İlk Derece Mahkemesi 2026/274 E. 2026/877 K.

T.C. ANTALYA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/274 Esas KARAR NO : 2026/877 DAVA : İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan Semenin Tenzili) DAVA TARİHİ : 18/03/2026 KARAR TARİHİ : 07/10/2026

Mahkememizde görülmekte bulunan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan Semenin Tenzili) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirket tarafından ... TL bedelli çekin zayi olması nedeniyle Antalya ... . Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde açılan hasımsız çek iptali davasında ödemeden men kararı verildiğini, davalı ... ... Ltd. Şti. vekilinin meşru hamil iddiasıyla müdahale talebinde bulunduğunu, mahkemece verilen kesin süre içerisinde Antalya ... . Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde açılan istirdat davasının dava şartı arabuluculuk kapsamında olduğu gerekçesiyle usulden reddedildiğini, bu kararın kesinleşmesi üzerine arabuluculuk yoluna başvurularak anlaşamama tutanağı alındığını, dava konusu çekin müvekkil şirketin bilgisi ve iradesi dışında elden çıktığını, müvekkil ile davalı arasında hiçbir ticari ilişki bulunmadığını, çekin ... ... Tic. Ltd. Şti. ile ... ... arasındaki ticari ilişki neticesinde müvekkil ... ... A.Ş. 'ye teslim edildiğini, çekin ... tarihinde ... ... aracılığıyla ... A.Ş. 'ye gönderilmek üzere yola çıkarıldığını, ancak ... tarihinde ... ... firmasından gelen e-posta ile çekin ... ... isimli şahsa cirolandığının öğrenildiğini, çekin kargo sürecinde çalındığının ve arkasına sahte cirolar atıldığının tespit edildiğini, durumun adli makamlara intikal ettirilerek ceza soruşturması başlatıldığını, çek cirantalarından ... ... ile müvekkil arasında bir ilişki bulunmadığını ve bu şahsın benzer suistimal davalarına konu olduğunu, davalı ... ... . Şti. 'nin kötü niyetli olduğunu ve Kahramanmaraş İcra Müdürlüğü nezdindeki ... /... E. sayılı dosya ile haksız kambiyo takibi başlattığını, TTK m. 792 uyarınca davalının ağır kusurlu olduğunu belirterek, davanın sonuna kadar çekin banka tarafından ödenmesinin ve üçüncü kişilere devrinin engellenmesi için ivedilikle ihtiyati tedbir kararı verilmesini, dava konusu çekin davalıdan alınarak müvekkil şirkete iadesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir. Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı vekili ibraz ettiği cevap dilekçesinde özetle; davacının dava konusu çekin keşidecisinin ... ... ... olduğunu, çekin ... ... ... adına keşide edildiğini, ticari ilişki nedeniyle kendisine teslim edilen çekin kargo ile gönderilirken çalındığını iddia ettiğini, ancak davacının çek üzerinde şeklen ve hukuken yetkili hamil sıfatını ispatlayamadığını, çek üzerinde davacı lehine veya ... ... A.Ş. lehine herhangi bir ciro bulunmadığını, Türk Ticaret Kanunu'nun 790. maddesi uyarınca yetkili hamilin usulüne uygun ciro silsilesi ile belirlendiğini, davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığını, bu nedenle davanın öncelikle usulden reddedilmesi gerektiğini, müvekkil şirketin çeki ... ... ... Ltd. Şti. ile olan iplik ticareti kapsamında iyiniyetle iktisap ettiğini, çekin tedavül kabiliyeti ve şekli görünümü itibarıyla şüphe uyandıracak bir durumun mevcut olmadığını, müvekkilin önceki imzaların gerçekliğini araştırma yükümlülüğünün bulunmadığını, davacının kötüniyet iddiasının tamamen soyut kaldığını, Türk Ticaret Kanunu'nun 792. maddesi uyarınca çekin iadesi için yeni hamilin kötüniyetinin veya ağır kusurunun ispatlanması gerektiğini, davacının kıymetli evrakı sigortasız ve güvensiz şekilde kargo ile göndererek basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğüne aykırı hareket ettiğini, çekin müvekkilin zilyetlik alanından değil davacının sevk organizasyonundan çıktığını, müvekkilin çek nedeniyle davacı aleyhine bir icra takibi başlatmadığını, dava konusu çekin ... ... ... aleyhine Antalya İcra Müdürlüğü .../... Esas sayılı dosyada takibe konu edildiğini, çekin vadesinde ibraz edildiğini ancak karşılıksız çıkması üzerine Kahramanmaraş İcra Dairesi nezdinde takibe geçildiğini, müvekkilin ... ... ile olan ticari ilişkisine dair faturaları, ... yazışmalarını, ... ... ile yapılan görüşmeleri, ... ... ... ... ... ... ... ... ... ve .... plakalı araçlarla yapılan sevkiyat bilgilerini ve ... ... ... isimli şahısla gerçekleştirilen teslimat detaylarını sunduğunu, müvekkilin meşru ve iyiniyetli hamil olduğunu belirterek davanın usulden veya esastan reddini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE : Davacı vekili tarafından arabuluculuk tutanağı, çek fotoğrafları, satış sözleşmesi, imza sirküleri, davalı vekili tarafından fatura suretleri, vergi levhası, ... yazışmaları dosyaya delil olarak sunulmuş, Mahkememizce Antalya ... . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... /... Esas sayılı dosyası, Antalya ... . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../... Esas sayılı dosyası, Küçükçekmece CBS'nin .../... soruşturma numaralı dosyası, Kahramanmaraş İcra Müdürlüğünün .../... sayılı takip dosyası dosya arasına alınmıştır. Dava, TTK'nın 792. Maddesine dayalı çek istirdatı davasıdır. TTK’nın 792. maddesine göre, "Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790'ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.'' TTK'nın 790. maddesinde ise, "cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır" hükmü düzenlenmiştir. Çek istirdatı davalarında davacı çekin yetkili hamili olduğunu, çekin rızası hilafına elinden çıktığını ve davalının çeki kötüniyetle iktisap etmiş veya çeki iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerekmektedir. Çeki elinde bulunduran davalının çeki edinme nedenini açıklama mecburiyeti bulunmamaktadır, aksi düşüncenin kabulü çekin “mücerretlik” vasfını ortadan kaldırır. TTK'nın 788/1. maddesinde, açıkça “emre yazılı” kaydıyla veya bu kayıt olmadan belirli bir kişi lehine ödenmesi şart kılınan bir çekin, ciro ve zilyetliğin geçirilmesiyle devredilebileceği, TTK'nın 790. maddesinde ise, cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişinin, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılacağı düzenlenmiştir. Ayrıca çizilmiş cirolar yazılmamış hükmündedir. Bir beyaz ciroyu diğer bir ciro izlerse, bu son ciroyu imzalayan kişi çeki beyaz ciro ile iktisap etmiş sayılır.Dava konusu çek emre yazılıdır. TTK'nın 788. maddesinin 1. fıkrası uyarınca emre yazılı çekler (tam veya beyaz) ciro ve teslim yoluyla üçüncü kişiye devredilebilir. Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller, taraflarca sunulan deliller ve tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde; dava konusu çekin davacı tarafın kargoda çalınan çeklerinden biri olduğunun belirlenmesi ve bu kapsamda zayi sebebiyle çek iptali davasının açılmış olmasının davalının çeki iktisabında kötü niyetli veya ağır kusurlu olduğunu ispata yeterli olmadığı, çekte ciro zincirinde bir kopukluk olmadığı, davalının çekin 6. cirantası olduğu ve çeki kendisine veren dava dışı ... şirketi ile arasındaki ticari ilişkiye dair fatura ve yazışmaları dosyaya ibraz ettiği anlaşılmakla, 6102 sayılı TTK’nın 792. maddesi kapsamında davalının çeki iktisabında kötü niyetinin yahut ağır kusurunun bulunduğunun davacı tarafça ispatlanamadığı kanaatine varıldığından ispatlanamayan davanın reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Neden ve kanıtları yukarıda açıklandığı üzere, 1-Davanın reddine, 2-Alınması gerekli ... -TL harçtan peşin alınan ... -TL harcın mahsubu ile fazla yatan ... -TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine, 3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına, 4-Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeniyle Adalet Bakanlığı Bütçesinden ödenen ... -TL yargılama giderinin 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/a-13 maddesi gereğince davacıdan alınarak hazineye irat KAYDEDİLMESİNE, 5-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ... -TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 6-Davacı tarafından yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde davacıya iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Bölge Adliye Mahkemesi'nde ilgili Hukuk Dairesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.07/10/2026

Katip ... (E-İmzalı)

Hakim ... (E-İmzalı)