Danıştay 8. Daire 2023/908 E. 2026/330 K.

T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2023/908 Karar No : 2026/330

TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNANLAR : 1- (DAVACI) ... VEKİLİ : Av. ... 2- (DAVALI) ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, karşılıklı olarak temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Dava, Bursa ili, Nilüfer ilçesi sınırları içerisinde bulunan davacıya ait ... sicil numaralı ve ... sicil numaralı II (a) grubu işletme ruhsat sahalarında; ... sicil numaralı II (a) grubu işletme ruhsatlı sahada üretim kademesinin alınan orman izni dışında kaldığından bahisle 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 7. maddesinin son fıkrası uyarınca 37.646,00-TL para cezası ile cezalandırılmasına; ... ve ... sicil numaralı II (a) grubu işletme ruhsatlı sahada toplamda 635.509,81 ton kalker sevkiyatının kuruma bildirilmediğinden bahisle 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 10. maddesinin 7. ve 8. fıkraları uyarınca 125.486,00-TL para cezası ile cezalandırılmasına;... ve ... sicil numaralı II (a) grubu işletme ruhsatlı sahada toplamda 635.509,81 ton kalker için ödenmesi gereken Devlet hakkının beş katı tutarında para cezası verilmesi gerektiğinden bahisle 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 12. maddesinin 4. fıkrası uyarınca 1.796.077,85-TL para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Maden İşleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmektedir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 7. maddesinin son fıkrasına göre verilen para cezası yönünden; davacı şirket tarafından işletilen ruhsat sahasında denetim anında sunulmamasına karşın orman izni olup olmadığının Mahkemelerinin 14/01/2020 tarihli ara kararıyla Bursa Orman Bölge Müdürlüğüne koordinat belirtilerek sorulduğu, 22/01/2020 tarihinde dosya kayıtlarına giren cevabi yazıyla, davacının belirtilen koordinatlar içinde orman iznine sahip olduğu ve bu koordinatların izinli stok alanında kaldığının belirtildiği, bu durumda, davacının 15/04/2015-26/02/2019 tarihleri arasını kapsayan dönem içerisinde geçerli ... tarih ve ... sayılı Bursa Bölge Müdürü oluruyla orman izni bulunduğu ve mahallinde tespit edilen ormanlık alandaki üretimin bu iznin koordinatları kapsamında olduğu anlaşıldığından davacı şirket adına 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 7. maddesinin son fıkrası uyarınca verilen 37.646,00-TL para cezasında hukuka uygunluk görülmediği; 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 10. maddesinin 7. ve 8. fıkralarına göre kesilen para cezası yönünden; davacının üretimini yaparak sevkiyatını sağladığı fakat kuruma bildirmediği maden miktarı mahalinde tetkik raporuyla sabit olup, davacıya her iki ayrı maden ocağı nedeniyle 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 10. maddesinin 7. ve 8. fıkraları uyarınca uygulanan 125.486,00-TL maktu para cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı; 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 12. maddesinin 4. fıkrasına göre verilen para cezası yönünden; davacı şirketin söz konusu ocaklardaki faaliyetinin 2006 yılından beri devam ettiği ve üretildiği halde beyan edilmeyen miktarların geçmiş yılların birikimi ile oluştuğu dikkate alındığında, davalı idare tarafından, davacı tarafından beyan edilmeyen miktarın tamamının 2018 yılında üretilip beyan edilmediği kabulüyle 2018 yılı ocak başı fiyatlarına göre ceza kesmek yerine, geriye doğru 5 yıllık zamanaşımı sürelerini de dikkate almak suretiyle 635.509,81 ton madenin 2013 (dahil) ila 2018 (dahil) yıllarında üretildiği kabul edilerek, davacı şirketin geçmiş yıl beyanları, üretim ve sevkiyat kapasitesi dikkate alınmak suretiyle her yıla isabet eden miktarların o yıla ait ocak başı fiyatlamasına göre uygulanacak ceza miktarının belirlenmesi, hakkaniyete daha uygun olacağı, bu durumda, davalı idare tarafından, davacı şirketin geçmiş yıl beyanları, üretim ve sevkiyat kapasitesi dikkate alınmak suretiyle zamanaşımı süreleri içinde kalan 2013 (dahil) ila 2018 (dahil) yıllarının her birinde yaklaşık olarak ne kadarlık bir madenin üretilip beyan edilmemiş sayılabileceğine ilişkin hiçbir çalışma, tahlil ve inceleme yapılmaksızın her iki maden ocağında üretilen 635.509,81 ton madenin tamamının 2018 yılında üretilip beyan edilmediği kabulüyle 2018 yılı ocakbaşı fiyatlamasına göre 3213 sayılı Kanun'un 12. maddesinin 4. fıkrası uyarınca davacı şirket adına verilen 1.796.077,85-TL para cezasında hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle kısmen davanın reddine, kısmen dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davacı tarafından, Maden Kanunu'nun 10. maddesinin 7. ve 8. fıkraları uyarınca uygulanan idari para cezasının zamanaşımına uğradığı; davalı idare tarafından, dava konusu ruhsat sahalarının mahallinde tetkik edilerek işlem tesis edildiği ileri sürülmektedir.

TARAFLARIN SAVUNMASI : Taraflarca savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, "Temyiz incelemesi sonunda Danıştay; Kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onar." hükmü yer almıştır. 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 20. maddesinin 3. fıkrasında "Nispî idarî para cezasını gerektiren kabahatlerde zamanaşımı süresi sekiz yıldır." düzenlemesi yer almaktadır. Uyuşmazlıkta, Maden Kanunu'nun 12. maddesinin 4. fıkrasına göre verilen para cezasının Devlet hakkının beş katı tutarında olacak şekilde hesaplandığı, başka bir ifadeyle, cezanın maktu değil nispi olarak belirlendiği görülmektedir. Bu durumda, İdare Mahkemesi kararının 30. paragrafında geçen "geriye doğru 5 yıllık zaman aşımı sürelerini de dikkate almak suretiyle 635.509,81 ton madenin 2013 (dahil) ila 2018 (dahil) yıllarında" ibaresinin "geriye doğru 8 yıllık zamanaşımı sürelerini de dikkate almak suretiyle 635.509,81 ton madenin 2010 (dahil) ila 2018 (dahil) yıllarında" şeklinde düzeltilmesi; 31. paragrafında geçen "2013 (dahil) ila 2018 (dahil) yıllarının" ibaresinin "2010 (dahil) ila 2018 (dahil) yıllarının" şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.

KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle, 1. Temyiz istemlerinin reddine, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının düzeltilerek ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine, 4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 5. Kesin olarak, 26/01/2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi.