Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2026/816 E. 2026/1989 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2026/816
- Karar No
- 2026/1989
- Karar Tarihi
T.C. İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2026/816 KARAR NO : 2026/1989
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : KARŞIYAKA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2025/979 KARAR NO : 2026/132 DAVANIN KONUSU : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 11/05/2023 KARAR TARİHİ : 26/02/2026 DAİRE KARAR TARİHİ : 09/10/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 09/10/2026
Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/02/2026 Tarih ve 2025/979 Esas 2026/132 Karar sayılı kararının, istinaf başvurusu yoluyla incelenmesinin davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, dairemize gönderilen dosya incelendi, dosya içeriğine göre incelemenin duruşmasız olarak yapılması uygun görülmekle, gereği konuşulup düşünüldü. İSTEM: Davacı avukatı tarafından verilen dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında davacının borçlu olduğu, davalının alacaklı olduğu, 500.000,00 TL bedelli, 07.11.2019 tanzim tarihli ve 20.06.2020 vade tarihli senet düzenlendiğini, senet düzenlendikten sonra davacı tarafından "İzmir ili, Aliağa ilçesi, ... mahallesi,... ada.. parsel (.. hissesi)" ve "İzmir ili, Aliağa ilçesi,... mahallesi,... ada ... parsel (dükkan)" de kayıtlı taşınmazlar senet borcuna teminat olmak üzere davalıya verildiğini, davalının talimatı ile bu taşınmazların devrinin dava dışı ....'e 08.11.2019 tarihinde yapıldığını, söz konusu senet için tarafından suç duyurusunda bulunulduğunu ve Aliağa Cumhuriyet Başsavcılığının 2020/4341 Soruşturma numaralı dosyası ile soruşturma başlatıldığını, soruşturma dosyasında dava dışı....in de 07.01.2021 tarihinde ifade verdiğini, davalının söz konusu senedi 21.08.2020 tarihinde Aliağa İcra Müdürlüğünün 2020/2754 Esas sayılı dosyası ile icra takibine konu ettiğini, teminat olarak verilen "İzmir ili, Aliağa ilçesi, .... mahallesi, ....ada... parsel (... hissesi)" taşınmazın 14.01.2021 tarihinde ... tarafından ....'ya satıldığını, satış bedeli tapu müdürlüğünde 77.500,00 TL olarak gösterildiğini, gösterilen satış bedeli gerçek satış bedeli olmadığını, taşınmazın 1/2 lik diğer hissesi davacının annesi .... adına kayıtlı olduğunu ve 14.01.2021 tarihinde kendi hissesini aynı kişiye yani...'ya 300.000,00 TL bedelle sattığını, teminat olarak verilen "İzmir ili, Aliağa ilçesi, ....mahallesi,.... ada... parsel (dükkan)" taşınmaz 23.01.2023 tarihinde.... tarafından ....'e satıldığını, satış bedeli tapu müdürlüğünde 160.000,00 TL olarak gösterildiğini ancak gösterilen satış bedeli gerçek satış bedeli olmadığını, "İzmir ili, Aliağa ilçesi, .... mahallesi, ....ada ...parsel (dükkan)" taşınmazın 23.01.2023 tarihinde satışı yapılmış olmasına rağmen 25.01.2023 tarihinde icra dosyasına ödeme bildirimi yaptığına gerçek satış bedeli yaklaşık 1.500,00,00 TL olmasına rağmen sadece 160.000,00 TL ödeme bildirimi yapıldığını, teminat olarak verilen 2 adet taşınmazın yaklaşık olarak 1.800.000,00 TL ye satıldığını, satış bedelinin Aliağa İcra Müdürlüğünün 2020/2754 Esas sayılı dosyasına konu borcun tamamının kapatılmasına fazlasıyla yetmekte birlikte müvekkile iade edilmesi gereken büyük bir miktar kaldığını ileri sürerek Aliağa İcra Müdürlüğünün 2020/2754 Esas sayılı dosyasının tedbiren durdurulmasına, teminat olarak verilen taşınmazların satış bedelleri Aliağa İcra Müdürlüğünün 2020/2754 Esas sayılı dosyasının borcunu ödemeye yettiğinden borç ödendiğinin ve davacının icra dosyası kapsamında borcu kalmadığının tespitine, davalı tarafından borç ödenmesine rağmen icra takibine devam edildiğinden %20 kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, Aliağa İcra Müdürlüğünün 2020/2754 Esas sayılı dosyasının borcundan daha fazla olduğundan, fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik borç miktarı üzerinde kalan 1.000,00 TL bedelin davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine, karar verilmesi talep etmiştir. YANIT : Davalı avukatı tarafından verilen yanıt dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul etmediklerini, taraflarınca Aliağa İcra Müdürlüğü 2020/2754 Esas sayılı dosyasında Kambiyo Senetlerine Özgü takip yolu ile 21.08.2020 tarihinde takip başlatıldığını takibin kesinleştiğini, davacının borcu ödememek için Aliağa İcra Hukuk Mahkemesi 2020/120 Esas, 2021/42 Karar sayılı dosyası ile icra emrine haksız ve kötü niyetli şekilde itiraz ettiğini, Aliağa İcra Müdürlüğü 2020/2754 Esas sayılı dosyası ile devam eden söz konusu icra takibinde; İzmir ili, Aliağa İlçesi,....Köyü .... ada .... parsel ... kat ... nolu bağımsız bölüm üzerine 22.03.2022 tarihinde haciz konulduğunu, davacı tarafın iddia etmiş olduğu hususları ispat yükü altında olduğunu, dava dilekçesinde usul kuralları çerçevesinde, iddia edilen vakıayı ispata elverişli deliller sunulmadığını, davacının ihtiyati tedbir talebini kabul etmediklerini, davalının gemi söküm alanında ticaret işi ile uğraştığını, davacının 2017 senesinde davacının emlak işi ile uğraşması sebebiyle vekaletname çıkarttığını ve kendi üzerine kayıtlı ... ve... parsel numaralı taşınmazların satışı için kendisine yetki verdiğini, davalının amacının bu satışlardan gelecek para ile .... ve ... parsellerin tamamını satın almak ve söz konusu taşınmazlar ile ilgili dolgu ve ağaçlandırma iznini de aldıktan sonra ticari faaliyetler çerçevesinde 3. Kişilere kiralama yapmak olduğunu, davacı tarafından davalıdan dolgu ve ağaçlandırma izni için de 80.000 TL para istediğini bu paranında davacıya ödendiğini, davacının, davalı tarafından verilmiş olan vekaletname ile davalıya ait ... ve ... sayılı parselleri yaklaşık 400.000 TL ye sattığını ancak satış bedelini davalıya ödemediğini, satış bedeli ile .... ve ... numaralı parselleri satın alacağını söyleyerek davalıyı bir süre oyaladığını, satış bedelleri kesinlikle davalıya ödenmediğini, ancak tüm açıklamalar davacı taraf ile davalı arasında daha önceden vuku bulmuş uyuşmazlıklar olup takibe konu 07/11/2019 tanzim tarihli ve 20/06/2020 vade tarihli 500.000,00 tl bedelli senet bedeli davalıy ödenmemesi üzerine Aliağa İcra Müdürlüğü 2020/2754 Esas sayılı dosyasında Kambiyo Senetlerine Özgü takip yolu ile 21.08.2020 tarihinde takip başlatıldığını, takibin kesinleştiğini, 25/01/2023 tarihinde 160.000,000 TL, 19/03/2021 tarihinde ise 141.684,14 TL olmak üzere iki kez haricen tahsilat bildiriminde bulunulduğunu, söz konusu taşınmazlardan"İzmir ili, Aliağa ilçesi,.... mahallesi, ....ada .... parsel (... hissesi)" taşınmaz 14.01.2021 tarihinde.... tarafından ....ya satıldığını, Tapudaki satış bedeli gerçek satış bedeli olup işbu bedel 2020/2754 Esas sayılı icra takip dosyasındaki borçtan düşüldüğünü, "İzmir ili, Aliağa ilçesi,....mahallesi,... ada ... parsel (dükkan)" taşınmaz 23.01.2023 tarihinde .... tarafından....'e satıldığını, taşınmazın satışından elde edilen bedel de 2020/2754 Esas sayılı icra takip dosyasındaki borçtan düşüldüğünü, beyanla açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. DAİREMİZ KALDIRMA KARARINDA ÖZETLE: 25/01/2023 tarihinde 160.000,000 TL, 19/03/2021 tarihinde ise 141.684,14 TL olmak üzere iki kez haricen tahsilat bildiriminde bulunulduğunu iddia ettiğinden; öncelikle; mahkemece, dava konusu ödemelerin dava tarihinden önce mi sonra mı yapıldığı ve ödenen miktarın tespit edilerek, şayet dava tarihinden önce ödeme yapılmış ve davadan önce icra dosyasına bildirilmişse, dava tarihinden önce yapılan bu ödemeler yönünden davacının menfi tespit davası açmakta hukuki yararı bulunmayacağı;....... gerekçe ve eksik incelemeyle kabulüne karar verilmesi hatalı olduğundan, kaldırma kararı içeriği nazara alınarak, bu aşamada dairemizce sair istinaf sebepleri incelenmeksizin, kararın HMK 353-1-a-6 maddesi uyarınca kaldırılması gerekmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece yapılan yargılama neticesinde; Menfi tespit talebinin kabulüne, davacının Aliağa İcra Müdürlüğü'nün 2020/2754 esas sayılı dosyasından dolayı borçlu olmadığının tespitine, Şartları oluşmadığından kötüniyet tazminatı talebinin reddine, İstirdat talebinin kısmen kabulüne, davacı tarafından Aliağa İcra Müdürlüğü'nün 2020/2754 esas sayılı dosyasına fazladan ödenen 406.079,79-TL'nin ıslah tarihi olan 30/01/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaca isteminin reddine, dair karar verilmiştir. İSTİNAF TALEBİNDE BULUNAN: Davalı vekili istinaf talebinde bulunmuştur. İSTİNAF NEDENLERİ: Davalı avukatı tarafından verilen istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesinde özetle; kambiyo senetlerinin mücerretliği ilkesi ve ispat yükü kurallarının ihlal edildiğini, davalının elindeki bononun bağımsız bir borç ikrarı olduğunu, ispat yükünün davacıda olduğunu, davacının icra takibine konu senet bedelini ödediğini veya borçlu olmadığını 6100 sayılı HMK'nın 200. maddesi uyarınca kesin delillerle ispatlayamadığını, senede karşı senetle ispat zorunluluğunun ihlal edilerek bilirkişi raporuna dayanılmasının hatalı olduğunu, bilirkişi raporu ile istirdat kararı verilmesinin hatalı olduğunu, davalının yasal mevzuata uygun olarak resmi satış işlemlerini gerçekleştirmiş ve elde edilen gerçek satış bedellerini icra dosyasına bildirdiğini belirterek kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. GEREKÇE Dava, takip nedeniyle borçlu olmadığının tespiti, teminat olarak devri gerçekleştirilen taşınmazların bedelleri takibe konu edilen bonoda belirtilen borç miktarından fazla olduğundan fazla olan bu bedelin istirdatı, borç ödenmesine rağmen takip yapılması sebebiyle %20 kötü niyet tazminatı tahsilini ilişkindir. Mahkemece, dairemiz kaldırma kararı doğrultusunda, Menfi tespit talebinin kabulüne,Davacının Aliağa İcra Müdürlüğü'nün 2020/2754 esas sayılı dosyasından dolayı borçlu olmadığının tespitine, Şartları oluşmadığından kötüniyet tazminatı talebinin reddine, İstirdat talebinin kısmen kabulüne, Davacı tarafından Aliağa İcra Müdürlüğü'nün 2020/2754 esas sayılı dosyasına fazladan ödenen 406.079,79-TL'nin ıslah tarihi olan 30/01/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir, verilen bu karara karşı davalı vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Takibe konu 500.000,00 TL bedelli bono vade tarihinin 20/06/2020 olup 21/08/2020 tarihinde takibin başlatıldığı, borca teminat olarak bedelsiz verilen taşınmazların sırayla 14/01/2021 ve 23/01/2023 tarihinde 3. kişilere satıldığı; Davalı tarafından 19/03/2021 tarihinde 141.684,14-TL'lik,yine 25/01/2023 tarihinde 160.000,00-TL'lik kısmi ödemenin takip dosyasına bildirildiği, yargılama sırasında aldırılan kapak hesabı raporu ve kararı sonrası taşınmazların bilirkişi raporu doğrultusundaki devir tarihindeki rayiç değeri baz alınarak yapılarak davacı tarafça ıslah dilekçesi verildiği; Alacağın tahsili amacıyla yağma iddiasına dayalı olarak davacı borçlunun davalı alacaklı aleyhine yapmış olduğu şikayet neticesinde Karşıyaka 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 2021/211 esas sayılı kovuşturması üzerine yapılan yargılama neticesinde eldeki davaya dayanak takibe konu edilen bononun tehditle imzalanmadığı, bu hususun tanık beyanlarıyla da sabit olduğu, bu haliyle davalı sanığın üzerine atılı suçu işlediğine dair yeterli delil bulunmadığından üzerine atılı suçu işlediğinin sabit olmaması nedeniyle 223/2 e maddesi uyarınca beraatine karar verildiği, kararın istinaf incelemesi neticesinde esastan reddine karar verilerek kesinleştiği; Davalı alacaklının soruşturma kapsamında verdiği beyanlarda davacı borçludan borcuna karşılık olarak takibe konu 500.000,00-TL'lik senedi aldığını, ödemeyince davacı-borçlu üzerine kayıtlı 2 adet yukarıda bahsi geçen taşınmazı güvendiği ve işlerinin yoğunluğu nedeniyle kendisine vekaleten temsil eden dava dışı .... isimli şahsa bedelsiz devrinin gerçekleştirildiğini, bononun vadesinin gelmesine rağmen davacı-borçlu tarafından bono bedelinin ödenmediğini, borca teminat olarak devri 3. Kişi olarak ....'e yapılan taşınmazların satışının 3.kişilere bedel karşılığında yapılamaması sebebiyle davacı-borçlu aleyhine takip başlattıklarını ikrar ettiği; Taşınmazların devir tarihlerindeki rayiç bedellerinin 386.100,00 TL ve 743.680,00 TL olduğunun tespit edildiği; Bu haliyle, davacının iddiasını davalı alacaklının soruşturmada alınan ikrarını içeren imzalı beyanıyla ispatladığı; Böylece, davanın kabulü ile yaptırılan kapak hesabı ile taşınmazların devir tarihindeki rayiç değerinin toplamı dikkate alınarak yapılan mahsup neticesinde bu miktar üzerinden istirdat davasının kısmen kabulü ile, yine davacı-borçlu bu haliyle davalı alacaklıdan alacaklı olmakla takip nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ve takip tarihinde bononun vadesinin gelmesi ve bu tarihte henüz taşınmazların satışının yapılmaması sebebiyle davalı aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmemesi yerinde olduğundan, bildirilen tüm istinaf sebeplerinin HMK 353/(1)-b-1 maddesi uyarınca esastan reddi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle: Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/02/2026 Tarih ve 2025/979 Esas 2026/132 Karar sayılı kararı usul ve yasaya uygun olmakla davalı vekilinin istinaf isteminin 6100 sayılı HMK 353/(1)-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, İstinaf talebinde buluna davalı tarafından alınması gereken 61.894,31 TL istinaf karar harcından davalı tarafından ayrı ayrı yatırılan toplam 15.473,57 TL'nin mahsubu ile kalan 46.420,74 TL'nin davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına, İstinaf yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına, İlişkin, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362/1 maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde temyiz yolu açık olmak üzere 09/10/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.