İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2025/53 E. 2026/245 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2025/53
Karar No
2026/245
Karar Tarihi

T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/53 Esas - 2026/245 TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ T.C. ANKARA GEREKÇELİ KARAR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/53 Esas KARAR NO : 2026/245

.... DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 23/01/2025 KARAR TARİHİ : 06/04/2026 KARAR Y.TARİHİ : 09/04/2026 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davanın yapılan açık yargılaması sonucunda aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir. I-İDDİALAR Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ..... adet (120 günlük) ....i 581.666,67 TL olarak belirlenen ihalenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunun 19'uncu maddesine göre Açık İhale usulü ile yapıldığı, İhale Komisyonunun 06.06.2014 tarihli kararı ile ihale konusu hizmetin KDV Hariç 520.000 TL bedel ile ....'den satın alınmasının uygun bulunduğu ve 09.06.2014 tarihli yazı ile kesinleşen ihale kararının firmaya bildirildiği, 20.06.2014 tarihinde firmaya sözleşmeye davet yazısının yazıldığı, aynı gün sözleşmenin imzalandığı ve akabinde işe başlandığı görülse de; Davalılar hakkında .... tarafından 09.05.2024 tarih ve 619841 sayılı ....kapsamında İvedik su bardaklama tesisinde personel çalıştırılmasının uygun bulunduğuyla ilgili kararın Yönetim Kuruluna hiç sunulmadığı, .... alım konusu hizmete neden ihtiyaç duyulduğuna dair detaylı bilgi ve gerekçe bulunmadığı, yaklaşık maliyetin hangi kritere göre belirlendiğinin tespit edilemediğini, dolayısıyla alınan hizmet ve katlanılan maliyet ile ilgili bir kıyaslamanın yapılamadığı, yaklaşık maliyete ait hiçbir teklif üzerinde tarih bulunmadığı, yaklaşık maliyet ekinde fiyat tekliflerine ait teknik çalışmalara rastlanılmadığı, söz konusu işe ait 581.666,66 TL'lik yaklaşık maliyetin hangi veriler kullanılarak belirlendiğinin ise yaklaşık maliyet cetveli ekinde sadece mevcut ihaleye de katılan firmaların teklifleri bulunduğundan ve teklif eklerinde herhangi bir ek çalışmaya rastlanılmadığından ulaşılamadığı, ihale sonucu..... uhdesinde kalan ve KDV Hariç 520.000,00 TL ücret ödenen işe ait birim fiyat hesaplandığında, İdareye günlük maliyetinin KDV Hariç 4.333 TL (520.000 TL/120 gün) olarak belirlendiği, bu alımdan 9 ay önce yapılan .... Günlük Su Bardaklama Hizmet Alımı İşi (Brim Fiyatı 518 TL) ile mevcut 120 günlük iş karşılaştırıldığında, maliyetler arasında bir uçurumun olduğunun görüldüğü, bir önceki işe göre işin süresi yaklaşık 3/2 azalmasına rağmen maliyetinin yaklaşık 8 kat (4.333 TL/518 TL) arttığının görüldüğü, bu yönüyle de açık ihale usulü yapılan işte ihale öncesi yaklaşık maliyetin neye dayanarak hazırlandığının anlaşılamadığı, açık olarak görüleceği üzere .... Günlük Su Bardaklama Hizmet Alımı İşinde bile maliyetlerin ölçülmesi mümkün görünmez iken bu işten yaklaşık 9 ay sonra, yaklaşık 3/2 daha az oranda, 8 katı fazla maliyetle yapılan bu işin tamamının kamu zararı olarak sayılmasının gerekeceği, yapılan işin personel çalıştırmaya dayalı hizmet alım işi olmasına rağmen neden götürü bedel ile hizmet alım işi olarak yapıldığının anlaşılmadığı ve işin bu şekilde yapılmasındaki amacın birim fiyatlara ulaşılmasının engellenmeye yönelik bir çaba olarak değerlendirildiği, ihale esnasında mevzuata göre bulunması gereken birçok teknik detayın göz ardı edilmiş olduğunun görüldüğü, hizmet işleri kabul tutanakları ve teklif belgeleri üzerinde tarih bulunmadığı, bu tutanaklar üzerindeki imzaların adı yazılan kişiler tarafından imzalanmadığı, kim tarafından imzalandığının bilinmediği ve sahte olduğu için geçersiz kabul edilmesinin gerektiği, muayene ve kabul komisyonu üyelerinin tesiste yaptıkları kontrollerde çalıştırılan kişiye nazaran kapasitenin çok üzerinde üretim yapıldığını gördükleri için görevi kabul etmediklerini ve göreve itiraz ettiklerini, bu sebeple hiçbir görevlendirilme evrakı ve başka bir evraka imza atmadıklarını beyan ettikleri, muayene ve kabul komisyonu ve kontrol teşkilatı raporlarına bakıldığında tutanaklar üzerindeki imzaların komisyondaki kişilere ait olmadığı, muayene ve kabul komisyonu ile kontrol teşkilatlarında görevlendirme olurlarının bulunmadığı, görevlendirme tebliğ-tebellüğ belgeleri üzerindeki imzaların birçoğunun tutanaklarda adı geçen kişilere ait olmadığının tespit edildiği, iş ile ilgili Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtlarından anlaşılacağı üzere ihale bedeli ile ihaleyi alan firmanın girdi-çıktı yapılmak suretiyle, ekte yer alan evraklarda gösterilen 13 farklı kişi için 4 aylık ikramiyeler dâhil toplam prim ödemeleri arasındaki farkın ((KDV Hariç 520.000 TL(İhale Bedeli)- 35.884,80 TL (.... prim ödemesi))= 484.115,2 TL olduğu, götürü bedelde olsa sadece personel çalıştırmaya dayalı yapılan bir işte toplam .... ödemeleri ve ihale bedeli arasında bu kadar büyük fark oluşması sebebinin, söz konusu firmanın bu işte yeterli personel istihdam etmediğinin göstergesi olduğu, bunun yanında bir dönem.... Şirketlerinin ihalesini aldığı ağaç dikim işleri gibi diğer işlerde de çalıştırıldıklarını beyan ettikleri, alınan ifadelerde çalışanların işaret ettiği kişi olan .... isimli kişinin tesiste görüldüğü, yapılan incelemelerde de bu kişinin sadece .....'nin birkaç personelinin daha su dolum tesisinde görüldüğü ifade edilse de bunun alınan tüm ifade beyanları ile doğrulanmadığı, ihaleyi alan firmanın bu işi İdare bünyesindeki başka firma elemanları veya İdarenin kadrolu kendi çalışanları ile yürüttüğünün tespit edildiği ayrıca ihale dosyası içerisinde, ilgili şirketin puantaj ve çalışan kaydına rastlanılmadığı, toplamda ne kadar personel istihdam edildiğine dair bilginin de olmadığı ve bu iş kapsamında .....'nin, İdaremize olan yükümlülüklerini yerine getirmediği ve firmaya ödenen toplam ihale bedeli karşılığında hizmet alınamadığı, bu yönüyle kamu zararına sebep olunduğu tespit olunduğu, Müfettişlikçe yukarıda yer verilen tüm tespitler ve bulgular ışığında .... 26.000.000 Adet (120 günlük) ... İşi uhdesinde kalan ve işi eksiksiz yapma yükümlülüğü bulunan .....' nin İdareden aldığı iş kapsamında yükümlülüklerini yerine getirmediği ve firmaya ödenen tutar karşılığında hizmet alınmadığı, bu yönüyle kamu zararına neden olduğu anlaşıldığından , KDV Dahil 624.000 TL'lik bedelin faizi ile birlikte Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik ve diğer ilgili mevzuat hükümleri gereğince .... faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsil edilmesi gerektiği hususlarının tespit edildiği, Tespitleri takiben raporda yer alan firmaya avantaj sağladıkları ve firma lehine hareket ettikleri tespiti nedeniyle firma yetkilisi ve komisyon üyeleri hakkında .... olduğu, davalılara Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı tarafından Teftiş Kurulu Raporunda belirlenen bedelin ödenmesine ilişkin olarak yazı gönderildiği, ancak herhangi bir ödeme yapılmadığı, bu nedenle işbu davayı açma zorunluluğu doğduğu, belirterek fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla, tespit edilen 624.000,00 TL kamu zararının komisyon karar tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline , vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalılara yükletilmesine karar verilmesi talep edilmektedir. II-SAVUNMALAR Davalı ....arasında herhangi bir ticari ilişki bulunmadığını, müvekkillerin, sadece gerçek kişi olduklarını, ticari bağları ya da faaliyetleri bulunmadığını, aynı zamanda davalılar arasında mecburi dava arkadaşlığı veya ihtiyari dava arkadaşlığı da bulunmadığını, bu nedenle davanın genel mahkemelerde açılması gerekirken Ticaret mahkemesinde açılmasının usule aykırı olduğu, dava konusu alacağın zaman aşımına uğradığı, usule ilişkin itirazlarının kabul edilmemesi halinde, esasa ilişkin olarak ise; kamu zararının varlığı için kusurunun ortaya konması gerektiğini, teftiş raporunda müteveffa ....'nın kusuru ile ilgili gerekli inceleme ve araştırma yapılmadığını, raporda gerekli özen ve hassasiyeti göstermedikleri gibi genel bir gerekçe ileri sürülerek kusur tespitine gidilmeye çalışıldığını, her ne kadar teftiş raporu alınmış ise de, müvekkilin miras bırakanı yönünden hangi eylem sebebiyle sorumlu tutulacağı açıklanmadığını, bundan dolayı dava dilekçesi ekinde yer alan, sorumluluğa esas rapor ve dayanak teşkil eden belgeleri kabul etmediklerini, Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in 18'inci maddesinde kamu zararından doğan alacaklar için faizin ne zaman başlayacağına ilişkin düzenlemenin mevcut olduğunu, buna göre; Kamu zararından doğan alacaklarda ilgili mevzuatına göre hesaplanacak faizin başlangıç tarihi, kural olarak zararın oluştuğu tarih olduğu, davacı tarafından komisyon karar tarihinden itibaren faiz işlenmesi talep edilmişse de somut olayda (asla kabul anlamına gelmemekle birlikte) zararın oluştuğu tarih ödemenin yapıldığı tarih olduğu, aynı zamanda davacı tarafından avans faizi talep edilmişse de bu faiz türünün de hatalı olduğunu, avans faizi istenebilmesi için borçlunun tacir olması ve borcun da ticari işletme ile ilgili olması gerektiği. Yukarıda da ayrıntısıyla izah edildiği üzere müvekkillerin gerçek kişi olduklarını, bu nedenle faizin başlangıç tarihi ve türünün hatalı olduğu belirtilerek haksıoz olarak açılan davanın reddi talep edilmektedir. Davalı .... vekilinin bila tarihli cevap dilekçesinde özetle; Söz konusu davanın son derece haksız ve hukuka aykırı olduğu, aleyhe hiçbir hususu kabul etmedikleri, davacı idare tarafından.... hariç 520.000,00-TL bedel karşılığında ihale edildiğini, İşbu ihale sonucuna ilişkin kararın onaylandığı ve neticesinde davalı idare ile müvekkili şirket arasında Su Bardaklama Hizmet İşine Ait Sözleşme imzalandığını, müvekkil şirketin söz konusu ihale kapsamında tüm yükümlülüklerini eksiksiz olarak yerine getirdiğini ve işi ihale sözleşmesine uygun bir şekilde tamamladığını, işin ihaleye uygun olarak bitirildiği muayene ve kabul komisyon kurulunun imzasını içeren hizmet işleri kabul tutanağı ve 24.10.2014 tarihli İş Bitirme Belgesi ile de sabit olduğunu, davacı idare ile müvekkili şirket arasında imzalanan sözleşmenin “Kesin Teminat ve ek teminatın geri verilmesi” başlıklı 11.4.1 maddesindeki düzenlemesi gereği müvekkili şirket iş bitimine istinaden .... 12.01.2015 tarihinde ilişiksiz belgesi alındığını, söz konusu ihalenin müvekkili şirket tarafından eksiksiz yerine getirildiğinin ortada olduğunu, yeterli sayıda personeli istihdam ettiğini, davacı idarenin dava dilekçesi ile de belirttiği üzere 09.05.2024 tarih ve 619841 Sayılı Genel Müdürlük Oluru ile soruşturma başlatılmış olup söz konusu soruşturma neticesinde düzenlenen 07.11.2024 tarihli rapor doğrultusunda huzurdaki uyuşmazlığı ikame etmiş ve .... sayılı dosya numarası ile suç duyurusunda bulunulduğunu belirtmişse de söz konusu .... ihale kayıt numaralı ihale daha önce .... tarafından 2016/23110 Soruşturma dosyasında kovuşturmaya yer olmadığına dair verildiğini, müvekkili şirketin ihalede üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiğini, bu hususun Savcılık kararı ile sabit olduğu, Kamu İhale Kanunu’nun 5. Maddesinde sayılan, yapılacak ihalelerin saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenilirliği, gizliliği, kamuoyu denetimi, ihtiyaçların uygun şartlarda ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerinin ihlal edilmediği hususu aşağıda açıklanacak hususlar ile sabit olduğunu, müvekkili şirket yalnızca idare tarafından gerçekleştirilen ihaleye katılmış, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi vermesi neticesinde edimini sözleşme ve şartnameye uygun şekilde yerine getirdiğini, müvekkili şirketin kamu zararına sebebiyet vermiş olmasının mümkün olmadığını, Keza yine davacı kurum tarafından hizmet işleri kabul tutanakları ve teklif belgeleri üzerinde tarih bulunmadığı, imzaların komisyondaki kişilere ait olmadığı, görevlendirme olurlarının bulunmadığı iddia edilmişse de söz konusu hususlar kurum içi işleyiş ile alakalı olup kabul anlamına gelmemekle beraber müvekkili şirkete işbu doğrultuda sorumluluk atfedilmesi mümkün olmadığını, söz konusu iddianın kamu zarara doğurması soyut bir iddiadan ibaret olup kabul anlamına gelmemekle sonuca bir etki doğurmayacağının da ortada olduğunu, dava konusu ihalenin götürü bedel olarak yapılmış olup davacı kurum tarafından yaklaşık maliyet hesaplanmasına da anlam verilemediğini, dava konusu tazminat talebi zamanaşımına uğradığını, dava konusu .... İhale Kayıt Numaralı ihale 24.10.2014 tarihinde onaylandığını, davacı taraf avans faiz talebinin yerinde olmadığını, müvekkili şirketin temerrüde düşürülmediğini savunmuş davanın öncelikle usulden, mahkeme aksi kanaatte ise davanın esastan reddine karar verilmesin istemiştir. Davalı .... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin ihale olurunun, yönetim kurulu kararından, ihale yetki belgesinden ve ihale komisyonu oluşturulmasından sorumlu olmadığını, müvekkilinin davacı idare bünyesinden teknisyen olduğunu, ihale tarihinde göreve yeni başladığını, davacı kurumun müvekkilinin hangi eylemi nedeniyle kamu zararına yol açtığının açıklanması gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacının alacaklarının zamanaşımına uğradığını, müvekkilinin ihale komisyonu üyesi olup yapılan haksız ödemelerden sorumlu tutulayacağını, dava konusu iddialar ile ilgili olarak müvekkili hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu, soruşturma sonucunun beklenilmesi gerektiğini savunmuş davacının haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Diğer davalı yanlara dava dilekçesi usulüne uygun tebliğ yapılmış, davaya cevap dilekçesi sunmamıştır. III-ÇEKİŞMELİ VAKILAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER 1.Tarafların arabuluculuk görüşmelerinin sonuçsuz kaldığına dair arabuluculuk son tutanağı. 2. ..... İKN'li 26.000.000 adet (120 günlük) su bardaklama hizmet alım ihalesi dosyası. 3..... soruşturma dosyası. 4. Bilirkişi raporu. Kamu İhale Mevzuatından Kaynaklı Nitelikli Hesaplamalar uzmanı bilirkişisinden alınan 07.11.2025 tarihli kök ve 13.02.2026 tarihli ek raporunun sonuç kısmında özetle; Su bardaklama hizmetinin Kamu İhale Genel Tebliğinde birim fiyat alınarak ihaleye çıkılması zorunlu olan personel çalıştırılmasına dayalı hizmetler arasında sayılmadığı, ihale mevzuatına göre .... adet (120 günlük) Su Bardaklama Hizmet Alımı İşi'nin götürü bedel teklif alınarak ihale edilmesi hususunda idarenin takdir hakkı bulunduğu, yaklaşık maliyetin tespitinin usulüne uygun yapıldığı, dosya kapsamında yer alan belgeler arasında 26.000.000 adet (120 günlük) su bardaklama hizmetinin yerine getirilmediğini tevsik eder nitelikte herhangi bir belgeye rastlanmadığı, bu nedenle dava konusu işin ihale süreci ve sözleşmenin yürütülmesi aşamasında ihale mevzuatı hükümlerine aykırı davranılarak hizmetin ihale dokümanı hükümlerine uygun olarak tamamlanmadığı yönünde bir değerlendirme yapılamayacağı kanaatine varılmış olup, söz konusu ihalede kamu zararı oluştuğuna ilişkin somut bir veri bulunmadığından kamu zararının olup/olmadığına yönelik değerlendirmenin Mahkemeye ait olduğu şeklinde görüş bildirilmiştir. IV- DELİLLERİN TARTIŞILMASI, YARGILAMA ve GEREKÇE Dava, .... ihale kayıt nolu "Su Bardaklama Hizmet Alım İşi" ihalesinden kaynaklanan kamu zararının rücuen ödenmesi istemine ilişkindir. Davalı ... mirasçıları yönünden mahkememize 17.02.2025 tarihli ara kararı ile tefrik edilmiş mahkememizin.... Esas sayılı sırasına kaydı yapılmıştır. Davalı .... yargılama sırasında 29/11/2025 tarihinde vefat ettiği, mahkememize mirasçılarına duruşma gün ve saatinin tebliğ edildiği, mirasçılar tarafından .... Karar sayılı kararı ile mirasın reddediği anlaşılmış, bu davalılar yönünden dahili davalı sıfatları sona erdirilmiştir. Davacı yan; davacı kurumun .... tarafından 09.05.2024 tarih ve 619841 Saylı Genel Müdürlük oluru ile soruşturma başlatıldığı, söz konusu soruşturma neticesinde düzenlenen 07.11.2024 tarihli rapor doğrultusunda KDV dahil kamu zararının bulunduğunu belirterek kamu zararın rücun davalılardan tahsilini talep ettiği, Dava konusu 26.000.000 adet (120 günlük) Su Bardaklama Hizmet Alımı İşi'ne ilişkin olarak 29.04.2014 tarihinde alınan Makam Oluru ile Kamu İhale Kanunu'nun 19 uncu maddesine göre "Açık İhale Usulü" ile ihalesine karar verildiği, olur ekinde yer alan teknik şartnameye göre bahse konu hizmet alımının "Götürü Bedel" hizmet alımı olduğu, yaklaşık maliyetin oluşturulabilmesi için 3 firmadan teklif alındığı, firmaların teklif fiyatlarını "götürü bedel" olarak verdiği, teklif fiyatları üzerinde tarih bilgisinin bulunmadığı, alınan tekliflerin ortalaması alınarak yaklaşık maliyetin 581.666,67 TL olarak belirlendiği, Dava konusu işe ait "İhale Onay Belgesi"nin 08.05.2014 tarihinde hazırlanarak onaylandığı,13.05.2014 tarihinde ihale komisyonu asil ve yedek üyeleri belirlenerek Olur alındığı, 14.05.2014 tarihinde imza karşılığı tüm komisyon üyelerine bildirim yapıldığı, 14.05.2014 tarihinde .... tarafından sunulmuş olan 520.000,00 TL tutarındaki teklif, geçerli bulunarak, 09.06.2014 tarihli "İhale Komisyonu Kararı" ile "26.000.000 adet (120 günlük) Su Bardaklama Hizmet Alımı İşi" ihalesinin 520.000,00 TL teklif veren .... üzerinde bırakıldığı, 20.06.2014 tarihinde davacı idare ile sözleşme imzalandığı, 24.06.2014 tarihli ..... Tarafından hakediş ödemesi olarak .... adına 01.08.2014 tarihli 39 günlük, 01.09.2014 tarihli 31 günlük, 01.10.2014 tarihli 30 günlük ve 21.10.2014 tarihli 20 günlük dört adet fatura kesildiği, "Hizmet İşleri Kabul Teklif" belgesinin idare yetkilileri ve işin yüklenicisi tarafından imzalanmış olduğu ancak üzerinde tarih bulunmadığı, "Hizmet İşleri Kabul Tutanağı"nın ise Muayene ve Kabul Komisyonu üyeleri ile işin yüklenicisi tarafından imzalandığı, tutanakta "Yapılan işin sözleşme ve eklerine uygun olduğu ve kabule engel olabilecek eksik, kusur ve arızaların bulunmadığı görülmüştür" ifadesine yer verildiği ve tutanağın 22.10.2014 tarihinde onaylandığı, Yüklenicinin 22.10.2014 tarihli talebi üzerine 24.10.2014 tarih ve 4425 sayılı "İş Bitirme Belgesi" düzenlendiği, 04.11.2015 tarih ve 8417037 sayılı .... yazısına istinaden Kesin Teminatın iadesine ilişkin olarak 25.01.2016 tarih ve 000157 sayılı Makam Oluru alındığı görülmüştür. Eldeki davaya ilişkin olarak, davacı kurum tarafından yapılan .... ihale kayıt nolu "Su Bardaklama Hizmet Alım İşi" ihalesinden kaynaklanan kamu zararı doğup doğmadığı doğmuş ise davalıların sorumluluğu hususunda dosya kapsamında ilgili mevzuat ve hüküm kurmaya ve denetime elverişli bilirkişi raporu çerçevesinde yapılan tespit ve değerlendirmeler neticesinde ; 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu'nun "Temel ilkeler" başlıklı 5 inci maddesinde "Bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde açık ihale usulü ve belli istekliler arasında ihale usulü temel usullerdir." hükmü, "İhale işlem dosyası" başlıklı 7 nci maddesinde "İhalesi yapılacak her iş için bir işlem dosyası düzenlenir. Bu dosyada ihale yetkilisinden alınan onay belgesi ve eki yaklaşık maliyete ilişkin hesap cetveli, ihale dokümanı, ilân metinleri, adaylar veya istekliler tarafından sunulan başvurular veya teklifler ve diğer belgeler, ihale komisyonu tutanak ve kararları gibi ihale süreci ile ilgili bütün belgeler bulunur." hükmü, "Yaklaşık maliyet" başlıklı 9 uncu maddesinde "Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ihale ve ön yeterlik ilânlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale süreci ile resmî ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz." hükmü, "İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar" başlıklı 62 nci maddesinde "2) Bu bendin uygulanmasında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; bu Kanun ve diğer mevzuattaki hükümler uyarınca ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden işlere ilişkin hizmet alımlarını ifade eder. Mahalli idare veya şirketlerinin bütçelerinden yapılan, yıl boyunca devam eden, niteliği gereği süreklilik arz eden ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı park ve bahçe bakım ve onarımı ile çöp toplama, cadde, sokak, meydan ve benzerlerinin temizlik işlerine ilişkin alımlar personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilir. Hizmet alım sözleşmesi kapsamında niteliği birbirinden farklı hizmet türlerinin bulunması halinde personel çalıştırılmasına dayalı olup olmama yönünden yapılacak değerlendirme her hizmet türü için ayrı ayrı yapılır. Danışmanlık hizmetleri, hastane bilgi yönetim sistemi hizmetleri ve çağrı merkezi hizmetlerine ilişkin alımlar personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilmez." hükmü, İhale ilan tarihinde yürürlükte olan Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin "Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti" başlıklı 8 inci maddesinde "(1) İdareler, yaklaşık maliyetin hesaplanabilmesi için öncelikle ihale konusu hizmeti oluşturan iş kalemlerini veya gruplarını ve bunlara ilişkin miktarları tespit ederler. Bu amaçla, idare tarafından gerek duyulduğunda, aşağıda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde miktar araştırması da yapılabilir. (2) Yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde; a) Kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar, b) İhaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar, c) İlgili odalarca belirlenmiş fiyatlar, ç) İhale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle ya da konusunda uzman bilirkişi ve ekspertizlerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar, d) İhale konusu işe ilişkin olarak Bütçe Uygulama Talimatlarında ve/veya Sağlık Uygulama Tebliğinde yer alan fiyatlardan KDV veya farklı nitelikteki diğer giderler indirilmek suretiyle bulunan fiyatlar, Esas alınır. (3) İdareler yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde, (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyatların birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler. (4) Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu veya iş kaleminin ayrıntılı özelliklerine yer verilir. Fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar KDV hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan veya gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmadığı düşünülen fiyat bildirimleri ve proforma faturalar değerlendirmeye alınmaz ve buna ilişkin gerekçeler yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir." düzenlemesi, Kamu İhale Genel Tebliği'nin "Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler" başlıklı 78 inci maddesinde "78.2. Malzemeli veya malzemesiz temizlik, malzemesiz yemek, özel güvenlik, sayaç okuma ve kesme-açma, hasta ve ziyaretçi yönlendirme, tıbbi sekreterlik, veri işleme ve otomasyon sisteminin işletimi hizmetleri gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı olup, bu tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı olan/olmayan hizmetler arasında sayılmayan işlerin personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığı yukarıda yer verilen tanıma göre idarelerce değerlendirilecektir. " düzenlemesi, Dava konusu "26.000.000 adet (120 günlük) Su Bardaklama Hizmet Alımı İşi" 4734 sayılın Kanun'un 5 inci maddesinde temel ihale usulü olarak belirlenmiş olan "Açık İhale Usulü" ile ihale edilmiş olup bu işe ait İdari Şartnamenin "Teklif ve sözleşme türü" başlıklı 19 uncu maddesinde "19.1. İstekliler tekliflerini, götürü bedel üzerinden vereceklerdir. İhale sonucu, ihale üzerinde bırakılan istekli ile toplam bedel üzerinden götürü bedel sözleşme imzalanacaktır." düzenlemesi ve işe ait sözleşmenin "Sözleşmenin türü ve bedeli" başlıklı 6 ncı maddesinde ise "Bu sözleşmenin toplam götürü bedeli .........................(rakam ve yazıyla)........................... dir" düzenlemesi, Yer almaktadır. Dava konusu edilen ihaledeki teklif türü götürü bedel teklif olup bu yöntem isteklinin (yüklenicinin) belirli bir hizmet için idareye (müşteriye) karşı belirli bir miktarda (götürü bedel) taahhütte bulunduğu teklif türü olup, idare tarafından belirlenmektedir. Götürü bedel teklif alınan hizmet alımlarında amaç işin istenilen şartlarda ve istenilen kalitede tamamlanması olup hizmetin yerine getirilmesi sürecinde çalışacak personel sayısı idare tarafından değil teklifi veren firma tarafından belirlenmesi esas olup dava konusu işe ait ihale dokümanı eki teknik şartnamede de su bardaklama hizmeti kapsamında çalışacak personel sayısına ilişkin herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği görülmüştür.İdareler sözkonusu teklif türünü belirlerken Kamu İhale Genel Tebliği'nin yukarıda yer verilen 78.1 inci maddesinde tahdidi olarak belirtilen birim fiyat teklif alınarak ihale edilmesi zorunlu olan personel çalıştırılmasına dayalı hizmetler haricindeki diğer hizmetlerin personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığı, dolayısı ile birim fiyat yada götürü bedel teklif alınarak ihaleye çıkılabilmesi konusundaki değerlendirme yetkisi idarelere verildiği anlaşılmıştır. Dava konusu "Su Bardaklama Hizmet Alımı" Genel Tebliğin 78.1 maddesinde sayılan hizmetler arasında yer almadığı, bu nedenle ihale mevzuatı açısından birim fiyat teklif alınarak ihaleye çıkılması zorunluğu olmadığı dikkate alındığında idare tarafından götürü bedel teklif alınmak sureti ile ihale edilmiş olmasında Kamu İhale Mevzuatına aykırılık bulunmadığı, işe ait yaklaşık maliyetin tespiti için piyasadan götürü bedel teklif alındığı, bu teklifler esas alınarak 02.05.2014 tarihli "Yaklaşık Maliyet Cetveli" oluşturulduğu, idare yetkilileri tarafından onaylandığı, yaklaşık maliyetin hesaplanmasında yukarıda anılan Uygulama Yönetmeliği'nin 8 inci maddesinin (ç) bendi düzenlemesine göre işlem tesis edildiği, ihale mevzuatında belirlenmiş standart form kullanılan "İhale Onay Belgesi"nin hazırlanarak 08.05.2014 tarihinde onaylandığı, işe ait ilanın yapılması ve ihale komisyonunun oluşturularak gerekli bilgilendirmelerin yapılmasında mevzuatta yer alan yasal sürelere uyulduğu, söz konusu işlemlere ilişkin evrakların mevzuata uygun şekilde düzenlenmiş olduğu, sözleşmenin imzalanması sonrası işin yürütülmesi sürecinde 4 adet hakediş hazırlandığı, muayene ve kabul tutanağının ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak hazırlandığı ve idare yetkilileri tarafından onaylandığı, kesin teminatın serbest bırakıldığı ve iş bitirme belgesinin de düzenlendiği, tüm dosya muhteviyatından ve ihale işlem dosyasından dava konusu işin sözleşmesine uygun olarak tamamlanmadığını tevsik eden davacı iddiasını ispata yönelik delil mahiyetinde herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığı görülmekle dava konusu "26.000.000 adet (120 günlük) Su Bardaklama Hizmet Alımı İşi"nin ihale süreci ile sözleşmenin yürütülmesi aşamalarında 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu ve 4735 Sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu hükümlerine açık aykırılık olmadığı, ayrıca davacının kamu zararı iddasına dayanak teşkil ettiği dava konusu işin ihale usulü olan "Açık İhale Usulü" ile "Pazarlık Usulü" arasında teklif fiyatın oluşturulmasına ilişkin ciddi farkın olduğu, istekliler tarafından pazarlık usulünde ikinci teklif fiyatında indirim yapabilme imkanı olduğu, farklı yıllarda, farklı teknik şartnamelere sahip, iki farklı ihale usulü ile gerçekleştirilmiş olan "270 Günlük Su Bardaklama Hizmet Alımı İşi" ile "26.000.000 adet (120 günlük) Su Bardaklama Hizmet Alımı İşi" ihalelerin fiyat olarak karşılaştırılmanın uygun olmadığı anlaşılmakla sözkonusu iddia edilen kamu zararından davalıların sorumlu olduğu davacı tarafından ispatlanamadığından davanın reddine karar vermek gerekmiştir. V-HÜKÜM 1-Davanın reddine, Karar ve İlam Harcı 2. 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 732,00 TL harcın , peşin alınan 10.656,36-TL harçtan mahsubu ile arta kalan 9.924,36-TL harcın karar kesinleştiğinde istek halinde yatırana iadesine, Yargılama Giderleri ve Gider Avansı 3. Yargılama sırasında yapılan masrafların davacı üzerinde bırakılmasına, 4. Taraflarca depo edilen varsa gider avansı ile delil avansından bakiye tutarların karar kesinleştiğinde HMK m. 333 ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik m. 207 hükümleri uyarınca ilgilisine iadesine, 5. Arabuluculuk Kanunu 18A/13 maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Asagari Ücret Tarifesi uyarınca 4.900,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, Vekalet Ücreti 6. Davalı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3,13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 99.600,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara ödenmesine, Dair davacı vekilinin ve davalı vekillerinin yüzüne karşı yapılan inceleme sonucunda HMK 345. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren .... ya da buraya gönderilmek üzere istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile ....yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 06/04/2026

....

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2025/53, K. 2026/245, T. 06.04.2026, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2025-53-e-2026-245-k-10f568ac736a