İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/728 E. 2025/8 K.

T.C. İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/728 Esas KARAR NO : 2025/8 DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 07/11/2023 KARAR TARİHİ : 08/01/2025 Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA/ Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı taraf ile davacı şirket arasında akdedilen sözleşme kapsamında 500.000 TL bedel karşılığında, Ek-1 Hizmet Kapsamı başlık dökumanda yer verilen işleri ifa etmeyi davacının ticari amaçla kullanımı için web ve mobil uygulamaları geliştirmek edimini yükümlendiği; davacı tarafından sözleşme kapsamında 125.000 TL avans ödemesi davalının banka hesabına gönderildiği; davalı taraf, üç faza bölünen işi 132 iş günü içerisinde tamamlayıp teslim etmeyi taahhüt etmesine ve teslim süresinin üzerinden beş ay kadar bir zaman geçmesine karşın işin hiçbir fazını tamamlamadığı; hatırlatma ve uyarılara rağmen işlemlerin yapılmadığı; ... 10. Noterliği'nden keşide edilen ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile sözleşmenin 7.5. numaralı maddesi kapsamında sözleşmenin feshedildiği bildirildiği ve ödenen 125.000 TL avansın iadesi ile beş ay civarındaki gecikme nedeniyle 180.000 TL gecikme cezasının ödenmesi ihtar edildiği; fazlaya, munzam ve aşan zarara dair haklarımız saklı kalmak kaydıyla, davalı tarafından ihtara rağmen müvekkile iade edilmeyen 125.000 TL'nin temerrüt tarihi olan 20.10.2022 tarihinden itibaren işlemiş avans faizi ile birlikte davacıya ödenmesine; fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydıyla, davalı tarafından ihtara rağmen müvekkile ödenmeyen 180.000 TL gecikme cezasının temerrüt tarihi olan 20.10.2022 tarihinden itibaren işlemiş avans faizi ile birlikte davacıya ödenmesine; yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır. SAVUNMA/ Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı şirket ile davacı arasında imzalanan sözleşme gereği davalı şirketin çalışmalara başladığı ve yapılan çalışmalarla ilgili davacı taraf sürekli bilgilendirildiği ve onayları doğrultusunda ilerlemeler sağlandığı; davaya konu işin doğası gereği yapılan çalışmaların birleştirilmesi veya yapım sırasında bazı hataların ortaya çıkması işin doğası gereği doğal olduğu bu durumda davacı tarafa gerekli bilgilendirmeler yapıldığı ve onay doğrultusunda çalışmalara devam ettiği; davacı tarafın onayı doğrultusunda çalışmalar yapılıp ilerleme sağlanırken, davacı taraf haksız olarak sözleşmeyi feshettiği bu nedenle davalının sözleşme gereği alması gereken bedelleri almadığı gibi davacı tarafından yapılan ödemenin de iadesi talep edilmesinin kabulü mümkün olmayacağı; davacı taraf 180.000 TL cezai şart ödemesi talebi miktar da fahiş olup davalı ... mali olarak zor duruma düşürecek mahiyette olduğundan açılan davanın reddine karar verilmesini; yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır. DELİLLER VE GEREKÇE/ Dava, alacak davasıdır. Dava konusu uyuşmazlığın, davacı ve davalı arasında akdedilen hizmet sözleşmesi kapsamında davalının sözleşme edimlerini yerine getirip getirmediği, edimlerin eksiksiz ve tam yerine getirilmediği durumda davacının sözleşmeyi feshetme hakkı bulunup bulunmadığı ve 125.000 TL avans ödemesi ile 180.000 TL gecikme cezasını davalıdan talep edip edemeyeceği hususlarında toplanmakta olup ispat yükü davacıda bulunmaktadır. Ancak alacak miktarının tespiti hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektiren hal olduğundan 6100 sayılı HMK m.266 gereği mahkemenin tarafların talebi yahut kendiliğinden vereceği karar ile bu hususları bilirkişiye tespit ettirmesi mümkündür. Mahkememizin 22/05/2024 tarihli duruşma ara kararı ile taraf defterleri üzerinde inceleme yapılarak davacının davalıya 125.000 TL ödeme yapıp yapmadığı hususunun ve gecikme cezasının tespit edilmesi için mali müşavir bilirkişi tayinine; davacı şirketin merkezinde yer alan bilgisayarlarda yerince inceleme yapılarak davalının sözleşme kapsamında ilgili edimlerini yerine getirip getirmediği ve getirdi ise ne kadarlık kısmını yerine getirdiği hususunun tespit edilmesi için yazılım mühendisi bilirkişi tayinine; sözleşmeler hukuku kapsamında davacının sözleşmeyi haklı olarak fesih edip etmediği; 125.000 TL avans ödemesi ile 180.000 TL gecikme cezasını davalıdan talep edip edemeyeceği hususunun tespiti için borçlar hukuku alanında uzman bilirkişiye dosyanın tevdiine karar verilmiştir. Bu kapsamda bilgisayar mühendisi ..., sözleşme uzmanı ... ve mali müşavir...'dan alınan 04/11/2024 tarihli rapor ile Davacı tarafta teknik yönden incelenebilir bir hususun bulunmadığının beyan edildiği; zira mezkur ürünün bir web projesi olmakla davacı adresinde müstakilen çalışan bir sistemin bulunmasının beklenmediği; davalı yönünden ürüne dair bir sunuma dosya muvacehesinde rastlanmamakla bağlantılı “...” internet alan adının işbu bilirkişilik inceleme tarihi itibariyle dosya konusu herhangi bir içeriğe erişim sağlamadığı; dosya içi olgulardan, mezkur yazılımın herhangi bir zamanda sözleşme konusu hedeflere erişerek davacı yana fayda sağlar hale gelmediği kanaatinin oluştuğu; Davalının sözleşmeye aykırı davranarak yükümlülüklerini gereği gibi yerine getirmemesi sebebiyle, davacının Sözleşme'nin 7.5. maddesine göre sözleşmeyi haklı olarak fesih edebileceği, Sözleşme'nin 7.5. maddesi gereğince 12.11.2021 tarihinde yapmış olduğu 125.000 TL'lik avans ödemesini temerrüt tarihi olan 20.10.2022 tarihinden itibaren işlemiş avans faizi ile birlikte davalının davacıya ödemesi gerektiği, Sözleşme'nin 7.5. maddesi gereğince gecikme cezasının temerrüt tarihi olan 20.10.2022 tarihinden itibaren işlemiş avans faizi ile birlikte davalı tarafından davacıya ödenmesi gerektiği, Davacının ibraz olunan ibraz olunan e-defter beratlarının süresinde oluşturulduğu, davacının 2021 - 2023 yılı ticari defterlerinin sahibi lehinde delil vasfına haiz olduğu, Davacının ticari defterlerine göre Davacının 12.11.2021 tarihinde davalının ...* İBAN numaralı banka hesabına 125.000,00TL ödemiş olduğu, Davacının 07.11.2023 dava tarihi itibariyle 125.000,00TL davalıdan kayden alacaklı olduğu, Taraflar arasındaki sözleşmenin 4.3 maddesinde iş teslim süresinin 132 gün olarak belirlendiği, Buna göre 05.11.2021 sözleşme tarihinden sonraki 132. Gün olan 07.03.2022 tarihinde iş teslim süresi hitama ermiş olup 07.03.2022 iş teslim tarihi ile 20.10.2022 ihtarname tarihi arasındaki 217 gün için (500.000,00 X 0,0025 X 217gün) 271.250,00TL gecikme cezası hesaplandığı Davalının ticari defter ibrazında bulunmadığı tespit edilmiştir. Tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmede taraflar arasında imzalanan 05/11/2021 tarihli hizmet sözleşmesi kapsamında davalı tarafından hizmet kapsamında detaylandırılan işlerin davacı için yapılmasının kararlaştırıldığı; sözleşmenin taraflarca imzalanmasından sonra davacı tarafından yapılacak avans ödemesinin gönderildiği tarih itibariyle yürürlüğe girdiği; avans ödemesinin sözleşmenin imzalandığı tarih itibariyle 3 gün içerisinde yapılmaması durumunda davalının sözleşmeyi tek taraflı fesih hakkının saklı olduğu; hizmet kapsamı 132 iş günü olarak kararlaştırıldığı anlaşılmıştır. Sözleşmenin 5. Maddesi kapsamında davalının davacıya hizmet kapsamında belirtilen süre içinde iş planına uygun, eksiksiz ve endüstri standartlarına uygun olarak verileceği; sözleşmenin 6. Maddesinde davacınin davalıya toplam 500.000,00 TL+ KDV sözleşme bedeli olarak ödeyeceğinin kararlaştırıldığı; sözleşmenin imzalanması; Faz1 ve Faz2 ve Babysitting sürecinin tamamlanması aşamalarında oluşacak şekilde her bir kalem yönünden %25 125.000,00 TL+ KDV olarak belirlendiği anlaşılmıştır. Davalı tarafından davacıya yazılım geliştirme hizmeti vermeyi kabul ettiği sözleşmenin 7.5 maddesinde davalının kusuru olmaksızın hizmetleri iş planına uygun süresinde,eksiksiz ve endüstri standartlarına uygun yerine getirmediği takdirde gecikilen gün başı %0,25'i oranında gecikme cezası ödeyeceği kararlaştırılmıştır. Ek-1 Hizmet Kapsamında hizmet sözleşmesinin 3. Maddesinde yer alan hizmet kapsamında "web ve mobil uygulamasına ait modül listesi" geliştirileceği anlaşılmakla iş bu işlemler kapsamında uygulanacak bilgilerin yer aldığı anlaşılmıştır. Davacı tarafından davalı aleyhine ... 10. Noterliği'nin... tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesinde sözleşme kapsamında davacının tüm edimlerini eksiksiz yerine getirmesine karşılık davalının edimlerini süresinde, tam ve eksiksiz ifa etmediği; ifanın ısrarla gerçekleştirilmemesi nedeniyle sözleşmenin feshedileceğinin e posta ile bildirildiği; sözleşmenin 7.5 maddesi uyarınca sözleşmeyi feshettiği, fazlaya ve hesap hatalarına ilişkin tüm haklar saklı kalmak kaydıyla tarafınıza ödenen 125.000,00 TL iadesine, yaklaşık 5 ay civarı gecikme nedeniyle 180.000,00 TL gecikme cezasının ödenmesinin talep edildiği davalıya iş bu ihtarnamenin 24/10/2022 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmıştır. Davacı vekili dava dilekçesinde davalı olarak ... A.Ş olarak yer aldığı; dava dilekçesi ekinde yer alan hizmet sözleşmesi,Ek-1 Hizmet Kapsamı ve arabuluculuk tutanağında ...A.Ş yer aldığı anlaşılmakla davacı tarafın kabul edilebilir bir yanılgıya düştüğü ve taraf değişikliği isteminin dürüstlük kuralına aykırı olmadığı kabul edilerek davacının HMK m.124 kapsamında 13/02/2024 tarihli ara karar uyarınca ...A.Ş'nin davalı olarak eklenmesine karar verilmiştir. Mahkememiz ara kararı uyarınca davacı şirket merkezinde davaya konu sözleşmenin yerine getirilip getirilmediği hususunda bilgisayarlarda inceleme yapılmasına karar verildiği; davacı vekilinin 26/05/2024 tarihli beyan dilekçesinde "davalı tarafça davacı tarafa teslim edilen yazılım bulunmadığı; davalı tarafça çevrimiçi kullanılan sayfa üzerinden kontrol yapıldığını" beyan ettiği anlaşılmıştır. Bilirkişi raporunda da her ne kadar mezkur yazılım yönünden davacı adresinde inceleme kararı alınmış ise de anılan yazılımın web ve mobil tabanlı yazılım olup davacı adresinde kurulu, müstakil çalışabilecek bir yapısının bulunmadığından bahisle yerinde incelemeye teknik muvacehede yer olmadığı; zira davacı yanca dosyaya 26/05/2024 tarihinde sunulan dilekçenin bilirkişiliğin bu tespitini doğrular nitelikte olup uhdesine teslim edilen bir yazılımın bulunmadığının ve çevrimiçi olarak “...” internet erişim adresi üzerinden açılan sayfadan kontroller yapılabildiğinin beyan edildiği; işbu bilirkişi rapor tarihi itibariyle mezkur yazılımla bağlantılı gerek “...” alt alan adının gerek bağlı bulunan “...” internet alan adının aktif olmadığı; alan adının satılık durumda bulunduğu tespiti ile dosya konusu olay sonrasında tescilinin uzatılmayarak düştüğünün ve el değiştirdiğinin düşünüldüğü; dosyaya başkaca mezkur yazılımın gerçeklendiğine ve davacıya teslim edildiğine dair bir bulguya erişilemediği; “...” internet erişim adresli web arşiv servis sağlayıcı nezdinde de anılan yazılımın herhangi bir anda yayına alındığına ve umumun erişimine açıldığına dair bir bulguya rastlanmadığı; fazlara ayrıldığı anlaşılan projenin herhangi bir evresine dair iş teslim protokolünün bulunmadığı; şu halde dava tarihi itibariyle yazılımın tümden davacı faydasına sunulmadığının kabulünün gerektiği tespit edilmekle davalının hizmet sözleşmesi kapsamında davacıya Ek-1 Hizmet Kapsamında hizmet sözleşmesinin 3. Maddesinde yer alan hizmet kapsamında "web ve mobil uygulamasına ait modül listesi" geliştirileceği hususunda hizmet sağlamadığı anlaşılmıştır. Taraflar arasındaki e posta yazışmaları dikkate alındığında davalı tarafından tamamlandığı ileri sürülen bazı yazılım alt bileşenlerinin kullanıcı testine açıldığı anlaşılmakta ise de davalıya fayda sağlar düzeye hiçbir zaman erişmediği ve test düzeyinde kaldığı; yazılıma dair herhangi bir fazın, tümüyle kullanılabilir halde tamamlanarak davacıya sunulmadığı; projenin tüm teslimin 6 ay geciktirildiği gerekçesiyle 6 ay gecikilmiş olduğu gerekçesiyle, 14/10/2022 tarihli e-posta ile hukuki sürece başlanacağı yönünde davacı yanca bildirimde bulunulduğu bu nedenle sözleşmede sözleşmenin imzalanması; ... ve ... ve ... sürecinin tamamlanması aşamalarında oluşacak şekilde davalının sözleşme yükümlülüklerini yerine getirmediği anlaşılmıştır. Taraflar arasındaki hizmet sözleşmesinin 5. Maddesi kapsamında davalının davacıya hizmet kapsamında belirtilen süre içinde iş planına uygun, eksiksiz ve endüstri standartlarına uygun olarak verileceği kararlaştırıldığı ancak davalı tarafından yukarıda izah edilen sebepler kapsamında yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle sözleşmenin 7. maddelerinde belirtilen yükümlülüklerin davalı tarafından yerine getirmemesi nedeniyle sözleşmenin 7.5. maddesine göre sözleşmeyi haklı olarak feshedebileceği ve davalının kusuru olmaksızın hizmetleri iş planına uygun süresinde,eksiksiz ve endüstri standartlarına uygun yerine getirmediği takdirde gecikilen gün başı %0,25'i oranında gecikme cezası ödeyeceği kararlaştırılmıştır. Davacı taraf ticari defterleri üzerinde yapılan incelemede defterlerin usule uygun tutulduğu; davacının dava tarihi itibariyle 125.000,00TL davalıdan kayden alacaklı olduğu; davalı tarafın defter ibrazında bulunmadığı anlaşılmıştır. Taraflar arasında imzalanan sözleşme kapsamında davalı tarafın sözleşme kapsamında yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle davacı tarafından sözleşmenin haklı olarak feshedildiği; sözleşme imzalanması ile ödenen ve davacı taraf defterlerinde kayıtlı olan 125.000,00 TL avans ödemesinin davalı tarafından davacıya ödenmesi gerektiği anlaşılmıştır. ... 10. Noterliği'nin... tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesinde iş bu alacak kalemi yönünden talepte bulunulduğu ve davalıya ihtarnamenin 24/10/2022 tarihinde tebliğ edilmesi nedeniyle davalının 24/10/2022 tarihinde temerrüde düştüğü anlaşılmakla 125.000,00 TL avans ödemesinin 24/10/2022 temerrüd tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir. Sözleşmenin 7.5. maddesine göre davacının sözleşmeyi haklı olarak feshettiği ve davalının iş planına uygun süresinde,eksiksiz ve endüstri standartlarına uygun yerine getirmediği takdirde gecikilen gün başı %0,25'i oranında gecikme cezası ödeyeceği kararlaştırıldığı; taraflar arasında hizmet kapsamı 132 iş günü olarak kararlaştırıldığı, sözleşmenin taraflarca imzalanmasından sonra davacı tarafından yapılacak avans ödemesinin gönderildiği tarih itibariyle yürürlüğe girdiği kabul edilmiş ise de davacı tarafından avans ödemesinin sözleşmenin imzalandığı tarih itibariyle 3 gün içerisinde yapılmaması durumunda davalının sözleşmeyi tek taraflı fesih hakkının saklı olduğu kararlaştırıldığı sözleşmenin 05/11/2021 tarihinde yapıldığı; avans ödemesinin 12/11/2021 tarihinde yapıldığı taraflar arasında 05/11/2021 tarihinden 3 gün sonra ödeme yapılmamasına rağmen taraflarca sözleşme ilişkisi 05/11/2021 tarihinde ayakta olduğu anlaşılmakla iş bu tarih dikkate alınarak 132 iş günü sonrası 12/05/2022 tarihi itibariyle davalının sözleşme kapsamında yükümlülüklerini yerine getirmediği ve davalıya 24/10/2022 ihtarname ile tebliğ edildiği 12/05/2022 tarihi ile 24/10/2022 arasında 166 gün için 207.500,00 TL talep edebileceği anlaşılmıştır. Bilirkişi raporunda taraflar arasındaki sözleşmenin 4.3 maddesinde iş teslim süresinin 132 gün olduğu belirlenmiş ise de 132 iş günü olarak belirlenen sözleşme süresi kapsamında raporda yer alan hesaplama hatalı olması dikkate alınmayarak mahkememizce 12.05.2022 tarihi ile 24/10/2022 arasında 166 gün için (500.000,00 X 0,0025 X 166 gün=) 207.500,00 TL gecikme cezası talep edebileceği anlaşılmakla davacı tarafından 180.000,00 TL gecikme cezası talep edildiğinden taleple bağlılık ilkesi gereği 180.000,00 TL gecikme cezasının 24/10/2022 temerrüd tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. 6100 sayılı HMK m. 124/4 hükmü uyarınca davanın tarafı olmaktan çıkartılan ... A.Ş hakkında "Bu durumda hakim, davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen kişi lehine yargılama giderlerine hükmeder.” şeklindeki hükmü dikkate alınarak davanın tarafı olmaktan çıkarılan ... A.Ş lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği anlaşılmıştır. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacının davasının kabulüne, 125.000,00 TL avans ödemesinin 24/10/2022 temerrüd tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 180.000,00 TL gecikme cezasının 24/10/2022 temerrüd tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 20.834,55 TL nispi karar harcından peşin yatırılan 5.208,64 TL harçtan mahsubu ile noksan 15.625,91 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 3-Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 48.800,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 4-HMK m.124/4 uyarınca davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen ... A.Ş yönünden vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 48.800,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ... A.Ş'ye verilmesine, 5-Davacı tarafından yatırılan 9.962,00 TL yargılama gideri ile 5.208,64 TL peşin harç ve 269,85 TL başvurma harcı toplamı 15.440,49 TL'nin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 6-Taraflarca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde kendilerine iadesine, 7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına, Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK'nun 341/1 vd. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak ve istinaf başvurma ve karar harcı ile istinaf gider avansı yatırılmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenmesi için tarafların istinaf kanun yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 08/01/2025 KATİP ... ¸e-imzalıdır HAKİM ... ¸e-imzalıdır