İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2024/662 E. 2026/448 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2024/662
- Karar No
- 2026/448
- Karar Tarihi
T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/662 Esas - 2026/448 ... MİLLETİ ADINA
T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2024/662 Esas KARAR NO : 2026/448
HAKİM : .... KATİP : ...
DAVACI : ... .... VEKİLİ : Av.... DAVALI : ..... VEKİLİ : Av..... DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 24/09/2024 KARAR TARİHİ : 08/06/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 03/07/2026
Mahkememize açılan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda; DAVA: Davacı Vekili, Dava Dilekçesinde Özetle; Davalı sigorta şirketi ile müvekkili şirket arasında işveren sorumluluk poliçesi imzalandığını, işbu poliçe kapsamında, sigortalı şirketin poliçede yazılı ... Termik Santralinde işyeri faaliyeti sırasında meydana gelebilecek iş kazaları sonucunda sigortalıya tereddüp edecek hukuki sorumluluk nedeni ile sigortalıya bu hizmet akdi ile bağlı ve Sosyal Sigortalara tabi işçiler ve bunların hak sahipleri tarafından sigortalıdan talep edilecek ve Sosyal Sigortalar Kurumu'nun sağladığı yardımların üstündeki ve dışındaki tazminat talepleri ile yine aynı kurum tarafından Sigortalıya karşı iş kazasından dolayı ikame edilecek rücu davaları sonunda ödenecek tazminat miktarlarını Sigortacının işbu poliçe ile poliçede yazılı meblağlara kadar temin edeceğini, bahsi geçen sigorta poliçesinin geçerlilik tarihi içerisinde olmak üzere, müvekkili şirketlerin çalışanlarından ... ... isimli personelin, ... Termik Santralinde bakım ustası olarak çalışırken kömür bandını onardığı esnada bastığı plaka sacın kırılması neticesinde 22,4 metre yükseklikten düşerek vefat ettiğini, anılan iş kazası ile ilgili müteveffanın işçi yakınları olan eşi Zeliha ... ve çocukları .. .., .... ve .. ... tarafından müvekkili şirkete karşı tazminat davası açıldığını, sonrasınd ek dava açıldığını ve ek davanın asıl dosya ile birleştirildiğini, tahkikat aşamasında dava ve dolayısıyla da iş kazası sigorta şirketine ihbar edildiğini, sigorta şirketince hasar dosyası açıldığını, dolayısıyla ihbar yükümlülüğünün yerine getirildiğini, müvekkili tarafından 174.922,81 TL ödeme yapıldığını, (171.935,52 TL İcra dosya hesabına + 2.987,29 TL vekalet ücretine istinaden stopaj) yargılama devam ederken ödenen bu bedelin, işveren sorumluluk poliçesi kapsamında davalı sigorta şirketinden talep edildiğini, sigorta şirketi tarafından ilgili icra dosyasında ödenen bedele istinaden müvekkili şirkete 171.935,52 TL ödendiğini, davalı sigorta şirketinin işveren sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında teminat altına aldığı iş kazası hakkında ihbar yapıldığını, hasar dosyası açtırıldığını, ancak müvekkili şirket tarafından ödenen bedellerin sigorta şirketince müvekkili şirkete ödenmediğini, sigorta şirketince poliçe kapsamındaki taahhütler kanuni süreler içinde yerine getirilmediğini, davalı sigorta şirketinin, dava dışı işçinin geçirdiği iş kazası nedeniyle müvekkili şirket tarafından ödenmek zorunda kalınan bedellerin ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesi taleplerini reddetmiş olmasının poliçe şartlarına ve hukuka açıkça aykırı olduğunu, bu gerekçe ile de ödenen bedellerin sigorta şirketinden sigorta limitleri dahilinde tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı Vekili 02.04.2026 Tarihinde Islah Dilekçesi Sunmuş, Dilekçesinde Özetle, bakiye talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla 100.000,00 TL olarak belirtilen dava bedelinin 1.115.503,34 TL daha arttırılarak bedeli toplam 1.215.503,34 TL olarak arttırılmasını, alacaklarının sigorta poliçesinden kaynaklanan riziko tazminat alacağı olması ve davalı şirkete daha önce ödeme başvurusu yapılmış olması karşısında, TTK ilgili maddeleri gereğince de sigorta şirketinin temerrüde düşürüldüğünü, bu nedenle alacak bedellerinin tamamına ödeme tarihlerinden itibaren işleyen ticari avans faizi ile ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP : Davalı Vekili Cevap Dilekçesinde Özetle; Müvekkili şirkete başvuru şartı dava şartı olup yerine getirilmediğini, başvurunun usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, yapma veya verme edimi gereği gibi kendisine önerilen alacaklı, haklı bir sebep olmaksızın onu kabulden veya borçlunun borcunu ifa edebilmesi için kendisi tarafından yapılması gereken hazırlık fiillerini yapmaktan kaçınırsa, temerrüde düşmüş olacağını, HMK 121. Madde uyarınca dava dilekçesi ekinde davaya ilişkin belgelerin davalılara tebliğ edilmesi gerektiği halde mahkemenin huzurunda görülmekte olan işbu davada bu hususa uyulmadığını, davalı kuruma başvurulsa dahi davacının huzurda açılan dava gereği dayandığı tüm delil ve belgeleri tebliğ ettirmesinin şart olduğunu, müvekkili şirketin ancak işveren sorumluluk poliçesi genel şartlarında öngörülen şekilde belirlenecek gerçek zarar miktarından sorumlu tutulabileceğini, işbu hesabın uzman bilirkişi marifetiyle hesaplanması gerektiğini, alınan kararın ve yapılan ödemenin aynen tazmini taleplerinin hatalı olduğunu, şöyle ki faiz hususunda işbu dava tarihinden itibaren işletildiğini, işveren sorumluluk sigortası genel şartları gereğince sigortalının kusuru oranında poliçe limitleri dahilinde sorumluluk söz konusu olduğunu, şirket tarafından sigortalı ile mutabık kalınıp işlemler tamamlandıktan sonra 06.01.2023 tarihinde 171.935,22 TL ödemesi yapıldığını, ödemenin faizi ile birlikte tenzili gerektiğini, gerçek zarar bedelinin uzman bilirkişiler tarafından belirlenmesi gerektiğini, genel şartlar gereği teminat dışı hallerin araştırılarak dava konusu olayda varlığının irdelenmesi gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte kusur sorumluluk oranlarının tespiti gerektiğini, ölen işçinin müterafik kusurunun mevcut olup olmadığının araştırılması gerektiğini, olması durumunda %20'den az olmamak kaydıyla müterafik kusur indiriminin uygulanması gerektiğini, sosyal güvenlik kurumunun ödemiş olduğu tazminat varsa tespit edilerek ödenecek tazminattan düşülmesi gerektiğini, meydana gelen iş kazası neticesinde karşı tarafa Sosyal Güvenlik Kuruluşları tarafından gelir bağlandığını veya ödeme yapıldığını, bu nedenlerle davanın reddini talep etmiştir. DELİLLER : ... İcra Dairesi'nin 2022/248 Esas sayılı dosyası UYAP ekranından ilişkilendirilerek dosyamız arasına alınmıştır. ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nden, 2022/64 Esas sayılı dosyasının bir örneği UYAP üzerinden istenilmiş, dosyaya kazandırılmıştır. ... ... Sigorta A.Ş'nden, dava konusu 27/04/2018 tarihli iş kazasına ilişkin 11031042/2 numaralı poliçe ve hasar dosyası istenilmiş, incelenmiştir. Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü'nden, dava konusu 27/04/2018 tarihinde ... İlçesi Karıncalı Mahallesi ... Termik Santralinde bakım ustası olarak görev yapan ... ...'nın iş kazası geçirerek vefat etmesine ilişkin bilgi ve belgeler istenilmiş, dosyaya kazandırılmıştır. Tüm Dosya Kapsamı Ve Ön İnceleme Duruşmasında Belirlenen Uyuşmazlık Konuları Hakkında İş Güvenliği Uzmanı, Aktüerya Hesap Bilirkişisi Ve Nitelikli Hesap Bilirkişisinden Alınan 18/07/2025 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle, kaza olayının meydana gelmesinde; davacı ... ...A.Ş.'nin; Raporumuzun 5.A. maddesinde detaylıca açıklandığı şekliyle yerine getirmediği yükümlülüklerinin (risk değerlendirmesi, toplu koruma, KKD, eğitim, denetim, ekipman bakımı eksiklikleri) kaza olayının meydana gelmesinde %100 (yüzde yüz) oranında etkisi olduğu, kazazede ... ...'nın; raporda 5.B. Maddesinde detaylıca açıklandığı şekliyle kazanın oluşumunda etkisinin olduğundan söz edilemeyeceği, dava dışı ... ... ve .. ....; raporun 5.C. maddesinde detaylıca açıklandığı şekliyle işvereni temsile yetkili kişiler olarak dosya muhteviyatının mevcut haliyle net olarak etkilerinin olduğundan söz edilemeyeceği, iş kazasının meydana geldiği iş yerini davalı sigorta şirketinin 14.07.2017-14.07.2018 vade tarihli 110310042/2 poliçe numaralı işveren mali sorumluluk sigortası ile sigorta ettiği, dava konusu iş kazasının 27.04.2018 tarihinde poliçenin geçerli olduğu tarihte meydana geldiği, davalı sigorta şirketinin ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nde hükmedilen 150.000,00 TL geçici ödemeyi ferileri ile birlikte davacı şirkete ödediği, bu ödemenin ... Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından Zeliha ... lehine hükmedilen destekten yoksun kalma tazminatından mahsup edilerek karar verildiği görülmüştür. Dava konusu sigorta poliçesinde dava konusu kişi başına 500.000,00 bedeni (maddi) ve kişi başına 500.000,00 TL maddi teminat verildiği, davlaı şirketin daha önce mahkeme kararına istinaden ödediği 150.000,00 TL mahsup edildiğinde bakiye maddi tazminat teminatının 350.000,00 TL kaldığının görüldüğü, dava konusu edilen ve Bursa 13. Müdürlüğü'nün 2021/3622 Esas sayılı dosyasına davacı tarafça ödenerek davalı sigorta şirketinden rücuen talep edilen toplam 1.254.549,52 TL'sına ilişkin 240.521,89 TL maddi tazminatın ve 300.000,00 TL manevi tazminatın poliçe limitleri içinde kaldığı, iş kazasında hayatını kaybeden ... ...'nın davacı şirket aleyhine ... Asliye (İş) Hukuk Mahkemesi'nde açtığı davanın davalı sigorta şirketine ihbar edilmesi nedeni ile davacı şirketin zarar gören üçüncü kişilere ödediği 240.521,89 TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 300.000,00 TL manevi tazminatı olmak üzere ferileri ile birlikte toplam 1.254.549,52 TL tazminatı 19/04/2024 ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden talep edebileceği görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir. Davacı Vekilinin İtirazları Doğrultusunda Dosya Daha Önceki Bilirkişi Kuruluna Tevdi Edilerek Alınan 04/02/2026 Tarihli Ek Raporda Özetle; maddi ve manevi tazminata kaza tarihinden ihbar tarihine kadar işlemiş faiz mahsup edildikten sonra davalı tarafça davacı tarafa ödenmesi gereken tutarın 1.254,549,52 TL - 33.804,85 TL - 42.164,38 TL = 1.178.580,29 TL olduğunu, davacı tarafça talep edilen 36.923,05 TL bakiye karar harcının kabulüne karar verilmesi halinde davalı tarafça davacı tarafa ödenmesi gereken tutarın, 1.178.580,29 TL + 36.923.05 TL= 1.215.503,34 TL olduğu, her iki tarafın da tacir olması ve uyuşmazlığın taraflar arasındaki sigorta sözleşmesinden kaynaklanması nedeni ile davanın kabulüne karar verilmesi halinde karar verilecek alacağa 19.04.2023 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanun 2/2 maddesi uyarınca ticari avans faizi işletilmesi gerektiği görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir. DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ GEREKÇE: Dava; Davacı tarafından 27.04.2018 tarihinde meydana gelen iş kazası nedeniyle dava dışı işçisi ... Salcının vefatı sebebiyle ... Asliye Hukuk Mahemesi'nin 2022/64 Esas ve 2022/291 Esas sayılı dosyaları ile ... İcra Dairesi'nin 2022/248 Esas sayılı dosyalarından kaynaklanan ödemelerinin şimdilik 100.000,00 TL sinin İşveren Sigorta Sorumluluk Poliçesine dayanarak davalıdan ödeme tarihinden başlayacak avans faizi ile birlikte davalıdan Rücuen Tahsili talebine ilişkindir. Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık; 27.04.2018 tarihinde meydana gelen iş kazası ile davacının dava dışı işçi ... Salcının vefatı arasında illiyet bağı olup olmadığı, var ise dava dışı mirasçılara yaptığı ödeme miktarının ne olduğu, bu miktarların dava dosyalarına, zarara ve poliçe kapsamına uygun olup olmadığı, bu ödemelerin davalı sigorta şirketinden talep edilip edilemeyeceği, edilebilecek ise miktarı, poliçe teminatının kapsamı, dava dışı işçinin mirasçılarının SGK dan ödeme alıp almadığı, aldı ise bu miktarın zarardan düşülüp düşülmeyeceği, faiz başlangıcı ve türü, mahkememizin davaya bakmakta yetkili olup olmadığı, davalının zamanaşımı itirazının yerinde olup olmadığı, müterafik kusur indirimi talebinin yerinde olup olmadığı hususlarına ilişkindir. Davalının yetki itirazının değerlendirilmesinde davalı sigortanın ... da bölge müdürlüğü bulunmakla yetki itirazının reddine, Sigorta sözleşmesinden kaynaklanan rücu talebinde ödeme tarihi de dikkate alınarak zamanaşımı itirazının reddine karar verilmiştir. 27.04.2018 tarihinde davacıya ait olup davalı sigorta tarafından 14.07.2017-14.07.2018 vade tarihli 110310042/2 poliçe numaralı işveren mali sorumluluk sigortası ile sigortalanmış iş yerinde meydana gelen kaza neticesinde dava dışı işçi ... ...’nın vefat ettiği, mahkememizce alınan, iş mahkemesinde hükme esas alınan rapor ile de uyumlu olan bilirkişi raporu ile kaza olayının meydana gelmesinde davacı ... ... ... . Üretim A.Ş.’nin %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, kazazede ... ...’nın kusursuz olduğu tespit edilmiştir. Kazazede ... ...’nın desteğinden yoksun kalan eşi ve üç çocuğu tarafından maddi manevi tazminat talebi ile ... Asliye Hukuk Mahkemesi 2022/64 e. sayılı dosyası ile dava açıldığı, yapılan yargılama sonucunda Bursa 13. İcra Müdürlüğü 2021/3622 sayılı dosyası ile icra takibine konu edildiği, işveren tarafından ilgili dosyaya ödeme yapılmak suretiyle borcun kapatıldığı, ... Asliye Hukuk Mahkemesi 2022/64 e. sayılı dosyanın incelenmesinde ... ... Sigorta A.Ş.’nin dosyada yargılamanın başından itibaren ihbar olunan sıfatı ile bulunduğu, davalı sigorta şirketinin ... Asliye Hukuk Mahkemesi’nde hükmedilen 150.000,00 TL geçici ödemeyi ferileri ile birlikte davacı şirkete ödediği, bu ödemenin ... Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından .... ... lehine hükmedilen destekten yoksun kalma tazminatından mahsup edilerek karar verildiği görülmüştür. Dava konusu edilen ve Bursa 13. İcra Müdürlüğü’ün 2021/3622 E. sayılı dosyasına davacı tarafça ödenerek davalı sigorta şirketinden rücuen talep edilen toplam 1.254.549,52 TL’sına ilişkin 240.521,89 TL maddi tazminatın ve 300.000,00 TL manevi tazminatın poliçe limitleri içinde kaldığı, davalı sigortanın ihbar tarihinde temerrüde düştüğü için bu tarihten işleyecek faizden sorumlu olacağı husus da gözetilerek kaza tarihinden ihbar tarihine kadar işlemiş faiz mahsup edilerek bilirkişi ek raporu ile hesap edilen miktarın davacının davalı sigortadan talep edebileceği anlaşılmıştır. Zamanaşımı itirazına ilişkin değerlendirmede; 6102 sayılı TTK'nın 1420. maddesinde; ''(1) Sigorta sözleşmesinden doğan bütün istemler, alacağın muaccel olduğu tarihten başlayarak iki yıl ve 1482 nci madde hükmü saklı kalmak üzere, sigorta tazminatına ve sigorta bedeline ilişkin istemler her hâlde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren altı yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. (2) Diğer kanunlardaki hükümler saklıdır.'', düzenlemesine 6098 sayılı TBK'nın 149. maddesinde; "Zamanaşımı, alacağın muaccel olmasıyla işlemeye başlar. Alacağın muaccel olmasının bir bildirime bağlı olduğu hâllerde, zamanaşımı bu bildirimin yapılabileceği günden işlemeye başlar." düzenlemesine yer verildiği görülmüştür. 6102 sayılı TTK'nın 1420.maddesinde iki yıl ve altı yıllık zamanaşımı süreleri, TTK'nın 1482.maddesinde ise sorumluluk sigortaları yönünden on yıllık zamanaşımı süresi belirlenmiştir. TTK'nın 1482.maddesinde belirlenen on yıllık süre sadece tazminat talepleri için geçerli olup, sigorta sözleşmesinden kaynaklanan diğer talepler yönünden TTK'nın 1420.maddesi belirlenen iki yıllık zamanaşımı süresi geçerlidir. TTK'nın 1420. maddesine göre belirlenen zamanaşımı süresi alacağın muaccel olduğu tarihten itibaren işlemeye başlar. Davacı ile davalı arasında sigorta ilişkisi olduğundan, aralarındaki ilişkide uygulanması gereken düzenleme 1420.maddesidir. TBK'nın 73.maddesinde rücu isteminde zamanaşımı özel olarak "Rücu istemi, tazminatın tamamının ödendiği ve birlikte sorumlu kişinin öğrenildiği tarihten başlayarak iki yılın ve her halde tazminatın tamamının ödendiği tarihten başlayarak on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrar." şeklinde düzenlenmiş olup, rücu hakkı, bu hakka sahip olan kişinin şahsında doğduğu anda muaccel olur. Davacının rücu davasını açabilmesi için belirlenen tazminatın ödenerek paranın davacıdan çıkmış olması gerekir.(Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 28/09/2012 tarihli 2012/4-426 E. 2012/639 K. sayılı kararı) Somut olayda davacı sigorta sözleşmesinin tarafı olup uygulanacak TTK'nın 1420.maddesi gereği davacı tarafından ödeme yapılan tarihten itibaren 2 yıl içinde iş bu davanın açıldığı, ancak kısmi olan davada 2 yıl geçtikten sonra ıslah gerçekleştiği, davalı tarafından süresinde, usulüne uygun olarak zamanaşımı itirazında bulunulduğu anlaşıldığından davanın kısmen kabulü ile, 100.000,00 TL'nin 19.04.2023 tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin talebin zamanaşımı nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm tesisi yoluna gidilmiştir HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre; 1-Davanın Kısmen Kabulü ile, 100.000,00 TL'nin 19.04.2023 tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, Fazlaya ilişkin talebin zamanaşımı nedeniyle reddine, 1.a-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 6.831,00 TL nispi karar ve ilam harcın, peşin alınan 1.707,75 TL ile 6.209,00 TL tamamlama harcın toplamı olan 7.916,75 TL'nin indirilmesi ile arta kalan 1.085,75 TL'nin kararın kesinleşmesi ve talep halinde iadesine, 2-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına kabul miktarına göre hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine, 3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davalı yararına red miktarına göre hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davalıya verilmesine, 4-Arabuluculuk aşamasında harcanan 3.600,00 TL giderin kabul ve red oranına göre 295,92 TL'sinin davalıdan, 3.304,08 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 5-Davacı tarafça yatırılan 1.707,75 TL peşin harç ile 6.209,00 TL tamamlama harcının toplamı olan 7.916,75 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 6-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL başvuru harcı, 15.147,00 TL tebligat/posta/müzekkere masrafı, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 15.574,60 TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre 1.280,23 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bıkarılmasına, kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı, karşı tarafın yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/06/2026
Katip ... ⌞ e-imzalıdır⌝
Hakim ... ⌞ e-imzalıdır⌝
*Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.