İlk Derece Mahkemesi 2025/431 E. 2026/357 K.

T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/431 Esas - 2026/357 T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2025/431 Esas KARAR NO : 2026/357

DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 13/06/2025 KARAR TARİHİ : 08/05/2026 KARAR YAZMA TARİHİ :18.05.2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA DİLEKÇESİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili davacı ....., ...'nın ilgili kuruluşlarından biri olup, bir .....olduğunu, davalı taraflar arasında imzalanan sözleşme ile ... arasında hizmet alım sözleşmesi olduğunu, Yüklenici firmalar bünyesinde çalışan dava dışı ... ün çalıştıkları döneme ilişkin olarak birtakım işçilik alacakları için ..... İş Mahkemesinde dava açtığını, ..... sayılı kararı ile işçilik alacaklarının müvekkil iadereden tahsiline karar verildiği, başlatılan icra takibi sonucunda ..... Esas sayılı dosyaya 19.03.2025 tarihinde 101.924,35 TL ödendiğini, Yüklenicilerle İmzalanan Sözleşmelere göre ödemeden davalıların sorumlu bulunduğunu, belirterek, Bu nedenlerle: fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla yapılacak yargılama neticesinde şimdilik her davalı için 100'er TL olmak üzere toplam 300 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline ve her türlü yargılama gideri ve vekâlet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmişti: CEVAP DİLEKÇESİ: ... Şirketi - ... ... Şirketi Vekili Cevap Dilekçesinde Özetle: Görev, yetki, husumet, derdestlik ve hak düşürücü süre itirazlarımızın ve zamanaşımı definin yapılmış sayılmasına karar verilmesini, “ 5/10/2014 tarihli ve 29156 sayılı Resmi Gazetete'de yayımlanan ve 11/9/2014 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yürürlüğe giren Kamu İhale Genel Tebliği'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ'in 2. maddesiyle Kamu İhale Genel Tebliği'nin 78.30. maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinde yer alan “..kıdem ve ihbar tazminatları,..” ibaresi madde metninden çıkarılmak suretiyle personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde teklif bedellerinin bileşenlerden olan Sözleşme Giderleri ve Genel Giderler kapsamından kıdem ve ihbar tazminatları çıkarılmıştır. Hal böyle olunca müvekkil şirketlerden dava dışı işçiye ödenen kıdem ihbar tazminatlarının müvekkil şirketlerden yeniden talep edilmesi yukarıda zikredilen Kanun ve mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil eder niteliktedir. Mahkemeler tarafından genellikle Yargıtay ve ..... kararları benimsenerek bu tarz davalarda kabul kararı verilmekte ise de bu durum hakkaniyete aykırılık teşkil etiğini “ belirterek Bu nedenlerle ve re'sen tespit edilecek diğer nedenlerle yetki, derdestlik, husumet, hak düşürücü süre gibi ilk itirazlarımız ile zamanaşımı defi yapılmış sayılarak haksız açılan DAVANIN REDDİ'NE, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DAVANIN NİTELİĞİ VE UYUŞMAZLIK:: Dava; dava dışı işçinin işçi alacağından dolayı iş mahkemesi kararına göre icra yolu ile ödenen tazminatların, davalılardan rücuen tahsiline ilişkindir. Dava dışı işçinin işçi alacaklarından kaynaklı olarak davacı tarafından ödenmiş olan bu alacakların davalılardan kendi sorumluluk dönemleri itibariyle rücuen tahsili istenmiş olup, davacının sözleşme ve ekleri uyarınca iş mahkemesi kararına göre icra yolu ile ödediği tazminatın davalılardan ödediği işçi tazminat alacağını rücuen isteyip isteyemeyeceği hususunun sözleşme, teknik sözleşme ve ekleri ile dosya kapsamında alınacak bilirkişi vasıtasıyla belirlenmesi, belirlenen rücuen tazminatı davalı şirketlerin hangi tarihte ve hangi faiz türüne göre sorumlu olup ödeyecekleri miktarın belirlenmesine ilişkindir. AYRICA davalı ... ... ..LTD VE ... HİZMET ..LTD şirketinin GÖREV- YETKİ -ZAMANAŞIMI-HAK DÜŞÜRÜCÜ SÜRE-HUSUMET-DERDESTLİK itirazlarının öninceleme duruşmasında değerlendirilmesine ilişkindir. Mahkememiz ön inceleme duruşması ile Davalıların görev, yetki, derdestlik, hak düşürücü İTİRAZININ REDDİNE, rücuen tazminat davaları, TBK.nun73 ve 146.maddesine göre ödeme tarihinden itibaren 10 yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğundan ödeme makbuzu dikkate alındığında bu süre geçmediğinden davalı vekilinin zamanaşımı def'inin REDDİNE , husumet itirazının esas hüküm ile birlikte değerlendirilmesine karar verildiği görüldü.

DELİLLER: ..... sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden dosyamıza alındığı, .....Esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden dosyamız arasına alındığı, Dava dışı işçi ...'nün ... Hizmet cetvelinin UYAP sisteminden çıkarılarak dosya arasın alındığı, Davalı ... ın tacir araştırmasının yapıldığı ve dosya arasına alındığı görüldü. dosyasının, ön inceleme tutanağında belirlenen uyuşmazlık konuları esas alınmak suretiyle, tarafların iddia ve savunmalarını karşılar şekilde bilirkişi raporu düzenlenmesi amacıyla, icra hesabı gereği dava dışı işçi için icra dosyasına ödenen ve her bir davalının sorumlu olduğu miktarın sorumlu oldukları dönem için tespiti yönünden İŞÇİ ALACAKLARI KONUSUNDA UZMAN BİLİRKİŞİ ...'A tevdine, karar verildiği ve bilirkişi raporunun dosya arasına alındığı anlaşıldı. ..... Mahkemesine yazılan müzekkereye cevap verildiği ve dosyanın UYAP üzerinden dosyamız arasına alındığı anlaşıldı. Davacı tarafça ıslah dilekçesi sunulduğu, taraflara tebliğ edildiği, itiraz eden olmadığı görüldü. BİLİRKİŞİ RAPORU : Bilirkişi ... raporu ile; Davacı ... Şirketi ile davalı şirketler arasında yardımcı işlerde hizmet alımı sözleşmeleri imzalandığı, İmzalanan sözleşmelerde işçi alacaklarından yüklenicilerin sorumluluğuna ilişkin düzenlemelerin yer aldığı, davacı işverenin ise işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığı, Dava dışı işçi ... ilgili Davacı ... tarafından ..... Sayılı kararı gereğince ..... Esas icra dosyasına 19.03.2025 tarihinde yapılan toplam 101.924,35 TL ödemeden, davalıların toplam sorumluluk miktarları; 101.924,35 TL sini davalılardan rücuen tazminini talep edebileceği hesaplanmış olup, işletilecek faizin mahkemenin takdirinde olduğu, kanaatine varılmıştır.

ISLAH DİLEKÇESİ: Davacı vekili ıslah dilekçesi ile ; ...'tan 298,88 TL, ... San. Tic. Ltd. Şti. ve ... ... Ltd. Şti.den müşterek ve müteselsilen 101.625,47 TL, tahsil edilmek üzere 101.624,35‬‬-TL artırılarak 101.924,35-TL’ye çıkarılmasına, ve bu talepler yönünden karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava; dava dışı işçinin işçi alacağından dolayı iş mahkemesi kararına göre icra yolu ile ödenen tazminatların, davalılardan rücuen tahsiline ilişkindir. Dava dışı işçinin işçi alacaklarından kaynaklı olarak davacı tarafından ödenmiş olan bu alacakların davalılardan kendi sorumluluk dönemleri itibariyle rücuen tahsili istenmiş olup, davacının sözleşme ve ekleri uyarınca iş mahkemesi kararına göre icra yolu ile ödediği tazminatın davalılardan ödediği işçi tazminat alacağını rücuen isteyip isteyemeyeceği hususunun sözleşme, teknik sözleşme ve ekleri ile dosya kapsamında alınacak bilirkişi vasıtasıyla belirlenmesi, belirlenen rücuen tazminatı davalı şirketlerin hangi tarihte ve hangi faiz türüne göre sorumlu olup ödeyecekleri miktarın belirlenmesine ilişkindir. Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş akdinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. ... kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir. İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. ( ..... Kararı) Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır. İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar. Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerin de bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.

Bu kapsamda, toplanan delillere, tarafların iddia ve savunmalarına, karar vermeye elverişli bilirkişi raporuna ve tüm dosya kapsamına göre; somut uyuşmazlıkta davacı ile davalılar arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi mevcut olup, 4857 sayılı Kanunun 2/6. maddesine göre, davacı asıl işverenin davalı alt işverenlerin dava dışı işçisi ...'ye karşı, o işyeri ile ilgili İş Kanunundan kaynaklanan yükümlülükler nedeniyle alt işverenle birlikte müteselsilen sorumlu tutulduğu, yani kanun kapsamında, asıl ve alt işverenlerin dış ilişki itibariyle işçiye karşı müteselsil sorumlu oldukları, söz konusu düzenlemenin işçi alacağını güvence altına alma amacı taşıdığı, asıl ve alt işverenler arasındaki ilişkide ise, Borçlar Kanunun ve sözleşmeler hukukunun esas alınacaktır. Buna göre somut olayda, davacı ... ve davalı şirketlerin hizmet alım sözleşmesi imzaladığı görülmüş olup, tarafların, sorumlulukların belirlenmesinde kanuna açıkça aykırı olmadıkça öncelikle sözleşme hükümleri, sözleşme eki teknik şartname ve ihale dokümanları nazara alınacaktır. Sözleşme eki genel şartname uyarınca, yüklenicinin istihdam ettiği işçinin muhatabı ve sorumlusunun yüklenici olmasına, yüklenicinin işçilerine ödemesi gereken kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti gibi ödemelerdeki aksamalarda her türlü yasal sorumluluğun yükleniciye ait olmasına göre davacının asıl işveren olarak yaptığı ödemeden, işçinin davalı şirketlerde çalıştığı döneme isabet eden kısmı ile sınırlı olmak üzere davalıların sorumlu oldukları kanaatine varılmış olup karar vermeye elverişli 22.01.2026 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda, davalıların hizmet alım sözleşmesi olan dönemle sınırlı olmak üzere davanın kabulüne karar vermiştir. Dava dışı işçi ... ile ilgili davacı ... tarafından .....Esas sayılı dosyanın ..... sayılı ilamı ile kesinleştiği ve ..... E sayılı icra dosyasına 19.03.2025 tarihinde yapılan toplam 101.924,35TL ödemenin tamamının davalılardan rücuan tazminini talep edebileceği anlaşılmıştır. 7573 sayılı BAZI KANUNLARDA VE 375 SAYILI KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMEDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR kanunun 23.01.2026 tarihinde yürürlüğe girmesi ile: MADDE 6- 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununa aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. “GEÇİCİ MADDE 12- 10/9/2014 tarihli ve 6552 sayılı İş Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması ile Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanunun 8 inci maddesinin yürürlüğe girdiği 11/9/2014 ile 15/10/2019 tarihi arasında (bu tarihler dahil) 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca imzalanan ihale sözleşmeleri kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilere kamu kurum ve kuruluşları tarafından yapılan kıdem tazminatı ödemelerinden alt işverenlere rücuya konu tutarların söz konusu ihale sözleşmeleri kapsamında geçen kısmının tahsilinden vazgeçilir. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla birinci fıkra kapsamında kamu kurum veya kuruluşları tarafından alt işverene rücu edilmek üzere yürütülen davalarda, birinci fıkra uyarınca tahsilinden vazgeçilen kısım için ihtilafın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedilir, yargılama gideri ve vekâlet ücreti taraflar üzerinde bırakılır. İcra takiplerinde tahsilinden vazgeçilen kısma ilişkin olarak harç alınmaksızın düşme kararı verilir, takip giderleri ile vekâlet ücreti taraflar üzerinde bırakılır. Ancak, bu kapsamda alt işverene rücu edilerek takip ve tahsil edilmiş olan tutarlar, alt işverenler lehine hiçbir şekilde alacak hakkı doğurmaz ve tahsil edilmiş tutarlar iade edilmez.” kanun değişikliği gereği somut dosya incelendiğinde ise davalı ... şirketi ile yapılan sözleşmenin 30.01.2020-10.03.2020 arası 2 aylık yapıldığı; davalı ......Ltd Şti ile davalı ......Ltd Şti iş ortaklığının ise 11.03.2020-10.03.2022 arası iş sözleşmesinin 15.01.2020 tarihinde imzalandığı böylelikle kanun değişikliğindeki tarih aralığında olmadığı anlaşılmış olup rapor gibi karar vermek gerekmiştir. Buna göre davalıların sorumlu olduğu miktarlar aşağıda sunulmuştur. -298,88 TL ..., -101.625,47 TL ... Şirketi - ... Şirketi'nden rücuen talep edilebileceği anlaşılmıştır. Davacı taraf ödeme ile zarara uğradığından davalılardan ödeme tarihi itibari ile avans faizi verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M: Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle; 1-)Davanın KABULÜ ile, 101.924,35 TL rücuen tazminatın davalının hizmet alım sözleşmesi olan dönemle sınırlı olmak üzere her bir davalıdan; a- 100,00TLsinin 19.03.2025 ödeme tarihinden, 198,88 TL'sinin ise 19.03.2026 ıslah tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte ... Şirketi'nden alınarak davacıya ödenmesine,

b-100,00TLsinin 19.03.2025 ödeme tarihinden, 101.525,47 TL'sinin ise 19.03.2026 ıslah tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte ... Şirketi - ... Şirketi'nden müştereken ve müteselsilen alınarak alınarak davacıya ödenmesine, 2) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 6.962,45 TL harçtan, dava açılışında alınan 615,40 TL peşin harç ve ıslah nedeniyle alınan 1.736,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 2.351,40 TL harcın düşülmesi ile kalan 4.611,05 TL harcın -13.37 TL'sinin davalı ... Şirketi'nden -4.597,68 Tl'sinin davalı ... Şirketi - ... Şirketi'nden ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE, 3) 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 4.700,00 TL arabuluculuk ücretinin -13.63 TL'sinin davalı ... Şirketi'nden -4.686,37 Tl'sinin davalı ... Şirketi - ... Şirketi'nden ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,

4) Davacı tarafından yapılan 615,40 TL peşin harç, 1.736,00 TL ıslah harcı, 615,40 TL başvurma harcı, 6.000,00 TL bilirkişi ücreti, 1.002,50 TL posta gideri, olmak üzere toplam 9.969,30 TL yargılama giderinin -28,91 TL'sinin davalı ... Şirketi'nden -9.940,39 Tl'sinin davalı ... Şirketi - ... Şirketi'nden alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, 5) Davacının vekil ile temsil edilmesi nedeniyle karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin -298,88TL'sinin davalı ... Şirketi'nden -44.701,12 TL'sinin davalı ... Şirketi - ... Şirketi'nden alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, 6) Kullanılmayan avansların Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak YATIRANA İADESİNE, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı ve davalı vekilinin yokluğunda taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ..... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/05/2026

Katip ..... e-imzalıdır

Hakim ..... e-imzalıdır