İlk Derece Mahkemesi 2025/196 E. 2025/196 K.

T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2025/196 Esas - 2026/507 T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2025/196 Esas KARAR NO : 2026/507 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R

DAVA : Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 10/03/2025 KARAR TARİHİ : 02/06/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 22/06/2026 Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda; DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkili Şehriban Süyür'ün ortağı olduğu ...Gıda ve İhtiyaç Madde Turizm İnş. San. ve Ltd. Şti. ile davalı ... Pazarlama ve Dağıtım Tic. A.Ş. arasında 01/04/2014 tarihinde bir açık satış sözleşmesi imzalandığını, müvekkilinin bu sözleşmeyi sadece şirket ortağı sıfatıyla imzalamak zorunda kaldığını, sözleşmenin imzalanmasından kısa bir süre sonra tehdit ve ikrah altında gayrimenkulünün elinden alınması sonucu 2015 yılında yurt dışına çıktığını ve bir daha Türkiye'ye dönemediğini, bu nedenle davalının ... 15. Noterliği aracılığıyla gönderdiğini iddia ettiği 26/12/2016 ve 13/01/2017 tarihli ihtarnamelerden ve bu belgelere dayanılarak başlatılan ... 6. İcra Müdürlüğü'nün 2023/35744 Esas sayılı ilamsız icra takibinden haberdar olmadığını, sözleşmenin taraflarının davalı şirket ile ...Gıda Ltd. Şti. olduğunu, müvekkilinin sözleşmeye şahsi bir dahlinin bulunmadığını, garantör, kefil veya teminat veren sıfatıyla kişisel bir sorumluluğunun olmadığını, yurt dışında olması sebebiyle kendisine usulüne uygun bir tebligat yapılmadan takibin kesinleştirildiğini ve haciz işlemleri uygulandığını, davalının bu takibi başlatmakla haksız ve kötü niyetli hareket ettiğini ileri sürerek, ... 6. İcra Müdürlüğü'nün 2023/35744 Esas sayılı dosyasından dolayı borçlu olmadığının tespitini ve davalının %20 oranında kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini talep etmiştir CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde, müvekkili şirket, dava dışı ...Gıda Ltd. Şti. ve bayi/distribütör ...Meşrubat Ltd. Şti. arasında 01/04/2014 tarihli açık satış noktası sözleşmesi akdedildiğini, sözleşme uyarınca ...Gıda Ltd. Şti.'nin 50.000 litre bira ürünü satmayı taahhüt etmesi karşılığında, müvekkili tarafından ticari faaliyetine katkı amacıyla 30.000,00 TL nakit katkı sağlandığını, ancak ...Gıda Ltd. Şti.'nin sözleşme süresince bayi/distribütörden hiç ürün satın almayarak sözleşmeyi ihlal ettiğini, bu nedenle sözleşmenin ... 15. Noterliği'nin 26/12/2016 tarihli ihtarnamesi ile haklı nedenle feshedildiğini, sözleşmenin 20. maddesi gereğince, yapılan 30.000,00 TL katkının ticari faiziyle iadesi ve 13.000,00 ABD Doları cezai şartın ödenmesi gerektiğini, bu bedellerin ödenmemesi üzerine ... 6. İcra Müdürlüğü'nün 2023/35744 Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davacı Şehriban Süyür'ün sözleşmenin her sayfasını şirket kaşesi dışında ayrıca "okudum, anladım" şerhiyle şahsen de imzaladığını, bu nedenle TTK'nın 7. maddesi uyarınca teselsül karinesi gereği dava dışı şirket ile birlikte borçtan müteselsilen sorumlu olduğunu, davacının iddialarının mesnetsiz olduğunu belirterek, davanın reddi ile alacağın %20'sinden az olmamak üzere lehlerine icra inkar tazminatına hükmedilmesini savunmuştur. DELİLLER : Arabuluculuk son tutanağı, 01/04/2014 tarihli Açık Satış Noktası Sözleşmesi, ... 6. İcra Müdürlüğü'nün 2023/35744 Esas sayılı takip dosyası, ... 15. Noterliği'nin 26/12/2016 tarih ve 20787 yevmiye numaralı ihtarnamesi, mahkememizce dosyaya uygun ve gerekçeli görülerek hükme esas alınan 30/03/2026 tarihli bilirkişi kurulu ek raporu ve tüm dosya kapsamı. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, davacının, davalı tarafından başlatılan ... 6. İcra Müdürlüğü'nün 2023/35744 Esas sayılı icra takibine konu borçtan sorumlu olmadığının tespiti ve davalı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesi istemine ilişkindir. Taraflardan davalı ... Pazarlama A.Ş. ile dava dışı ...Gıda Ltd. Şti. ve ...Meşrubat Ltd. Şti. arasında 01/04/2014 tarihli ve davacı Şehriban Süyür'ün de imzasını taşıyan açık satış noktası sözleşmesi imzalandığı, davacı vekilinin, müvekkilinin sözleşmeyi sadece şirket yetkilisi sıfatıyla imzaladığını, borçtan şahsi sorumluluğunun bulunmadığını, davalının haksız ve kötü niyetli olarak ... 6. İcra Müdürlüğü'nün 2023/35744 Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını ileri sürerek borçlu olmadığının tespiti ile kötü niyet tazminatı talebiyle bu davayı açtığı, davalı vekilinin ise, dava dışı şirketin ürün alım taahhüdünü yerine getirmeyerek sözleşmeyi ihlal ettiğini, bu nedenle sözleşmenin haklı olarak feshedildiğini, davacının sözleşmeyi şahsen de imzaladığından TTK'nın 7. maddesi uyarınca borçtan müteselsilen sorumlu olduğunu, bu nedenle ödenen 30.000,00 TL katkı payının iadesi ile 13.000,00 ABD Doları cezai şartın tahsili için başlatılan takibin haklı olduğunu savunarak davanın reddini istediği görülmüştür. Dava, İİK'nın 72. maddesi uyarınca açılmış menfi tespit istemine ilişkindir. İİK'nın "Menfi tesbit ve istirdat davaları" başlıklı 72. maddesinin 1. fıkrasında "Borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tesbit davası açabilir.", aynı maddenin 5. fıkrasında "Dava borçlu lehine hükme bağlanırsa derhal takip durur. İlamın kesinleşmesi üzerine münderecatına göre ve ayrıca hükme hacet kalmadan icra kısmen veya tamamen eski hale iade edilir. Borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılırşa, talebi üzerine, borçlunun dava sebebi ile uğradığı zararın da alacaklıdan tahsiline karar verilir. Takdir edilecek zarar, haksızlığı anlaşılan takip konusu alacağın yüzde yirmisinden aşağı olamaz." düzenlemeleri yer almaktadır. Uyuşmazlığın temelinde ticari nitelikteki bir sözleşmeden kaynaklanan borç ilişkisi ve bu borçtan şahsi sorumluluk iddiası bulunmaktadır. 6102 sayılı TTK'nın "Teselsül karinesi" başlıklı 7. maddesi, "İki veya daha fazla kişi, içlerinden yalnız biri veya hepsi için ticari niteliği haiz bir iş dolayısıyla, diğer bir kimseye karşı birlikte borç altına girerse, kanunda veya sözleşmede aksi öngörülmemişse müteselsilen sorumlu olurlar." hükmünü amirdir. Bu hüküm uyarınca, ticari bir iş nedeniyle birden fazla kişinin birlikte borç altına girmesi durumunda, kural olarak aralarında müteselsil sorumluluk bulunduğu kabul edilir. Sözleşmenin ihlali iddiası, 6098 sayılı TBK'nın borca aykırılığa ilişkin genel hükümleri çerçevesinde değerlendirilmelidir. TBK'nın 112. maddesi gereğince borç hiç veya gereği gibi ifa edilmezse borçlu, kendisine hiçbir kusurun yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe, alacaklının bundan doğan zararını gidermekle yükümlüdür. Sözleşmenin feshi halinde tarafların iade yükümlülükleri, sözleşme hükümleri ve sebepsiz zenginleşme kurallarına göre belirlenir. Davada ayrıca sözleşmede kararlaştırılan cezai şartın tahsili de talep edilmektedir. TBK'nın 179. maddesi uyarınca, bir sözleşmenin hiç veya gereği gibi ifa edilmemesi durumu için bir ceza kararlaştırılmışsa, aksi sözleşmeden anlaşılmadıkça alacaklı, ya borcun ya da cezanın ifasını isteyebilir. Taraflar, sözleşme serbestisi ilkesi çerçevesinde cezai şartın uygulanmayacağı halleri de kararlaştırabilirler. Mali Müşavir Arzu Şeftalici ve Borçlar ve Ticaret Hukuku Nitelikli Hesaplamalar uzmanı Selma Şahin Çakır'dan oluşan bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen 30/03/2026 tarihli ek raporda, taraflar arasındaki 01/04/2014 tarihli sözleşmenin davalı tarafından 26/12/2016 tarihli ihtarname ile feshedildiği, sözleşmenin tarafı olan dava dışı ...Meşrubat Ltd. Şti.'nin ticari kayıtlarında, diğer taraf olan dava dışı ...Gıda Ltd. Şti. ile ilgili herhangi bir ticari faaliyetin (ürün alımının) tespit edilemediği, bu durumun ...Gıda Ltd. Şti.'nin sözleşmenin 3. maddesindeki ürün alım taahhüdünü ihlal ettiği anlamına geldiği, sözleşmenin 19. maddesi uyarınca bu ihlalin ihtar şartı aranmaksızın haklı fesih sebebi olduğu; sözleşmenin 20. maddesinin son cümlesinde "satış hedefine ulaşılamaması halleri işbu madde kapsamı dışındadır ve bu durumda cezai şart hükmü uygulanmayacaktır" şeklinde açık bir istisna bulunduğu, somut olaydaki ihlalin satış hedefine ulaşılamaması niteliğinde olduğu, bu nedenle davalının 13.000,00 ABD Doları tutarındaki cezai şartı talep edemeyeceği; sözleşmenin haklı nedenle feshedilmesi sebebiyle, davalı tarafından ...Gıda Ltd. Şti.'ye ödenen 30.000,00 TL katkı payının sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca iadesinin gerektiği, bu tutara ödeme tarihi olan 05/03/2014'ten takip tarihi olan 24/03/2017'ye kadar işlemiş ticari avans faizinin 9.863,22 TL olduğu ve bu kalem için toplam 39.863,22 TL talep edilebileceği; icra takibinde talep edilen ihtarname ve tespit masraflarına ilişkin dosyada herhangi bir belge bulunmadığı ve bu masrafların asıl alacağa eklenemeyeceği, yargılama gideri olarak değerlendirilebileceği şeklinde görüş bildirilmiştir. Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde, taraflar arasında imzalanan 01/04/2014 tarihli Açık Satış Noktası Sözleşmesi, ... 6. İcra Müdürlüğü'nün 2023/35744 Esas sayılı takip dosyası, ... 15. Noterliği'nin 26/12/2016 tarih ve 20787 yevmiye numaralı ihtarnamesi, mahkememizce dosyaya uygun ve gerekçeli görülerek hükme esas alınan 30/03/2026 tarihli bilirkişi kurulu ek raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacı Şehriban Süyür'ün sözleşmeyi, ortağı olduğu ...Gıda Ltd. Şti. kaşesi üzerine imza atmakla birlikte, ayrıca "okudum, anladım" şerhiyle şahsen de imzaladığı, sözleşmenin ticari bir işe ilişkin olduğu ve bu suretle davacının TTK'nın 7. maddesi uyarınca dava dışı şirket ile birlikte sözleşmeden doğan borçlardan müteselsilen sorumlu olduğu; hükme esas alınan bilirkişi raporu ile dava dışı ...Gıda Ltd. Şti.'nin sözleşme süresince hiç ürün alımı yapmayarak sözleşmenin 3. maddesindeki asli edimini ihlal ettiğinin sabit olduğu, bu durumun davalıya sözleşmeyi haklı nedenle fesih hakkı verdiği, sözleşmenin haklı nedenle feshi sonucunda, davalı tarafından ...Gıda Ltd. Şti.'ye ödenen 30.000,00 TL katkı payının sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca faiziyle birlikte iadesinin gerektiği, bu nedenle davacının bu borç kaleminden sorumlu olmadığı yönündeki talebinin yerinde olmadığı; cezai şart alacağı talebi yönünden yapılan incelemede, sözleşmenin 20. maddesinin son fıkrasında "satış hedefine ulaşılamaması halleri işbu madde kapsamı dışındadır ve bu durumda cezai şart hükmü uygulanmayacaktır" şeklinde açık bir düzenleme bulunduğu, somut olaydaki ihlalin bu istisna kapsamına girdiği, bu nedenle davalının 13.000,00 ABD Doları tutarındaki cezai şartı talep etme hakkının bulunmadığı; icra takibinde talep edilen ihtarname ve tespit masraflarının ise dosyada belgelerinin bulunmadığı gibi, bu tür masrafların asıl alacak niteliğinde olmayıp yargılama gideri mahiyetinde olduğu, bu nedenle asıl alacağa eklenerek takip konusu yapılamayacağı; davalının katkı payı alacağı yönünden takip yapmakta haklı olduğu anlaşıldığından, takibin bütünüyle haksız ve kötü niyetli olduğundan bahsedilemeyeceği ve davacı lehine kötü niyet tazminatı koşullarının oluşmadığı anlaşıldığından davanın kısmen kabulü ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; davacının ... 6. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2023/35744 Esas sayılı takip dosyasına konu 13.000,00 USD cezai şart alacağı, 778,35 TL ihtarname ücreti, 22,00 TL ihtarname masrafı ve 966,20 TL tespit masrafları asıl alacak kalemleri ile 19,11 TL işlemiş faiz alacağı yönünden borçlu olmadığının TESPİTİNE, fazlaya ilişkin istemin reddine, -Koşulları oluşmadığından tazminat talebinin reddine, 2-Kabul edilen 48.982,16 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 3.345,97 TL karar ve ilam harcından 1.515,53 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 1.830,44 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 3-Davacı tarafından yatırılan 615,40 TL başvuru harcı, 1.515,53 TL peşin harç, 87,50 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 2.218,43 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacının karşıladığı 612,90 TL tebligat gideri, 9.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 9.612,90 TL yargılama giderinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 5.305,83 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 4.307,07 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 1.612,98 TL'sinin davacıdan, 1.987,02 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 48.982,16 TL üzerinden takdir edilen 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 39.761,84 TL üzerinden takdir edilen 39.761,84 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 8-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine, Dair, davalı vekilinin yüzüne karşı, davacı tarafın yokluğunda verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/06/2026

¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır