İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/92 E. 2023/13 K.

T.C. İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ (DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA) ESAS NO :2021/92 Esas KARAR NO :2023/13 DAVA :İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) DAVA TARİHİ :13/03/2021 KARAR TARİHİ :19/01/2023 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının uluslararası taşımada taşıyan acentesi olduğunu, acentelik ilişkisinin taşıyanla kendi arasında olduğunu, elde edeceği kazanç, gelir veya komisyon gibi unsurlar müvekkili-taşıyan ile arasındaki anlaşmaya dayandığını, taşıyanın taşımak için teslim aldığı emtiayı, varma yerinde alıcısına-müvekkiline teslim edene kadarki sürecin tamamının taşıma süreci ve navlun karşılığı ifa edildiğini, bu süreçte acente kullanmasının şube veya temsilcilerden yararlanması taşıyanın ticari kararı ve uygulaması olduğunu, davalı ile davacı arasında akdi bir ilişki olmadığını, davacının tek borcu olduğunu, navlun ödenmesinin temin olduğunu, bunun dışında ancak zorunlu/gerekli masrafları ödeme yükümlülüğü olduğunu, davalının haksız bir şekilde ilave gelir yaratmak amacıyla standart dışı dayanaksız masraf iddiası ile ödemeler talep ettiğini, dava konusu olayda davacının... Menşeli ... firmasından 08.03.2017 tarihli ... Ltd. şirketinin düzenlediği fatura ile toplam 143.638,00 USD bedelli soğutucu gaz satın aldığını, 23.01.2018 tarihinde aynı firmadan 158.200,00 USD bedelli soğutucu gaz satın alındığını, 27.12.2017 tarihinde aynı firmadan 143.550,00 USD bedelli soğutucu gaz satın alındığını, 26.03.2018 tarihinde aynı firmadan 175.950,00 USD bedelli soğutucu gaz satın alındığını, 20.05.2019 tarihinde 91.540,00 USD bedelli soğutucu gaz satın alındığını, 10.06.2019 tarihinde 53.270,00 USD bedelli soğutucu gaz satın alındığını, 28.11.2018 tarihinde 161.890,00 USD bedelli soğutucu gaz satın alındığını, ithalata konu emtiaların ..., ..., ..., ..., ..., ... numaralı konşimentolar ile ... limanından yüklenerek ... limanına dava dışı taşıyan ... A.Ş. şirketi tarafından deniz yolu ile taşındığını, Türkiye'de yerleşik acente olarak davalının ifa yardımcısının doğrudan temsilci olarak yer aldığını, konşimentoda kayıt düşüldüğü üzere malların freıght prepaıd navlun ücreti ödenmiş olarak ve ... teslim şekli ile taşıma taahhüt edildiğini ve gerçekleştiğini, taşıyanın yükü konteynerden boşaltıp geçici depolama yerinde bırakana kadar taşıma taahhüdün devam ettiğini, ...; limanda konteyner depolama alanında yüklü konteyner alınarak gemiden boşaltma aşamasına kadar olan süreç olduğunu, bu tür bir anlaşma söz konusu olduğunda konteyner sahasından gemiye kadar konteynerin getirilmesi, gemiye yükleme, gemide istifleme ve sair faaliyetlerin gemiden çıkarma deniz taşıma navlununa dahil işler olduğunu, varma yerinde gemiden çıkarıldıktan sonra limanda yapılan aktarma, geçici depolama yerine sevk gibi işlerin ayrıca ücretlendirilebileceğini, varma yerinde gemiden çıkarılan yüke verilecek hizmetler için gönderilenden talimat alınması gerektiğini, yeni iş olarak ücretlendirme yapılması hususlarının taraflarca kararlaştırılması gerektiğini, varma limanında masraf kabilinden harcamalar rayiçlere uygun ise gönderilenden istenebileceğini, ithalata konu emtiaların ... Ambarlı limanına vardığında davalı tarafından davacıya varış bildirimi yapıldığını, varış bildiriminde emtiaların tesliminin geçici depolamadan yapılacağını, davalı firmadan acentelik-dokümantasyon ücreti, ... denetim ve kontrol ücreti,...hizmeti, gemi-liman güvenlik bedeli, acentelik-tahliye nezaret ücreti,... giriş/çıkış ücreti, tahliye ve terminal hizmetleri, ithalat liman hizmetleri gibi haksız faturalandırılan ücretlerin emtiaların tesliminden önce peşin olarak ödenmesi gerektiğinin ifade edildiğini, davacı tarafından bu bedellerin ihtirazı kayıtla ödenmek zorunda kalındığını, dava konusu taşımaya ilişkin uyuşmazlıkta konşimento üzerine düşülen ... navlun ücreti ...'e ödenmiş olarak teslim yeri ... konteyner yük istasyonunda geçici depolama yerinde parsiyel yük boşaltılmış olarak teslim edileceği şekilde taşıma taahhüt edildiğini ve gerçekleştirildiğini, ... kaydı karşısında geçici depolama yerine teslim öncesi aşama için davalının davacıya yeni bir hizmet sunması söz konusu olamayacağını, zorunlu masraflar dışında ödeme talebinde bulunması navlun sözleşmesi ve kanun açık hükümlerine aykırı olduğunu, geçici depolama yerinde masraflardan davacı sorumluluğunda olduğunu, davacıya, davalının kendi adına ve kendi hesabına hizmet vermesi söz konusu olabilmesi için akdi ilişki olması gerektiğini, böyle bir akdi ilişki yokken verilen hizmetin ancak müvekkili-taşıyan adına olabileceğini, bu nedenle düzenlenen fatura bakımından haksız olduğunu, ihtirazı kayıtla 05.03.2018, 02.02.2018, 30.04.2018, 26.06.2019, 11.07.2019, 08.01.2019 tarihinde ödeme yapıldığını, herhangi bir iade olmadığını, davacı tarafından davalı aleyhinde ... 19. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından takibe itiraz edildiğini, takibin durduğunu belirterek, davanın kabulünü, ... 19. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası üzerinden takibin devamını, borçlunun borca itirazın iptalini, haksız itiraz eden borçlu aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesini, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; satım sözleşmesinin şartları taşıma sözleşmesini ve taşıyanı bağlamadığını, konşimento üzerinde ... diye bir kayıt olmadığını, Türk Ticaret Kanunu ve Deniz ticaretine hakim teemmüller açısından değerlendirildiğinde, konşimentolar üzerinde, ... yer aldığını, ... kaydı yükün gemiden çıkartılma masraflarının navluna dahil olmadığını ve bu masrafların ayrıca gönderilen tarafından ödeneceğini gösterdiğini, deniz ticaretinde kullanılan ... boşaltma işleminin gönderilenin sorumluluğu altında olduğunu gösteren bir kayıt olduğunu, verilen navlun teklifinin konteynerlerin gemiye yükleme masrafını kapsamasına rağmen konteynerlerin gemiden tahliye masraflarını kapsamadığını açıklamak için kullanıldığını, bu nedenle dava konusu taşımalar bakımından konşimentoda yer alan ...kayıtları uyarınca davacı gönderilene yükün gemiden çıkartılması ücretleri kesildiğini, davacının dayandığı TTK madde 1196 uyarınca sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça eşyanın gemiden çıkarılması masraflarının taşıyana ait olacağını belirtildiğini, davacı tarafça imzalanan ve kabul edilen konşimentoda boşaltmaya ilişkin masrafların davacı tarafça karşılanacağının açıkça belirtildiğini, davaya konu taşımalara ilişkin konşimentoların 16.3 maddesi uyarınca madde 1 de tacir olarak tanımlanmış her şahısın bütün navlunun ve giderlerin ödenmesinden ve bunların her birinin bu belge kapsamındaki yükümlülüklerinin ifasından taşıyana karşı müştereken ve müteselsilsen sorumlu olduğunu, davaya konu konşimentoların arkasında bulunan tüm hükümler ve davacı tarafından kaşelenip imzalanarak kabul edildiğini, herhangi bir itirazı şerh düşülmediğini belirterek, davanın reddini, kötü niyetli açılan iş bu takip nedeni ile %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Dava, taraflar arasındaki deniz taşıma ilişkisinden kaynaklanan ve ihtirazi kayıtla ödendiği belirtilen bedellerin tahsili talebi ile başlatılan icra takibine yönelik itirazın kısmen iptali davası olup, uyuşmazlığın davacı adına düzenlenen takibe konu alacak kalemlerinden davacının sorumlu olup olmadığı, davalı tarafça bu bedellerin dava dışı kurum yada şirketlere ödenip ödenmediği ve buna göre varsa davacı alacak miktarının tespiti noktalarında toplanmıştır. ... 19. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takip dosyasının incelenmesinde, davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 20/10/2020 tarihinde takibe başlandığı, ödeme emrinin davalı borçluya 15/12/2020 tarihinde tebliği üzerine davalı borçlunun 16/12/2020 tarihli borca itiraz dilekçesi ile takibin durduğu ve eldeki davanın da 13/03/2021 tarihinde İİK 67 maddesi gereğince yasal sürede açıldığı anlaşılmıştır. Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler Serbest Mali Müşavir ..., Uzakyol Kaptanı... ve Taşıma Uzmanı ... tarafından tanzim edilen 24/12/2021 havale tarihli raporda özetle; bahse konu davacı-davalı delillerinin tetkiki ve tüm dosya muhteviyatının incelenmesi neticesinde ve denizcilik piyasasındaki hakim teamül de nazarı dikkate alınmak sureti ile, TTK madde 1203 tahtında, Davalının dava konusu bu konteyner içindeki yük için yapmış olduğu dokümantasyon ücreti, geçici kabul ücreti adı altındaki gümrüklü saha konteyner giriş çıkış ücreti, terminal güvenlik hizmeti, (141,60 USD x 13 Konteyner - 1,840,80 USD) konteynerin gemiden tahliye ücreti, tahliye nezaret ücreti, yük ilgilisi adına tahliye sırasında nezaret görevini yerine getiren acentenin makul oranda talep edebileceği, ... Etiket Hizmetinin talep edilemeyeceği, navlun içerisinde değerlendirildiği, gümrüklü saha ekipman denetim ve kontrol ücreti, boşaltma limanında gönderilen adına denetim ve survey yapılarak ödeme yapıldığının ispatlanması halinde talep edilebileceği belirtilmiştir. Davacı vekilinin talebi, davaya konu edilen taşımaya ilişkin emtiaların navlun ücreti ödenmiş olarak... teslim kaydı ile ..., ..., ..., ..., ..., ... numaralı konşimentolar tahtında taşınmasından dolayı yükleme limanı depolama alanından alınarak, gemiden boşaltma aşamasına kadar olan sürede taşıma taahhüdü devam etiğinden bahisle bu aşamaya kadar oluşan masrafların navlun ücreti içerisinde kalmakla müvekkilinden talep edilemeyeceğine ilişkindir. Bu kapsamda emtiaların teslimi için zorunlu tutulan bedellerin ihtirazi kayıtla ödendiğinden bahisle davalıdan tahsili için icra takibi yapılmıştır. Dosyaya sunulan; -05/03/2018 tarihli ... numaralı faturanın Acentelik- Dokümantasyon (47,20 USD), Ekipman Denetim ve Konteyner Kontrol Ücreti (23,60 USD) ... Etiket Hizmeti (70,80 USD), Gemi Liman Güvenlik Bedeli (28,32USD)Acentelik Tahliye Nezaret Ücreti (192,00 USD), Gemi Tahliye Ücreti (396,00 USD) açıklaması ile KDV dahil toplam 757,92 USD olarak düzenlendiği; -07/03/2018 tarihli ... numaralı faturanın Konteyner Giriş-Çıkış Ücreti açıklaması ile KDV dahil toplam 200,60 USD olarak düzenlendiği; -02/02/2018 tarihli ... numaralı faturanın Acentelik- Dokümantasyon (47,20 USD), Ekipman Denetim ve Konteyner Kontrol Ücreti (23,60 USD) ... Etiket Hizmeti (70,80 USD), Konteyner Giriş-Çıkış Ücreti (200,60 USD) Gemi Liman Güvenlik Bedeli (28,32USD)Acentelik Tahliye Nezaret Ücreti (192,00 USD), Gemi Tahliye Ücreti (396,00 USD) açıklaması ile KDV dahil toplam 958,92 USD olarak düzenlendiği; -30/04/2018 tarihli ... numaralı faturanın Acentelik- Dokümantasyon (47,20 USD), Ekipman Denetim ve Konteyner Kontrol Ücreti (23,60 USD) ... Etiket Hizmeti (70,80 USD), Gemi Liman Güvenlik Bedeli (28,32USD)Acentelik Tahliye Nezaret Ücreti (192,00 USD), Gemi Tahliye Ücreti (396,00 USD) açıklaması ile KDV dahil toplam 757,92 USD olarak düzenlendiği; -30/04/2018 tarihli ... numaralı faturanın Konteyner Giriş-Çıkış Ücreti açıklaması ile KDV dahil toplam 200,60 USD olarak düzenlendiği; -27/06/2019 tarihli ... numaralı faturanın ... Etiket Hizmeti (70,80 USD), Tahliye ve Terminal Hizmetleri (700,00 USD), İthalat Liman Hizmetleri (283,20 USD) açıklaması ile KDV dahil toplam 1.054,00 USD olarak düzenlendiği; -12/07/2019 tarihli ... numaralı faturanın ... Etiket Hizmeti (3,40 USD), Tahliye ve Terminal Hizmetleri (280,00 USD), İthalat Liman Hizmetleri (76,70 USD) açıklaması ile KDV dahil toplam 392,10USD olarak düzenlendiği; -09/01/2019 tarihli ... numaralı faturanın ... Etiket Hizmeti (106,20 USD), Tahliye ve Terminal Hizmetleri (1.050,00 USD), İthalat Liman Hizmetleri (424,80 USD) açıklaması ile KDV dahil toplam 1.581,00 USD olarak düzenlendiği anlaşılmıştır. Fatura bedellerinin ... Bankası'ra ait ödeme belgelerine göre de davacının bu bedelleri İhtirazı Kayıt açıklaması ile ödemiş olduğu anlaşılmıştır. Uyuşmazlığın çözümlenebilmesi adına tarafların taşımadaki rollerinin açıklanması gerekmektedir. Dosyaya sunulan konşimento kayıtlarına göre davacının emtiların alıcısı olduğu, davalının ise konşimentoda "Boşaltma Limanı Acentesi" olarak kayıtlı bulunduğu anlaşılmaktadır. Dosya kapsamında düzenlenen bilirkişi raporunda; davalının gemi acentesi olduğu ve ... (kiracı) acentesi olarak atandığı açıklanmıştır. Bu hususta dosya kapsamında taraflar arasında uyuşmazlık da bulunmamaktadır. Bu halde davalının hem gemi hem de yük ile ilgili hizmetleri birlikte yerine getirmesi gerektiği buna göre davalı acentenin, - Bulundukları limanda veya bölgede ilgili geminin limana girişinden önce boğaz trafik kontrollerine, liman başkanlıklarına, sahil sağlık, emniyet teşkilatı, gümrük birimlerine geminin özellikleri, yükü, yanaşacağı liman hakkında bilgi verme, - Geminin limana gelmesinden sonra sağlık belgesinin temini, - Türk Limanlarına gelen her türlü gemi ve deniz araçlarının yolcu, yük, bakım/onarım, sörvey, ikmal, personel değişikliğinin sağlanması, - Yükleme ve boşaltma için fiman başkanlığına başvuruları yaparak, gerekli ücretleri yatırmak, - Kılavuz, römorkör talebinde bulunmak, - Geminin ihtiyacı olan yakıt, kumanya ve yağ ikmalinin sağlanması , - Yük ilgililerine gerekli bildirimlerde bulunarak boşaltma, istif, sayım kontrol, hizmetlerinde görev alacak kişileri temin etme ve hazır bulunmasını sağlamak, - Özel yetki verilmesi halinde “olaylar çizelgesi -statement of facts”, “zaman Çizelgesi -time sheet”, “konşimento- bili of lading” gibi belgelerin tanzim edilmesi, - Yükleme ve boşaltma faaliyetlerinin bitiminden sonra geminin liman çıkışında gerekli iznin alınması - 6102 sayılı yasanın 112 maddesi uyarınca, Müvekkiline ait bir paranın gönderilmesi veya teslim edilmesinin zamanında sağlanması hizmetlerini vermesi gerektiği bilirkişilerce açıklanmıştır. TTK 1203 maddesine göre "Eşya, taşıtandan başka bir kişiye teslim edilecekse, bu kişi, navlun sözleşmesi veya konişmento ya da diğer bir denizde taşıma senedi uyarınca eşyanın teslimini istediğinde, bu istemin dayandığı sözleşmenin veya konişmentonun yahut diğer bir denizde taşıma senedinin hükümlerine göre ödemeye yetkili kılındığı bütün alacakları ödemekle, kendi hesabına gümrük resmi ödenmiş ve başka giderler yapılmış ise bunları da vermekle ve üstüne düşen diğer bütün borçları yerine getirmekle yükümlü olur." Davacı vekilince bu maddeden ve gerekçesinden yola çıkarak taşıtan olmayan gönderilen müvekkilinin 3. Kişi yararına sözleşme vasfını haiz olan navlun sözleşmesi ile borç altına sokulamayacağını savunmakta ve TTK 1196 maddesi gereğince taşıyanın navlun dışında bir istemde bulunamayacağını savunmaktadır. Dosyaya sunulan konşiment kayıtları incelendiğinde eşyaları parsiyel yük olarak taşındığı ve konşimentoda ... kaydının bulunduğu anlaşılmaktadır. Bilirkişiler tarafından yapılan açıklamalardan anlaşıldığı hali ile ... bir teslim şekli olmayıp, Konteyner Sahası anlamına gelmektedir. Buna göre konşimentoda bulunan .... kaydından, taşıyanın taşımaya ilişkin sorumluluğunun Konteyner sahasında başladığı anlaşılmaktadır. Uygulamada ise gemilerin limanlarda çok hızlı bir şekilde tahliye ve yükleme operasyonların tamamlaması gerektiğinden bahisle ve gönderilenlerin kendi konteynerlerini kendi ayarlayacakları kreyn ve çalışanları ile gemiden fiilen tahliye ederek teslim alma imkanları da bulunmadığından, konşimento kayıtlarına bakılmaksızın bu hizmetin liman kreynleri tarafından verildiği ve bu hizmetlere ilişkin ücretlerin acentelerden tahsil edildiği bilirkişilerce açıklanmıştır. Bunun gerekçesinin ise liman terminallerinin tahliye sırasında konteyner içerisindeki yüklerin kimler tarafından alınacağının bilinmemesi ve takip edilecek kişilerin belirsiz olması şeklinde açıklanmıştır. İstanbul BAM 14 Hukuk Dairesi'nin 2022/752 Esas ve 2022/515 Karar numaralı ilamında belirttiği hali ile, gümrük mevzuatı açısından ordino veya taşıyanın ya da acentesinin onayladığı yük teslim formunun aranmayacak olması, yükün alıcıya teslimi bakımından taşıyanın ya da acentesinin onayının aranmayacağı anlamına gelemez. Gümrük mevzuatındaki düzenleme, sadece eşyanın gümrük çıkış işlem ve izinleriyle ilgili olup eşyanın alıcısına teslimiyle ilgili değildir. Taşımaya konu eşyanın, taşıma ilişkisindeki alıcısına teslimi, taşıma hukukunun bu konudaki düzenlemelerine tabidir. Buna göre dosya kapsamında uyuşmazlığın esasen uygulama karşısında TTK hükümlerinin tüm deniz taşıma operasyonlarına ilişkin süreçlere dair ayıntılı düzenleme içermemesinden kaynaklandığı mahkemece değerlendirilmiştir. Bu kapsamda acenteler tarafından verilen hizmetlerin tek tek değerlendirilerek, alıcılardan talep edilebilecek ve edilemeyecek masraf kalemlerinin açıklanması gerekmektedir. Bilirkişiler tarafından Tahliye ve Terminal hizmeti adı altında Gemi Tahliye Ücreti, Acentelik Tahliye Nezaret Ücreti hizmetlerinin verildiği; İthalat Liman Hizmeti adı altında ise Dokümantasyon Hizmeti, Gümrüklü Saha Ekipman Denetim ve Kontrol Ücreti, Gemi Liman Güvenlik Bedeli ile Geçici Kabul Hizmetlerinin verildiği açıklanmıştır. Tahliye Nezaret Ücreti bakımından yapılan değerlendirmede; yük ilgilisi adına tahliye sırasında nezaret görevini yerine getiren acentanın makul oranda nezaret ücreti talep edebileceği zira, boşaltma limanında eşyanın kendisine teslimi zorunlu makamlara teslimi ile (dosya kapsamında dava dışı ... Liman İşletmesi) taşıyanın teslim borcunu yerine getirdiğine ve eşya üzerindeki hakimiyetinin sona erdiği bilirkişilerce açıklanmıştır. Eşyayı teslim edene kadar yapılan tahliye nezaret ve/veya survey ücretini taşıyanın yüke özen ve gözetim sorumluluğu kapsamında olmakla birlikte konşimento kayıtlarına göre taşıyanın teslim sorumlulğu boşaltma limanında gemi üzerinde sona ermiştir. Buna göre, alıcı davacının emtiaları teslim almasına kadar olan süreçte hem liman hem de gümrük müdürlüğü nezdinde yükle ilgili muhatapın davalı acente olduğu mahkemece değerlendirilmiştir. Bu kapsamda davalı acentenin bu aşamada her türlü olası inceleme ve muayene işlemlerinin yürütlmesi adına personel bulundurması gerektiği anlaşılmaktadır. Bu kapsamda her ne kadar bilirkişiler tarafından bu şekilde bir inceleme ya da survey hizmetinin verildiğinin davalı yanca ispatlanması gerektiğinden bahsedilmişse de, açıklandığı üzere yük ilgilisinin eşyayı teslim alması anına kadar yükle ilgili olası her türlü işlem için hazır bulunarak hizmet veren davalı acentenin TTK 20. maddesi gereği bu iş ve işlem için de bir ücret istemesinin mümkün olduğu değerlendirilerek, davacının bu bedelin iadesini isteyemeyeceği mahkemece kabul edilmiştir. Tahliye ücreti bakımından yapılan değerlendirmede; uygulamada gemilerin limanlarda çok hızlı bir şekilde tahliye ve yükleme operasyonların tamamlaması gerektiğinden bahisle ve gönderilenlerin kendi konteynerlerini kendi ayarlayacakları kreyn ve çalışanları ile gemiden fiilen tahliye ederek teslim alma imkanları da bulunmadığından, konşimento kayıtlarına bakılmaksızın bu hizmetin liman kreynleri tarafından verildiği ve bu hizmetlere ilişkin ücretlerin acentelerden tahsil edildiği bilirkişilerce açıklanmıştır. Bunun gerekçesinin ise liman terminallerinin tahliye sırasında konteyner içerisindeki yüklerin kimler tarafından alınacağının bilinmemesi ve takip edilecek kişilerin belirsiz olması şeklinde açıklanmıştır. Varış limanında taşıyanın acentesi, ... konteynerler için tahakkuk eden tahliye ücretini, taşıyanın nam ve hesabına terminale ödemektedir. ...gibi kayıtların olduğu durumlarda başka bir deyişle konteynerlerin gemiden tahliye ücreti bedellerinin normalde gönderilenden ... işletmesi tarafından tahsil ve talep edilmesi gerekirken, limanlarımızdaki uygulamaya göre konteynerin gemiden tahliye edilmesi ücreti acentelerden tahsil edilmektedir. Bilirkişilerce her en kadar Türk Limanlarındaki genel uygulamanın aksi kararlaştırılmış olmadıkça tahliye masraflarının alıcıya ait olduğu açıklanmış olmakla bu kapsamda davalının bu bedelleri liman işletmesine ödediğinin belgelenmesi kaydı ile davacıdan tahsil edilebileceği belirtilmişse de; dosya kapsamında eşyaların tahliye edilerek davacıya teslim edildiğinin sabit olması karşısında, bu hizmet nedeni ile davacının masrafları liman işletmesine ödediğine dair dosyaya herhangi bir delil de sunulmuş değildir. Kaldı ki dava dosyasına ... Tic. A.Ş. tarafından düzenlenmiş 02/03/2018 tarihti ... nolu fatura sunulmuş olup, ...acenteliği adına düzenlenen bu faturada 1 adet dolu konteynerin tahliye ücreti 118 USD —1 adet Tehlikeli dolu konteynerin tahliye ücreti ise 141,60 USD olarak kayıtlıdır. Dava konusu konteynerin içindeki yük tehlikeli yük sınıfı içinde sayılmaktadır ve davalıya bu konteynerlerin gemiden tahliyesi için konteyner başına 141,60 USD ... Tic. A.Ş. tarafından fatura edilmiştir. Buna göre hizmetin verildiği sabit olup, davacının eşyasını teslim alabilmesi adına davalı yanca katlanıldığı kabul edilen bu bedel için davalının TTK 20. maddesi gereği bu iş ve işlem için de bir ücret istemesinin mümkün olduğu değerlendirilerek, davacının bu bedelin iadesini isteyemeyeceği mahkemece kabul edilmiştir. Dokümantasyon ücreti bakımından yapılan değerlendirmede; konteyner taşımalarında gönderilenlerin taşıma tamamlanır tamamlanmaz, yani gemi rıhtıma yanaşır yanaşmaz yükü fiilen teslim almaları TTK 1176 maddesi gereğidir. Doğru konteynerin doğru şahsa teslim edilebilmesi için binlerce konteyner arasında duran gönderilene ait konteynerin ayrıştırılması ve gönderilen ile eşleştirilmesi gerektiği bilirkişilerce açıklanmıştır. Bu sebeple gönderilen, gümrük idaresinden alacağı izin dışında, liman işletmesine ibraz edilmek üzere bir teslim talimatı da elde etmek zorundadır. Böylece, sadece gümrük idaresinden sadır olmuş olan serbestlik belgesi ile yetinemeyecek olan liman işletmesinin, yükleri doğru şahsa teslim etmesi de sağlanmış olacak ve taşıyana karşı sorumluluğunun doğmasının engelleneceği de yine bilirkişilerce belirtilmiştir. Bu şekilde liman işletmesine hitaben hazırlanmış ve teslim edilecek yükün limanda bekleyen diğer yüklerden ayrıştırılmasını ve doğru gönderilene teslim edilmesini sağlayan talimatın hazırlanması işlemi, yukarıda da açıkladığımı üzere navlun kapsamı dışında yük ilgilisi adına davalı acente tarafından verilen bir ek hizmettir. Bu noktada, talep edilen dokümantasyonu ücretini içeriği dosya kapsamında açık net ve açık olmamakla birlikte, bu hizmet bedeli bilirkişilerce bir nevi kırtasiye gideri olarak tanımlanmıştır. Davaya konu taşıma gemi rıhtıma varır varmaz sona erdiğinden, bu aşamadan sonra yapıları tüm hizmetler ve masraflara emtiayı teslim aldığı dosya kapsamında sabit olan davacının katlanması gerektiği kabul olunmuştur. Zira verilen hizmet davacı gönderilen lehine bir hizmettir. Bu hizmet için, davalının personel, ofis, kağıt, elektrik, zaman ve ekipman (bilgisayar, internet vs) kullandığı düşünüldüğünde, davalının TTK 20. maddesi gereği bu iş ve işlem için de bir ücret istemesinin mümkün olduğu değerlendirilerek, davacının bu bedelin iadesini isteyemeyeceği mahkemece kabul edilmiştir. Gemi Liman Güvenlik bedeli -ISPS Terminal güvenlik hizmeti bakımından yapılan değerlendirmede; bu hizmet, 11 Eylül 2001 tarihinde ABD'de meydana gelen terör eylemlerinin ardından, Kasım 2001'de yapılan ve ülkemizin de üyesi olduğu Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO)'nün 22. Genel Kurul toplantısında, denizde ve denizden olabilecek terör eylemlerinin önlenmesi amacıyla gemi ve liman tesislerinin güvenliğine ilişkin yeni tedbirlerin alınması konusunda denizcilik sektörüne getirilmesi amacıyla Uluslararası Gemi ve Liman Tesisleri Güvenlik (ISPS) Kod'un ülkemizin de taraf olduğu 1974 tarihli Denizde Uluslararası Can Emniyeti Sözleşmesi (...)'ne eklenmesi ve 1 Temmuz 2004 tarihinde yürürlüğe girmesi tüm akit devletlerce kabul edildiği bilirkişilerce açıklanmıştır. Bu kapsamda mevcut uygulama içinde, terminaller “Terminal Güvenlik Ücreti” adı altında almakta oldukları ücretleri ihracat yükleri için gemiye, ithalat yükleri için ise ithalatçıya ya da anlaşmaya göre acenteye fatura etmektedirler. Limanların ücretlendirmeye ve uygulamaya yönelik farklı yöntem uygulamaları ve gerek gemiye yönelik gerekse limana bağlı tüm masrafların yük sahiplerinden talep edilmesi, acenteler ve yük sahipleri tarafından rekabete aykırı olarak değerlendirilmektedir. Ancak, Avrupa Birliği'nde de tartışmalara yol açmış olan “ISPS Terminal Güvenlik Ücreti” uygulamasına yönelik olarak AB Komisyonu tarafından 10 Aralık 1997'de onaylanmış olan “Limanların Finansmanı ve Fiyatlandırma” başlıklı düzenlemenin - 12'nci maddesinde “Sonuç olarak, Komisyona göre liman tesisi ücretlendirmeyi, liman kullanıcılarının limandan aldıkları hizmet ve tesisi kullandıkları oranda, tahakkuk edecektir.” şeklinde ifade edildiği düzenlenen raporda belirtilmiştir. Uluslararası Gemi ve Liman Tesisleri Güvenlik (ISPS) Kod'u kapsamında alınması gereken tedbirler, Uluslararası zorunlu bir uygulama olduğundan bu kapsamda verilen terminal güvenlik hizmeti karşılığında ödenen ücretinin davalı acente tarafından ödendiği ispat edildiği takdirde davacıdan talep edilebilir. Dava dosyasına ...Tic. A.Ş. Tarafından ... Gemi acenteliği adına düzenlenmiş 02/03/2018 tarihli ... nolu fatura sunulmuştur. Bu faturada 1 adet konteynerin güvenlik tahliye ücreti 8,20 USD olduğu, toplamda 13 konteynerin taşındığı ve bu bedelin davalı tarafça ödendiği muhasip incelemesi ile sabit olduğundan, davalının TTK 20. maddesi gereği bu iş ve işlem için de bir ücret istemesinin mümkün olduğu değerlendirilerek, davacının bu bedelin iadesini isteyemeyeceği mahkemece kabul edilmiştir. Gümrüklü saha konteyner giriş çıkış ücreti- Geçici Kabul Ücreti bakımından yapılan değerlendirmede; gümrük işlemleri bakımından harcanan emek ve mesai karşılığından eşya sahiplerinden Davalı acentenin "geçici kabul ücreti” adı altında makul nitelikte olan ücret talep edebileceği bilirkişilerce açıklandığından davalının TTK 20. maddesi gereği bu iş ve işlem için de bir ücret istemesinin mümkün olduğu değerlendirilerek, davacının bu bedelin iadesini isteyemeyeceği mahkemece kabul edilmiştir. Konteyner kontrol ücreti bakımından yapılan değerlendirmede; boşaltma limanında eşyanın kendisine teslimi zorunlu makamlara teslimi ile taşıyanın teslim borcunu yerine getirdiğine ve eşya üzerindeki hakimiyetinin sona erdiğine göre, boşaltma limanında konteyner gemiden ...'a tahliye edildikten sonra konteyner sahasında iken (...) zorunlu ve gerekli bir nezaret veya survey yapıldı ise bunun da davalı tarafından ilgililerine ödendiğinin belgelenmesi ile talep edilebileceği bilirkişilerce açıklanmışsa da yukarıda da belirtildiği hali ile; taşıyanın teslim sorumluluğu boşaltma limanında gemi üzerinde sona ermiştir. Buna göre, alıcı davacının emtiaları teslim almasına kadar olan süreçte hem liman hem de gümrük müdürlüğü nezdinde yükle ilgili muhatapın davalı acente olduğu mahkemece değerlendirilmiştir. Bu kapsamda davalı acentenin bu aşamada her türlü olası inceleme ve muayene işlemlerinin yürütülmesi adına personel bulundurması gerektiği anlaşılmaktadır. Bu kapsamda her ne kadar bilirkişiler tarafından bu şekilde bir inceleme ya da survey hizmetinin verildiğinin davalı yanca ispatlanması gerektiğinden bahsedilmişse de, açıklandığı üzere yük ilgilisinin eşyayı teslim alması anına kadar yükle ilgili olası her türlü işlem için hazır bulunarak hizmet veren davalı acentenin TTK 20. maddesi gereği bu iş ve işlem için de bir ücret istemesinin mümkün olduğu değerlendirilerek, davacının bu bedelin iadesini isteyemeyeceği mahkemece kabul edilmiştir. Etiket ... Bedeli bakımından yapılan değerlendirmede; her ne kadar bilirkişilerce bu bedelin davacıdan talep edilemeyeceği açıklanmışsa da, dosyaya celp edilen ...Tic. A.Ş. müzekkere cevabına göre, etiket sökme ve takma hizmeti için tarifenin bildirildiği ve bu bedellerin acenteden tahsil edildiği anlaşılmakla, davacıya verilen taşıma hizmeti kapsamında davacı lehine katlanılan bu masraf bakımından davalı acentenin TTK 20. maddesi gereği bu iş ve işlem için de bir ücret istemesinin mümkün olduğu değerlendirilerek, davacının bu bedelin iadesini isteyemeyeceği mahkemece kabul edilmiştir. Her ne kadar davacı vekilince dosyaya ibraz edilen İdari Yargı kararları doğrultusunda ordino ücretinin müvekkilinden tahsil edilemeyeceği savunulmaktaysa da; sunulan karar incelendiğinde kararın spesifik olarak ordino ücretinin tahsilini engeller nitelikte olmadığı, bu hususta davalı bulunan idarenin, eşyanın teslimi sırasında ibraz edilmesi gereken belgelerin belirlenmesi konusunda yetkisi bulunmadığından bahsedilerek yetki alanı dışında düzenleme yapılması nedeni ile tavan ücret belirlenmesine ilişkin genelgenin iptaline karar verildiği anlaşılmıştır. Bu karara dayanarak davalının davaya konu ücretleri tahsil hakkının bulunmadığı sonucuna varılması mahkemece hukuken mümkün görülmemiştir. Gümrük mevzuatı açısından ordino veya taşıyanın ya da acentesinin onayladığı yük teslim formunun aranmayacak olması, yükün alıcıya teslimi bakımından taşıyanın ya da acentesinin onayının aranmayacağı anlamına da gelmez. Gümrük mevzuatındaki düzenleme, sadece eşyanın gümrük çıkış işlem ve izinleriyle ilgili olup eşyanın alıcısına teslimiyle ilgili değildir. Bu konuda İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14 Hukuk Dairesi'nin 2022/752 Esas ve 2022/515 Karar numaralı ilamında da "Anayasa Mahkemesi karar gerekçesinde de belirtildiği üzere, deniz yoluyla taşınan emtianın yük alıcısına teslimi, deniz ticaretinin genel hükümlerine tabidir. Bakanlığın düzenlediği bir idari işlemin, idari yargı mercilerince yetki yönünden iptaline karar verilmiş olması, bu konudaki deniz ticaretinin genel hükümlerinin uygulanmasına engel olmayacaktır." açıklaması bu yöndedir. Dosyaya sunulan bilirkişi raporundaki tespitler mahkemece denetime ve hüküm kurmaya elverişli bulunmuş ve dayandıkları gerekçeler ile ulaştıkları tespitler ise mahkemece dosya kapsamı ve deliller ile uyumlu bulunduğundan bilirkişi raporu da kısmen hükme esas alınarak açıklanan nedenlerle davanın reddine dair aşağıdaki hali ile karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM: 1-Davanın REDDİNE, -Şartlar oluşmadığından kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 636,07 TL den karar harcı olan 179,90 TL nin mahsubu ile fazla alınan 456,17 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine, 3-Davalı vekili için takdir edilen 9.200,00 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine, 4-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.19/01/2023 Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır