüncü kişinin taşınmazı mevcut hali ile görerek aldığı kabul edildiğinden sebepsiz zenginleşen tarafın kiralananın eski maliki olduğunun kabul edilmesi gerektiği, böyle bir durumda yapılan masrafların yeni malikin mal varlığında bir artışa neden olduğundan söz edilemeyeceği ve ondan bedel istenemeyeceği, bu nedenle davalı hakkında açılan davanın pasif husumetten reddine dair verilen kararda usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir. V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ 1.Dairenin 02.11.2021 tarihli ilamıyla; dava konusu taşınmazın, davacı ile taşınmazın önceki maliki olan ... Köyü Tüzelkişiliği arasında düzenlenen 25.04.2008 başlangıç tarihli kira sözleşmesi ile kiralandığı, taşınmazın mülkiyetinin ... Büyükşehir Belediyesine devredildiği, taşınmazın maliki olan dava dışı Belediyenin taşınmazı ihale yoluyla davalıya sattığı, satış şartnamesinde taşınmazın niteliğinin yaklaşık 1.256 m² büyüklüğünde 3 ayrı yapı bloğundan oluşan mermer atölyesi olarak gösterildiği, yine bedel tespit tutanağında taşınmazda muhdesat olarak 1.256 m² büyüklüğünde 3 ayrı yapı bloğundan oluşan mermer atölyesi bulunduğunun belirtildiği, bu durumda dava konusu taşınmazın dava dışı Belediye tarafından, satış şartnamesinde bahsedilen muhdesatlar ile davalıya satıldığı, şatış şartnamesinde gösterilen muhdesatlar yönünden davalının sorumlu olmayacağı, ancak satış şartnamesinde yer almayan yapılar ve imalatlar yönünden davalının zenginleştiği gözetilerek davanın esası hakkında bir karar verilmesi gerektiğinden bahisle, karar bozulmuştur. 2.Bozmaya uyan İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davanın kabulü ile zorunlu ve faydalı masraflar sebebiyle 245.673,00 TL'nin 24.08.2016 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, sökülebilir taşınabilir eşyalar sebebiyle, 4.218.200,00 TL'nin 14.04.2025 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, idari binadaki eşyalar sebebiyle, 3.500,00 TL'nin 24.08.2016 tarihinden itibaren itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmiş; karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir. VI. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davalı vekili, kira sözleşmesine taraf olmayan kişiden talepte bulunulamayacağını, satış şartnamesinde eksik ve yanlış bilgilere yer vermiş olması nedeniyle sebepsiz zenginleşmesinin söz konusu olamayacağını, sebepsiz zenginleşmeye ilişkin alacak hakkının kira ilişkisinin sona erdiği gün ... Büyükşehir Belediyesinin malvarlığında gerçekleştiğini, zamanaşımı süresinin dolduğunu, kira sözleşmesine ilişkin hükümler uyarınca davacının talep hakkı bulunmadığını, ihtarnamenin gerekli şartları taşımadığını, hükme esas alınan bilirkişi raporunda güncel değerler üzerinden hesaplama yapıldığını, davacının yapmamış olduğu masrafların sanki yapılmış gibi hesaplamaya dahil edildiğini, somutlaştırma yükümlülüğünün yerine getirilmediğini, ıslahla faiz talep edilemeyeceğini, ticari faiz işletilemeyeceğini ileri sürerek, kararın bozulmasını istemiştir. B. Gerekçe ve Değerlendirme Uyuşmazlık, sebepsiz zenginleşmeden kaynaklı alacak istemine ilişkindir. 1.Temyiz olunan kararın dayandığı bilgi ve belgelere, Mahkemece uyulan bozma ilamının kapsamı dışında kalarak kesinleşen yönlere ilişkin temyiz itirazlarının incelenemeyecek olmasına göre; davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir. 2- Her ne kadar Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş ise de, hükme esas alınan bilirkişi raporlarında; talep konusu masraf ve eşyaların neler olduğu, hangi tarih itibariyle değer belirlemesi yapıldığı, masrafların hangilerinin faydalı ve zorunlu masraflar olduğu, masraf ve eşyalar yönünden yıpranma payının ne şekilde belirlendiği anlaşılamamaktadır. Diğer bir anlatımla, alınan raporlar denetime elverişli olmadığı gibi davalının raporlara itirazlarıda karşılanmış, gerekçede de eşyalar yönünden yeterli değerlendirme yapılmamıştır. Hal böyle olunca, İlk Derece Mahkemesince; alanında uzman yeni bilirkişi heyetinden, bozma ilamı doğrultusunda taraf delilleri ve itirazları değerlendirilerek, sökülebilir olduğu belirtilen malzeme ve teçhizatlar da dahil olmak üzere davacı tarafından kiralanana yapılan masraflar ayrıntılı ve tereddüte yer vermeyecek şekilde tek tek tespit edilmesi, hangilerinin faydalı ve zorunlu nitelikte olduğu belirlenerek imalat tarihi belirlenemediği takdirde kira sözleşme başlangıcında yapıldıkları kabul edilip kullanım süresiyle orantılı olacak şekilde yıpranma payı düşülmek suretiyle değerlerinin hesaplanması hususunda rapor alınması ve ulaşılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile taraf delilleri değerlendirilmeksizin ve davalının itirazları karşılanmaksızın yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirmiştir. VII. KARAR Açıklanan sebeple; 1.Davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, 2.Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesi uyarınca davalı yararına BOZULMASINA, Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 08.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.