Danıştay 4. Daire 2025/4091 E. 2025/7000 K.

T.C. D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2025/4091 Karar No : 2025/7000

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Otel Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Eskişehir ili, Tepebaşı ilçesi, ... Mahallesi, ... Yıl Bulvarı, No:... adresindeki ''pasta, tatlı, börek imalatı ve satış'' ana faaliyet konulu ruhsatlı işyerinde, ekmek fırını için ruhsat alınmaksızın faaliyette bulunulduğundan bahisle 1608 sayılı Umuru Belediyeye Müteallik Ahkamı Cezaiye Hakkında Kanun'un 1. maddesi ve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesi uyarınca 2.052,00TL idari para cezası verilmesine ve ticaret sanat yapmamak kaydıyla alanın planda olduğu gibi otopark haline getirilmesi için yedi (7) gün süre verilmesine, otopark haline getirilmediği takdirde işyerinin mühürlenmesine ilişkin Eskişehir Tepebaşı Belediyesi Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacının hem ruhsat sınırları dahilinde hem de belirtilen otopark alanında faaliyet gösterdiğinin, faaliyete başladığının tam ve net olarak anlaşılamadığı, ruhsat alanı içerisine ilişkin sunulan fotoğraflardan dava konusu işyerinin hali hazırda faaliyete başlamadığının görüldüğü, davacının otopark alanına koymuş olduğu makinelerin, teçhizatın ve benzeri aletlerin doğrudan davacının otopark alanında icrai faaliyet gösterdiği anlamına gelmeyeceği; kaldı ki, davacıya noksanlık ve aykırılıkların giderilmesi için İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 23. maddesi uyarınca onbeş (15) günlük süre verilmesi gerekirken yedi (7) günlük süre verildiği, anılan Yönetmelik'in 23. maddesi ile Ek 3. madde hükümlerinin tam ve eksiksiz olarak uygulanmadığı; kaldı ki, işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunan alanda başkaca bir hukuka aykırılık oluşturulduğu ileri sürülmediğinden ruhsatlı alan dışında oluşan (otopark alanında yapıldığı ileri sürülen) faaliyetin giderilmesi için (söz konusu alanda faaliyetin meni/para cezası) davalı idarece işlem tesis edilebileceği; öte yandan,1608 sayılı Kanun'un 1. maddesinde, Belediye mevzuatı ile men edilen işleri yapanlara idari para cezası ve "yasaklanan faaliyetin men'ine" karar verileceğinin düzenlendiği ve bu kararda ilgili kişiye bir süre de verilebileceği hüküm alınmış ve davacıya yedi (7) gün süre verilmiş ise de, söz konusu aykırılıkların ruhsatsız olarak yapıldığı gerçeğinden hareketle ruhsatsız faaliyetin önlenmesi yoluna gidilmesi gerekirken, davacının ruhsatlı alandaki faaliyetini de engelleyecek şekilde işlem tesis edildiği görüldüğünden, dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmemiştir. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu işlemin yasaya ve hukuka uygun olduğu, bodrum katın (otopark alanının) ekmek fırınına çevrildiği, ekmek fırını olarak özel yapı şeklinde ayrık nizamda müstakil bina şartı arandığı, ruhsatsız ekmek fırını faaliyeti nedeniyle işlem tesis edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik hükümleri uyarınca tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, temyiz isteminin rkabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE : Temyiz istemine konu kararın, dava konusu encümen kararının işyerinin ticaret sanat yapmamak kaydıyla alanın planda olduğu gibi otopark haline getirilmesi için süre verilmesine ve otopark haline getirilmediği takdirde işyerinin mühürlenmesine ilişkin kısmı yönünden; Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. Dava konusu encümen kararının, idari para cezasına yönelik kısmına gelince; 1608 sayılı Umuru Belediyeye Müteallik Ahkâmı Cezaiye Hakkında 16 Nisan 1340 Tarih ve 486 Numaralı Kanunun Bazı Maddelerini Muaddil Kanun'un 1. maddesinde, belediye meclis ve encümenlerinin kendilerine kanun, nizam ve talimatnamelerin verdiği vazife ve salahiyet dairesinde ittihaz ettikleri kararlara muhalif hareket edenlerle belediye kanun ve nizam ve talimatnamelerinin men veya emrettiği fiilleri işleyenlere veya yapmayanlara belediye encümenince Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesine göre idarî para cezası ve yasaklanan faaliyetin menine karar verileceği, bu kararda ilgili kişiye bir süre de verilebileceği, belediye encümeni kararında belli bir fiilin muayyen bir süre zarfında yapılmasını da emredebileceği, emredilen fiilin ilgili kişi tarafından yapılmaması hâlinde, masrafları yüzde yirmi zammı ile birlikte tahsil edilmek üzere belediye tarafından yerine getirileceği, bu madde hükümlerinin ilgili kanunda ayrıca hüküm bulunmayan hâllerde uygulanacağı öngörülmüştür. Dava konusu uyuşmazlıkta, pasta tatlı börek imalat ve satış yeri faaliyet konulu ruhsatı bulunan işyerinde yapılan denetimde, işyerine ait otopark olan bodrum katın ekmek fırını olarak faaliyet gösterecek şekilde makine ve teçhizat konulmak suretiyle düzenlendiğinin sabit olduğu dikkate alındığında, Encümen kararının işyerine 2.052,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin kısmında hukuka aykırılık, işlemin bu kısmının iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Temyiz isteminin kısmen kabul, kısmen reddine, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, ticaret sanat yapmamak kaydıyla alanın planda olduğu gibi otopark haline getirilmesi için süre verilmesine ve otopark haline getirilmediği takdirde işyerinin mühürlenmesine ilişkin kısmının oybirliğiyle ONANMASINA, 3. Anılan İdare Dava Dairesi kararının idari para cezasına yönelik kısmı yönünden Üye ... ve Üye ...'nin karşı oyu ve oyçokluğuyla BOZULMASINA, 4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 25/12/2025 tarihinde kesin olarak karar verildi.

(X) KARŞI OY : İşyeri açma ve çalışma ruhsatı olmadan faaliyet gösteren işyerleri hakkında 3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun ve bu Kanun uyarınca ihdas olunan Yönetmelik'te yer alan düzenlemeler uygulanmak suretiyle işlem tesis edilmesi gerekirken, 1608 sayılı Kanun uygulanarak tesis edilen dava konusu işlemin idari para cezasına ilişkin kısmında mevzuata ve hukuka uyarlık bulunmadığından, temyize konu kararın bu kısmının belirtilen gerekçe ile onanması gerektiği oyuyla Daire kararına katılmıyoruz.