Danıştay 2. Daire 2023/3694 E. 2025/2049 K.

T.C. D A N I Ş T A Y İKİNCİ DAİRE Esas No : 2023/3694 Karar No : 2025/2049

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava Konusu İstem: Dava, Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğüne (POMEM) geçici kaydı yapılan davacı tarafından; Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin (ETSŞY) EK-3-10-B-4 maddesinde yer alan "Demiyelinizan" hastalık tanısı nedeniyle POMEM'den ilişiğinin kesilmesine ilişkin 25/03/2022 günlü işlemin iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararla; uyuşmazlığın çözümü için davacının Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3-10-A maddesindeki sağlık şartlarını taşıyıp taşımadığı ve polis meslek eğitim merkezi öğrencisi olup olamayacağı hususlarının tespiti için Mahkeme tarafından Gazi Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi Gazi Hastanesine sevkedildiği, anılan Hastanenin ...günlü, ... sayılı sağlık kurulu raporunda, davacının polis meslek eğitim merkezi öğrencisi olmasının önünde nörolojik açıdan herhangi bir sağlık engelinin olmadığı yönünde görüş bildirildiği; bu durumda, davacının sağlık şartlarını taşımadığından bahisle Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğü ile ilişiğinin kesilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince verilen temyize konu kararla; davalı idarece, davacının sevk edildiği, Aksaray Eğitim ve Araştırma Hastanesi ile Ankara Şehir Hastanesi tarafından düzenlenen raporlarda, davacıda Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3-10-B-4 maddesinde belirtilen "organ ve sistem fonksiyonlarını bozmayan demiyelinizan hastalıklar" bulunduğu yönünde tespite yer verildiği, dava konusu işlemin de bu raporlara istinaden tesis edildiği; ancak Mahkemece hakem hastane olarak belirlenen Gazi Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi Gazi Hastanesi tarafından düzenlenen raporda söz konusu hastalığın bulunmadığı yönünde tespite yer verildiği; anılan hastane raporlarındaki çelişkinin giderilmesi ve davacıda "organ ve sistem fonksiyonlarını bozmayan demiyelinizan hastalıklar" bulunup bulunmadığının açıklığa kavuşturulması gerektiği; davacının, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin 19/01/2023 tarihli ara kararı ile Sağlık Bilimleri Üniversitesi (SBÜ) Ankara Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevk edildiği, anılan Hastanenin ... günlü, ... sayılı sağlık kurulu raporunun tanı kısmında "radyolojik izole sendrom", karar kısmında ise "ETSŞY Ek-3/10/A'ya uyar POMEM öğrencisi olur" şeklinde görüş ve kanaate yer verildiği; bu itibarla, davalı idare tarafından istinaf başvurusuna konu edilen Mahkeme kararının, usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu, kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı gerekçesiyle 2577 sayılı Yasanın 45/3. maddesi uyarınca başvurunun yukarıda belirtilen açıklamayla birlikte reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; ilgili yasal mevzuat uyarınca aldırılan sağlık kurulu raporunda davacının POMEM öğrencisi olamayacağı yönünde tespit bulunduğu, aksi yöndeki hakem hastane raporunun ise bilimsel gerçeklere aykırı olduğu, dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata uygun olarak tesis edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : İstemin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Sekizinci Dairesinin esasında kayıtlı iken, Danıştay Başkanlık Kurulunun, Danıştay dava daireleri arasındaki iş bölümünün belirlenmesine ilişkin 19/07/2023 günlü, K:2023/33 sayılı kararının "Ortak Hükümler" başlıklı kısmı uyarınca gönderme kararı verilmeksizin Dairemize devredilen dosyada, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosyanın tekemmül ettiği görülerek yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı temyize konu kararın ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7035 sayılı Kanun ile değişik 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 25/04/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.

(X) KARŞI OY :

Dava; Aksaray Polis Meslek Eğitim Merkezi (POMEM) Müdürlüğü bünyesinde 27. dönem öğrenci adayı olan davacının, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3-10-B-4 (Demiyelinizan hastalık tanısı ) maddesinde belirtilen şartları sağlamadığından bahisle "POMEM öğrencisi olamaz" kararı verilerek eğitim merkezi ile ilişiğinin kesilmesi yönünde tesis edilen işlemin iptali istemiyle açılmıştır. Uyuşmazlık konusu olayda; davacının, ETSŞY gereğince sağlık kurulu raporu almak üzere sevk edildiği Aksaray Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen ... günlü, ... sayılı Sağlık Kurulu Raporunda ve Ankara Şehir Hastanesinin ... günlü, ... sayılı Sağlık Kurulu Raporunda; "Tanı: Demiyelinizan Hastalık Karar: Ek-3-10-B-4 ile uyumludur. Organı ve sistem fonksiyonlarını bozmayan demiyelinizan hastalıklar." ifadelerine yer verildiği, anılan raporlara istinaden davacının okulla ilişiğinin kesildiği; Mahkemece hakem hastane olarak sevk edildiği Gazi Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi Gazi Hastanesi düzenlenen ... günlü, ... sayılı Sağlık Kurulu Raporunda, "Nörogörüntüleme bulguları tekrar değerlendirilen hastanın 2021 tarihli Beyin MRG'de sağ serebellar hemisferde 1 adet, sağ periventriküler beyaz cevherde 2 adet, solda lateral ventrikül komşuluğunda 1 adet, sağ yüksek paryetalde 3 adet demiyelinizan karakterde lezyonları izlenmiştir. Hastanın hikayesinde demiyelinizan hastalığa ait objektif atak kliniği olmaması ve nörolojik muayenesinin normal olması nedeni ile mevcut kliniği MS ile uyumlu düşünülmeyip, radyolojik izole sendrom tanısı düşünülmüştür. Hasta şu anki nörolojik muayene bulguları ve mevcut hali ile Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği Ek-3-10-A maddesi kapsamında değerlendirilmiş olup; mevcut durumu İle polislik mesleğini yapmasında nörolojik açıdan sakınca yoktur." ifadelerine yer verildiği, anılan rapor üzerine Mahkemece iptal kararı verildiği, istinaf aşamasında da ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince sevk edildiği Sağlık Bilimleri Üniversitesi (SBÜ) Ankara Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen rapor üzerine açıklama ile istinaf başvurusunun reddine karar verildiği anlaşılmaktadır. İdari işlemlerin yargısal denetimi, kural olarak dava konusu işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden hukuka uygunluğunun denetimine ilişkindir. İşlemin sebep unsurunun, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hususlara dayalı olması halinde, davalı idarece anılan uzmanlık alanına ilişkin bilgi ve görüşlere dayalı olarak işlem tesis edilmesi gerektiği gibi, sözü edilen işlemlerin yargısal denetiminde, yargı merciince de, anılan sebep unsurunu oluşturan özel ve teknik bilginin hukuka uygunluğunun denetlenmesi gerekecektir. Nitekim, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 266. maddesinde; "Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir...." hükmü yer almıştır. Uyuşmazlıkta; dava konusu işlemin, davacının sağlık şartlarını taşımadığına ilişkin Sağlık Kurulu raporuna dayalı olduğu göz önüne alındığında; işlemin dayanağı olan Sağlık Kurulu raporunun hukuka aykırı olduğu iddiasıyla açılan davalarda yapılacak yargısal denetimde, özel ve teknik bilgi içeren Sağlık Kurulu raporunun, bilim ve fenne uygunluğu, yapılan tetkik ve tahlil sonuçları ile teşhis ve tanının hukuka uygunluğunun belirlenmesi, bu amaçla da; işleme dayanak Sağlık Kurulu raporunun hastalık branşına uygun uzman bilirkişilere incelettirilmesi gerekecektir. Mahkemece görüşüne başvurulan ve bilirkişi niteliğinde olan hakem Hastane tarafından yapılacak incelemede; dayanak Sağlık Kurulu raporunun usul ve fenne aykırı olduğu, hastalığın tesbitine ilişkin yeterli tetkik yapılmadığı ya da tanı için ileri tetkik yapılması gerektiğinin belirlenmesi halinde; davacının sağlık şartlarını sağlayıp sağlamadığının belirlenebilmesi için yeniden tetkik ve tahlile tabi tutulması, önceki rapora itibar edilemeyeceğine ilişkin açıklamalar içeren raporun Mahkemeye ibrazı, Mahkemece de, sözü edilen raporun yeterli bulunması halinde hükme esas alınması gerektiği açıktır. Esasen, yukarıda aktarılan yargılama süreci, HMK 266. maddede öngörülen "özel ve teknik bilgi içeren" konulara ilişkin uyuşmazlıklarda uygulanacak yargılama yöntemine daha uygun olacağı gibi; dava konusu işlemin sebep unsurunun denetimine ilişkin idari uyuşmazlıklar bakımından da, "işlem yargılaması" esasına dayanan idari yargılama hukukunun da özüne uygun olacaktır. Öte yandan, Mahkemelerce, işlemin dayanağının tamamen bertaraf edilmesinin hukuken hiçbir izahı ve dayanağı bulunmadığı gibi, davacının doğrudan ve yeniden sağlık muayenesine tabi tutulmasına ilişkin uygulama, Mahkemeleri, idari fonksiyon içinde yürütülecek idari usulün bir parçasına dönüştürecek ve "yargılama" fonksiyonundan uzaklaştıracaktır. Bu itibarla; davacının sağlık şartlarını taşımadığına ilişkin işleme dayanak alınan Sağlık Kurulu raporuyla ilgili hiçbir inceleme ve değerlendirme içermeyen, anılan rapora niçin itibar edilemeyeceğine ilişkin tesbitlere ve açıklamalara yer vermeyen, davacının doğrudan sağlık muayenesine tabi tutulması suretiyle düzenlenen Sağlık Kurulu raporu hükme esas alınarak verilen temyize konu kararda hukuki isabet bulunmadığı görüşüyle, aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyorum.