İlk Derece Mahkemesi 2026/36 E. 2026/920 K.

T.C. İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/36 Esas KARAR NO : 2026/920

DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 15/01/2026 KARAR TARİHİ : 09/10/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalılar müvekkili idare tarafından yapılan ihalelerin yüklenicisi oldukları, ihale ile iş alan şirketler, işyeri devri hükümlerine göre önceki şirket işçilerini devralarak çalıştırmaya devam etmiş olduklarını davalılar ve alt yükleniciler, müvekkili idareden iş aldıkları dönemlerde, çalıştırdıkları işçilerden dolayı doğan ve idaremizce ödenmek zorunda kalınan her türlü hak ve alacaktan, ihale sözleşmeleri ve Borçlar Kanunun hükümleri doğrultusunda aslen sorumlu olduklarını,davalı şirketlerin alt yüklenici ve asıl yüklenici olarak iş aldığı dönemlerde işçi alarak çalıştırmış bulundukları işçi ...’in, alacaklarının tahsili için müvekkili idare aleyhine açmış olduğu davada ... 17. İş Mahkemesi'nin ...E.... K. Sayılı dosyası ile alacaklarının müvekkili İdareden tahsiline karar verildiği, alacaklı vekili tarafından ... 12. İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı, icra dosyasından ödeme emri gönderilmiş ve İcra dosyasına brüt 173.243,46-TL'nin içinde yer alan 35.531,00 TL vekalet ücretinden, ''...9.06.1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra İflas Kanunu ile 19.03.1963 tarihli ve 1136 sayılı Avukatlık kanunu uyarınca karşı tarafa yükletilen vekalet ücretini (icra ve iflas müdürlüklerine yatırılanlar dahil ) ödeyenler tarafından gelir vergisi gelir vergisi tevkifatı yapılır...'’ hükmü gereği G.V. Stopaj ve KDV Tevkifat Tutarı (8.882,92-TL) kesintisi yapılarak 164.360,71- TL ödeme yapıldığı, ayrıca dava konusu bedel işçi alacakları olduğundan müvekkil İdarece ... Vergi Dairesine Taşeronlardan kesilen yasal kesintiler (SGK prim, İşsizlik Sigorta Primi, Gelir Vergisi, Damga Vergisi gibi) 2.145,63 TL ödeme yapılmış olduğunu, müvekkili idare tarafından kesilen Stopaj, KDV Tevkifat, yasal kesintiler (SGK Prim, İşsizlik Sigorta Primi, Gelir Vergisi, Damga Vergisi gibi) müvekkili kurum hesabında kalmayıp vergi dairesine yatırılmakta ve müvekkil kurumun bu miktarda zararı doğmakta olduğu, dolayısıyla müvekkili idarenin taşeron şirketlerin işçileriyle ilgili açılan davalardan dolayı ödenen vergi kadar zararı doğduğundan işbu vergiler dahil, ödenen miktarın tamamı yönünden davanın kabulü gerektiği, ödenen işbu meblağın 175.389,09-TL'nin yüklenici firmalardan tahsil edilmesi için müvekkili idare ilgili birimleri ile yapılan yazışmalar neticesinde 72.412,2-TL ...A.Ş., ... A.Ş. & ...Şti. İş Ortaklığı, ...A.Ş. ( alt taşeronu ...) ve ...Şti.’den, tahsil edilmiş olup, bakiye 102.976,89-TL müvekkil kurum zararının davalı ... A.Ş. Ve ... Şti. ( alt taşeronu ...Ortaklığı) den tahsili gerektiği, tüm bu nedenlerle; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla toplam 102.976,89-TL bedelin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan sorumlulukları oranında tahsiline, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalıya/davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar adına dava dilekçesi ve ekleri ile duruşma gün ve saatini bildirir tensip zaptının usule uygun tebliğ edildiği ancak cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır. DELİLLER VE GEREKÇE Davacının davasının tazminat istemine ilişkin olduğu anlaşıldı. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacı asıl işveren tarafından dava dışı işçiye ... 17. İş Mahkemesi'nin... Esas ... Karar sayılı ilamı doğrultusunda ödenen bakiye 102.976,89 TL işçilik alacağı yönünden iş bu miktarın rücuen tazminat kapsamında davalı alt işverenlerden talep edip edemeyeceği; talep edebiliyorsa miktarının tespitine ilişkindir. Uyuşmazlığa ilişkin iş hukuku alanında uzman bir hesap bilirkişisinden alınan 07.05.2026 tarihli raporunda özetle; taraflar arasında imzalanan ihale sözleşmeleri ve bu sözleşmelerin eki niteliğindeki ihale dokümanlarındaki hükümler çerçevesinde sorumluluğun tamamının alt işverenlere ait olduğu kanaatine varılması halinde, Kıdem tazminatından işçiyi çalıştıran yüklenicilerin işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak sorumlu oldukları, Fazla Çalışma, Ulus Bayram Genel Tatil Ücreti, Hafta Tatili ücretinden yukarıda tablolarda ve İş Mahkeme İlamında açıklanan dönemlerde işçiyi çalıştıran alt işverenlerin sorumlu olduğu, İhbar tazminatı ve Yıllık İzin ücretinden dava dışı işçiyi çalıştıran son işverenin sorumlu olduğu, Davacı idarece dava dışı işçi ... T.C. Kimlik numaralı...’in işçilik alacakları nedeniyle için dava konusu edilen icra dosyasında takipte kesinleşen tutarın 146.919,89.TL olduğu, davacının icra dosyasına 21.02.2024 tarihinde 127.642,36.-TL, 21.02.2024 tarihinde 36.718,35.-TL yatırdığı, ferileri ve ayrıca Gelir Vergisi 2.145,63.-TL, Gelir Vergisi Stopajı 5.921,83.-TL, KDV Tevkifatı 2.960,92.-TL olmak üzere toplam 175.389,09.-TL ödeme yaptığı, (davacının dava dilekçesinde davalılardan 102.976,89.-TL talep ettiği) Davacı tarafından icra dosyasına ödenen toplam 175.389,09.-TL’nin sorumluluğun tamamının alt işverenlere ait olduğunun kabulü halinde, davacı tarafından icra dosyasına ödenen toplam 175.389,09.-TL' den yukarıdaki tablolarda ayrıntılı olarak açıklanan 23.01.2026 tarih ve 7573 sayılı Bazı Kanunlarda Ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun hükmünün uygulanacağı Kıdem Tazminatı Asıl Alacak kalemi 41.783,11.TL düşüldükten sonra KALAN 133.605,98.TL’ nin tamamının alt işverene rücu edilmesi durumunda, sorumluluk miktarları aşağıdaki gibi olacaktır; (Tablo:7-8), 1. Seçenek: Sayın Mahkemece ihale sözleşmeleri ve bu sözleşmelerin eki niteliğindeki ihale dokümanlarındaki hükümler çerçevesinde sorumluluğun tamamının alt işverenlere ait olduğu kanaatine varılması halinde, davalı alt işverenlerin dava dışı işçiyi çalıştırdıkları süreye isabet eden sorumluluk miktarları aşağıdaki gibi olacaktır.Davalı ...LTD. ŞTİ.’nin sorumluluğunun 26.195,07.-TL olduğu, davalı,... STİ.’nin sorumluluğunun 49.173,27.-TL olduğu, ...TIC.LTD.’nin sorumluluğunun 1.240,82.-TL olduğu, ancak; davacının davasını ...TİC. LTD. STİ’ne yöneltmediğinden bu tutardan davacının sorumlu olduğu, ASIL GÜR’ün sorumluluğunun 9.421,03.-TL olduğu, ANCAK; davacının davasını...’e yöneltmediğinden bu tutardan davacının sorumlu olduğu, ...’ in sorumluluğunun 2.665,46.-TL olduğu, ancak ; davacının davasını ...’ e yöneltmediğinden bu tutardan davacının sorumlu olduğu, ...A.S.’nin sorumluluğunun 20.512,52.-TL olduğu, ancak; davacının davasını ... A. S.’ne yöneltmediğinden bu tutardan davacının sorumlu olduğu, ...STİ’nin sorumluluğunun 24.397,81.-TL olduğu, ANCAK; davacının davasını ...TIC.A.S.-... LTD. STİ.’ne yöneltmediğinden bu tutardan davacının sorumlu olduğu, Mahkememizce tarafların eşit oran sorumluluk esasının benimsenmesi halinde, tarafıma hesap edilen 133.605,98.TL’nin %50’si olan 66.802,99.-TL’nin davalı alt işverenlere rücu edilebilecek olup, alt işverenlerin sorumluluk miktarları aşağıdaki gibi olacaktır (Tablo-8); Davalı ...LTD. ŞTİ.’nin sorumluluğunun 13.097,54.-TL olduğu, davalı, ...STİ.’nin sorumluluğunun 24.586,63.-TL olduğu, - ...LTD.STİ’nin sorumluluğunun 620,41.-TL olduğu, ancak; davacının davasını ...STİ’ne yöneltmediğinden bu tutardan davacının sorumlu olduğu, ASIL GÜR’ün sorumluluğunun 4.710,52.-TL olduğu, ancak davacının davasını ...’e yöneltmediğinden bu tutardan davacının sorumlu olduğu, ... in sorumluluğunun 1.332,73.-TL olduğu, ANCAK; davacının davasını ...’ e yöneltmediğinden bu tutardan davacının sorumlu olduğu, ... A.S.’nin sorumluluğunun 10.256,26.-TL olduğu, ancak; davacının davasını ... A. S.’ne yöneltmediğinden bu tutardan davacının sorumlu olduğu, ...STİ’nin sorumluluğunun 12.198,91.-TL olduğu, ancak; davacının davasını...’ne yöneltmediğinden bu tutardan davacının sorumlu olduğu yönünde görüş bildirmiştir. Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6. maddesinde; "Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur." hükmü bulunmaktadır. Dava konusu olayda davacı ile davalı arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi mevcut olup, davalı asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeriyle ilgili olarak İş Kanunundan kaynaklanan yükümlülükler nedeniyle, alt işverenle birlikte müteselsilen sorumludur. Burada Kanundan kaynaklanan bir teselsül hali söz konusudur ve işçi alacağının güvence altına alınması amacıyla getirilmiş olan sadece işçilere karşı bir sorumluluktur. Asıl ve alt işveren arasındaki ilişkide ise iş hukuku değil, Borçlar Kanunu ve sözleşme hukuku esas alınacağından, uyuşmazlığın taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre çözümlenmesi gereklidir. Alacaklıya karşı müteselsilen sorumlu olan borçlular, kendi aralarındaki iç ilişkide, bu husustaki nihai sorumluluğun hangi tarafa ait olduğu konusunda bir anlaşma yapabilirler. Nitekim 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 167. maddesi "Aksi kararlaştırılmadıkça veya borçlular arasındaki hukuki ilişkinin niteliğinden anlaşılmadıkça, borçlulardan her biri, alacaklıya yapılan ifadan, birbirlerine karşı eşit paylarla sorumludurlar. Kendisine düşen paydan fazla ifada bulunan borçlunun, ödediği fazla miktarı diğer borçlulardan isteme hakkı vardır." şeklinde düzenleme mevcuttur. Bu durumda, uyuşmazlığın çözümü için taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesi, teknik şartname ve genel şartnamelerinin sorumluluğa yönelik hükümleri ve genel hukuk prensipleri dikkate alınarak bir sonuca gidilmesi gerekmektedir. Tarafların serbest iradeleri ile düzenlemiş oldukları sözleşme ve şartname hükümlerinde işçi alacaklarından kimin, ne kadar sorumlu olduğuna ilişkin hüküm varsa bu hükümler tarafları bağlar. Hizmet sözleşmelerinde, ihale evraklarında teknik ve idari şartnamelerde ve taraflar arasında karşılıklı düzenlenen diğer belgelerde yüklenici şirketin sorumluluğuna ilişkin açık hüküm olan hallerde, asıl işveren ödemiş olduğu miktarın tamamını, ilgili alt işverenden rücuen tahsilini talep edebilirken alt işverenin, asıl işverenden rücu imkanı yoktur. Sözleşme değerlendirilirken işçinin çalıştığı dönemlere ilişkin sözleşme hükümleri dikkate alınmalıdır. Buna göre, son alt işverenin alacağın tamamından sorumlu tutulamayacağı, tamamından sorumlu olmasının İş Kanunu gereği yalnız işçiye karşı olduğu, işçiyi çalıştırmış olan alt işverenlerin her birinin dava dışı işçiyi çalıştırdığı dönemi kapsayan kısmından sınırlı sorumlu olacağı dikkate alınmalıdır. (Yargıtay 13. Hukuk Dairesi'nin 24/05/2018 tarihli ...E....K., yine aynı Daire'nin 31/05/2018 tarihli...E. ... K., 11/05/2017 tarihli ... E. ... K. sayılı ilamları) Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 25/01/2021 tarihli... E. ... K. sayılı kararı; ''İş Kanunu'na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir. İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır. İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar. Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. ( İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi ... Esas ... Karar) Dava dışı ...'e ödenen işçilik alacak kalemlerinin tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak davalı, işverene karşı sorumlu olup dava dışı işçinin çalışmış olduğu her bir alt işverenin dönemine isabet eden işçilik alacaklarından, ilgili olan alt işveren sorumlu olacağından, taraflar arasında imzalanan sözleşmede, davacının delil olarak dayanmış olduğu yapım, bakım ve onarım işine ait sözleşmenin 22. Maddesi; genel şartnamenin 7. bölümü madde 34/8 uyarınca asıl iş veren ile alt işverenler arasındaki rücu ilişkisi bakımından açık bir düzenleme olmadığı anlaşılmakla dış ilişkide kanundan doğan teselsül gereğince borcu ödemiş olan müteselsil borçlunun, ödediği miktarın iç ilişkide borcun nihai yükümlüsü olan borçludan rücuen tahsilini talep edebileceği kabul edilmelidir. Bu nedenle bilirkişi raporunda 1.Seçenek olarak yer alan hesaplama dikkate alınmıştır.Dava dışı işçinin 20/03/2013-26.11.2015 dönemine isabet eden Fazla Çalışma ücreti, ihbar tazminatı, UBGT alacağı, Hafta Tatili Ücreti Alacağı, yıllık izin alacağının işlemiş faizleri ve ferileri olarak bilirkişi tarafından hesaplanan 75.368,34.-TL tutarın davalılardan talep edilebileceği anlaşılmıştır. İstanbul BAM 18. HD ...Esas ... Karar sayılı ilamında "Yargıtay 13.Hukuk Dairesi'nin... Esas, ... Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere,".... rücuen tazminat davalarında davacı kurumun yaptığı ödeme tarihinden itibaren faiz yürütülmesi gerekli olup.... dava dışı işçiye yapılan ödemenin ödeme tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte tahsiline dair karar verilmek üzere dairemizce hüküm kurulması gereklidir." dikkate alındığında davacının ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilini talep edebileceği anlaşılmakla neticeten davacının davasının kısmen kabulüne,26.195,07 TL’nin ödeme tarihi olan 21.02.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ....Şti’den alınarak davacıya verilmesine,49.173,27 TL’nin ödeme tarihi olan 21.02.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...Ltd.Şti’den alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere; Davacının davasının kısmen kabulüne, 26.195,07 TL’nin ödeme tarihi olan 21.02.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...Şti’den alınarak davacıya verilmesine, 49.173,27 TL’nin ödeme tarihi olan 21.02.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...Ltd.Şti’den alınarak davacıya verilmesine, Fazlaya ilişkin talebin ayrı ayrı reddine, Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 5.148,41-TL nispi karar harcından, peşin yatırılan 1.758,59-TL harcın mahsubu ile noksan kalan 3.389,92-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, Davacı tarafından yapılan toplam 10.009,90-TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 7.326,20-TL yargılama gideri ile 1.758,59-TL peşin harç ve 732,00-TL başvuru harcı toplamı 9.816,79-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 4.700,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ret miktar ve oranı göz önüne alınarak kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 3.439,91-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile, ret edilen miktar üzerinden hesaplanan 1.260,09-TL'nin ise davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına, Davacı tarafından yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde davacıya iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğnuda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 09/10/2026

Katip ¸e-imzalıdır

Hakim ¸e-imzalıdır