İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/328 E. 2020/154 K.

T.C. İZMİR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2019/328 Esas KARAR NO : 2020/154 DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 19/09/2019 KARAR TARİHİ : 11/03/2020 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıların ödemediği 14 adet faturadan kaynaklanan alacak nedeniyle davalılar hakkında yaptıkları davaya konu icra takibinde davalıların yetkiye, borca, faize, faiz oranına ve faiz türüne itiraz ettiklerini, bu nedenle takibin durduğunu, itirazdan sonra davalıların 13/12/2018 ile 31/05/2019 tarihine kadar değişik tarihlerde ve toplam 10 seferde 3.573.387,51-TL ödeme yaptıklarını, bu ödemelerin icra dosyasına beyan edildiğini, davalıların bir araya gelerek adi ortaklık oluşturup inşaata başladıklarını, bu inşaat için gereken beton ve çimentoyu müvekkili şirketten talep ettiklerini, bu konuda taraflar arasında 18/08/2017 tarihinde sözleşme akdedildiğini, sözleşme gereği müvekkilinin satın aldığı çimentoları adi ortaklığa satıp teslim ettiğini, davalıların bir müddet borçlarını düzenli veya kısa ödemelerle ödemeye devam ettikten sonra 2018 yılı Temmuz ayından sonra ödeme yapmamaya başladıklarını, yapılan görüşmelerde olumlu sonuç alınamadığını, müvekkilinin ödememe nedeniyle zor duruma düştüğünü, icra takibine rağmen müvekkilinin ödeme almaya çabaladığını ve bu sürede çimento vermeye mecbur kaldığını, tarafların bir araya gelerek iki adet protokol imzaladıklarını, bu protokollerle tüm cari hesabın görüldüğünü, borç ödeme planı belirlendiğini ve devam eden ticaret için faturaların nasıl ödeneceğinin kararlaştırıldığını, davalıların bu protokolün de gereğini yerine getirmediğini, icra dosyasındaki alacaktan başka müvekkilinin davalılardan ayrıca 1.415.754,03-TL alacağı bulunduğunu, davalıların itirazlarının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, taraflar arasında 18/08/2017 tarihli sözleşmeden beri bir ticaret bulunduğunun açık olduğunu, TBK'nun 89(1)maddesi uyarınca para borçlarının alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ifa edileceğini, buna göre İzmir İcra Dairelerinin ve Mahkemelerinin yetkili olduğunu, davalıların edimi yönünden borcun ifa edileceği yerin de İzmir olup davalıların yetki itirazının haksız olduğunu, asıl alacağa faiz talep etmediklerini, takipten sonrası için ticari faiz talep ettiklerini, icra dairesinin ödeme beyanına rağmen yargı kararlarına aykırı olarak kapak hesabı yapmadığını, bu nedenle fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak dava açtıklarını bildirmiş, davalıların itirazının iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulmalarına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. SAVUNMA: Davalı ... San. ve Tic. A. Ş. vekili cevap dilekçesinde; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, müvekkili şirketin ikametgahının Ataşehir/İstanbul olması nedeniyle dosyanın yetkili ve görevli İstanbul Anadolu Ticaret Mahkemeleri'ne gönderilmesi gerektiğini, davacı tarafın taleplerinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkili şirketin davacı tarafa herhangi bir borcu bulunmadığını, davacı tarafın iddiasını ispat ile yükümlü olduğunu, ticari defterler ile vergi dairesinden celp edilecek BA – BS formlarının iddialarını doğrulayacağını bildirmiş, dosyanın yetkili ve görevli İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine, davanın reddine, davacı tarafın kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı... Sanayi A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirketin adresinin Sarıyer/İstanbul, diğer iki davalının adreslerinin Ataşehir ve Kadıköy olması nedeniyle yetkisiz mahkemede dava açıldığını, dosyanın ya yetkili ve görevli İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemeleri'ne ya da, İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri'ne gönderilmesi gerektiğini, davacının taleplerinin usul ve yasalara aykırı olduğunu, müvekkili şirketin davacı tarafa herhangi bir borcu olmadığını, davacı tarafın iddiasını ispat ile yükümlü olup ticari kayıt ve defterler ile vergi dairesinden celp edilecek BA – BS formlarının iddialarını doğrular nitelikte olduğunun görüleceğini bildirmiş, yetki itirazının kabulü ile dosyanın ya yetkili ve görevli İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemeleri'ne ya da İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri'ne gönderilmesine, davanın reddine, davacının kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; takibin yetkili icra dairesinde başlatılmadığı gibi davanın da yetkili mahkemede ikame edilmediğini, müvekkili şirketin adresinin İstanbul olması nedeniyle yetki itirazını yinelediklerini, müvekkilinin ticari ilişkiden kaynaklanan borç ve yükümlülüklerini eksiksiz şekilde ifa edip davacıya borcu bulunmadığını, alacağa ticari temerrüd faizinin uygulanamayacağını ancak yasal faiz uygulanabileceğini, itirazın iptali davasında dava değerinin artırılmasının mümkün olmadığını bildirmiş, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İNCELEME VE GEREKÇE: Dava, taraflar arasında akdedilen, varlığı ve içeriği uyuşmazlık konusu olmayan 18/08/2017 tarihli "...Şantiye Beton Tedariği Hizmeti Yüklenici Sözleşmesi" uyarınca davacı tarafça davalılara sözleşme kapsamında satılarak faturalandırılıp teslim edilen emtianın bedelinin ödenmediği iddiası ile davacı tarafın davalılar hakkında alacağının tahsili için yapılan icra takibinde davalıların icra dairesinin yetkisi ile borca ve ferilerine ilişkin yaptığı itirazın iptali istemine ilişkindir. İzmir... İcra Müdürlüğü'nün davaya konu ... esas sayılı dosyasında; davacı şirket, davalılar hakkında faturalara dayalı olarak takibe ve davaya konu alacağın tahsili için 25/09/2018 tarihinde ilamsız icra yoluyla takip yapmış, ödeme emrinin davalılara tebliğinden sonra davalılar yasal süre içinde icra dosyasına sundukları itiraz dilekçelerinde yetkili icra dairesinin borçlu şirketlerin adresleri olan İstanbul Anadolu İcra Daireleri olduğunu bildirerek icra dairesinin yetkisine itirazla birlikte borcun tamamına ve ferilerine itiraz etmişler, bu nedenle davalılar hakkındaki takip durmuştur. İtiraz dilekçesinin davacı tarafa tebliğ edilmemiş olması nedeniyle dava yasal süre içinde açılmıştır. İtirazın iptali davalarında icra dairesinin yetkisine itiraz edildikten sonra mahkemenin yetkisine itiraz edilmesi halinde İ.İ.K'nun 50. maddesi hükmü göz önünde tutularak öncelikle icra dairesinin yetkisine yönelik itirazın incelenmesi, takibin yetkili icra dairesinde yapıldığının belirlenmesi halinde icra dairesinin yetkisine yönelik itirazın iptaline karar verildikten sonra mahkemenin kendi yetkisini incelemesi gerekmektedir. Yetkili icra dairesinde takip yapılması, geçerli bir icra takibinin varlığı yönünden zorunlu olup bu durum itirazın iptali davalarında dava şartlarından biridir. İcra müdürlüğünün yetkili olduğunu resen inceleme yetkisinin bulunmaması nedeniyle, bu dava şartı mahkeme tarafından resen gözetilmek zorundadır. Somut olayda, davalı taraflarca icra dairesinin yetkisine itiraz edildiği gibi cevap dilekçelerinde ve yasal süre içinde mahkememizin yetkisiz olduğuna ilişkin ilk itirazda da bulunulmuştur. Bu nedenle yukarıda açıklandığı gibi öncelikle takibin yapıldığı icra dairesinin yetkili olup olmadığının incelenmesi gerekmektedir. Davacı vekili takibe ve davaya konu alacağın faturalardan kaynaklı para alacağı olması nedeniyle davacı şirketin adresinin bağlı bulunduğu mahkemenin yetkili olduğunu iddia etmiştir. Buna karşın davalılar vekilleri ise gerek adi ortaklık bağı gerekse davalıların her biri yönünden ve birden çok borçlu ve davalı ilişkisi nedeniyle İstanbul Anadolu İcra Daireleri'nin yetkili olduğunu bildirmişlerdir. Takibe ve davaya konu alacağın taraflar arasında varlığı ve içeriği tartışma konusu olmayan 18/08/2017 tarihli "... Şantiye Beton Tedariği Hizmeti Yüklenici Sözleşmesi"nden doğduğu, taraflar arasındaki ticari ilişkinin ödenmediği iddia edilen bu alacağa rağmen devam ettiği konusunda bir uyuşmazlık yoktur. Taraflarca, 18/08/2017 tarihli sözleşmenin "uyuşmazlıkların çözümü" başlıklı 31. maddesinde; "Bu sözleşmenin uygulanmasından doğacak uyuşmazlıkların çözümünde İstanbul Anadolu Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkilidir. Yetkili hukuk yürürlükteki Türk Hukukudur." düzenlemesi kabul edilmiştir. Bu hüküm davacı ve davalı tarafların ticaret şirketleri olması nedeniyle HMK'nun 17. maddesi çerçevesinde yapılmış yetki sözleşmesi niteliğindedir. Taraflarca sözleşmenin 31. maddesinin kaldırıldığına dair bir yazılı anlaşma dosyaya sunulmamıştır. Yetki sözleşmesinde kanunen yetkili yerlerin yetkili olmaları da saklı tutulmamıştır. Bunun yanında yine taraflar arasında düzenlenen varlığı ve içeriği uyuşmazlık konusu olmayan 22/12/2018 tarihli iki ek protokol de yetki sözleşmesi değiştirilmediği gibi "Ana sözleşmede belirtilen diğer şart ve yükümlüklerde herhangi bir değişiklik yoktur." hükmü ile 18/08/2017 tarihli sözleşmedeki yetki sözleşmesinin geçerli olduğu kararlaştırılmıştır. HMK'nun 17(1)maddesinin ikinci cümlesinde taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça davanın sadece sözleşme ile belirlenen mahkemelerde açılacağı düzenlenmiştir. Yukarıda açıklanan somut olaya ilişkin tespitler ile HMK'nun 17. maddesi hükmü birlikte değerlendirildiğinde; takibe ve davaya konu alacağın taraflar arasında akdedilmiş 18/08/2017 tarihli sözleşmeden kaynaklandığı, sözleşmede taraflarca uyuşmazlıkların çözümü konusunda İstanbul Anadolu Mahkeme ve İcra Daireleri'nin yetkili kılınmasına ilişkin yetki sözleşmesi yapıldığı, HMK'nun 17(1)maddesinin ikinci cümlesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlıklardan doğan takip ve davaların ancak yetkili kılınan yer mahkeme ve icra dairelerinde açılabileceği, her üç davalının adi ortaklığın üyeleri olup takibe ve davaya konu borcun adi ortaklığa ait borç olmasına rağmen yasa ve usul gereği adi ortaklığı oluşturan davalıların borçlu gösterilmek sıfatı ile haklarında yapılan icra takibinde icra dosyasına sundukları yetkiye ve borca itiraz dilekçelerinde İzmir İcra Daireleri'nin yetkisiz olduğunu bildirerek İstanbul Anadolu İcra Daireleri'nin yetkili olduklarını bildirdikleri, buna göre her üç davalının yaptığı icra dairesinin yetkisine ilişkin itirazın yetki sözleşmesi karşısında haklı olup yetkili icra dairesinin dilekçelerinde bildirdikleri İstanbul Anadolu İcra Daireleri olduğu, icra takibinin yetkisiz İzmir İcra Dairesi'nde yapıldığı anlaşılmakla geçerli bir icra takibinin bulunmaması nedeniyle dava koşulu gerçekleşmediğinden HMK'nun 114 (2) ve 115 (2) maddeleri uyarınca özel dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar vermek gerekmiştir. H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerektirici nedenlerle; 1-Dava şartı yokluğu nedeniyle, davanın usulden REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 54,40-TL harcın peşin yatırılan 932,60-TL harçtan indirilmesi ile geriye kalan 878,20-TL harcın isteği halinde davacı tarafa iadesine, 3-Davalılar yararına A.A.Ü.T'nin 7 (2) maddesi uyarınca takdir edilen 3.400,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 4-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, 5-Davalı taraflarca yapılan yargılama gideri bulunmadığı dikkate alınarak bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına, 6- 6325 sayılı hukuk uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A (14) maddesi uyarınca 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinden oluşan yargılama giderinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 7-Davacı ve davalı...Şirketi tarafından peşin olarak yatırılan gider avansından artan gider avansının HMK'nun 333. maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine, Taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK'nun 343 ve 345. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek bir dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/03/2020

Başkan ... E-İmzalıdır Üye ... E-İmzalıdır Üye ... E-İmzalıdır Katip ... E-İmzalıdır