İlk Derece Mahkemesi 2022/220 E. 2025/635 K.

T.C. ........ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/220 Esas - 2025/635 TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. ........ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2022/220 Esas KARAR NO : 2025/635

.......x........x. .x........x......x. ......x.........x.........x ..x......x...........x

DAVA : Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235)) DAVA TARİHİ : 25/03/2022 KARAR TARİHİ : 06/11/2025 KARAR Y. TARİHİ : 27/11/2025

Mahkememizde görülmekte olan Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: İDDİA : Davacı vekili talep dilekçesi ile özetle; ........ İli ... İlçesi ......... Mahallesinde kain ve dava dışı S.S. .......... Konut Yapı Kooperatifi (.......... Kooperatifi)'ne ait gayrimenkul üzerine 43 adet villa yapımını konu alan 17.11.2000 tarihli Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi'nin .......... Kooperatifi ile dava dışı ............ Sağlık Turizm İnşaat Tic. Ltd. Şti. arasında akdedildiğini, bu sözleşme uyarınca inşa edilecek 43 adet villadan 21 adetinin ......... isimli şirkete devredildiğini, ......... isimli şirketle ... ............ Kooperatifi ile yaptığı 30.04.2002 ve 24.01.2006 tarihli Kat Karşılığı Satış Vaadi vef Devir Sözleşmesi ile villa inşaatının tüm imalatlarını gerçekleştirmesi karşılığında .......... Kooperatifi ile yaptığı sözleşmeden kaynaklı tüm hak ve alacaklarını davalı ... ............ Kooperatifi'ne devrettiğini, müvekkili ............ ...'ın ... ............ Kooperatifi Yönetim Kurulu'nun 03.04.2009 tarihli ve 260 Nolu kararı ile dava dışı.........................r'a ait 024 No.lu villa üyeliğini devralarak Kooperatif üyeliğine kabul edildiğini, müvekkiline tahsis edilebilecek uygun bir konutun mevcut olduğunu, müvekkilinin üye olması akabinde davalı müflis kooperatife tüm yükümlülüklerini eksiksiz ve gereği gibi yerine getirdiğini, davalı kooperatif tarafından kendisine verilen yazıda da bu durumun beyan olunduğunu, ancak devam eden süreçte ........ 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin E. 2010/138, K. 2010/905 sayılı ve 23.12.2010 tarihli kararıyla davalı kooperatifin iflasına karar verildiğini, ........ İflas Müdürlüğü'nün 2010/29 E. Sayılı iflas dosyası üzerinden tasfiye işlemleri başladığını, iflas kararının bilahare kesinleştiğini, ........ 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin E. 2011/427 (E. 2016/70) sayılı dosyası kapsamında Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin E. 2014/8964 ve K. 2015/7029 sayılı ve 03.11.2015 tarihli kısmen onama kararı ile kesinleşen 20.07.2011 tarihli kazai sulh sözleşmesi uyarınca .......... Kooperatifi tarafından davalı müflis kooperatife ........ İli Yenimahalle (Sonradan ...) İlçesi ......... Köyü ... mavkiinde 141 Ada 47,48,49,50,51,52,53,54,55,56 No.lu parsellerde, 139 Ada 5 No.lu parselde,143 Ada 13 No.lu parselde, 140 Ada 53 ve 54 Nolu parsellerde yer alan 14 villa bırakıldığını, davalı müflis kooperatifin diğer üyelerine tahsis olgusunun gerçekleştiğinin sabit olduğunu, davalı müflis kooperatifin üyeleri için hem çok katlı daire tipi konutlar hem de villa tipi konutlar yaptığını, davalı kooperatifçe sayılan bu konutların yapımının herhangi bir ayrım gözetilmeksizin tüm üyelerince ifa edilen maddi yükümlülüklerin toplandığı ortak kasadan sağlanan finansman ile yapıldığını, nitekim davalı kooperatifin tüm yasal defter ve kayıtları ile genel kurul evraklarından da bu hususun tespit edilebilir nitelikte olduğunu, davalı Kooperatif'in genel kurul hazirun listelerinde çok katlı daire tipi konutlar için üyeleri ve villa tipi konutlar için üyelerinin hep birlikte tek bir liste halinde yer aldığını, ........ İli Yenimahalle İlçesi (sonradan ... İlçesi'ne bağlanmıştır) ......... Köyü sınırları içerisinde 43663 Ada, 3 Parselde bulunan taşınmaza ilişkin satış vaadi içerikli kat karşılığı inşaat sözleşmesinin 7. Sayfasında somutlaştırılarak davalı Kooperatife bırakılan 21 adet dairenin tahsisine ilişkin gerekli bilgi ve belgelerin aynı mahiyetteki ........ 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/70 Esas Sayılı dosya üzerinden anılan yargılama sürecinde celbedildiğini, bu kapsamda ........ 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/70 Esas Sayılı dosyasına ... Tapu Müdürlüğünce sunulan 15.09.2020 Tarih ve E-61348815-160.01-2268319 Sayılı cevabi yazısı ekinde yer alan kayıtlar kapsamında söz konusu yazıdaki aleyhe hususları kabul anlamına gelmemekle birlikte, davalı müflis kooperatifin diğer üyelerine tahsis olgusunun gerçekleştiğini ortaya koyduğunu, aleyhe içerikleri kabul anlamına gelmemekle birlikte, davalı müflis kooperatifin üyelerinin mevcudiyetini gösterir Bakanlık Temsilcisi A.............z imzalı 28.06.2009 tarihli genel kurul toplantısına ilişkin hazirun listesi ile SMMM ........ tarafından ........ 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/70E. Sayılı dosyasına sunulan "SS. ... Konut Yapı Kooperatifi Ortaklar Listesi” bunun yanı sıra davalı Kooperatifin 10.03.2008 tarihli genel kuruluna sunulan davalı kooperatifin 2007 yılı faaliyet raporunda yine 14.06.2010-14.08.2010 tarihleri arasındaki Yönetim Kurulu Çalışma Raporu'nda açıkça davalı kooperatif tarafından başka kooperatif üyelerine taşınmaz tahsisinin gerçekleştirildiğinin ifade olunduğu da gözetildiğinde tapu kayıtları ile tahsis olgusunun gerçekleştiğinin hiçbir şüpheye mahal vermeyecek şekilde ortaya konduğunu, davalı müflis ... Menekşliler Kooperatifi'nin 2. Alacaklılar Toplantısı'nın yapılmış olması ve toplantıda alınan (2) numaralı karar uyarınca taşınmazların satışına ilişkin yetkinin iflas idare memurlarına verildiğini ve iflas masasına bırakılan 14 adet villanın paraya çevrilmesinin bu aşamada mümkün olması sebepleri ile mezkür taşınmazların devri neticesinde iyi niyetli 3. kişi ediniminin gerçekleştirilmesi suretiyle işbu dava neticesinde verilecek hükmün konusuz kalması ve hükme bağlı hakkın elde edilmesinin ortadan kalkması tehlikesinin bulunduğunu, bu kapsamda S.S. .......... Konut Yapı Kooperatifi adına kayıtlı görülen vilalar kapsamında kura çekimi yapılmadığı için kimin hangi taşınmazı alacağının belli olmadığı ve 20.07.2011 tarihli kazai sulh sözleşmesi ile davalı Müflis ... ............ Kooperatifine devredilen 14 adet villaya ilişkin ihtiyati tedbir olarak, taşınmazların tamamı üzerine tedbiren devir yasağı şerhi konulmasına, aksi takdirde yargılama sonuna kadar 140 Ada 53 parseleki taşınmazın kaydına ya da mahkemece re'sen belirlenecek herhangi bir taşınmazın kaydına müvekkili lehine tedbiren devir yasağı şerhi yahut geçici tescil şerhi konulmasına karar verilmesini talep etme zarureti doğduğunu beyanla, öncelikle davaya konu kesinleşen kazai sulh sözleşmesi ile davalı kooperatife bırakılan ve fakat halihazırda .......... Kooperatif adına kayıtlı görünen taşınmazlar nezdinde iyiniyetli 3. kişi ediniminin önüne geçebilmek için taşınmazların tamamı üzerine tedbiren devir yasağı şerhi konulmasına, aksi takdirde yargılama sonuna kadar 140 53 parseldeki taşınmazın kaydına ya da mahkemece re'sen belirlenecek herhangi bir taşınmazın kaydına müvekkili lehine tedbiren devir yasağı şerhi konulmasına, müvekkilinin davalı kooperatif üyeliği sebebiyle kain 140 53 parseldeki taşınmazın yahut mahkemece resen takdir edilecek başka bir taşınmazın müflis kooperatifin iflas masasından çıkarılmasına ve müvekkili adına kayıt ve tesciline, aksi takdirde müvekkili lehine dava konusu gayrimenkulün dava tarihi itibariyle rayiç değeri gözetilmek suretiyle hesaplanarak belirlenecek tazminatın müflis kooperatifin iflas masasına kayıt ve kabulüne, yargılama giderleri ve vakâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; açılan iş bu davanın usul ve esas bakımından yasaya aykırı olduğunu, davanın reddine karar verilmesini, Müflis kooperatif hakkında ........ 1. Asliye Ticaret Mahkemesi' nin 23.12.2010 tarih, 2010/138 Esas,2010/905 Karar sayılı kararları ile iflasına karar verildiğini, İflas tasfiyesinin ........ 21 İcra Müdürlüğünün 2010 /29 E sayılı dosyasında devam ettiğini, davacının müflis kooperatifin aktif üyesi olduğunu, üyelikten kaynaklı müflis kooperatife borcunun devam ettiğini, kooperatifler yasası gereği davacının müflis kooperatiften tapu ve alacak ( tazminat ) talep etme hak ve yetkisi olmadığını, bu bakımdan aktif husumet yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, davacının iş bu davayı açma hak ve yetkisi olmadığından hukuki yararının da olmadığını, zira davacının halen müflis kooperatif inüyesi olduğunu, müflis kooperatif üyesi olması sebebiyle de masaya alacak yazdırmış olan alacaklılara karşı hukuki sorumluluğunun halen devam ettiğini, davacının terditli şekilde de olsa kayıt kabul talebinde bulunduğundan dava açmadan önce iflas masasına alacak talebinde bulunması, iflas idaresinin vereceği karara karşı İİK 235. maddesi gereği kayıt kabul davası açması gerektiğini, oysaki davacının açtığı huzurda görülen iş bu davanın tapu iptal ve tescil aksi halde kayıt kabul davası olarak değerlendirilmesinin yasaya açıkça aykırı olduğunu, davacının iflas masasına herhangi bir alacak talebinde bulunmadan terditli dahi olsa doğrudan kayıt kabul davası açamayacağını, davacı taleplerinin tümünün zamanaşımına ve hak düşürücü sürelere uğradığını, bu bakımdan davanın zamanaşımı ve hak düşürücü süreler dikkate alınarak reddine karar verilmesini talep ettiklerini, ........ 10. Asliye Ticaret Mahkemesi' nin 2011/427 E sayılı dosyasında verilen karar ile .......... Konut Yapı Kooperatifi ile yapılan sulh sözleşmesi gereği masaya kazandırılan 14 adet taşınmazın iflas masasının malı olduğunu, İflas masasının bu taşınmazları paraya çevirerek alacaklıların alacaklarını ödeyeceğini, bu bakımdan bu davanın görülmesinde davacının hukuki yararının olmadığını, zira bu taşınmazların iflas borçlarını ödemeye yetmediğini, .......... Konut Yapı Kooperatifi' nden alınan taşınmazlardan hiç birisinin müflis kooperatif üyelerine de devir edilmeyeceğini, bu bakımdan davacının da devir almasının mümkün olmadığını, Davalı müflis kooperatif ticari kayıtlarının bulunduğu yeri Sayın Mahkeme' ye bildireceğiz (muhasebecinin adı ve adresini bildireceğiz). Bu kayıtlar getirtildiğinde davacıların kooperatife üye oldukları ve borçlarının olduğu görülecektir. müflis kooperatif üyelerinin hiç birisine taşınmaz(villa) tahsisi yapılmadığını, mevcut malvarlığının da hiçbir üyeye taşınmaz tahsisi yapılmasına imkan veremediğini, bu bakımdan davacıların ........ 10 Asliye Ticaret Mahkemesi' nin 2016/70 E. sayılı dosyasının halen derdest olup, karar düzeltme incelemesi aşamasında olduğunu, bu nedenle dava sonucunun beklenilmesini talep ettiklerini, davacının talep ettiği tapu iptal tescil davasında dava değerinin düşük tutulduğunu, mahallinde keşif yapılarak davacının davadaki taşınmaz değerinin reel durumunun araştırılmasını ve çıkacak değere göre eksik kalan harcın tamamlattırılmasını, bu işlem yapıldıktan sonra davanın heyet tarafından görülmesi gerektiği düşündüklerinden bu usuli eksikliklerin tamamlanmasını, kabul anlamına gelmemek kaydı ile mahkeme davaya kayıt kabul davası olarak bakmaya devam edecek ise kayıt kabul davalarında masaya müracaat şart olduğundan masaya müracaat edilmeden açılan davanın da reddine karar verilmesi gerektiği kanaatinde olduklarını, bunun aksi düşünce oluşması halinde ise kayıt kabul davalarındaki düzenlemeler gereği davada ispat külfeti davacının kendisinde olduğunu, yine davanın açılmasına da masanın sebep olmadığını, davacının sunduğu belgelerden davada haklı olduklarına dair bir kanıt bulunmadığından ispat edilemeyen davanın da reddine karar verilmesini, davanın usul hükümleri gereği aktif husumet ve hukuki yarar yokluğu, zamanaşımı ve dava şartı yokluğundan reddine, dava değerinin eksik gösterilmiş olması sebebiyle ortaya çıkacak olan harç eksikliğinin öncelikle giderilmesine, ........ 10. Asliye Ticaret Mahkemesi' nin 2016/70 E. Sayılı dosyasının bekletici mesele yapılmasına, sonrasında da davanın esas bakımından yasaya aykırı olması sebebiyle reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER : ........ Asliye 1.Ticaret Mahkemesinin 23.12.2010 tarih 2010/138 E, 2010 /905 K sayılı kararı ile müflis S.S. ... ............ Konut Yapı Kooperatifi'nin iflasına karar verildiği, kararın 20/03/2012 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır. ........ İflas Dairesi'nin 2010/29 İflas sayılı dosyasında; S.S. ... ............ Konut Yapı Kooperatifi'ne ilişkin dosyada davacı tarafından 23/03/2011 tarihinde 720.300,00 TL alacak için iflas masasına yapılan başvuruya yönelik, iflas masasınca 15/11/2011 tarihinde"Alacaklının başvurusu ve ekindeki belgeler incelenmiştir. Alacaklı müfliste vilia üyeliğinin bulunduğunu, tüm üyelerden daha fazla ödemede bulunduğunu kooperatif kayıtları ile bu ödemelerin sabit olduğunu bu sebeple yapılan fazla ödemenin masaya alacak olarak yazılması gerektiğini beyan etmiştir. Alacaklı 10.11.2011 tarihinde ek başvuruda bulunarak müflise üye olduktarı sonra toplamda 720.300,00 TL ödeme yaptığını ve bu ödemelerin tümünün masaya kaydını talep etmiştir. Yapılan incelemede, alacaklının halen müflis üyesi olduğu, Üye olan alacaklının müflise yaptığı tüm ödemeleri talep edemeyeceği ancak müflis kayıtlarında tüm üyelerden 55.604 35 TL fazla ödemesi olması sebebiyle müflisten alacaklı olduğu anlaşıldığından fazla yapıları 55.604 ,32 TL alacağının masaya kabulü ile bakiye alacak talebinin yargılamayı gerektirdiği düşünülerek reddine karar vermek gerekmiştir. Alacaklının alacak tatebinde herhangi bir imtiyaz tespit edilmediğinden alacak 4 sıra kapsamında değerlendirilmiştir." gerekçesi ile İİK 206-207-232 maddeleri gereğince talep edilen alacağın 55.604 ,35 tl sinin kabulüne, 4. (dördüncü) sıraya kaydına, bakiyesinin reddine oy birliği ile karar verilmiştir. ........ İflas Dairesinin 29/06/2022 tarihli cevabi yazısında, ......... 720.300,00 TL tutarlı alacak kaydı başvurusu hakkında 55.604,35 TL kabul edildiği ve 664.695,65 TL reddedildiği, Mahkemenizin dava konusu olan ........ İli, ... İlçesi, 140 Ada, 53 Parsel nolu taşınmaz hakkında Kazai Sulh sözleşmesinin olağanüstü alacaklılar toplantısında kabul edildiği ve müflis şirkete geçtiği ve henüz tapusunun alınmadığının belirtildiği görülmüştür. ........ 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 11/07/2013 tarihli, 2012/569 sayılı hükümle müflis ... Dişli Sanayi ve Tic. A.Ş.'nin (Yeni Ünvanı ........ Makina San. Ve Tic. A.Ş.) iflasına dair verilen kararın 27/09/2013 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır. Müflis Kooperatif Yönetim Kurulunun 03.04.2009 tarih ve 260 sayılı toplantısında özetle; “Kooperatifimizin 024 nolu villa üyesi ... hissesini ............ ...'a devretmek istemesi konusundaki müracaatları tarafımızdan incelenmiş olup, 024 nolu villa üyesi ...'un yerine 024 villa üyesi olarak ............ ...'ın üyeliğe kabulüne oyçokluğu ile karar verilmiştir.” şeklinde karar alındığı görülmüştür. S.S .......... Konut Yapı Kooperatifi ile dava dışı ............ Sağlık Turizm İnşaat Tic. Ltd. Şti arasında 20.07.2011 tarihinde düzenlenen Kaza-i Sulh Sözleşmesinin 3'ncü maddesinde; “Toplam 43 villadan geri kalan 14 villa ise, inşaatın 13.04.2007 tarihine kadar S.S ... ............ Konut Yapı Kooperatif tarafından yapılan ödemeler ile yapılmış olması, 13.04.2007 tarihinden sonra ise yapılan imalatın tamamının asli müdahil S.S ... ............ Konut Yapı Kooperatifi tarafından yapılmış olması sebebiyle ve de davalı ............ Sağlık Turizm İnşaat Tic. Ltd. Şti'nin temliki, kabulü ve muvafakatı gereği ve de 10.08.2010 tarihli bilirkişi raporunda da bu hususların kabul edilmesi sebebiyle, asli müdahil S.S ... ............ Konut Yapı Kooperatifine ait olacaktır. Arsa sahibi davacı S.S .......... Konut Yapı Kooperatifi ve asli müdahil S.S ... ............ Konut Yapı Kooperatifine ait olacak villaların hangileri olduğu aşağıdaki gibi olacaktır. S.S ... ............ Konut Yapı Kooperatifine bırakılan villalar 141 ada 47, 48, 49, 50, 51, 52, 53, 54, 55, 56 numaralı parseller, 139 Ada 5 numaralı parsel, 143 ada 13 numaralı parsel, 140 ada 53 ve 54 parseller. Asli Müdahil S.S ... ............ Konut Yapı Kooperatifine bırakılacak 14 adet villa bugünkü hali ile teslim ve devir edilecek olup, bu 14 villanın tüm eksik imalat bedelleri, iskan ruhsatı alınmasına kadar ödenmesi gereken SSK primleri, iskan harçları, tapu harçları ve tüm giderlerden asli müdahil S.S ... ............ Konut Yapı Kooperatifi sorumlu olacak, hiçbir sebeple ve herhangi bir nam altında Savacı S.S .......... Konut Yapı Kooperatifine hiçbir sorumluluk yüklenemeyecektir. 4-Kat Karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince arsa sahibi S.S .......... Konut Yapı Kooperatifi adına kayıtlı tapulara verilen şerhler ............ Sağlık Turizm İnşaat Tic. Ltd. Şti tarafından kaldırılacaktır. 5-Taraflar gayri kabili rücu şartıyla yukarıdaki gibi anlaşmışlardır. Bu sulh sözleşmesi ........ 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2006/411 E. Sayılı dosyasına ibraz edilerek dava kaza-i sulh ile sonuçlandırılacaktır.” düzenlemeleri mevcuttur. S.S .......... Konut Yapı Kooperatifi ile ............ Sağlık Turizm İnşaat Tic. Ltd.. Şti arasında düzenlenen 20.07.2011 tarihli “Kaza-i Sulh Sözleşmesi'nde; davacının talepte bulunduğu 140 ada, 53 parseller S.S ... ............ Konut Yapı Kooperatifine bırakılan villalar arasında yer aldığı anlaşılmıştır. S.S ... Konut Yapı Kooperatifi Ortaklar Listesinde; ......'ın (024Villa) ortağı olduğu, Kooperatifin 28.06.2009 tarihli Hazirun Listesinde ...........n'ın villa ortağı olduğu görülmüştür.

... Tapu Müdürlüğü'nün 07.06.2022 tarihli cevabi yazısının incelenmesinde; dava konusu taşınmaza ait tapu kaydında ............ Sağlık Tur. İnş. Tic. Ltd. Şti lehine inşaat sözleşmesi şerhi olduğu, 140/53 ada/parsel numaralı taşınmazın S.S .......... Konut Yapı Kooperatifine tam hisseli maliki durumunda olduğu, ancak ........ 32. İcra Müdürlüğü ile Yenimahalle Belediye Başkanlığı Mali Hizmetler Müdürlüğünün haciz şerhinin bulunduğu, ayrıca ........ İflas (21. İcra) Dairesi Müdürlüğünün iflas şerhinin olduğu görülmüştür. Dava konusu ........ ili, ... ilçesi, ......... Mahallesi 140 ada 53 parselde yer alan taşınmazın rayiç değerinin tespiti için alınan bilirkişi raporunda; ......... Mahallesi sınırları dahilindeki, 140 Ada 53 Parsel üzerinde yer alan dava konusu taşınmazın ilgili tarihlerdeki değerinin keşif tarihi itibariyle 9.645.214,50 TL, dava tarihi itibariyle 5.493.988,52 TL olarak takdir edildiği bildirilmiştir.

Mahkememizce nitelikli hesaplamalar uzmanı H..........n ve kooperatif uzmanı .......l'den alınan 08/01/2025 ve 15/09/2025 tarihli bilirkişi raporu ve ek raporunda özetle; tapu kayıtlarından ......../... , ......... mah. 141 ada 47, 48, 49, 50, SI, 52, 53, 54, 55, 56 parseller, 139 ada 5 parsel, 143 ada 13 parsel, 140 ada 53, 54 parsellerin takdiyatlı tapu kayıtlarının incelenmesinden, tamamının arsa vasfında ve tamamının malikinin dava dışı S.S. .......... Konut Yapı Kooperatifi olduğu, dava dışı ............ Sağlık Turz. İnş. Tic. Ltd. Şti. lehine “Ank. 13. Not. Düz. 17.11.2000. Tarih. Ve 73489 Sayılı Kat Karşılığı Ve Satış Vaadi İnşaat Sözleşmesi Gereğince ............-sağlık. Turizm-inşaat Ticaret Ltd.şti. Lehine 45.000.000.000 TL Bedelle İnşaat Sözleşmesi Şerhi” açıklaması 18.05.2001 tarih ve 2336 yevmiye numarası ile şerh konulduğu, her bir taşınmazın üzerine çok sayıda haciz konulmuş olduğu, mevcut tapu kayıtlarından müflis kooperatife veya ortaklarına konut tahsis ve adlarına tescil edilmediği Davalı ............ ...'ın kooperatif yönetim kurulunun 03.04.2009 tarih ve 260 sayılı kararı ile kooperatif hissesini devir almak suretiyle villa ortağı olduğunun tespit edildiği, davacı ............ ...”ın kooperatif yönetim kurulunun 03.04.2009 tarih ve 260 sayılı kararı ile e villa ortağı olduğu, mevcut dosya kapsamına gelen tapu kayıtlarının incelenmesinden müflis kooperatif ortakları adına konut tescil edildiğine dair bir kayda rastlanmadığı bildirilmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE : Dava, iflas masasından çıkartılmak suretiyle tapu iptali ve tescili, olmadığı takdirde taşınmazın rayiç bedelinin iflas masasına kayıt ve kabulü istemine ilişkindir. 1163 Sayılı Kanunda, kooperatifin iflası halinde ortağın bir alacak talep etmesinden ziyade kooperatifin sınırlı veya sınırsız sorumluluk türlerine göre ortakların sorumluluk durumları düzenlenmiştir. 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu'nun “Bir ortağın ayrılmasından veya kooperatifin dağılmasından sonra sorumluluk” başlıklı 36. maddesinde ; “Sınırsız veya sınırlı sorumlu bir ortak ölür veya diğer bir sebeple kooperatiften ayrılışının kesinleştiği tarihten başlayarak bir yıl veya anasözleşme ile tespit olunan daha uzun bir süre içinde kooperatif iflas ettiği takdirde, ayrılmasından önce doğmuş olan borçlar için ortak sorumluluktan kurtulamaz. Aynı şartlar altında veya aynı süre içinde ek ödeme yükümü de mevcut olmakta devam eder. Bir kooperatif dağılırsa, dağılmanın Ticaret Siciline tescilinden başlayarak bir yıl veya anasözleşmede tespit olunan daha uzun bir süre içinde kooperatifin iflasının açılmasına karar verilmesi halinde ortaklar aynı şekilde ek ödemelerle birlikte sorumludurlar.” hükmü düzenlenmiştir. Somut uyuşmazlık, davacı bakımından 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu uygulamasından kaynaklanmaktadır. Bu Kanunun 98. maddesi göndermesiyle hüküm bulunmayan hususlarda kooperatiflerde TTK'nın anonim şirkete ilişkin hükümleri uygulanmalıdır. 6102 sayılı TTK'nın 534. maddesinde iflas halinde tasfiyenin İİK'nın 184. maddesine göre yapılacağı düzenlenmiştir. TTK'nın 405/2. maddesinde pay sahiplerinin sermaye payı olarak şirkete verdiklerini geri isteyemeyecekleri belirtilmiştir. Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 18/04/2024 tarih, 2023/4414 Esas, 2024/957 Karar sayılı kararında da belirtildiği gibi kooperatif üyesi kişilerin üye oldukları kooperatifin iflas etmesi nedeniyle her bir kooperatif ortağının kooperatif payı, iflas tarihi itibariyle kooperatifin sermayesi mahiyetindedir. İflasa karar verildiğinde kooperatif üyesi olan şahıslara, masada bulunan taşınmazın masadan çıkarılması hükümleri değil, iflas tasfiyesi tamamlandıktan sonra müflis kooperatifin tasfiye payından artan meblağ varsa ödenebilir. İflas eden kooperatifin sermayesi mahiyetinde ve tasfiyeye tabi olan taşınmazlar hakkında tapu iptal tesciline karar verilmesi ve masa dışına çıkarılması İİK'nın iflas hükümlerine ve Kooperatifler Kanununa aykırıdır. İflas hükümleri uygulanırken, alacaklıların eşit olduğu ve bu husus kamu düzenine ilişkin olduğundan usuli kazanılmış hak ilkesi de uygulanmamalıdır. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 19/02/2024 tarih, 2023/6403 Esas, 2024/1431 Karar sayılı kararında Bir taşınmazın tapu kaydına konulan "davalıdır" şerhi, malikin ya da şeklen malik görünen kişinin taşınmaz üzerindeki tasarruf yetkisini hiçbir şekilde kısıtlamayıp, mülkiyetten doğan haklarını kullanmasına engel olmayacaktır. Söz konusu taşınmazla ilgili olarak bir uyuşmalık bulunduğunu, bir davanın derdest olduğunu gösterecektir. Ve derdest davanın sonunda davacının davasında haklı çıkması halinde, haklarının üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilmesini sağlayacaktır. "Davalıdır" şerhi sadece üçüncü kişilerin iyi niyetini ortadan kaldıran bir işlev görecektir (Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 03.12.2012 tarihli 2012/6608 E., 2012/14332 K. sayılı kararı). taşınmazların tapu kaydına "davalıdır" şerhi işlenmesine dair verilen ara kararların 6100 sayılı Kanun'un 389 uncu ve devamı maddeleri uyarınca hukuki anlamda ihtiyati tedbir kararı niteliğinde olmadığının kabulü gerekir (Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 05.07.2017 tarihli 2016/28553 E., 2017/10126 K. sayılı kararı). Buradan hareketle taşınmazların tapu kaydına "davalıdır" şerhinin işlenmesine dair mahkeme kararları 6100 sayılı Kanun'un 341 inci maddesinde öngörülen nihai kararlardan olmadığından istinaf yoluna tabi olmadığı belirtilmiştir. Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; müvekkilinin davalı kooperatif ortaklığı sebebiyle ........ ili ... ilçesi ......... mahallesinde kain 140 ada 53 parseldeki taşınmazın yahut mahkemece re'sen takdir edilecek başka bir tayınmazın müflis kooperatifin iflas masasından çıkarılmasına ve müvekkili adına kayıt ve tesciline, aksi takdirde müvekkili lehine dava konusu gayrimenkulün dava tarihi itibarıyla rayiç değeri gözetilmek suretiyle hesaplanarak belirlenecek tazminatın (belirsiz alacak) müflis kooperatifin iflas masasına kayıt ve kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Öncelikle davacının kooperatifteki durumunun belirlenmesi için kooperatifçe ferdileşmeye gidilip gidilmediği, davacı dışındaki ortaklara konut tahsis ve tapu tescillerinin yapılıp yapılmadığının tespiti gerekmiştir. İddia, savunma ve cevap, tapu kayıtları, kooperatif kayıtları, sözleşmeler, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre somut olayda ......../..., ......... mah. 141 ada 47, 48, 49, 50, SI, 52, 53, 54, 55, 56 parseller, 139 ada 5 parsel, 143 ada 13 parsel, 140 ada 53, 54 parsellerin takdiyatlı tapu kayıtlarının incelenmesinden, tamamının arsa vasfında ve malikinin dava dışı S.S. .......... Konut Yapı Kooperatifi olduğu, dava dışı ............ Sağlık Turz. İnş. Tic. Ltd. Şti. lehine “Ank. 13. Not. Düz. 17.11.2000. Tarih. Ve 73489 Sayılı Kat Karşılığı Ve Satış Vaadi İnşaat Sözleşmesi gereğince ............-sağlık. Turizm-inşaat Ticaret Ltd.şti. Lehine 45.000.000.000 TL Bedelle İnşaat Sözleşmesi Şerhi” açıklaması 18.05.2001 tarih ve 2336 yevmiye numarası ile şerh konulduğu, her bir taşınmazın üzerine çok sayıda haciz kaydı bulunduğu, mevcut tapu kayıtlarından müflis kooperatife veya ortaklarına konut tahsis ve adlarına tescil edilmediği tespit edilmiştir. Davalı müflis kooperatifin ........ 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23.12.2010 tarih ve 2010/138 E. 2010/905 K. Sayılı kararıyla iflasına dair verilen kararın 27/09/2013 tarihinde kesinleştiği ve davacının hissesini devir yoluyla aldığı ve iflas öncesi kooperatif ortağı olduğu anlaşılmaktadır. Kooperatifin iflas etmesi halinde üyenin kooperatif payı, iflas tarihi itibariyle kooperatifin sermayesi mahiyetinde kabul edildiğinden kooperatifin iflasına karar verildiğinde ortak olan kişilere, masada bulunan değerlerin masadan çıkarılması değil, iflas tasfiyesi tamamlandıktan sonra müflis kooperatifin tasfiye payından arta kalan meblağ varsa ödenmesi gerekeceği ve davacının ödediği tutarlar kooperatifin sermaye payını oluşturduğundan ödenen sermaye payı bakımından şirket ortağı tüzel kişilikten alacaklı olmadığından davacı, müflis kooperatifin alacaklısı olamayacağından, tapu iptal ve tescil suretiyle taşınmazların iflas masasından çıkarılarak tapu iptal ve adlarına tescili, olmadığı takdirde değerinin ve/veya ödenen tutarın tazminat olarak iflas masasına kayıt ve kabulüne karar verilmesine yönelik davacı taleplerinin yerinde bulunmadığı sonucuna varılmakla davanın reddine karar verilmesi gerekmiştir. Öte yandan dava konusu taşınmazla ilgili olarak bir uyuşmalık bulunduğu, bir davanın derdest olduğunun gösterilmesi ve her ne kadar davanın reddine karar verilmiş ise de kanun yolu açık olan derdest davada davacının davasında haklı çıkma ihtimalinin de bulunmasına göre hakkının üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilme imkanının engellenmemesi bakımından tedbir kararı niteliğinde olmayan, davacının şerh talebinin bu aşamada kabulüne kesin olarak karar verilmiştir. HÜKÜM : Ayrıntılı gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere, 1-Davanın REDDİNE, 2-Davacının şerh talebinin bu aşamada kabulü ile işbu kararın kesinleşmesi beklenilmeksizin davaya konu ... ilçesi, ......... Mahallesinde kain 140 ada, 53 parsel sayılı taşınmaz üzerine "davalıdır" şerhi konulmasına, bu hususta işbu kararın kesinleşmesi beklenmeksizin derhal yazı yazılmasına, verilen davalıdır şerhi konulmasına ilşikin ara kararın kesin olduğuna, 3-Alınması gerekli maktu karar ve ilam harcı olan 615,40-TL'nin, peşin alınan ve tamamlatılan 93.823,58‬-TL harçtan mahsubu ile bakiye 93.208,18‬-TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde yatırana iadesine, 4-Davalı vekili vekalet ücreti talep etmediğinden davalı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 5-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın HMK'nun 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde, talep halinde yatırana iadesine, Dair, davanın reddi yönünden verilen kararın davacı asilin ve vekilinin, davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ........ Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 06/11/2025

Ba