İlk Derece Mahkemesi 2024/327 E. 2025/403 K.

T.C. ... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/327 Esas - 2025/403 T.C. ... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2024/327 KARAR NO : 2025/403

DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVA TARİHİ : 09/05/2024 KARAR TARİHİ : 02/06/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 13/06/2025 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketinde ZMMS ile sigortalı davalıya ait ve firari sürücü sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın 08.05.2023 tarihinde meydana gelen kazada ...ve ...plakalı araçların maddi hasarına ve değer kayıplarına neden olduğunu, sigortalı araç sürücüsünün, kaza sebebiyle tamamen kusurlu olduğu ve kazanın oluş şekline ilişkin gerekli belgeleri düzenlemeksizin olay yerini terk ettiğini, ...plakalı araç için 22.08.2023 tarihinde ferileriyle beraber toplam 123.450,00 TL tazminat ödendiğini, ...plakalı araçtaki maddi hasar için aracın kasko sigortacısı Anadolu Sigorta'ya müvekkili şirket tarafından 25.08.2023 tarihinde 42.904,75 TL rücuen tazminat ödendiğini, ...plakalı araçtaki maddi hasar için aracın kasko sigortacısı Anadolu Sigorta'ya müvekkili şirket tarafından 22.11.2023 tarihinde, poliçenin İMM teminatından olmak üzere 150.000,00 TL rücuen tazminat ödendiğini, Sigortalı araç sürücüsünün, kaza sonrasında olay yerini terk ettiği ve kazanın oluş şekline ilişkin gerekli belgeleri düzenleme yükümlülüğünü ihlal ettiği kaza tutanağıyla tespit edilmiş durumda olduğunu, tüm bu nedenlerle davalının ... 2. Genel İcra Müdürlüğü’nün 2024/5875 E. sayılı dosyasına yaptığı haksız itirazın iptali ve kusur ve hasara ilişkin fazlaya dair talep hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 316.354,76 TL asıl alacağın ve ödeme tarihinden takip tarihine kadar işleyen toplam 35.209,43 TL ticari avans faizin; takip tarihinden itibaren de asıl alacağa işleyecek ticari avans faiz ile birlikte davalıdan rücuen tahsili hususunda takibin devamına; yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP: Davalı tarafa usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen davaya cevap vermediği davalı vekili 02.06.2025 tarihli celsede davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER: -01/03/2024 tarihli Hukuk Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuk Sonu tutanağı, -... 2.Genel İcra Müdürlüğünün 2024/5875 Esas sayılı takip dosyası, -Hasar dosyası, Poliçe, Maddi Hasarlı trafik kaza tutanağı, Fotoğraflar, -Sigorta Bilgi Gözetim merkezine yazılan müzekkere cevabı, -Bilirkişi kurulundan alınan 09/03/2025 tarihli bilirkişi raporu, MAHKEMENİN GEREKÇESİ: Dava, zorunlu mali mesuliyet sigortacısının kendi akidine karşı, trafik sigorta sözleşmesinden kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkin başlattığı icra takibine karşı yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. Davacı vekili, müvekkilinin, davalıdan olan alacağı nedeniyle, davalı aleyhine 150.000-TL asıl alacak, 166.354,76-TL asıl alacak, 10.771,23-TL işlemiş faiz, 24.438,20-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 351.564,19-TL'sının tahsili için ... 2.Genel İcra Müd. 2024/5875 E. sayılı dosyasında ilamsız haciz yolu ile icra takibine geçildiğini, takip borçlusunun borca 31/01/2024 tarihli itirazı üzerine takibin durdurulduğu, eldeki davanın 09/05/2024 tarihinde 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde süresinde açıldığı anlaşılmıştır. Dava, takip talebine itiraz edilen alacaklının alacağının varlığını genel hükümlere dayanarak ispat suretiyle itirazın iptali istemine ilişkindir. (İİK m.67) Davalı vekili, müvekkili aleyhine yürütülen icra takibine süresinde verdiği dilekçe ile; alacaklıya herhangi bir borçlarının bulunmadığını, takibe konu borca, faizine ve ferilerine itiraz ettiklerini” bildirmiştir. Tarafların bildirmiş olduğu deliller toplanmış ve dosya üzerinde hasar ve kusur yönünden bilirkişi incelemesi yaptırılmış, Nitelikli Hesap Bilirkişisi Ve Makine Mühendisi bilirkişisinden oluşan bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen 09/03/2025 tarihli raporunda özetle; "...davacı sigorta şirketine T323494574-0 sayılı Karayolları ZMMS (trafik) Poliçesi ile sigortalı davalıya ait ve firari sürücü sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın, 08.05.2023 tarihinde, ..., Çankaya, Birlik Mahallesi, 450. Cadde No:61 önünde meydana gelen kazada, ...plakalı aracın ve ...plakalı aracın maddi hasara uğradığı kazada sigortalı aracın firari sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği belirtilmişti. Trafik sigortası, sigortalı aracın kusurlu olarak karıştığı kazalarda zarar gören 3. Kişilerin zararını belli bir limit dahilinde teminat altına sigorta türüdür. Genel kural trafik sigortacısının kendi sigortalısına rücu edemeyeceği olmakla birlikte bazı şartların tahakkuk etmesi halinde 3. Kişilerin zararını ödeyen sigorta şirketi kendi sigortalısına rücu edebilecektir. Nitekim karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarının ; B.1. maddesinde ; “Sigortalı, rizikonun gerçekleşmesi halinde aşağıdaki hususları yerine getirmekle yükümlüdür: a) Bu sözleşmeye göre, sorumluluğunu gerektirecek bir olayı, haberdar olduğu andan itibaren on gün içinde sigortacıya ihbar etmek, kendisine yöneltilen istemi ise, derhâl sigortacıya bildirmek, b) Sigortalı değilmişçesine zararın önlenmesi, azaltılması, artmasına engel olunması veya sigortacının poliçeden doğan rücu haklarının korunabilmesi için, imkânlar ölçüsünde önlemler almak ve bu amaçla sigortacı tarafından verilen talimatlara uymak, c) Rizikonun gerçekleşmesinden sonra, sözleşme uyarınca veya sigortacının istemi üzerine, rizikonun veya tazminatın kapsamının belirlenmesinde gerekli ve beklenebilecek olan her türlü bilgi ile belgeyi sigortacıya makul bir süre içinde sağlamak, ayrıca, aldığı bilgi ve belgenin niteliğine göre, rizikonun gerçekleştiği veya diğer ilgili yerlerde sigortacının inceleme yapmasına izin vermekle ve kendisinden beklenen uygun önlemleri almak ile sigortacının talebi üzerine, olayın ve zararın nedeni ile hangi hal ve şartlar altında gerçekleştiğini ve sonuçlarını tespite, tazminat yükümlülüğü ve miktarı ile rücu hakkının kullanılmasına yararlı, elde edilmesi mümkün bilgi ve belgeleri gecikmeksizin vermek, ç) Zarardan dolayı dava yolu ile veya başka yollarla bir tazminat talebi karşısında kaldığı veya aleyhine cezai kovuşturmaya geçildiği hallerde, durumdan sigortacıyı derhal haberdar etmek ve tazminat talebine ve cezai kovuşturmaya ilişkin olarak almış olduğu ihbarname, davetiye ve benzeri tüm belgeleri derhal sigortacıya vermek, d) Sigorta konusu ile ilgili başka sigorta sözleşmeleri varsa sigortacılardan her birine rizikonun gerçekleştiğini bildirmek, e) Maddi hasarlı trafik kazalarında motorlu aracı tutanak düzenlemek üzere güvenli bir yere çekmek. Belirtilen yükümlülüklerin ihlal edilmesi sebebiyle ödenecek tutar artarsa, zarar görenlere bu sebeple yapılan ödeme ihlaldeki kusuru nispetinde sigortalıdan rücuen tahsil edilir.” Hükmü, B.3. maddesinde “Sigortacı ödediği tazminat miktarınca hukuken hak sahibi yerine geçer.” Hükmü, B.4. maddesinde ise; “Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez. (Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebilir. Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir: a) Tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise, b) Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali sonucunda meydana gelmiş ise, c) Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlar, ç) Tazminatı gerektiren olay, yolcu taşımaya ruhsatlı olmayan araçlarda yolcu taşınması veya yetkili makamlarca tespit edilmiş olan istiap haddinden fazla yolcu veya yük taşınması veya patlayıcı, parlayıcı ve tehlikeli maddeleri taşıma ruhsatı bulunmayan araçlarda, bu maddelerin parlama, tutuşma ve infilakı yüzünden meydana gelmiş ise, d) Sigortalının rizikonun gerçekleşmesi halinde bu genel şartların B.1. maddesinde belirtilen yükümlülükleri yerine getirmemesinden dolayı zarar ve ziyan miktarında bir artış olursa, e) Tazminatı gerektiren olayın aracın çalınması veya gasp edilmesi sonucunda olması halinde, çalınma veya gasp edilme olayında sigortalının kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusurlu olduğu tespit edilirse, f) Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde, Sigortacı rücu sebeplerine dayanarak tazminat sürecini geciktiremez ve bu sebeplere dayalı bilgi ve belgeyi hak sahibinden talep edemez.” Hükmü düzenlenmiştir. Somut olayda ise, davalıya ait sigorta aracın firari sürücüsünün olay yerinden kaçması ve dolayısıyla kaza mahallinde tutanak tutturmaması nedeniyle rücu koşullarının oluşup oluşmadığı hususunda takdir Mahkemenindir. Mahkemece sigortalıya rücu koşullarının oluştuğunun kabul edilmesi halinde, yukarıda kurulumuzca ; ...plakalı aracın değer kaybı 132.600,00.TL ...plakalı aracın hasar bedeli (yedek parça ve işçilik miktarı) 208.796,17.TL ...plakalı aracın hasar bedeli ise 42.904,75.TL. Hesaplanmıştır. KARŞILAŞTIRMA : ¸ TAKİP TARİHİ İTİBARIYLA İŞLEMİŞ FAİZ HESABI : Takip tarihi : 23.01.2024 Rücuen istenen alacağın ödeme tarihleri : o 21.11.2023 tarihinde 150.000,00.TL. o 22.08.2023 tarihinde 120.000,00.TL. o 29.08.2023 tarihinde 42.904,75.TL. AVANS FAİZ ORANLARI : 01.07.2023 - 31.12.2023 % 16,75 01.01.2024 - 30.06.2024 % 44,25 ¸ Buna göre davacı sigorta şirketinin takip tarihi itibarıyla ; 312.904,75.TL. Asıl alacak + 20.543,08.TL. İşlemiş faiz 333.447,83.TL. toplam alacağı tespit edilmiştir.

"....Davalı yana ait, ... plakalı aracın, olay yerini terk eden sürücüsünün, meydana gelen kazada, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun madde 52/ (b) bendi ile madde 56/A-1 bendi hükümlerine aykırı, dikkatsiz ve tedbirsizce davranmış olması, Trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan hallerden, 84/l “Park için ayrılmış yerlerde veya taşıt yolu dışında kurallara hükmü gereğince trafik kazasının meydana gelmesinde %100 oranında Tam Kusurlu olduğu, uygun olarak park edilmiş araçlara çarpma, Hallerinde asli kusurlu sayılırlar.” Park halinde bulunan ...plakalı ve ...plakalı araçların, olay yerini araçlara çarparak, terk eden 06 DIS 483 plakalı araç sürücünün, seyir yönüne göre yolun sağında trafik kurallarına uygun park halinde olan ve aynı yönden seyir halinde iken, direksiyon hâkimiyetini kaybederek çarpan aracın, çarpmasını önleyebilmek için alabilecekleri bir tedbirin olmaması, kazaya etken trafik kural ihlallerinin bulunmaması nedeniyle kusurlarının bulunmadığı, ...Plakalı, 2020 Model Audi Marka, Q2 30 1.6 TDI 116 STRONİC DESİGN tipindeki araçta, meydana gelen hasar miktarının 208.796,17.-TL olacağı, Karoseri ve şasi parçalarında meydana gelen değer kaybı miktarının 132.600,00.-TL olacağı, ...plakalı, 2015 Model, Audi Marka, A4 2.0 TDI 177 MULTITRONIC PI tipindeki araçta, Meydana gelen hasar miktarının 42.904,75.-TL olacağı, Buna göre davacı sigorta şirketinin ... 2. Genel İcra Dairesine 2024/5875 E. sayılı dosyası kapsamında takip tarihi itibarıyla; 312.904,75.TL asıl alacak + 20.543,08.TL. İşlemiş faiz 333.447,83.TL. toplam alacağı tespit edildiği,.." bildirilmiştir. Alınan bilirkişi raporunda davacı tarafından üçüncü kişilere ödenen hasar bedeli ve değer kaybı bedelleri ve bunlara işleyen faiz hesaplanmış ancak, ...plakalı araç için ödenen 3.450,01-TL vekalet ücreti hesaba dahil edilmemişse de ödenen bu ücretten de davalının sorumlu olduğu rücuen talep edilebileceği, faiz hesaplamalarının davacı vekilince icra takibinde doğru hesaplandığı anlaşılmış yeniden bilirkişi heyetinden bu hususlarda ek rapor alınmasına gerek duyulmamıştır. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 08/05/2023 tarihinde, davacı tarafından ZMMS ile sigortalanan, davalıya ait aracın tam kusurlu olarak çarpması neticesinde, dava dışı kişilere ait araçların hasarlanmasına neden olduğu, kaza nedeniyle araçlarda hasar meydana geldiği, davacı tarafından hasarların karşılandığı, araç sürücüsünün olay yerini terk ettiği, bu terkin genel şartlarda belirtilen haklı sebebe dayandığının davalı tarafından ispatlanamadığı, davacının Sigorta Genel Şartları "B4-f" maddesi gereğince yapmış olduğu ödemeyi, davalı sigortalıdan talep etmekte haklı olduğu, davacı sigorta şirketine sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiği hususunun sabit olduğu, davacı sigorta şirketinin ödediği gerçek zarar bedelini davalı sigortalısına rücu şartlarının oluştuğu kanaatine varılarak, ... 2.Genel İcra Müdürlüğünün 2024/5875 Esas sayılı dosyasında, 316.354,76-TL asıl alacak, 35.209,43-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 351.564,19-TL alacakla ilgili borçlu itirazının iptali ile asıl alacağa takip tarihinden itibaren işletilecek ticari faizi ile birlikte takibin devamına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hükmün kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle, 1-Davanın kabulü ile; Davalı borçlunun ... 2.Genel İcra Müdürlüğü'nün 2024/5875 E. sayılı dosyasında; 316.354,76-TL asıl alacak, 35.209,43-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 351.564,19-TL alacakla ilgili borçlu itirazının iptali ile asıl alacağa takip tarihinden itibaren işletilecek ticari faizi ile birlikte takibin devamına, 2-Harçlar Kanununa göre alınması gereken 24.015,34 TL harçtan peşin alınan 4.246,02 TL harcın mahsubu ile eksik 19.769,32 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 3-Davacı tarafından peşin yatırılan harçlar dahil ayrıntısı UYAP sistemi üzerinde gösterilen ve aşağıda dökümü yapılan 14.811,42-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı vekil ile temsil edildiğinden Karar Tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 56.250,27TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-14. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

6-HMK 333. Maddesi uyarınca Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,

Dair; Davalı vekilinin yüzüne karşı davacı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvurmak suretiyle istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 02.06.2025

DAVACI YARGILAMA GİDERLERİ Peşin Harç 4.246,02 TL Başvurma Harcı 427,60 TL Vekalet Harcı 60,80 TL Tebligat ve müzekkere 77,00 TL Bilirkişi ücreti 10.000,00 TL TOPLAM 14.811,42 TL