İlk Derece Mahkemesi 2022/1378 E. 2025/1012 K.

T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ... T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİKARAR ESAS NO : ... Esas KARAR NO : ...

HAKİM : ... KATİP : ...

DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ...

DAVALI : 1- ... 2- ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : 3- ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : 4- ... VEKİLİ : Av. ... Av.... DAVALI : 5- ... 6-... VEKİLİ : Av. ... İHBAR OLUNAN : ... VEKİLİ : Av....

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) DAVA TARİHİ : ... KARAR TARİHİ : ... GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH :...

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 14/08/2021 tarihinde, saat 21:00 sularında Kayseri İli Sarız İlçesi Dayıoluk Mahallesi Kayseri - Kahramanmaraş Karayolu üzerinde seyir halinde olan ...'ya ait sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... Plakalı aracın ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı traktöre arkadan çarpması sonucu iki araç arasında çift taraflı maddi hasarlı, yaralamalı ve ölümlü trafik kazası meydana geldiğini, kaza neticesinde ... plakalı aracın römorkunda yolcu olarak bulunan ... vefat ettiğini, meydana gelen kazada ... plakalı araç sürücüsü ... kendisinden yol isteyen araca yol vermek için sağ şeritte araç olup olmadığını kontrol etmeden sol şeriften sağ şerite geçtiğini ve yol üzerinde seyir halinde olan diğer araca çarparak bu elim kazanın meydana gelmesine neden olduğunu, müteveffa ...'ın marketçilik sektöründe kendi iş yerinde çalıştığını, aylık ortalama kazancının net 10.000,00-TL civarında olduğunu beyanla öncelikle davanın kabulüne, müvekkili lehine tensiple birlikte geçici ödeme kararı verilmesine, davalılar ..., ... ve ..., ... adına kayıtlı taşınır-taşınmaz tüm malvarlığı üzerine ve öncelikle ... plakalı araç üzerine teminatsız olarak ihtiyati tedbir konulmasına, destekten yoksun kalma tazminatına ilişkin olarak fazlaya dair talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkili ... için şimdilik 100,00-TL maddi tazminat ile şimdilik 50,00-TL cenaze ve defin giderine ilişkin maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte sigorta şirketi yönünden poliçe limitleriyle, ... hesabı yönünden de Bakanlıkça ilan edilen limit ile sınırlı olmak üzere tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, müvekkilinin zararının karşılanmamış olması nedeniyle olay tarihinden itibaren gecikme faizine hükmedilmesine, vekalet ücreti ile yargılama masraflarının davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ... Hesabı vekili cevap dilekçesinde özetle; görevli ve yetkili mahkemenin Sarız Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, yetkisizlik kararı verilmesini, meydana gelen kaza nedeniyle, davacıların murisi ...'ın müterafik kusurunun olup olmadığına yönelikte tespit yapılmasını, müvekkili kurum tarafından davacılara yapılan ödeme doğrultusunda müvekkili kurumun kaza nedeniyle sorumluluğunun kalmadığını beyanla davanın reddine, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; söz konusu kazaya ilişkin müvekkillerinin hiç bir sorumluluğunun bulunmadığını, her ne kadar davalı ...'ın sevk ve idaresindeki aracın kusuru nedeniyle zararın doğduğu ileri sürülmüş ise de bu konuda herhangi bir delilin dosya kapsamında yer olmadığını beyanla davanın müvekkilleri yönünden reddine, mahkeme aksi kanaatte ise sorumlu sigorta şirketi olan ... Katılım Sigorta a.Ş sorumluluğu kapsamında zararın tazminine, aleyhlerindeki tüm tedbir ve ödeme taleplerinin reddine, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu trafik kazasında müvekkili ...'ın traktörün sürücüsü diğer müvekkili ...'ın ise traktörün ruhsat sahibi olduğunu, davalı sürücü ... idaresindeki traktörde ışıklandırma sistemi tam olup oluşan kazada traktörle ilgili teknik ve fiziki bir arıza da söz konusu olmadığını, müvekkilleri hakkında bir tazminata hükmedilecekse bile bu tazminattan hatır taşıması indirimi yapılmasını, nitekim destek ... müvekkil ... ve ...'ın akrabaları olup olay günü rica üzerine briket almaya yola çıkıldığını, somut olayda ücretsiz olarak karşılık beklemeden bir hatır taşımasının mevcut olduğunu beyanla davanın reddine, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiğini talep etmiştir. İhbar olunan ... Sigorta A.Ş vekili 25/06/2025 tarihli cevap dilekçesi sunmuştur. DELİLLER:Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır. Türkiye Noterler Birliği'ne müzekkere yazılarak, ..., ... plakalı araçların 14/08/2021 tarihi itibariyle ve halen kayıt maliklerinin kim olduğuna dair ilgili kayıt ve belgeler celp edilmiştir. Kayseri Sarız İlçe Emniyet Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak, 14/08/2021 tarihinde saat 21:00 sularında Kayseri ili Sarız ilçesi Dayıoluk Mahallesi Kayseri - Kahramanmaraş Karayolu üzerinde seyir halinde olan ...ya ait, ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı traktöre arkadan çarpması sonucu iki araç arasında çift taraflı maddi kaza meydana gelmiştir, bu kazaya ilişkin, görüntü, fotoğraf, mobese kamerası kaydı, trafik kaza tespit tutanağı vs. belge olup olmadığı hususları sorulmuş ve ilgili bilgi ve belgeler dosya arasına celp edilmiştir. ... Sigorta Anonim Şirketi'nü müzekkere yazılarak, olay tarihi itibariyle 14/08/2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davadan önce davacı ... tarafından başvuruda bulunup bulunmadığı, başvuruda bulunmuş ise hangi tarihte bulunduğu, başvuru ile ilgili karar verilip verilmediği hususları sorulmuş, açılan hasar dosyası ve poliçe örneği celp edilmiş, incelenmesinde, ... plakalı aracın 30/06/2021 başlangıç ve 30/06/2022 bitiş tarihli ZMMS ile sigortalandığı görülmüştür. Davacının ve davalıların nüfus kayıt örneğinin uyap sisteminden çıkarılarak dosya arasına alınmıştır. Davacının, müteveffa ...'ın (Ölüm tarihi itibariyle) ve gerçek kişi davalıların sosyal ve ekonomik durum araştırması yapılmıştır. SGK Kayseri İl Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak 14/08/2021 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle ilgili kişi ...için herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığı, rücuya tabi ödeme ya da maaş bağlanıp bağlanmadığı sorulmuş, gelen yazı cevabıyla, geçici iş göremezlik ödeneği ödenmediği, kaza nedeniyle gelir ya da maaş bağlanmadığı bildirilmiş ve ilgili kayıt ve belgelerin gönderildiği görülmüştür. SGK Kayseri İl Müdürlüğü'ne dava dilekçesi ekinde sunulan geçici vergi beyannamesi ve vergi levhası da eklenmek suretiyle müzekkere yazılmış ve müteveffa ...'ın kayıtları celp edilmiştir. Sarız Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2021/419 soruşturma sayılı dosyası uyap üzerinden celp edilmiştir. Kayseri 4. Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası uyap üzerinden celp edilmiştir. İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nden kusur yönünden rapor alınmış, 28/03/2023 tarihli Adli Tıp Raporunda özetle; A) Davalı ...’ın %20 (yüzde yirmi) oranında kusurlu, B) Davalı ...’ın %80 (yüzde seksen) oranında kusurlu olduğu yönünde kanaat bildirir rapor sunulmuştur. Raporun taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı davacı vekilinin, davalı ... Hesabı vekilinin ve davalılar ... ve ... vekillerinin ayrı ayrı itiraz dilekçesi sundukları görülmüştür. Mahkememizin 08/10/2024 tarihli duruşmasında davacı tanıkları ... ve ...'ın beyanı alınmıştır. Mahkememizce alınan ATK raporuna tarafların vaki itirazları ve talepleri ile bu rapor ile Kayseri 4.Ağır Ceza Mahkemesi ...Esas sayılı dosyası tarafından adli tıp kurumundan alınan rapor arasında çelişki bulunduğundan, bu konularda HMK'nun 266.maddesi gereğince yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılmasına, HMK'nun 267. ve 268. maddesi gereğince dava dosyasının Karayolları Fen heyeti üyeleri arasından re'sen seçilecek 3 kişilik Trafik- Makine Mühendisi bilirkişi kuruluna tevdine karar verilmiş, Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Talimat sayılı dosyası ile alınan 04/12/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; - ... plakalı traktör ve bağlı römorkun sürücüsü ...'ın meydana gelen trafik kazasında %75 (yüzde yetmişbeş) oranında kusurlu olduğu, -... plakalı aracın sürücüsü ...'ın % 25 (yüzdeyirmibeş) oranında kusurlu olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir. Rapordan birer suretin taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı davacı vekilinin beyan dilekçesi, davalı ... Hesabı vekilinin itiraz dilekçesi, davalı ... Sigorta A.Ş vekilinin itiraz dilekçesi, davalılar ... ve ... vekilinin beyan ve itiraz dilekçesi sundukları görülmüştür. Tüm deliller toplandıktan sona aktüerya konusunda bilirkişi incelemesi yaptırılmış, hesap bilirkişisi Av. ... 02/05/2025 tarihli raporunda özetle; C.1- 01.04.2022 ödeme tarihindeki verilere göre yapılan hesaplamalar sonucunda davacı eşin destek zararının; İşlemiş dönem zararı 31.972,87 TL. İşleyecek dönem zararı + 433.846,80 TL. 465.819,67 TL. %1 evlenme ihtimali indirimi (465.819,67 x %99) : 461.161,47 TL. olduğu, davalı ... Hesabı tarafından ise 155.257,00 TL. ibrasız ödeme yapıldığı, yapılan ödemenin yetersiz olduğu anlaşılmakla işbu rapor tarihindeki verilere göre bakiye zarar hesabı yapıldığı, C.2- İşbu rapor tarihindeki verilere göre yapılan hesaplamalar sonucunda davacı eşin bakiye destek zararının; İşlemiş dönem zararı 330.081,82 TL. İşleyecek dönem zararı + 1.856.792,28 TL. 2.186.874,10 TL. %1 evlenme ihtimali indirimi (2.186.874,10 x %99) : 2.165.005,35 TL. Güncellenmiş ödemenin mahsubu (2.165.005,35 - 219.737,56): 1.945.267,79 TL. olduğu, C.3- 14.08.2021 kaza tarihi itibariyle ölüm halinde kişi başına ZMMS poliçe limitinin her iki araçtan dolayı ayrı ayrı 430.000,00 TL. olduğu, bakiye poliçe limitinin tespitinde esas alacak ödemesinin dikkate alındığı, güncellenmiş ödeme tutarının dikkate alınmadığı, buna göre davalı ... Hesabı'nın yaptığı ödemeden sonra bakiye poliçe limitinin (430.000,00 - 155.257,00) 274.743,00 TL. olduğu, Sonuç itibariyle; davalı ... Hesabının en fazla 274.743,00 TL. bakiye poliçe limiti ile, davalı ... Sigorta AŞ.'nin ise en fazla 430.000,00 TL. poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu tutulabileceği yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir. Raporun taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı davacı vekilinin beyan ve itiraz dilekçesi, davalı ... Hesabı vekilinin itiraz dilekçesi, davalı ... Katılım Sigorta A.Ş vekilinin beyan dilekçesi, davalılar ... ve ... vekilinin itiraz dilekçesi, davalılar ... ve ... vekilinin itiraz dilekçesi sundukları görülmüştür. Davacı vekilinin 20/10/2025 tarihli bedel artırım dilekçesi sunduğu, bedel artırım dilekçesinin davalılara tebliğ edildiği, bedel artırıma karşı davalı ... Hesabı vekilinin beyan dilekçesi sunduğu görülmüştür. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, YARGILAMA VE GEREKÇE: Dava, Türk Borçlar Kanunu' nun 49 ve devamı maddelerinde düzenlenen haksız fiil nedeni ile maddi tazminat talebine ilişkindir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-a maddesine göre davaya bakmaya mahkememiz görevlidir. Zira dava ZMMS poliçesini düzenleyen sigorta şirketi, ... Hesabı ile birlikte araç sürücüleri ve işletenlerine karşı açılmıştır. Dava değeri dikkate alınarak 6545 sayılı yasanın 45/3. maddesi uyarınca basit yargılama usulüne göre yargılama tek hakim tarafından yürütülmüştür. Taraflar arasında uyuşmazlık; 14/08/2021 tarihinde meydana gelen trafik kazasında kusurun kimde olduğu, kusur oranının ne olduğu, söz konusu kaza nedeni ile davacının davalılardan talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatı tazminatı var ise miktarının ne olduğu noktalarında toplanmaktadır. -Mahkememizce kusur ön sorun değerlendirmesinde, Mahkememiz olayla ilgili Sarız Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma sayılı dosyası uyap üzerinden celp edilmiştir. Kayseri 4. Ağır Ceza Mahkemesi'nin... esas sayılı dosyası uyap üzerinden celp edilmiştir. İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nden kusur yönünden rapor alınmış, 28/03/2023 tarihli Adli Tıp Raporunda özetle; A) Davalı ...’ın %20 (yüzde yirmi) oranında kusurlu, B) Davalı ...’ın %80 (yüzde seksen) oranında kusurlu olduğu yönünde kanaat bildirir rapor sunulmuştur. Mahkememizce alınan ATK raporuna tarafların vaki itirazları ve talepleri ile bu rapor ile Kayseri 4.Ağır Ceza Mahkemesi ... Esas sayılı dosyası tarafından adli tıp kurumundan alınan rapor arasında çelişki bulunduğundan, bu konularda HMK'nun 266.maddesi gereğince yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılmasına, HMK'nun 267. ve 268. maddesi gereğince dava dosyasının Karayolları Fen heyeti üyeleri arasından re'sen seçilecek 3 kişilik Trafik- Makine Mühendisi bilirkişi kuruluna tevdine karar verilmiş, Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Talimat sayılı dosyası ile alınan 04/12/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; - ... plakalı traktör ve bağlı römorkun sürücüsü ...'ın meydana gelen trafik kazasında %75 (yüzde yetmişbeş) oranında kusurlu olduğu, -... plakalı aracın sürücüsü ...'ın % 25 (yüzdeyirmibeş) oranında kusurlu olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir. Mahkememizce yapılan değerlendirmede anlaşılmıştır. -Destekten yoksun kalma tazminatına dair değerlendirmede; Destekten yoksun kalma tazminatı, B.K'nun 45/II. maddesinde düzenlenmiş olup; "Ölüm neticesi olarak diğer kimseler müteveffanın yardımından mahrum kaldıkları takdirde onların bu zararını da tazmin etmek lazım gelir." şeklinde hükme bağlanmıştır. Görülmektedir ki, destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç, destekten yoksun kalanların desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır. Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile, onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir. Haksız bir eylem sonucu desteğini yitiren kimse BK'nun 45/II. maddesine dayanarak uğradığı zararın ödetilmesini isteyebilir. Ancak, destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilmesi için öncelikle, ölen ile destekten yoksun kalan arasında maddi yönden düzenli ve eylemli bir yardımın varlığı gerekir. Borçlar Kanunu’nun 45.maddesinde sözü geçen destek kavramı hukuksal bir ilişkiyi değil, eylemli bir durumu hedef tutar ve ne hısımlığa ne de yasanın nafaka hakkındaki hükümlerine dayanır; sadece eylemli ve düzenli olarak geçimini kısmen veya tamamen sağlayacak şekilde yardım eden ve olayların olağan akışına göre eğer ölüm vuku bulmasaydı, az çok yakın bir gelecekte de bu yardımı sağlayacak olan kimse destek sayılır. O halde destek sayılabilmek için yardımın eylemli olması ve ölümden sonra da düzenli bir biçimde devam edeceğinin anlaşılması yeterli görülür. Bununla birlikte destekten yoksun kalan kimse devamlı ve gerçek bir ihtiyaç içerisinde bulunmalıdır. Genel olarak bakım ihtiyacı, sosyal düzeye uygun olan yaşamın devamını sağlamak için gerekli olanaklardan yoksun kalmayı anlatır. Eğer ölenin eylemli olarak baktığı davacı, ölüm yüzünden bu bakımın sağladığı yaşama düzeyinin altına düşmüş olursa, ihtiyaç bulunma koşulu gerçekleşmiş sayılır. Burada önemli olan, destekten yoksun kalan kimsenin ve ailesinin temsil ettiği sosyal ve ekonomik düzeye göre normal karşılanan giderlerdir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 21.04.1982 gün, 979/4-1528 E., 1982/412 K. sayılı kararı). Diğer taraftan, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 06.03.1978 tarih ve 1/3 sayılı kararının gerekçesinde de: "Destekten Yoksun Kalma Tazminatının eylemin karşılığı olan bir ceza olmayıp, ölüm sonucu ölenin yardımından yoksun kalan kimsenin muhtaç duruma düşmesini önlemek ve yaşamının desteğin ölümünden önceki düzeyde tutulması amacına yönelik sosyal karakterde kendine özgü bir tazminat olduğu” hususu vurgulanmış; Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 30.11.2005 gün ve 2005/4-648 E.-2005/691 K. sayılı ilamında da aynı esaslar benimsenmiştir. Önemle vurgulanmalıdır ki, Borçlar Kanunu’nun 45/III. maddesine göre destekten yoksun kalma tazminatı, desteğin mirasçısı olarak geride bıraktığı kişilere değil, desteğinden yoksun kalanlarına aittir. Destekten yoksun kalma tazminatı isteyebilecek kişiler, mirasçılardan başka kişiler de olabileceği hususunda da herhangi bir ihtilaf yoktur. Murisin trafik kazasından kaynaklanan bir sorumluluğu söz konusu olduğunda ve koşulları oluştuğunda mirasçıları bundan sorumlu olduğu halde, aynı olay nedeniyle destekten yoksun kalan ve fakat mirasçı olmayan kişiler bundan sorumlu değildir (HGK.nun 15.06.2011 gün ve 2011/17-142 E. -411 K. sayılı ilamı). Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın “Sigortanın Kapsamı” başlıklı A-1.maddesindeki, “Sigortacı, bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde düzenlemesi yer almaktadır. - Aktüerya hesabına dair değerlendirmede; Yargıtay'da uygulama birliğinin sağlanması yönünde tazminat hesaplarında davacının ve desteğin bakiye ömür süresinin TRH 2010 Yaşam Tablosu'na göre belirlenmesi ve işleyecek (bilinmeyen) devre hesaplamasında her yıl için gelirin %10 artırılıp %10 iskonto edilmesi esasına dayanan progresif rant yönteminin kullanılması gerekmektedir. Alınan bilirkişi raporunda bu yöntem uyarınca davacı için destekten yoksun kalma zararının 1.945.267,79 TL. olduğu anlaşılmıştır. Müterafik Kusura ve Hatır Taşımasına ilişkin değerlendirmede; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun "tazminatın belirlenmesi" başlıklı 51. maddesinde; hakimin, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğine ve özellikle kusurun ağırlığına göre belirleyeceği belirtilmiş; "tazminatın indirilmesi" başlıklı 52. maddesinde ise; zarar gören taraf, zararı doğuran fiile razı olduğu veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olduğu yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırdığı takdirde hakimin, tazminatı indirebileceği veya tamamen kaldırabileceği açıklanmıştır. Buna göre, zarar görenin zarar katılması veya zararın artmasına sebep olduğu hallerde zarar görenin, zararı önleyici ya da azaltıcı tedbirleri almamasında müterafik kusurunun bulunduğunun kabulü gerekir. Müterafik kusur; aynı şartlar altındaki makul, dürüst ve ortalama bir kişinin, kendi menfaati icabı, zarara uğramamak için kaçınacağı veya kaçınması gereken bir davranış tarzını ifade etmektedir. (Eren, Fikret. Borçlar Hukuku Genel Hükümler. Y. 2015. S. 582) Zararın doğumu ya da artmasına yol açan fiil, zarar görenin davranışlarından ileri gelmişse müterafik (ortak) kusurdan söz edilir. (Kılıçoğlu, Ahmet, Borçlar Hukuku Genel Hükümler. Y. 2012, s.418) Yukarıda da açıklamalar dikkate alındığında, davacının müterafik kusuru nedeniyle tazminattan indirim yapılabilmesi için zararın bu nedenle artması zarar ile mağdurun eylemi arasında uygun illiyet bağının bulunması gerekir. Davacının yolcu olarak bulunduğu traktörün çeki demiri üzerinde yolculuk yaptığı anlaşılmaktadır. Eldeki uyuşmazlıkta mahkememizce davacının mütefarik kusuruna ilişkin kanaat oluşmuş ve mütefarik kusur indirimi yapılması gerektiği değerlendirilmiştir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 87. Maddesine göre "Yaralanan veya ölen kişi, hatır için karşılıksız taşınmakta ise veya motorlu araç, yaralanan veya ölen kişiye hatır için karşılıksız verilmiş bulunuyorsa, işletenin veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin sorumluluğu ve motorlu aracın maliki ile işleteni arasındaki ilişkide araca gelen zararlardan dolayı sorumluluk, genel hükümlere tabidir." esası kabul edilmiştir. Hatır taşıması bir kimseyi ücretsiz olarak ve bir karşılık almadan ve bir yararı bulunmadan taşıma halidir. Yani hatır için taşımada, taşımanın karşılıksız olması veya alınan karşılığın önemsiz olması gerekir. Taşıma, işletenin veya sürücünün değil taşınanın yararına olmalıdır. Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığından, bu gibi taşımalarda 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun "tazminat miktarının tayini" başlıklı 51. maddesinde; hakimin, tazminatın türü ve kapsamının derecesini, durum ve mevkiinin gereğine ve hatanın ağırlığına göre belirleyeceği belirtilmiş ,BK.nın 51. maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay içtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Somut olayda, hatır indirimi bir defi olması sebebi olması nedeniyle ... ve ...'ın cevap dilekçesinde ileri sürülmüş ve aracın sürücüye ait olduğu anlaşılmakla hatır indirimi uygulanmıştır. Davalıların sorumluluğuna ilişkin değerlendirmede; Bilindiği üzere; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, "İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur."; 85/1. maddesinde, "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar."; 85/son. maddesinde ise, "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiştir. Yine, aynı sorumluluk olgusu Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de benzer düzenlemeye yer verilmiştir. Zorunlu sorumluluk sigortası (ZMMS) yaptırılmaksızın trafiğe katılan aracın neden olduğu kazada zarar görenler, uğramış oldukları bedeni zararların tazminini ... Hesabı'ndan talep edebilir (5684 sayılı SK m.14 f.2/b ve G.H.Yön. m.9 f.1/b) . Kazaya sebebiyet veren araçlardan ... adına kayıtlı ... plakalı aracın ... Katılım Sigorta A.Ş tarafından sigortalandığı, diğer kazaya sebebiyet veren ... plakalı ... adına kayıtlı aracın ise sigortasının olmadığı anlaşılmakla ilgili kanun maddeleri gereğince davalılar ... Katılım Sigorta ve ... Hesabının sorumlu olduğuna karar verilmiştir. -Faize ait değerlendirmede; 2918 Sayılı Kanun'un 99. maddesinde, sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel sartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluslarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar. Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı 2918 Sayılı KTK'nun 98/1, 99/1, ZMMS Genel Şartlarının B.2-c maddesi uyarınca hak sahibine kaza ve zarara ilişkin tespit tutanağının ve bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya başvurmasından itibaren 8 iş günü sonunda tazminat miktarını ödememesi halinde, bu tarihte, böyle bir başvurunun yapılmaması halinde ise dava tarihinde temerrüde düşeceğinden, temerrüt faizine bu tarihten itibaren hükmedilmesi gerekir. Sigortacının kısmi ödeme yapması halinde ise, söz konusu ödeme tarihi temerrüt tarihi olarak esas alınacaktır. Davalı gerçek kişiler yönünden ise 6098 sayılı TBKnun 117/2 maddesinde göre haksız fiilin işlendiği tarihte temerrüde düşeceğinden olay tarihi itibariyle faize hükmedilmesi gerekir. Yargılama sonunda tüm dosya kapsamına göre; Davacının destekden yoksun kalma tazminattının TBK'nun 52 maddesi uyarınca taktiren %20 uyarınca müterafik kusur indirimi ve %20 hatır indirimi yapılarak, neticede 1.165.872,86 TL tazminattan davalı ... ve ... 'ın vefat tarihi olan 14/08/2021 tarihinden itibaren, ... Katılım Sigorta A.Ş'nin ZMSS poliçesinin sakatlık ve ölüm teminatı üzerinden yapılan 430.000,00TL'lik kısmından temerrüt tarihi olan arabuluculuk başvuru tarihi 08/11/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması, davalı ... Hesabının ZMSS poliçe teminatı limiti olan 274.743,00 TL ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan kısmi ödeme tarihi 04/04/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte sınırlı sorumlu olması, davalılar ... ve ...'ın 1.512.266,72TL tazminatın tamamından vefat tarihi olan 14/08/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması kaydı ile tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, ayrıca yasal düzenlemeler gereği, TBK'nun 51. ve 52. maddelerinden kaynaklanan hakkaniyet ve takdiri indirimler nedeniyle davanın kısmen reddedilmesi halinde, indirimden dolayı red edilen kısım için davalı yararına vekalet ücreti takdir edilemeyeceğinden, müterafik kusur ve hatır taşıması nedeni ile yapılan indirimden dolayı red edilen kısım için davalılar yararına vekalet ücretine hükmedilmemiştir. (Yargıtay 17. HD.'nin 22/05/2017 gün ve 2014/24976 Esas 2017/5714 Karar sayılı emsal kararı) HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile; 1-Davacının destekden yoksun kalma tazminattının TBK'nun 52 maddesi uyarınca taktiren %20 uyarınca müterafik kusur indirimi ve %20 hatır indirimi yapılarak, neticede 1.165.872,86 TL tazminattan davalı ... ve ... 'ın vefat tarihi olan 14/08/2021 tarihinden itibaren, ... Katılım Sigorta A.Ş'nin ZMSS poliçesinin sakatlık ve ölüm teminatı üzerinden yapılan 430.000,00TL'lik kısmından temerrüt tarihi olan arabuluculuk başvuru tarihi 08/11/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması, davalı ... Hesabının ZMSS poliçe teminatı limiti olan 274.743,00 TL ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan kısmi ödeme tarihi 04/04/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte sınırlı sorumlu olması, davalılar ... ve ...'ın 1.512.266,72TL tazminatın tamamından vefat tarihi olan 14/08/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması kaydı ile tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; kabul edilen maddi tazminat talebi yönünden alınması gereken 103.302,94-TL nispi karar ve ilam harcından davacıdan peşin olarak alınan 80,70-TL peşin dava harcı ve 6.643,73-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 96.578,51-TL harcın davalılar ..., ..., ... Katılım Sigorta A.Ş, ... Hesabı, ... ve ...'dan (davalı ... ve ... 'ın 74.456,62-TL'lik kısmından, davalı ... Sigorta A.Ş'nin 27.461,27-TL'lik kısmından, davalı ... Hesabının 17.546,02-TL'lik kısmından sorumlu olmak kaydı ile) müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine'ye gelir kaydına, 3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-14. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.280,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri)kabul/ret oranına göre hesap edilen 2.549,83-TL'sinin davalılar ..., ..., ... Katılım Sigorta A.Ş, ... Hesabı, ... ve ...'dan (davalı ... ve ...'ın 1.965,78-TL'lik kısmından, davalı ... Sigorta A.Ş'nin 725,02-TL'lik kısmından, davalı ... Hesabının 463,24-TL'lik kısmından sorumlu olmak kaydı ile) müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine, bakiye 730,17-TL'lik kısmın ise davacı üzerinde bırakılmasına, 4-Davacı tarafından peşin yatırılan 80,70-TL başvurma harcı, 80,70-TL peşin harç, 6.643,73-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 6.805,13-TL harcın davalılar ... Sigorta A.Ş, ... Sigorta A.Ş, ..., ... Enerji... Ltd. Şti'den davalılar ..., ..., ... Katılım Sigorta A.Ş, ... Hesabı, ... ve ...'dan (davalı ... ve ... 'ın 5.246,37-TL'lik kısmından, davalı ... Sigorta A.Ş'nin 1.934,98-TL'lik kısmından, davalı ... Hesabının 1.236,33-TL'lik kısmından sorumlu olmak kaydı ile) müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan; bilirkişi ücreti 16.000,00-TL, posta, müzekkere, tebligat, elektronik tebligat ve kep reddiyat gideri 1.483,30-TL ve Adli Tıp Rapor ücreti 3.875,00-TL olmak üzere toplam 21.358,30-TL yargılama giderinin davanın kabul/ret oranına göre hesap edilen 16.603,69-TL'sinin davalılar ..., ..., ... Katılım Sigorta A.Ş, ... Hesabı, ... ve ...'dan (davalı ... ve ... 'ın 12.800,52-TL'lik kısmından, davalı ... Sigorta A.Ş'nin 472,11-TL'lik kısmından, davalı ... Hesabının 3.016,50-TL'lik kısmından sorumlu olmak kaydı ile) müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine, bakiye 4.754,61-TL'lik kısmın ise davacı üzerinde bırakılmasına, 6-Davalı ... tarafından yapılan 350,00-TL tebligat ve posta yargılama giderinin, ret/talep oranına göre hesaplanan 77,91-TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, kalan 272,09-TL yargılama giderinin işbu davalı üzerinde bırakılmasına, 7-Davacı destekten yoksun kalma talebine ilişkin davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 1.512.266,72-TL üzerinden takdir edilen 229.717,34-TL vekalet ücretinin, davalılar ..., ..., ... Katılım Sigorta A.Ş, ... Hesabı, ... ve ...'dan (davalı ... ve ... 'ın 180.880,93-TL'lik kısmından, davalı ... Sigorta A.Ş'nin 68.800,00-TL'lik kısmından, davalı ... Hesabının 45.000,00-TL'lik kısmından sorumlu olmak kaydı ile) müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, 8-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden ve maddi tazminat davasının red edilen kısmı nedeniyle karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince hesap ve taktir olunan 69.288,17 -TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 9-6100 sayılı HMK'nun 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde yatıran ilgili tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine, 10-Kararın mahiyeti gereği davalı lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına, 11-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dava dosyasının tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra istinaf incelemesine gönderilmesine veya mahkememiz arşivine kaldırılmasına, Dair, davacı vekilinin, davalı ... ve ... vekilinin, davalı Şaban ve ... vekilinin ve davalı ... Hesabı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.18/11/2025 Katip ... e-imzalıdır

Hakim ... e-imzalıdır