İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2024/1028 E. 2026/654 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2024/1028
- Karar No
- 2026/654
- Karar Tarihi
T.C. ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/1028 Esas KARAR NO : 2026/654 DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 27/12/2024 KARAR TARİHİ : 16/07/2026
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde, davacıya ait ... plakalı minibüs ile, davalı ... ... ’a ait ... plakalı araç arasında ... İli, ... İlçesi'nde trafik kazası meydana geldiğini, davalı aracın sürücüsü ...'ın trafik ışıklarına riayet etmeksizin davacının aracına sol arka kısımdan çarptığını ve kazaya asli ve tam kusurlu olarak sebep olduğunu, kaza sonrası davacıya ait araçta maddi hasar oluştuğunu, aracın kullanılamaz hale geldiğini, bu kazaya ilişkin olarak davalı ... ... Sigorta A.Ş. tarafından davacıya ... TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, ancak bu tutarın gerçek zararını karşılamaktan uzak olduğunu, davacının aracının ... ... olup, daha önce herhangi bir kazaya karışmadığını, kaza sonrası aracın boyandığını, onarıldığını, parçasının değişmiş olması ve tramer kaydının oluşması nedeniyle ikinci el piyasa değeri ciddi şekilde düştüğünü, aracın onarım süresinin uzadığını, bu süre zarfında davacının araçtan mahrum kaldığını, bilirkişi marifetiyle makul tamir süresinin tespit edilerek, bu süredeki mahrumiyet zararının hesaplanmasını, davacının aracının ticari amaçla kiraya verilen bir minibüs olduğunu, kazanın meydana geldiği tarihte aracın kirada olduğunu, onarım sürecinde davacının aracıyla ticari faaliyette bulunamadığını ve kazanç kaybına uğradığını, davalı sigorta şirketinin yalnızca değer kaybı yönünden; diğer davalıların ise hem değer kaybı hem mahrumiyet bedelinden müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalması kaydıyla şimdilik ... TL değer kaybı, ... mahrumiyet bedellerinin kaza tarihi tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte ve yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... ... cevap dilekçesinde özetle; Davacı vekilinin iddialarının gerçeği yansıtmadığını, olay günü kırmızı ve sarı ışığın yanmasıyla geçiş hakkı doğduğunu, bu nedenle kusurlu sayılmasının doğru olmadığını, kazadan hemen sonra karşı tarafın "Bir şey olmasın, biz kaportacıyız, kendimiz hallederiz" diyerek lastik değişimi yaptığını ve olayın orada kapandığını, ancak kendi aracında ciddi bir hasar oluştuğunu, buna rağmen dava açmadığını, bu davanın kötü niyetli ve haksız kazanç amacıyla açıldığını, talep edilen miktarı kabul etmediğini, araçlarında ciddi bir hasarın olmadığını, faturaların şişirilmiş, olmayan bir değer kaybı varmış gibi gösterilerek mahkemeyi yanıltmak istediklerini, ayrıca olaydan sonra muhataplarının, tamir masraflarının ... TL’yi bile bulmadığını, bu sebeple kendisinden herhangi bir talepleri olmayacağını, haksız taleplerinin ve davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir. Diğer davalıların cevap dilekçesi sunmadıkları anlaşılmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava, davacının aracında meydana gelen değer kaybı, kazanç kaybı ve ikame araç bedeli istemine ilişkindir. Dava dilekçesi ile, davacıya ait araçta ... tarihli trafik kazası sebebiyle değer kaybı, kazanç kaybı ve araç mahrumiyet zararının tazmini talep edilmiş, talep miktarı bedel artırım dilekçesi ile artırılmıştır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesinde, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı vazedilmiştir. Somut olayda; davalı sürücünün sevk ve idaresindeki aracın davacıya ait araca çarpması neticesinde kazanın meydana geldiği, davalı sürücünün dikkatsiz ve tedbirsiz davranması nedeniyle kusurlu, olduğu, davalı sigorta şirketi zorunlu trafik sigortacısı olması hasebiyle husumet yöneltildiği anlaşılmaktadır. Buna göre, uyuşmazlık, TBK'ya aykırı olmayan hükümlerine uygun şekilde çözüme kavuşturulmalıdır. Davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu tutarın öncelikle belirlenmesi gerekli olup; sigorta şirketi, husule gelen zarardan, 2918 s. KTK'nın 93. maddesi uyarınca rizikonun gerçekleştiği tarihte sigortaya konu motorlu aracın cinsine göre asgari tutarı belirlenen tarifedeki limitler uyarınca sınırlı sorumludur. i-Değer kaybı zararı yönünden: Trafik kazalarından kaynaklı araç değer kayıplarına ilişkin tazminat kapsamının ne olduğu konusunda TBK'daki genel hükümlerde bir açıklık yoktur. Bu konuda, Yargıtay'ın müstakar hale gelmiş içtihatları bulunmakta olup, yüksek yargı kararlarında değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki fark olarak tanımlanmakta ve araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra 2. el satış değerinin tespiti ve arasındaki farkın göz önüne alınması gerektiği yerleşik hale gelmiştir. Nitekim, Yargıtay 4. HD.nin 25.03.2022 tarih ve 21252/5913 sayılı kanun yararına bozma ilamında da, değer kaybının, işaret edilen bu esaslar dahilinde yapılacak inceleme ile belirlenmesi gerektiği yönünde içtihatta bulunulmuştur.Buradan hareketle; değer kaybının, objektif değer kaybı esasına göre belirlenmesi gerektiği değerlendirilmiş, davacıya ait aracın kaza tarihindeki 2. el piyasa değeri ile kazadan sonraki 2. el piyasa değeri arasındaki farkın, yani (... -TL - ... -TL)... -TL'nin, davacının gerçek zararı olduğu, davalı zorunlu sigorta şirketi tarafından davacı tarafa ... -TL tazminat ödemesi yaptığı, böylece davacının alacak bakiye tutarının ... TL tespiti karşısında davacının bu yöndeki talebinin kabulü gerekmiştir. İi-Kazanç kaybı Zararı yönünden; Davacının, aracından makul tamir süresi boyunca mahrum kaldığı ve zarara uğradığı dosya kapsamından anlaşılmakta olup, bu yöndeki zararın da tazmin edilmesi gereklidir (Bkz: Yargıtay 17.HD.nin 08.12.2016 tarih ve 13531/11340 sk.). ZMMS Genel Şartlarına göre gerçek zarar kapsamında olmayan ve dolaylı zararlardan kabul edilen kazanç kaybı zararının davalı sigorta şirketinden talep edilmesi mümkün değildir.Mahkememizce davacı tarafın kazanç kaybının bulunup bulunmadığına dair bilirkişi raporu aldırılmış, raporda makul onarım süresinin 10 iş günü olduğu, bu süre ile kiralama faaliyetinin yürütülememesi kaynaklı olarak ... TL. kazanç kaybının bulunduğu tespit edildiğinden davacının bu yöne ilişkin talebi davalı ... ve ... bakımından kabul edilmelidir. iii-Araç Mahrumiyet Zararı (ikame araç bedeli) yönünden; Davacının, aracından makul tamir süresi boyunca mahrum kaldığı ve en az araç kira parası kadar zarara uğradığı dosya kapsamından anlaşılmakta olup, bu yöndeki zararın da tazmin edilmesi gereklidir (Bkz: Yargıtay 17.HD.nin 08.12.2016 tarih ve 13531/11340 sk.). ZMMS Genel Şartlarına göre gerçek zarar kapsamında olmayan ve dolaylı zararlardan kabul edilen araç mahrumiyet zararının davalı sigorta şirketinden talep edilmesi mümkün değildir (Yargıtay 17. HD.nin 19.04.2018 tarih ve 5631/4390 sk.).Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda aracın makul tamir süresinin 10 gün olduğu belirtilmiş ve günlük kira parasının ... -TL olduğu ifade edilmiş olup, davacı araç mahrumiyet zararı ile ilgili olarak amortisman bedeli uygulanması halinde ... TL araç mahrumiyet bedeli tespit edilmiştir. Buna göre, davacının bu yöne ilişkin talebi davalı ... ve ... bakımından kabul edilmelidir. Davalı ... ve ... kaza tarihinde (TBK m. 117), davalı sigorta şirketinin ödeme tarihinde temerrüte düştüğü değerlendirilmiş, sigortalı aracın ticari olduğu gözetilerek belirtilen tarihlerden itibaren avans faize hükmedilmiştir. Arabuluculuk ücreti yönünden davalı sigorta şirketi için ise emsal Yargıtay 4 HD 2022/ 2615 E. ; 2024/ 7426 K. Sayılı ilamında da belirtildiği üzere Karayolları Trafik Kanunu'nun 97 nci maddesi ile trafik kazası sonucu zarar gören kişilerin sigortacıya karşı dava açabilmesi için önce sigortacıya başvuru dava şartı olarak düzenlenen alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurması gerektiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasında başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz şeklinde hüküm bulunduğu, bu durumda eldeki uyuşmazlıkta arabuluculuğa başvurunun sigorta yönünden dava şartı olarak uygulanmayacağı, yine diğer davalılar yönünden davacının tacir olmamasına göre davanın ticari dava olarak kabul edilemeyeceği ve zorunlu arabuluculuk bulunmadığı gözetilerek arabuluculuk ücreti davacı üzerinde bırakılmıştır: HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KABULÜ İLE, değer kaybı bedeli ... TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan ... tarihinden, davalı ... ... ve davalı ... yönünden kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden poliçe limitleri dahilinde sorumlu olmak kaydıyla davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE, 2-Araç mahrumiyet bedeli olan ... TL ile ticari kazanç kaybı bedeli olan ... TL maddi tazminatın davalı ... ve davalı ...'tan kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE, 3-Harçlar kanunu uyarınca alınması gerekli ... TL harçtan peşin ve tamamlama harcı olarak alınan toplam ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalılardan (davalı sigorta şirketi ... TL ile sorumlu olmak üzere) müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap edilen ... TL vekalet ücretinin davalılardan (davalı sigorta şirketi ... TL ile sorumlu olmak üzere) müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ... TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 7-Davacı tarafından yapılan posta, müzekkere ve bilirkişi gideri olmak üzere toplam ... TL yargılama giderinin davalılardan (davalı sigorta şirketi ... TL ile sorumlu olmak üzere) müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 8-Davacı tarafından yapılan ... TL dava ilk masrafının davalılardan (davalı sigorta şirketi ... TL ile sorumlu olmak üzere) müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 9-Artan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa İADESİNE, Dair, davacı vekili ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı verilen karar miktar itibari ile kesin olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/07/2026
Katip ... ¸e-imzalıdır
Hakim ... ¸e-imzalıdır