İlk Derece Mahkemesi 2025/64 E. 2025/385 K.

T.C. ... 3. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/64 Esas - 2025/385 TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR VERMEYE YETKİLİ T.C. ... 3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2025/64 KARAR NO : 2025/385

DAVA : Marka ile ilgili Kurum kararının iptali, marka hükümsüzlüğü. DAVA TARİHİ : 06/02/2025 KARAR TARİHİ : 16/10/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 16/11/2025

TALEP: Davacı vekili 06/02/2025 harç tarihli dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarıyla özetle: Müvekkili şirketin ... .... .... .... .... .... .... .... .... sayılı "... uzman kasap et üretim tesisleri", "..." ibareli markaların sahibi olduğunu, davalı şirketin bu markalar ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki "..." ibaresini marka olarak tescil ettirmek üzere davalı TÜRKPATENT’e başvuruda bulunduğunu, 2023/098401 kod numarası alan başvurunun, Resmi Marka Bülteninde ilanı üzerine müvekkili tarafından Markalar Dairesi Başkanlığına itirazda bulunulduğunu, ancak itirazın yerinde görülmeyerek reddedildiğini, bu red kararın yeniden incelenmesi talebinin de nihai olarak Türk Patent ve Marka Kurumu Yeniden İnceleme Değerlendirme Kurulu (YİDK) tarafından reddine karar verildiğini, ancak söz konusu kararın yerinde olmadığını, zira; müvekkili firmanın perakende sektörünün öncülerinden olup ... ibaresinin tanınmış marka olduğunu, taraf markalarının ortalama tüketici nezdinde karıştırılma ihtimalinin bulunduğunu, kelimelerin başlangıç ve sonlarının aynı olduğunu, davalı marka başvurusunun kötü niyetli olduğunu, emsal yargı kararlarının olduğunu, davalının söz konusu markasını müvekkili şirketle aynı ürün/hizmet gamında tescil başvurusunda bulunduğunu ileri sürerek, ... sayılı kararının iptaline ve dava konusu markanın tescili halinde hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP: Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde özetle: YİDK tarafından verilen kararın usule ve yasaya uygun olduğunu, taraf markaları arasında benzerlik unsuru bulunmadığını, ilgili tüketiciler tarafından karıştırılmayacağını savunarak, davanın reddini istemiştir. Davalı şirketin vekili cevap dilekçesinde özetle: Dava konusu markaların birbirinden farklı ve kolaylıkla ayırt edilebilir nitelikte olduğunu, davacıya ait ''...'' ile müvekkiline ait dava konusu ''...'' markaları incelendiğinde tek ortak unsurun ''ET'' kelimesi olduğunu, davalının markasındaki asli unsurun ''ET'' kelimesi değil ''...'' ifadesi olduğunu, davacı adına tescilli marka olan ''...'' ibaresinin hem telaffuz yönünden hem de işitsel yönden davacı markasıyla benzerliğinin olmadığı, dava konusu marka ile davacıya ait markalar değerlendirildiğinde markaların birbirinden farklı unsurları içerdiğini, davalıya ait markanın davacıya ait markalardan kelime, yazı stili, kullanılan görsel unsurlar, renk kombinasyonu unsurları bakımından ayrıştığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

MUHAKEME: HMK kapsamında "Yazılı Yargılama Usulü " uygulanmıştır.

UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ VE DİĞER HUSUSLAR Dava; 6769 sayılı SMK'nın 6/1 ve 6/9'a dayalı taraf markalarının benzediği iddiası temelinde; davalı başvurusu olan 2023/098401 sayılı marka başvurusu ile ilgili olarak TÜRKPATENT YİDK tarafından alınan ... sayılı kararın iptali ve hükümsüzlük istemlerine ilişkindir. Davanın açılmasıyla birlikte, tarafların karşılıklı dilekçeleri tebliğ olmuş, sundukları deliller toplanmış, dava konusu başvuruya ilişkin bilgi ve belgeler TÜRKPATENT'ten celp edilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, hak düşürücü süre bakımından eksiklikler bulunmadığı tespit edilmiş, taraflar sulhe teşvik edilmiş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmuş, 06/08/2015 tarihli ve 29437 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 201/2 nci maddesi hükmü de gözetilerek, taraflara yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş, sözlü olarak iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, UYGULANACAK HÜKÜMLER ve GEREKÇE Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı şirketin 2023/098401 başvuru sayılı markası ile davacı tarafın itiraz mesnedi markaları arasında SMK 6/1 maddesine göre iltibas koşulları oluşup oluşmadığı, marka başvurusuna yönelik itiraz sürecinde itiraz mesnedi davacı markaları açısından, SMK 6/9 maddesine göre de davalı başvurusunun kötü niyetli yapıldığı iddialarının alınan YİDK kararına ve hükümsüzlüğe etki edip etmeyeceği, TÜRKPATENT'in... .... ..... sayılı YİDK kararının iptalinin ve davalı markasının da hükümsüzlüğünün gerekip gerekmediği noktasında olduğu anlaşılmıştır. İptali istenen YİDK kararının davacıya 09/12/2024 tarihinde tebliğ edildiği, 06/02/2025 tarihinde açılan davanın, 5000 sayılı Patent ve Marka Vekilliği ile Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun'un 15/c maddesinde belirlenen iki aylık hak düşürücü süre içerisinde olduğu anlaşılmış ve işin esasına geçilmiştir.

İDARİ AŞAMANIN ÖZETİ 2023/098401 başvuru sayılı markanın dosya örneği incelendiğinde; dava konusu "..." ibareli, 2023/098401 sayılı marka tescil başvurusunun, davalı tarafından, uluslararası sınıflandırma sisteminin 43 Sınıfında yer alan hizmetler için 31.07.2023 tarihinde yapıldığı, söz konusu başvurunun 28.08.2023 tarih ve 427 sayılı Resmi Marka Bülteni’nde ilanına karar verildiği, anılan başvurunun ilanına yasal süresi içinde olmak üzere, davacı tarafından, ... ibareli markaları gerekçe gösterilerek 6769 sayılı SMK’nın 6/1 ve 6/9 maddeleri uyarınca itiraz edildiği, bahse konu itirazın Markalar Dairesi Başkanlığı tarafından incelenerek davacının itirazının reddedildiği, bu karara karşı davacı tarafından itiraz edilmesi üzerine, YİDK’nın 06/12/2024 tarihli ... sayılı kararı ile nihai olarak reddedildiği anlaşılmıştır.

TÜRKPATENT YİDK'in ... sayılı kararında; "2023/098401 başvuru numaralı "..." ibareli başvurunun ilanına yapılmış olan itirazın reddi yönündeki Markalar Dairesi Başkanlığı kararına karşı, başvurunun 2017 33789, 2006 08640 sayılı "... uzman kasap et üretim tesisleri", "..." ibareli markalar ile karıştırılma ihtimali gerekçesiyle 6769 s. SMK'nın 6/1, 6/9 maddesi uyarınca reddedilmesi talebiyle yapılan itiraz incelenmiştir. ... Karıştırılma ihtimali gerekçeli itiraz belirtilen genel ilkeler esas alınarak incelenmiştir. Kurul'da, ilgili tüketicilerin başvuruya konu marka ile itiraza gerekçe olarak gösterilen markaları bütüncül algı çerçevesinde farklı ticari kaynaklardan gelen birbirinden farklı markalar olarak algılayabileceği kanaatine varılmış ve başvuru ile itiraza gerekçe olarak gösterilen markalar bütünüyle bıraktıkları izlenim itibarıyla ilişkilendirilme ihtimali dahil olmak üzere karıştırmaya yol açabilecek derecede benzer bulunmamıştır. Bu itibarla, markalar arasında 6769 s. SMK'nın 6/1 maddesi hükmü anlamında karıştırılma ihtimalinin bulunmadığı kanaatine varılmıştır. Başvurunun kötü niyetle yapıldığı yönündeki iddia da somut delillerle ispatlanmadığı gibi, sadece markalar arasındaki benzerlik iddiasına dayandırıldığından ve Kurul'un kanaatine göre, markalar arasındaki benzerlik, diğer başkaca koşulların varlığı aranmaksızın, tek başına, kötüniyet iddiasının kabulü için bir kanıt teşkil etmediğinden (bkz. AB Adalet Divanı Genel Mahkemesi, 01/02/2012 tarih, T-291/09 sayılı kararı, para. 90) bu gerekçeye dayalı itiraz da haklı görülmemiştir. KARAR İtirazın reddedilmesine oybirliği ile karar verilmiştir." şeklinde ifade edilmiştir.

Taraf markaları tescil kapsamları ve işaretsel yönden karşılaştırıldığında; Davalı Başvuru Markası "..." (2023/098401) 43. sınıf.

Davacı Mesnet Markaları "... uzman kasap et üretim tesisleri", "..." (2017/33789, 2006/08640) 29 / 31 / 35 / 40 / 43 / 44. sınıflar.

Mahkememizce uzman bilirkişi heyetinden alınan 10/09/2025 havale tarihli raporda özetle; "Uyuşmazlık konusu taraf markaları arasında benzerlik bulunmakla birlikte markaların kapsamında bulunan ve uyuşmazlık konusu olan mal ve hizmetlerin de aynı/aynı tür olduğu anlaşıldığından SMK 6/1 uyarınca karıştırılma ihtimalinin bulunduğu, Dosya içeriğinde davalının başvurusunun kötü niyetli olduğuna ilişkin somut bilgiye rastlanmadığı, ancak davacının bu husustaki nihai iddialarının takdirinin Sayın Mahkemede olduğu kanaatine varılmıştır" ifade edilmiştir.

Davalı vekilinin, yeni heyetten rapor alınması talebi HMK 30 uncu madde kapsamında değerlendirilerek, sunulan rapor denetlenebilir, içeriği de ihtisas mahkemesi hakimliğince olumlu veya olumsuz değerlendirilebilir kabul edilerek, usul ekonomisi ilkesi göz önüne alınarak talebin kabulü halinde yargılama gereksiz uzayacağından, reddedilmiştir. TARAF MARKALARI ARASINDA İLTİBAS TEHLİKESİNİN/ KARIŞTIRILMA İHTİMALİNİN OLUŞUP OLUŞMADIĞI HUSUSUNDA DEĞERLENDİRME 1.6769 SAYILI SMK 6/1 MADDESİ YÖNÜNDEN YAPILAN DEĞERLENDİRMELER A) Emtiaların Sınıfsal Benzerliği Yönünden Değerlendirme Dava konusu "..." ibareli ve 2023/098401 başvuru numaralı davalı başvurusunun 43'üncü sınıflardaki kapsamı aşağıdaki gibidir: "43: Yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri. Geçici konaklama hizmetleri, geçici konaklama ile ilgili rezervasyon hizmetleri, düğün salonu kiralama hizmetleri, konferans ve çeşitli toplantılar için yer sağlama hizmetleri. Gündüz bakımı (kreş) hizmetleri. Hayvanlar için geçici barınma sağlanması hizmetleri."

İtiraza ve hükümsüzlüğe dayanak olan 2017/33789, 2006/08640 sayılı davacı markalarının kapsamında ise 29 / 31 / 35 / 40 / 43 / 44. sınıflardaki bir kısım mal ve hizmetlerin yer aldığı görülmüştür. Bu durumda; dava konusu marka kapsamında 43. Sınıfta yer alan hizmetlerin davacının itiraza mesnet 2006 08460 sayılı markasının kapsamında aynen yer aldığı, karşılaştırılan yer alan hizmetlerin aynı ve aynı tür olduğu anlaşılmıştır. Bununla birlikte davacının itiraz mesnet markalarının kapsamında 29. Sınıfta “Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri ile her nevi işlenmiş et ürünleri.” Emtialarının bulunduğu görülmektedir. 29’uncu sınıfa dâhil “et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri ile her nevi işlenmiş et ürünleri” hazır sunuma konu olabilecek türde emtialar olması nedeniyle bu emtialar ile yiyecek içecek sağlanması hizmetleri arasında tamamlayıcı bir ilişkinin bulunduğu, bu mamulleri üreten işletmelerin aynı zamanda yiyecek içecek sağlama hizmeti sunması hususu da göz önüne alındığında 29’uncu sınıfa dâhil “et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri ile her nevi işlenmiş et ürünleri” ile yiyecek içecek sağlanması hizmetleri arasında benzerlik bulunduğu kabul edilir. Açıklanan nedenle davacının itiraza mesnet markalarının kapsamında yer alan “Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri ile her nevi işlenmiş et ürünleri.” emtiaları ile davalı markasının kapsamında yer alan yiyecek içecek sağlama hizmetinin ilişkili/benzer olduğu değerlendirilmiştir.

Hedef Tüketici Kesimi Değerlendirmesi Markalar arasındaki karıştırılma ihtimalinin tespitinde kural olarak ortalama tüketiciler dikkate alınacak olup; doktrinde kabul edilen kritere göre malın hitap ettiği makul düzeyde bilgi ve dikkate sahip tüketicilerin tamamının ya da büyük bir bölümünün karışıklık yaşaması değil, bu tüketicilerin bir kısmının karışıklık yaşama ihtimali bulunması, benzerlik ve iltibas bulunduğunun kabulü için yeterli bulunmaktadır. Yukarıdaki hususlar dâhilinde somut olayda, başvuru kapsamında yer alan hizmetlerin tüketici kitlesinin dikkat seviyesinin yüksek olduğu, bu tüketici kitlesinin alışkanlıkları, eğitim ve eğilimleri, anılan mal ve hizmetlerin üretim ve dağıtım kanalları, satış noktaları, satın almaya ayrılan süre, alım sıklığı itibariyle yüksek seviyede özenli ve seçici oldukları, tüketicinin anlık kararlar ile bu mal ve hizmetlerden yararlanmadıkları değerlendirilmiştir.

B.Marka İşaretlerinin Görsel/İşitsel ve Kavramsal Benzerliği Yönünden Değerlendirme İşaretlerin benzer olup olmadığı kapsamında; önceki markanın ayırt edicilik düzeyi, tescil kapsamındaki mal/hizmetler yönünden tanımlayıcılığı ve bu nedenle zayıflığı ya da kullanımla sonradan yüksek ayırt edicilik veya tanınmışlık kazanıp kazanmadığı önemli birer faktördür. Ayrıca değerlendirme yapılırken, işaretler parçalara ayrılmadan ve bütüncül olarak değerlendirilmeli, ancak markayı oluşturan baskın ya da ayırt edici unsurlar akılda tutulmalıdır. Görsel, sescil ve kavramsal benzerlik ya da farkların, markanın genel izleniminde bıraktığı etki esas alınmalıdır. Başvuru konusu marka, kırmızı küçük harflerle "..." kelimesi ile bu kelimenin başında yine kırmızı renkte büyükbaş hayvan kafası görselinden oluşmakta olup, harfler figüratif şekilde dizayn edilmiştir. Davacının itiraza mesnet markalarından 2006/08460 sayılı marka düz yazı ile büyük siyah renkte harflerle ... kelimesinden oluşmuştur. Davacının diğer markası ise siyah bir daire içinde turuncu renkte ... ibaresi altında siyah renkte büyük harflerle UZMAN KASAP ibaresi bu ibarenin de altında yine turuncu renkte ET ÜRETİM TESİSLERİ kelimeleri yer almıştır. Davalı markasında görsel olarak kırmızı renk ve büyükbaş hayvan kafası görseli dikkat çekicidir. Taraf markalarında "et" ibaresi ilgili sınıf bakımından tanımlayıcı ibare olarak yer almaktadır. Taraf markalarını oluşturan kelimeler, harf sayıları markaların kompozisyonu, görsel ögeler bir bütün olarak değerlendirildiğinde, markaların görsel olarak benzer olmadığı değerlendirilmiştir. İşitsel benzerlik açısından davacı markaları, ilgili tüketici kitlesi tarafından mi-get ve mi-get-uz-man-ka-sap birlikte okunacak ve telaffuz edilecekken, dava konusu marka mi-ret olarak okunacak ve telaffuz edilecek olmakla, işitsel bakımdan düşük düzeyde benzerlik olduğ*u değerlendirilmiştir. Kavramsal (anlamsal) benzerlik açısından davacı markası olan ... kelimesi ve davalı markası olan ... kelimesi dilimizde ya da başka bir dilde herhangi bir anlam ifade etmeyen fantezi bir ibaredir. Bu nedenle markalar arasında kavramsal benzerlik olmadığı değerlendirilmiştir. Yukarıda detaylı izah edildiği üzere; genel intiba, görünüm, okunuş ve anlam olarak davalı başvurusu ile davacının “...” esas ibareli markaları ile benzerlik bulunmadığı, ortalama tüketici nezdinde taraf markalarında yer alan ibarelerin karıştırılma ihtimalinin için aranılan koşulların somut olayda ortaya çıkmayacak olduğu kanaatine Mahkememizce varılmıştır.

Nitekim eldeki davaya emsal teşkil edebilecek, YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ 2018/921 Esas 2019/2605 Karar sayılı ilamında "... Davalı başvurusuna konu ibarenin "..." "ET" ibarelerinden oluştuğu, "ET" ibaresinin davacı markasının tescil kapsamındaki yiyecekler için tanımlayıcı olduğu, bu durumda davalının "..." ibaresi ile davacının itiraza gerekçe "..." ibareli markasından sescil, görsel ve ortalama tüketici kitlesinin bakış açısı yönünden genel izlenim itibariyle tamamen farklı olduğu kabul edilerek davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, kararın davalı Türk Patent ve Marka Kurumu yararına bozulmasına karar verilmiştir." şeklindeki gerekçe ile eldeki dava ile oldukça benzer olan "mitet" ve "..." ibareleri benzer görülmeyerek, ilk derece mahkemesinin kısmen kabule ilişkin kararının bozulduğu görülmüştür.

2. KÖTÜ NİYET HUSUSUNDA (SMK 6/9) YAPILAN DEĞERLENDİRME Somut olayda, davalı şirket tarafından yapılan marka başvurusunun kötü niyetli olduğuna ilişkin somut veriler dosya kapsamında bulunmamakta ve markanın kullanılış amacı ve fonksiyonlarına aykırı bir şekilde, davacı veya iyiniyetli üçüncü kişileri baskı altında tutma, onlara şantaj yapma veya engelleme amacına ilişkin herhangi bir olgu ve olay söz konusu olmadığından, SMK 6/9 şartlarının oluşmadığı değerlendirilmiştir.

3. HÜKÜMSÜZLÜK TALEBİ YÖNÜNDEN YAPILAN DEĞERLENDİRME Taraf markalarının benzer olmaması ve 6769 sayılı SMK’nın 6/9 bendi koşullarının mevcut olmaması nedeniyle hükümsüzlük şartlarının oluşmadığı kanaatine varılmıştır.

Her ne kadar bilirkişi heyeti dava konusu marka ile davacı markaları arasında iltibas tehlikesinin oluştuğunu belirtmiş ise de; Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 08.06.216 tarih ESAS NO: 2014/11-696 KARAR NO: 2016/778 sayılı kararı uyarınca iltibas değerlendirmesi hakimlik mesleğinin gerektirdiği hukuki bilgi ile çözümlenmesi gerekli olduğundan, raporun aksi yönde taraf markaları arasında görsel, işitsel, kavramsal açıdan ve dahi genel görünümleri itibariyle benzerlik bulunmadığını, karıştırılma ve ilişkilendirilme ihtimali koşullarının somut olayda oluşmadığı kanaatine varılmıştır.

Taraflarca sunulan belgeler ile tüm deliller incelenmiş, alınan rapor ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek dava konusu YİDK kararının yerinde olduğu ve hükümsüzlük koşullarının oluşmadığı kanaatine varılmış ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: 1-Davanın REDDİNE, 2-Alınması gereken 615,40 TL harç dava açılırken peşin olarak yatırılmış olduğundan başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 3-Davalılar kendisini vekille temsil ettirdiği için AAÜT uyarınca 40.000,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 5-Tarafların yatırdıkları gider avanslarından kalan tutarın HMK 333/1 uyarınca karar kesinleştiğinde iade işlemi yapılmak üzere tebliğden itibaren 15 gün içinde, banka hesap numarası bildirildiğinde hesaba aktarılmasına, aksi halde PTT aracılığı ile adreste ödemeli olarak gönderilmesine, Dair verilen karar, taraf vekillerinin yüzüne karşı 6100 sayılı HMK'nun 341. ile 345. Maddelerine göre tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun Yoluna dilekçe ile başvurulabileceğine yönelik karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 16/10/2025