Bölge Adliye Mahkemesi 2026/693 E. 2026/885 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

14. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO :2026/693

KARAR NO :2026/885

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ:İSTANBUL 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ:04/02/2026

NUMARASI:2026/101Esas 2026/88 Karar

DAVANIN KONUSU:Zayi nedeniyle çek iptali (Hasımsız)

Çek iptali talebinin ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle talebin reddine dair verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; ... Şirketi yetkilisinin ... Bankası A.Ş. ... Şubesi nezdinde bulunan ... IBAN numaralı hesaba bağlı çek hesabının sahibi olduğunu, davacıya ait ... seri numaralı, üzerinde hiçbir imza ve bedel bulunmayan boş çek yaprağının, Kasım ayı sonunda yapılan bir toplantı sırasında, davacının defteri arasından yere düşmek suretiyle kaybolduğunu, söz konusu çekin, toplantı sırasında davacının arkadaşı olan ... tarafından bulunarak geçici olarak muhafaza edilmek üzere alındığını ancak daha sonra yapılan tüm görüşmelere rağmen davacıya iade edilmediğini, ... hakkında İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı na şikayet başvurusu yapıldığını, çekin üçüncü kişilere kullandırıldığı bilgisini aldıklarını, belirterek, söz konusu çek hakkında ihtiyati tedbir kararı verilerek ödeme yasağı konulmasına ve çeklerin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "Dava, TTK'nun 818/s maddesi yollaması ile çeklerde de uygulanması gereken TTK 757 ve devamı maddeleri uyarınca açılmış zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.6102 Sayılı TTK.nun 651.maddesi gereğince; Kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir.MERNİS kayıtlarına göre davacının yerleşim yerinin Şişli/İSTANBUL olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenle mahkememiz kendisini yetkili kabul etmiştir.Boş çek yaprakları kıymetli evrak niteliğinde olmadığından iptaline karar verilemez (Emsal:Yargıtay 11.HD.2016 / 6909 E .2018 / 777 K. T.05.02.2018) "gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir. Bu karara karşı, davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Davacı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davacıya ait çek yaprağının toplantı sırasında kaybolduğunun, daha sonra üçüncü kişi tarafından alındığının ve iade edilmediği hususunun sabit olduğunu, çek yaprağının kötü niyetli kişilerce doldurularak tedavüle sokulması ihtimali bulunduğunu, çek yaprağının bankaca basılmış resmi kıymetli evrak formu olduğunu, seri numarası ile bankacılık sistemine kayıtlı olduğunu, üçüncü kişiler tarafından doldurulması halinde davacı şirketin telafisi güç zararlara uğrayacağını, bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE:Dava, TTK'nın 818/s atfıyla uygulanması gereken 757- 764. madde hükümlerine göre açılmış zayi nedeniyle çek iptali isteğine ilişkindir.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın reddine karar verilmiş; bu karara karşı, davacı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Davacı vekili müvekkili şirkete ait çek yaprağının toplantı sırasında defterinin arasından yere düştüğünü ve kaybolduğunu, davacının arkadaşı tarafından bulunarak geçici olarak muhafaza edilmek üzere alındığını ancak tüm görüşmelere rağmen davacıya iade edilmediğini iddia ederek, çek yaprağının zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.TTK'nın 757-764. maddelerinde yer alan yasal düzenlemelere göre çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK'nın 651/2. maddesi uyarınca senet üzerinde hak sahibi bulunan hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması hâlinde hak sahibi hamil iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir (TTK m.652).Hukuki yararın bulunması HMK'nın 114/h maddesi uyarınca dava şartıdır. Yukarıda açıklandığı üzere, TTK'nın 651/2. maddesi uyarınca iptal davasını açmakta hukuki menfaati olan kişi, senede bağlı alacak hakkı olan hamildir. Somut olayda, davacı, çeklerin hamili değil çeklerin bağlı olduğu hesabın sahibi olduğu gibi, çekler henüz keşide dahi edilmemiş yani kambiyo senedi vasfını haiz olmayan boş çek yaprakları olduğu açıklanmıştır. Bu sebeplerle ilk derece mahkemesi kararı isabetli olmakla istinaf başvurusunun reddi gerekmiştir.Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.b.1 hükmü uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki karar verilmiştir.

HÜKÜM:Yukarıda açıklanan gerekçelerle;

1-HMK'nın 353/1.b.1. maddesi uyarınca, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine,

2- Davacı tarafından yatırılan istinaf başvuru ve peşin karar harçlarının Hazineye gelir kaydına,

3-Davacı tarafından yapılan kanun yolu giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4-Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,

5-Dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair;HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, oybirliğiyle ve kesin olarak karar verildi.07.05.2022

KANUN YOLU:HMK'nın 362/1.ç. maddesi uyarınca,karar kesindir.