Bölge Adliye Mahkemesi ·

Bölge Adliye Mahkemesi 2026/1182 E. 2026/1662 K.

Mahkeme
Bölge Adliye Mahkemesi
Esas No
2026/1182
Karar No
2026/1662
Karar Tarihi

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

44. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I

DOSYA NO: 2026/1182

KARAR NO : 2026/1662

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 23/03/2026

NUMARASI : 2025/125 E. - 2026/191 K.

DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ: 22/10/2026

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davaya konu... A.Ş. ... Şubesinden verilmiş, ... seri no.lu, keşide yeri İstanbul olan 25/12/2007 keşide tarihli 25,000,00 TL bedelli bir adet çeke istinaden dava dışı çek lehdarı ... A,Ş, tarafından müvekkil aleyhine İstanbul 8.lcra Müdürlüğümün ... E. sayılı dosyasından icra takibi başlatıldığını, dava ve takibe konu çekte keşideci görünen müvekkili ...’ atfen atılmış imza müvekkiline ait olmadığını ve sahte olarak müvekkili namına çek imzalanıp tedavüle çıkarıldığını ve müvekkili aleyhine icra takibine konu edildiğini, dava ve takibe konu çek incelendiğinde çekle ilgili karşılıksız işleminin yapılamadığı ve karşılıksız kaşesinin bulunmadığını davaya konu çekle ilgili yapılan ve müvekkilinin mağduriyetine yol açan sahtecilikle ilgili savcılık nezdinde gerekli şikayet yapılmış olmakla birlikte aradan geçen uzunca zaman nedeniyle dosyanın akıbeti ile ilgili bilgi sahibi olmadığını, bu nedenlerle davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı vekili tarafından müvekkili davacının yerine sahte olarak imza atıldığı ve müvekkilinin bilgisi dışında piyasaya sürüldüğü yönünde iddiada bulunulmuş ise de davaya konu icra takibi dayanağı çek üzerindeki imzanın sahteliğinin çıplak gözle anlaşılmasının mümkün olmadığını, bu nedenle davacının müvekkili şirketin kötüniyetli olduğu yönündeki iddialarının reddi gerektiğini, her yargılamanın kendi içinde değerlendirilmesi gerektiği ilkesi karşısında davacı adına keşide edilen başkaca çeklere ilişkin davalar ve Soruşturmaların huzurdaki dava açısından delil teşkil etmesi mümkün olmayacağını, davacı tarafın dava konu icra dosyasına savcılıktan alındığı iddia edilen bir kararla icra dosyasından taraf sıfatını sonlandırdığını belirttiğini, ayrıca söz konusu icra dosya kapalı olması sebebiyle de davacı tarafından işbu davayı açmada hukuki yararı bulunmadığını, hal böyle iken davacı tarafça açılan iş bu davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, bu nedenlerle, davacı tarafın bütün iddialarının reddi ile açılan iş bu menfi tespit davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/12/2021 tarih, 2019/520 E. 2021/887 K. Sayılı Kararı ile; "...Celp edilen İstanbul 8. İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyası incelendiğinde İstanbul 6. İcra Hukuk Mahkemesinin 2007/1800 Esas, 2008/718 karar sayılı 23/05/2008 tarihli kararının bir suretinin icra dosyasına bulunduğu, mahkeme dosyasında takip konusu 25.000,00 TL çekte keşidesi ...'e aften atılan imzanın eli ürünü olmadığına dair rapor bilirkişi raporu düzenlendiği ve rapor doğrultusunda takibin durdurulmasına karar verildiği kararın kesinleştiği anlaşıldığından, davanın kabulüne," gerekçesi ile karar verilmiştir.

Dairemiz 02/12/2024 tarihli 2022/822 Esas, 2024/1986 K. Sayılı kaldırma karar ile; "...Mahkemece İstanbul 6. İcra Hukuk Mahkemesinin 2007/1800 Esas, 2008/718 karar sayılı 23/05/2008 tarihli kararına dayanılarak davanın kabulüne karar verilmişse de; İcra Hukuk Mahkemesi kararlarının maddi anlamda kesin hüküm teşkil etmediği, mahkemece İcra Hukuk Mahkemesinde alınan bilirkişi raporunun incelenerek hükme esas alınıp alınamayacağının, yeterli teknik aletler kullanılıp kullanılmadığı, karşılaştırmaya esas yeterli imza örneklerinin toplanıp toplanmadığının incelenmediği, tarafların beyanlarının alınmadığı eksik inceleme ile karar verildiği anlaşıldığından, davalı vekilinin İstinaf başvurusunun kabulü ile 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince mahkeme kararının kaldırılmasına" karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; "...Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; Davaya konu... A.Ş. ... Şubesinden verilmiş, ... seri no.lu, keşide yeri İstanbul olan 25/12/2007 keşide tarihli 25,000,00 TL bedelli bir adet çek üzerindeki imzanın kendisine ait olmaması iddiası ile İcra Takip dosyasına borcu olmadığında dair açılan menfi tespit davasıdır.

Dava dosyasındaki bilgi belgeler, dosyaya ibraz edilen raporlar ve icra dosyası birlikte değerlendirildiğinde;

Celp edilen İstanbul 8. İcra Dairesi ... Esas (yeni No: ... Esas) sayılı dosyası incelendiğinde; İstanbul 6. İcra Hukuk Mahkemesinin 2007/1800 Esas, 2008/718 karar sayılı 23/05/2008 tarihli kararının bir suretinin icra dosyasına bulunduğu, mahkeme dosyasında takip konusu 25.000,00 TL çekte keşidesi ...'e aften atılan imzanın eli ürünü olmadığına dair bilirkişi raporu düzenlendiği ve rapor doğrultusunda takibin durdurulmasına karar verildiği kararın kesinleştiği, mahkememizce alınan 06/02/2026 tarihli Adli Tıp Kurumu raporunda da dava konusu çekte atılı keşideci imzasının davacı el ürünü olmadığı anlaşıldığından, davanın kabulüne" gerekçesi ile karar verilmiştir.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle;

-Hükme esas alınan atk raporunun hükme esas alınamaz nitelikte olduğunu, Adli Tıp Kurumu tarafından hazırlanan Adli Tıp Raporunun; "Inceleme konusu çekte atılı keşideci imzası ile ...'in mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, isleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından söz konusu imzanın mevcut mukayese imzalarına kıyasla ...'in eli ürünü olmadığı hususlarını bildirir KANAAT RAPORUDUR." şeklinde olduğunu, imzaya itiraz halinde, sağlıklı bir imza incelemesi yaptırılması için; itiraz edenin, Mahkeme huzurunda ayakta ve oturarak, bol miktarda samimi imza ve yazı örneklerinin alınması gerekmekte olduğunu, söz konusu raporun bu husus ışığında hazırlanmamış olduğunu, hükme esas alınmasının kabul edilemeyeceğini, Adli Tıp Kurumu Raporu’nda; “ne şekilde bir inceleme yapıldığı, imzanın atfedilen kişiye ait olup olmadığının tespit edilememesinin dayanakları” hususlarında aydınlatıcı, ayrıntılı ve denetime elverişli bir değerlendirme yapılmamış olduğunu, yeniden uzman bilirkişilerden oluşturulacak kuruldan yasal ilkelere uygun olarak rapor alınarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerektiğini, tarafların imzasının bulunduğu sözleşmelerin bağlayıcı olduğunu, borçlu olduğunu bildiği halde borcu inkâr eden kişilerin iyi niyetli kabul edilemeyeceğini, Yerleşik Yargıtay Kararları ile; borçlu olduğunu bildiği halde inkâr eden ve bu yolla icra takibini durdurmaya çalışan borçluların, kötü niyetli olduklarının kabul edilmekte olduğunu, Bu sebeple, davacının borçlu olmadığını iddia ederek iyi niyet ve dürüstlük kurallarına aykırı ve hakkın kötüye kullanılması suretiyle davrandığını, İlk derece mahkemesinin ATK raporunu aksi ispat edilemez bir belge olarak kabul etmiş olduğunu, rapora itirazlarının görmezden gelerek davanın kabulüne karar verilmiş olduğunu, Bu nedenle hukuka aykırı raporun hükme esasa alınması suretiyle oluşturulan kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dava, Davaya konu... A.Ş. ... Şubesinden verilmiş, ... seri no.lu, keşide yeri İstanbul olan 25/12/2007 keşide tarihli 25.000,00 TL bedelli bir adet çek üzerindeki imzanın kendisine ait olmaması iddiası ile İcra Takip dosyasına borcu olmadığına dair açılan menfi tespit davasıdır.

İstanbul 8. İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyası incelendiğinde İstanbul 6. İcra Hukuk Mahkemesinin 2007/1800 Esas, 2008/718 karar sayılı 23/05/2008 tarihli kararının bir suretinin icra dosyasına bulunduğu, mahkeme dosyasında takip konusu 25.000,00 TL çekte keşidesi ...'e aften atılan imzanın eli ürünü olmadığına dair rapor bilirkişi raporu düzenlendiği, Mahkemece Borçlunun duruşma sırasında imza istikdabı yapılarak huzurda imzaları ve yazıları alındığı ve celpedilen imzalı belgeleri ve takip konusu çek aslı ile birlikte tüm dosya borçlunun itirazları doğrultusunda re'sen bilirkişi tayin edilen ...'a tevdii olunduğu, bilirkişinin 14.04.2008 tarihli raporunda; Tetkik konusu 25,000 YTL miktarlı çekte keşideci ...’e atfen atılmış bir adet imzanın, dosyada mevcut mukayese imzalara kıyasla ...’in eli ürünü OLMADIĞI gerçek imzası model alınmak suretiyle takliden atılmış sahte imza olduğunu bildirmiştir.

Mahkemenin 28/04/2025 tarihli duruşma ara kararı gereği; Dosyamız ve eklerinin, celp edilecek İstanbul 6. İcra Hukuk Mahkemesi dosyası ile birlikte ATK Fizik İhtisas dairesine gönderilerek, İstanbul 8. İcra müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasından takip konusu yapılan keşidecisi ... olan ... ... Şubesi, 25/12/2007 keşide tarihli ... seri nolu, 25.000 YTL tutarlı çekteki imzanın davacı el ürünü olup olmadığı hususunda imza incelemesi yapılarak, rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.

Mahkeme dosyasına 06/02/2026 tarihli ATK raporu ibraz edilen raporda özetle;" İnceleme konusu çekte atılı keşideci imzası ile ...'in mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından söz konusu imzanın mevcut mukayese imzalarına kıyasla ...'in eli ürünü olmadığı " görüş ve kanaatine varılmıştır.

İmza incelemesine esas rapor, uzman bilirkişi tarafından çeklerin düzenleme tarihinden öncesine ve sonrasına ilişkin borçluya ait olduğu muhakkak olan karşılaştırmaya elverişli imzalarını taşıyan belgelerin mukayeseye esas alınması suretiyle ve yeterli teknik aletler kullanılarak usulüne uygun yapıldığı imzanın davacıya ait olmadığının dayanaklarının gösterildiği, raporun denetime elverişli ve yeterli olduğu, tüm raporların birbirini doğrular nitelikte olduğu, imza incelemesi esas belgelerin yeterli olduğu, 2025 tarihli istiktap tutunağı bulunduğu anlaşılmıştır.

Menfi tespit davasında borçlu borcun varlığını inkar ediyorsa, kural olarak, hukukî ilişkinin varlığını ispat yükü davalı/alacaklıdadır ve alacaklı hukukî ilişkinin ( borcun ) varlığını kanıtlamak durumundadır. “imzanın sahte olması” iddiası senedin hükümsüzlüğüne yönelik olup, her hamile (iyiniyetli olsa dahi) karşı ileri sürülebilen mutlak def’i olarak kabul edilmektedir.

Dosya kapsamına göre ; dava, imza inkarına dayalı olarak açılmış, nitekim imza incelemesi yapılmıştır. Dava konusu çek nedeniyle takip yapıldığı, ancak çekin keşidecisi olan davacı adına atılmış olan imzanın davacının eli ürün olmadığının tespit edildiği bu durumda çekin keşideci tarafından tanzim edilmemiş olması nedeniyle sahte çek olduğu, sahtecilik iddiası herkese karşı ileri sürülebilen mutlak defilerden olup, her zaman ileri sürülebileceği, 2008 senesinden dava tarihine değin sessiz kalan davacı yan nezdinde hakkın kötüye kullanıldığını iddiasının bu nedenle yerinde olmadığı, takip başlatılması nedeniyle dava açma hakkı bulunduğu, kararın hukuka uygun olduğu, Davalı vekilinin İstinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Usûl ve yasaya uygun İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/03/2026 tarih ve 2025/125 E., 2026/191 K. sayılı kararına karşı davalı vekili tarafından yapılan istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00-TL istinaf karar harcı davalı tarafından peşin yatırıldığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

3-Davalı tarafça istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

4-İncelemenin duruşmasız olarak yapılması sebebiyle taraflar yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,

5-Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine,

6- Karar tebliği, harç tahsil müzekkeresi düzenlenmesi, harç ve avans iadesi işlemlerinin İlk derece Mahkemesince yerine getirilmesine,

6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve 6100 Sayılı HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince, miktar itibariyle kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 22/10/2026

Atıf: Bölge Adliye Mahkemesi, E. 2026/1182, K. 2026/1662, T. 22.10.2026, www.arakarar.com/karar/bam-karar-2026-1182-e-2026-1662-k-d1db434fc561