İlk Derece Mahkemesi 2025/22 E. 2025/233 K.

T.C. BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/22 Esas KARAR NO : 2025/233

DAVA : Tasarıma Tecavüz ve Haksız Rekabetin Tespiti, Durdurulması, Önlenmesi, Giderilmesi, Tazminat DAVA TARİHİ : 04/03/2020 KARAR TARİHİ : 07/10/2021

- BİRLEŞEN MAHKEMEMİZİN ... ESAS SAYILI DOSYASI-

DAVA : Tasarımın Hükümsüzlüğü DAVA TARİHİ : 04/03/2020 KARAR TARİHİ : 23/12/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 25/12/2025

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhinde açılan davanın, Mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda : GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : DAVA ; Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkilinin AR-GE çalışmaları yaptırarak yeni ve tamamen özgü tasarımlar oluşturan ve oluşturduğu bu tasarımları kendi adına tescil ettiren bir firma olduğunu, müvekkilinin dava konusu "..." isimli tasarımı TPMK nezdinde ... tescil numarası ile tescil ettirdiğini, ancak hal böyle iken müvekkilinin tescilli tasarımının, müvekkilinden habersiz olarak davalı tarafça kendi markası altında üretiminin ve satışının yapıldığını ve ticari amaçlarla kullanıldığının öğrenildiğini, bunun üzerine davalı işyerinde Kayseri ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Değişik İş sayılı dosyası ile delil tespiti yaptırdıklarını, yapılan bu tespit işleminden sonrasında da davalı tarafın tecavüz eylemlerine son vermediğini, davalı yanın "..." isimli internet sitesinde ürünleri teşhir etmeye devam ettiğini ve davalı tarafın işbu eylemlerinin müvekkilinin tescilli tasarımından doğan haklarına tecavüz oluşturduğunu iddia ederek, müvekkilinin tasarımına yönelik tecavüz ve haksız rekabetinin tespitini, durdurulmasını, önlenmesini, giderilmesini, tecavüz teşkil eden ürünler ile bunların üretiminde kullanılan cihaz, makine gibi araçlara el konularak imhası ile, 10.000,00 TL maddi tazminatın, dava tarihinden itibaren işleyecek en yüksek reeskont faizi ile birlikte tahsilini ve verilecek hüküm özetinin ilanını talep ve dava etmiştir. CEVAP ; Davalı vekili cevap dilekçesi ile, davacının “....” olarak adlandırdığı ürünü ilk olarak kamuya arz ettiğine ilişkin dosyaya sunduğu 26.10.2017 tarihli faturanın dava konusu ürüne ait olduğunu gösteren bir delilin dosyaya sunulmadığını, Kayseri .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... D. İş sayılı dosyasındaki bilirkişi raporunda da bu faturanın dava konusu ürüne ait olduğunu gösteren bir delilin yada emarenin bulunmadığını, davacının "..." modelinin piyasaya sunulduğu iddia edilen tarihten çok önce başka firmalar tarafından kamuya arz edildiğini, albüm ve broşürlerde yer aldığını, kamuya mal olmuş bir model olduğunu, yerel mahkemece yapılan tespite konu kulp tasarımı ürününün dava dışı farklı bir firmadan aldığını, ayrıca müvekkilinin üretici olmadığını, tedarikçi bir firma olduğunu, davacının tescil belgesinde görülen mobilya ayağını üretmediğini, dava konusu edilen ve “...” olarak adlandırılan tasarımı ... (...) isimli firmadan satın aldığını, dava dışı firmanın ilgili ürünün kendisi adına ... tescil numarası ile tescilli olduğunu, işyerinde tespit edilen ürünün dava dışı firmanın tescilli ürünü ile birebir aynı olduğunu, davacının tescille koruma altına aldığı ürünle ise sadece benzer olduğunu ve davacı tasarımlarının yeni ve ayırt edici olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. BİRLEŞEN DAVA ; Birleşen Mahkememiz ... Esas sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesi ile, davalı adına ... sayı ile tescilli tasarım tescil belgesinin 4 ve 5 nolu tasarımlara konu mobilya ayağının özgün bir tasarım olmadığını, uzun yıllardır piyasada "..." olarak bilinen ve benzeri görselleri birçok katalogda yayınlanmış olan bir model olduğunu, müvekkili tarafından söz konusu mobilya ayaklarının bir benzerinin ...-....'tan fatura karşılığı satın aldığını ve bu kişi adına kayıtlı ... sayılı tasarım tescil belgesine de konu olduğunu, hal böyle olmasına ve müvekkili firmanın hiçbir surette haksız kazanç elde etmek adına kötü niyet olmamasına rağmen, davalı tarafından müvekkili aleyhinde Mahkememizin ... Esas sayılı dosyası ile dava açıldığını iddia ederek, davalı adına ... sayı ile tescilli tasarım tescil belgesinin 4 ve 5 nolu tasarımlarının hükümsüzlüğünü ve sicilden terkinini talep ve dava etmiştir. BİRLEŞEN DAVA CEVAP ; Davalı vekili cevap dilekçesi ile, müvekkiline ait tasarımların yeni ve ayırt edici olduğunu, dava dışı ... adına tescilli ... sayılı tasarımın daha sonra kamuya sunulması nedeniyle hükümsüzlük talebinde değerlendirmeye alınamayacağını, dava dışı ... Plastik adına tescilli ... no.lu tasarımın belirgin derecede farklı olduğunu, ayrıca müvekkilinin ilgili ürünle ilgili çalışmalara dava dışı firmanın tasarım tescil tarihinden daha önce başladığını, dosyaya sunulu 04.06.2018 ve 26.06.2018 tarihli e-posta ve eklerinde bunun görüleceğini, davacının dilekçesinde yer verdiği görseller ve yayınlandıkları tarih açısından netlik olmadığını, aynı durumun iddia edilen kataloglar için de söz konusu olduğunu, 2016 ve 2018 yıllarına ait olduğu belirtilen ... sayfalarında, ne ürünlerin ne de tarihlerin net olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir. Mahkememizin 07/10/2021 Tarih, ... Esas - ... Karar sayılı "asıl dosya yönünden :davacının davasının reddine, birleşen mahkememizin ... esas sayılı dosyası yönünden davacının davasının reddine," dair verilen karar, davacı vekilinin istinaf talebi üzerine dosyanın gönderildiği İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin 09/01/2025 Tarih, ... Esas - ... Karar sayılı ilamında belirtilen "Emsal Yargıtay içtihadından da anlaşılacağı üzere, tescilsiz tasarımlara SMK ile getirilen korumanın belli koşulları bulunduğu, yeni ve ayırt edici tasarımın sahibi lehine işletmesel kökene işaret edecek şekilde yüksek bir ayırt ediciliğe sahip olması, kamuya sunuluş tarihinden itibaren üç yıllık süre için koruma sağlaması ve taklit tasarım yönünden tasarıma konu malların işletmesel kökenlerinin karıştırılmasına yol açacak tedbirlerin alınmaması halinde tescilsiz tasarım sahibi SMK 59/2 maddesi gereğince koruma talep edebilecektir... Tasarıma ilişkin bir konunun hâkimlik mesleğinin gerektirdiği genel ve hukuki bilgiyle çözümlenebilmesi mümkün olmadığından, mahkeme hakimince, alınan bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun olmadığı görüşünde olunması halinde yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınarak, davaya konu davacı tasarımının yukarıda yer verilen SMK 59/2 maddesinde öngörülen ve emsal nitelikteki Yargıtay ilamında tartışılan koruma koşullarını taşıyıp taşımadığı, davacı tasarımının harcıalem olup olmadığı, davalı ürününün davacı tasarımı ile "aynılık veya genel izlenim itibarıyla ayırt edilemeyecek kadar benzerlik" koşulunu taşıyıp taşımadığı konusunda değerlendirme yapılması gerekirken, yeni bir rapor alınmadan, teknik konuda bilirkişi raporundan farklı sonuca ulaşılarak karar verilmesi yerinde görülmediğinden, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının 6100 Sayılı HMK 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın Dairemizin kararında işaret edilen hususlarda yargılamaya devam edilerek karar verilmek üzere mahkemesine gönderilmesine" gerekçe ile mahkememiz kararı kaldırılmış ve dosya yeniden yargılama yapılmak üzere mahkememize iade edilmiştir. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin 09/01/2025 Tarih, ... Esas - ... Karar sayılı sonrası dosya resen seçilen sınai mülkiyet uzmanı, endüstriyel tasarım uzmanı, bilişim uzmanı ve biri de mobilya sektöründen oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, heyet tarafından düzenlenen ve ibraz olunan 29/07/2025 tarihli rapor ile, birleşen davada hükümsüzlüğü talep edilen 30.12.2018 başvuru tarihli .... – 4 ve 5 numaralı tasarım tescilleri ile Hükümsüzlüğe dayanak olarak sunulan geçmiş tarihli ürün görselleri ve tasarım tescili arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar bulunduğu, bu sebep ile farklı olarak algılandıkları, ... – 4 ve 5 numaralı tasarım tescillerinin başvuru tarihi olan 30.12.2018 tarihi itibarı ile koruma şartı olan yenilik ve ayırt edici nitelik özelliklerine sahip olduğu, asıl davada ... – 4 ve 5 numaralı tasarım tescilleri ile ... firmasına ve ... firmasına ait ürünler arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar bulunduğu, bu sebep ile farklı olarak algılandıkları, ... – 13 ve 14 numaralı tasarım tescilleri ile Kayseri ... Asliye hukuk Mahkemesi'nin ... d.iş dosyasında yer alan bilirkişi raporunda tespit edilen ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları, ... Mobilya Bağlantı Sistemlerine Ait Olduğu İddia Edilen Tescilsiz Tasarım ile Kayseri ... Asliye hukuk Mahkemesi'nin ... d.iş dosyasında yer alan bilirkişi raporunda tespit edilen ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları, Kms Mobilya Bağlantı Sistemlerine Ait Olduğu İddia Edilen Tescilsiz Tasarımın yenilik ve ayırt edici nitelik özelliklerine sahip olmadığı belirtilmiştir. Alınan son bilirkişi raporu ile Bölge Adliye Mahkemesi kararı öncesi aldırılan bilirkişi raporları arasında asıl dosyadaki taleplere ilişkin çelişkiler bulunduğundan her ne kadar dosya yeniden resen oluşturulan bilirkişi heyetine tevdi edilmek üzere ara karar oluşturulmuş ise de, davacı tarafça verilen kesin süreye rağmen gider avansı yatırılmadığından incelemenin yapılamadığı görülmüştür. Tüm dosya kapsamı incelendiğinde; davacı/birleşen dosşa nezdinde davalı ... Mobilya Bağl. Sistemleri San.Ve Tic.Ltd.Şti. ...-4,5,13,14 tescil numaralı mobilya ayağı tasarımı ile tescilsiz mobilya kulpu tasarımlarına davalı/Birleşen dosya nezdinde davacı ... Orman Ürünüleri San. Ticaret Ltd. Şti tarafından tecavüzde bulunulduğunu ileri sürdüğü, birleşen dosya ile ... Orman Ürünüleri San. Ticaret Ltd. Şti tarafından da .... -4-5 tescil numaralı tasarımın hükümsüzlüğünün talep edildiği görülmüştür. Öncelikle hükümsüzlük iddiaları bilirkişi marifetiyle incelenmiş, hükümsüzlüğü talep edilen ... tescil numaralı tasarımlar ile hükümsüzlüğe dayanak gösterilen tasarımlarda ayakların üst ve alt yapıları ile gövde oranlarının birbirinden farklı olduğu ve böylece farklı olarak algılandıkları, böylece dava konusu tasarımların 30/12/2018 başvuru tarihi itibariyle yenilik ve ayırt edicilik özelliklerine sahip olduğu anlaşılmış ve birleşen dosyadaki taleplerin reddine karar verilmiştir. Asıl dosyadaki tecavüze ilişkin iddialar incelendiğinde; davacı/birleşen dosya davalısına ait olduğu ileri sürülen tescilsiz kulp tasarımlarının 28/07/2017 ve 13/07/2017 tarihlerinde dava dışı üçüncü kişi tarafından kamuya sunulduğu ve yenilik ve ayırt edicilik niteliğine sahip olmadığı, bu nedenle davacı yönünden koruma kapsamında kalmadığı ve davalının bu mobilya kulpu yönünden davacıya karşı tescilsiz tasarımdan kaynaklanan haklarına tecavüzünün söz konusu olmadığı, yine Kayseri .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... D.iş sayılı dosyasında tespit altına alınan davalıya ait ürünler ile davacının ...,14 tescil numaralı tasarımları karşılaştırıldığında davalıya ait ürünün davacı tasarımından farklı olarak alt kısmında sarı renkli bir öğenin bulunması nedeniyle farklı olarak algılandıkları, bu nedenle davalının bu tasarıma ilişkin tecavüzünün bulunmadığı anlaşılmıştır. Kayseri ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... D.iş sayılı dosyasında tespit altına alınan davalıya ait diğer ürünler ile davacının ...-4-5 tescil numaralı tasarımları karşılaştırıldığında; 13/09/2021 tarihli bilirkişi raporunda raporda A1 ve A3 olarak isimlendirilen kısımlarda farklılık bulunduğu, bu nedenle aynı olarak algılanmayacakları tespiti yapılmış iken 28/07/2025 tarihli raporda benzer olarak algılandıkları yönünde tespit yapılmıştır. Bu tasarıma ilişkin iddialar yönünden bilirkişi raporları arasında çelişki bulunduğu görülerek çelişkinin giderilebilmesi için yeni bir bilirkişi incelemesi kararı verilmiş ise de davacı tarafça mahkememizce tayin edilen esin süre içerisinde bilirkişi ücreti yatırılmadığından çelişkinin giderilebilmesi için yeni bir inceleme yapılamamış, böylece davacı/birleşen dosya davalısı ... Mobilya Bağl. Sistemleri San.Ve Tic.Ltd.Şti. bu tasarıma ilişkin iddialarını ispatlayamamıştır. Yukarıda açıklanan tespitler ve kanaat karşısında davalının davacının koruma kapsamında kalan tasarımları ile karıştırılmasına sebebiyet verecek nitelikte veya TTK'nın 55.maddesinde düzenlenen haksız rekabet hükümlerini oluşturacak nitelikte faaliyetinin bulunmadığı anlaşılmakla haksız rekabet koşullarının da oluşmadığı sonuç ve kanaatine varılmış, tüm bu nedenlerle asıl davanın da reddine karar verilmiş ve aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir. H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ; A-ASIL DOSYA YÖNÜNDEN ; 1-Davacının davasının REDDİNE, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince 615,40 TL ilam harcından, 170,78 TL peşin harcın mahsubu ile, 444,62 TL bakiye karar harcının davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen tecavüz davası nedeniyle 55.000,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 13/2 maddesi gereğince reddedilen tazminat davası nedeniyle 10.000,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, 5-Davalı tarafından yapılan 22.000,00 TL yargılama giderinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine, B-BİRLEŞEN MAHKEMEMİZİN ... ESAS SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN; 1-Davacının davasının REDDİNE, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince 615,40 TL ilam harcından, 54,40 TL peşin harcın mahsubu ile, 561,00 TL bakiye karar harcının, davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 55.000,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, C-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avanslarının ilgililerine iadesine, D-Talep halinde kararın taraflara tebliğine, Davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 hafta süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. Açıkça okunup usulen anlatıldı. 23/12/2025

Katip ... e-imzalıdır

Hakim ... e-imzalıdır