Bölge Adliye Mahkemesi 2024/851 E. 2026/1033 K.

T.C.İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

44. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I

DOSYA NO: 2024/851

KARAR NO: 2026/1033

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İSTANBUL 21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 13/02/2024

NUMARASI: .../660 E. - 2024/88 K.

DAVANIN KONUSU: 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Alacak)

İSTİNAF KARAR TARİHİ: 11/06/2026

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA DİLEKÇESİ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 17.03.... tarihinde finansal kiralama sözleşmesi imzalandığını, sözleşmenin kiracı adına münferiden hareketle ..., ... A.Ş. Adına ise vekaleten hareketle ... sözleşmeyi imzaladığını, dava dışı lehtar ... ... A.Ş., davalı ...A.Ş. ' ye 11.03.... tarihli, ... referans numaralı, 60 adet ...Marka ... Model .... Yükseltici İkinci El ve kullanılmış açıklamalı, 5.400 Euro birim ve 324.000 Euro toplam fiyatlı proforma fatura düzenlendiğini, 12 Mayıs ... tarihli ... numaralı ihbarname ile müvekkile kesin ödeme planı bildirildiğini, ihbar eden davalı taraf, 17.03.... tarihli ve Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketler Birliği ...tescil nolu, 18.03.... tescil tarihli , ...numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi ekinde yer alan geçici ödeme planının sözleşme şartları çerçevesinde mezkur ihtarnamenin ekinde yer alan kesin ödeme planına göre ödenmesini ihbar ettiğini, Belirlenen kalemlere göre; 2.998.484,75 TL anapara, 1.325.404,79 TL faiz,4.323.889,54 TL Kdv ' siz kira ve 5.102.189,51 TL Kdv'li kira şeklinde düzenleme yapıldığını, davacı müvekkilinin ... departmanının, İş Leasing operasyon temsilcisi ... ile yapılan mail yazışmalarından da görüleceği üzere; kira ödemelerinin 26.04.... tarihinden itibaren başlayacak olduğu ve kesin ödeme planı oluşturulana kadar kira ödenmelerinin yapılması gerektiği bildirildiğini, davalı şirket, 19.03.... tarihindeki kuru baz alması gerekirken 26.03.... tarihli kuru baz alındığını, 19.03.... Günü ve 26.03.... Günü Belirlenen Gösterge Niteliğindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kurları karşılaştırıldığında , sözleşme konusu kur farkının iadesi talebindeki haklılığının net bir şekilde ortaya çıkacağını, 19.03.... Günü Euro için belirlenen gösterge niteliğindeki kur 8.6566 iken, 26.03.... Günü ise Euro için belirlenen gösterge niteliğindeki kur 9.4150 olduğunu, sözleşme konusu mezkur araçların teslimi 19.03.... tarihinde olmasına karşılık anılan tarihin kurunun değil, 26.03.... gününün kurunun baz alınmasıdır.

İşbu sebeple finansal kiralamadan kaynaklı 17.03.... tarihli finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklanan kur farkı iadesini talep etmek gerektiğini, müvekkilinin alacağı uyuşmazlık konusu olduğundan, aşağıda yer alan ve şu an için tam olarak belirlenmesi mümkün olmadığından belirlenebilen asgari tutarlar üzerinden huzurdaki tahsil amaçlı belirsiz alacak davasına konu edilen talep için, alacağının kesin olarak belirlenmesini takiben verilecek talep artırım dilekçesi ile artırmak ve eksik harcı ikmal etmek üzere, fazlaya dair talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydıyla haklı davanın kabulü ile şimdilik; 10.000,00 TL alacağının (ileride kesin olarak belirlenecek ve talep artırım dilekçesi ile artırılacak tutar açısından işleyecek faizi de kapsamak üzere) kabulü ile temerrüt/dava tarihinden itibaren işleyecek ve hesaplanacak bankalarca uygulanan en yüksek mevduat faizi birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP DİLEKÇESİ:

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ile müvekkili ...A.Ş. arasında imzalanan 17/03/... tarih ve ...nolu, Finansal Kurumlar Birliği nezdinde 18/03/... tarih ve ...no ile tescilli Finansal Kiralama Sözleşmesi (Kısaca “Sözleşme” olarak anılacaktır) gereğince, satıcı ... .... A.Ş.’ye ait sözleşmeye ekli ve dilekçemiz ekinde sunduğumuz 11/03/... tarihli ve ... referans nolu proforma fatura muhteviyatı toplam fiyatı 324.000 EURO (%18 KDV hariç) değerindeki “60 adet ...Marka ... Model Personel Yükseltici adı geçen satıcıdan satın alınarak anılan finansal kiralama sözleşmesi kapsamında davacı kiracıya teslim edildiğini, Finansal Kiralama Sözleşmesi’nin 17/03/... tarihinde imzalanması akabinde 19/03/... tarihinde adı geçen satıcıya ödeme koşullarının belirtildiği sipariş teyidi mail yolu ile iletildiğini, mailde bilgi kısmında "...@....com.tr"'ye de yer verilerek satıcıya sipariş teyidinin iletildiğinin öğrenilmesi sağlanılmış ve 382.320,00 EURO satış bedeli tutarının malın teslim edilmesi ve mailde belirtilen şartların yerine getirilmesini müteakip ertesi iş günü ödeneceği iletildiğini, davacı/ kiracının ödemenin 19/03/... tarihli kur üzerinden yapılması gerektiği, buna göre finansman ayrılması gerektiği iddalarına ilişkin olarak bu talebin müvekkili şirket tarafından kabul görmeyeceği, işleyişin ne şekilde olacağının açıkça belirtildiği yine ekte yer alan mailde ifade edildiğini, davacı/kiracıya gerekli bilgilendirmelerin yapılmış olduğu ortaya konulduğunu, buna karşın davacı/ kiracı tarafından hukuka aykırı şekilde işbu davanın açıldığını finansal kiralama sözleşmesi ile mutabık kalınan ve satıcıya ödenmesine karar verilen tutarın; %18 KDV hariç olmak üzere 324.000 Euro olduğunu, davacı/ kiracının dilekçesinde belirttiği şekilde satıcıya ödenmesinde anlaşılan bedelin 324.000 Euro olmadığını, bu yönüyle de davacı/ kiracının iddialarının gerçek dışı olduğunu, satıcıya ödenen bedel gibi temel bir unsurda dahi davacı / kiracı tarafından hataya düşüldüğünü, dilekçemiz ekinde mallara dair satıcıya yapılan 382.320 Euro ödemeyi gösterir evraka / dekonta yer verildiğini, müvekkili şirket tarafından ödeme, sipariş teyidinde belirtildiği şekilde gerekli tüm şartların sağlanmasına müteakip yani diğer koşullarla birlikte malların eksiksiz, hasarsız, sağlam ve çalışır durumda Kiracıya teslim edilerek teslim yazısının imzalı aslının şirketimize ibraz edilmesine müteakip gerçekleştirildiğini, beyanla; işbu davanın belirsiz alacak davası olmadığının tespiti ile kur farkından kaynaklandığı belirtilen alacağın bildirilmesi ve eksik harcın yatırılması için davacı/ kiracıya muhtıra gönderilmesine, davacının hukuki dayanaktan yoksun davasının reddine, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:

İlk Derece Mahkemesin kararıyla; taraflar arasında 17/03/... tarihinde finansal kiralama sözleşmesi imzalandığı, sözleşmeye konu iş makinelerinin davacı yana 19/03/... tarihinde devredildiği, davalının davacıya KDV dahil 382.320Euro finansman sağladığı, davacı yanca ödemenin 26/03/2021tarihinde yapıldığı; davacının kur hesabının sözleşmeye konu iş makinelerinin teslim tarihi itibariyle yapılması gerekirken ödeme günki kur üzerinden hesaplama yapılması sebebiyle fazla ödeme yaptığından bahisle işbu davayı açtığı, davalı yanın davanın reddini talep ettiği anlaşılmıştır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklanan yabancı para alacağının hangi tarihteki kur üzeriden tahsilinin gerektiği, davacının fazladan ödeme yapıp yapmadığı hususlarında toplanmaktadır.

Taraflar arasında akdedilen sözleşme hükümleri ve ödeme planları incelendiğinde, davalı şirketin ödeme günü kuru üzerinden alacağını talep etmesi sözleşme hükümlerine uygun görülmüş, davacının fazladan ödeme yapmadığı anlaşıldığından" davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF:

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken gerekçeli kararda eksik ve hatalı inceleme sonucu davanın reddine karar vermesi usul ve yasaya aykırı olduğunu, davanın dayanağı müvekkil-kiracı .... A.Ş. ile davalı-... A.Ş. arasında 17.03.... tarihinde imzalanan finansal kiralama sözleşmesi olduğunu, her iki tarafça da mutabık olunan sözleşme koşullarının davalı tarafça tek taraflı ve kötü niyetli olarak değiştirilmesi ve kendilerince yeni şartlara göre dayatılma yaptıklarını ve bu sebepten dava açtıklarını, sözleşmenin ekinde özel şartlar bölümünde faturanın, düzenleme tarihindeki TCMB efektif satış kuru üzerinden TL'ye çevrilerek kesileceği belirtildiğini, bu metinde davalının ve kefillerin ıslak imzasının bulunduğunu, proforma fatura tarihi olan 19.03.... tarihi ödeme planına ilişkin döviz kuru belirlemesinde baz alınması gerektiğini, kiralamaya esas maliyet hesaplanırken alınması gerekli olan kur, tesellüm ve kabul belgesinde ve proforma faturada ifade edildiği gibi proforma fatura tarihindeki TCMB efektif satış kurunun baz alınması gerektiğini,

Yerleşik Yargıtay içtihatlarında da belirtildiği üzere, kur farkı talep edilebilmesi için sözleşmede buna cevaz veren açık bir hüküm bulunması ve ayrıca kur farkı faturası kesilmesi gerektiğini, bu şartlar sağlanmadığından davalı tarafın müvekkili şirkete kur farkını yansıtması hukuka aykırı olduğunu, mahkemece açık sözleşme hükümleri ve ticari teamüllerin göz ardı edilerek hatalı hüküm kurulduğunu, davalının ...'a yapacağı ödeme müvekkili şirketi bağlamadığını ve davalının ...'a yaptığı ödemeden bağımsız olarak müvekkili davalı tarafa ödeme yaptığını, bu husus bilirkişi raporlarında da tespit edildiğini, bilirkişi tarafından işbu ödemelerin bağımsız olduğu tespit edilmesine rağmen kur tespitinde davalı tarafın iddiaları doğrultusunda görüş bildirmesi, rapora karşı itirazlarının göz ardı edilerek çelişkili ve hatalı raporlar doğrultusunda mahkemenin davanın reddine karar vermesinin hatalı olduğunu, davalı taraf her ne kadar gerekli belgelerin kendilerine teslim edilmediğinden ötürü 26.03.... tarihinde ödeme yaptıklarını belirtmişse de, müvekkili şirketin davalı tarafa 26.03.... tarihinde gönderdiği e-postada beyanda bulunduğunu, e-posta başlı başına haklılıklarını ispatlar nitelikte olduğunu, dosya kapsamına sundukları uyuşmazlığın çözülmesine yarayacak deliller ne dosya kapsamında alınan bilirkişi raporlarında ne de mahkemece göz önünde bulundurulmadan karar verildiğini, müvekkili üzerine düşen tüm yükümlülükleri yerine getirmesine rağmen davalı tarafın geç hareket etmesinden kaynaklı olarak müvekkilinin zarara uğratılması hukuka aykırı olduğunu belirterek usul ve yasaya aykırı mahkeme kararının kaldırılmasını ve dava konusu taleplerin ıslahı bakımından talepleri yönünde yeniden yargılama yapılmasını, davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

İSTİNAFA CEVAP:

Davalı vekili istinaf cevap dilekçesinde özetle; Davacının usul ve yasaya aykırı, dayanaksız istinaf başvurusunun reddine karar verilmesi gerektiğini, davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun, yasal süre, miktar ve harçlar yönünden resen incelenmesini gerektiğini, Mahkemece davanın reddine, davacı aleyhine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmesine karar verildiğini, verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek davacının istinaf isteminin reddini talep etmiştir.

GEREKÇE: İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Davanın konusu 17/03/... tarihli FKS de kira bedelinin hangi kur bedelinin esas alınmak sureti ile ödenmesine ilişkin kısmi alacak davasıdır.

Mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Mali müşavir ..., Bankacı bilirkişi ... ve Nitelikle Hesap ...'ın hazırladığı kök 05/04/2022 ve 21.11.2022 tarihli ek raporu tarihli raporunda özetle;"Davaya konu çekişmenin davacı tarafından kiralanan makinelerin faturası ve ödemesinin Euro cinsinden olması neticesinde davalı tarafından ödemenin Euro olarak satıcıya yapılması ve fakat davacının kira ödemelerin TL cinsinden yapılması hususunda anlaşılması dolayısı ile ödeme tarihinde borcun TL cinsine döneceğinden burada hangi kurun alınması gerektiği hususunda mutabakat sağlanamamasından kaynaklandığı anlaşılmaktadır.

Davalı ile davacı arasında 17.03.... tarihli ve Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansal Şirketler Birliği (Birlik) ...tescil nolu, 18.03.... Tescil Tarihli, ...numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi İmzalandığı, konu sözleşmede Müteselsil Kefil sıfatı ile ... (TCKN. ...) ve ...Limited Şirketi (vkn. ...)'nin 5.741.752,63 TL limit ile imzasının bulunduğu, sözleşmenin Madde 4.2.'de müteselsil kefalete ilişkin sorumlulukların düzenlendiği, Sözleşme konusunun 60 adet ... Model İkinci ... Marka ... Model ...... Yükseltici Makinesinin kiralanması olduğu, her birinin fiyatının KDV dahil 6.372,00 Euro olduğu, kiralayan tarafından satıcıya ödenmesi gerekli toplam bedelin 382.320,00 Euro olduğu, davalı'nın ... A.Ş.'deki TR....... IBAN numaralı hesabından 26.03.... tarihinde kiralanan ürünlerin satıcısı olan ... ..., A.Ş.'nin Yapı ve Kredi Bankası A.Ş.'deki TR ... IBAN numaralı hesabına “...-...-...-...- 1762” açıklaması ile 382.320 EUR transfer gerçekleştirdiği, kira ödemelerinin davalı ve davacı arasında TL cinsinden yapılması hususunda mutabık kalındığı, kiraya esas anapara tutarının 2.998.484,45 TL olduğu, kira ödemelerinin 15.04.... tarihinde başlamasının ve 26.02.2024 tarihinde sonlanmasının öngörüldüğü, devir tutarının 18.04.2024 tarihinde 11,80 TL olarak belirlendiği, her bir kira ödemesinin KDV'li olarak 142.026,79 TL olarak belirlendiği, toplam kira tutarının 5.102.189,51 TL olarak belirlendiği,Maliyet Kesinleştirme Raporunda; toplam 116.280,00-TL TL tahsil edildiği, Taraflar arasında akdedilen 17.03.... tarihli ...numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinde Madde 7.2. Kiralamaya Esas Maliyet (KEM) ve Kiraların Belirlenmesi başlıklı maddesinde; EM; KDV hariç mal bedeli ve satın alma vergileri, harç ve diğer vergiler, Sözleşme kaynaklı imzalanmış diğer sözleşmelerden doğan vergi, yönetim ücreti, tescil bedeli ve Sözleşme ile ilgili diğer masraflar, prefinansman faizi (Madde 7.2f), tarafların anlaşması halinde Kiralanana ait sigorta primleri ve ithalat masraflarından oluşur.”, ancak sözleşmede kiralananın faturasının yabancı para kira ödemeleri diğer bir ifadeyle finansal kiralama sözleşmesinin TL olması durumunda hangi kurdan Kiralamaya Esas Maliyet (KEM)'in oluşturulacağına dair bir düzenleme bulunmadığı, Ticari teamüllere göre; satıcılar Yabancı Para cinsinden maliyetlendiği bir ürünü satarken ekseriyetle faturayı da aynı para cinsinden yabancı para ile düzenlemekte, alıcıya proforma fatura üzerinden teklif verirken o günkü kur belli bir tarihe kadar sabitlenerek alıcının kur farkından mağduriyet yaşamasının önüne - geçilmekte, satıcı firmanın Finans/Hazine Bi de ihtiyatlı olarak yabancı para nakit pozisyonunu teklifine göre belirlediği, kanaatimizce huzurdaki satıcının kuru sabitlemesindeki güdü bu olduğunun kanaat edildiği, davaya konu finansal kiralama sözleşmesinin Araç Kiralam Sözleşmesi Bilgileri Eki Özel Şartlar Bölümünde; Notlar kısmının c) başlığında “KDV bedelinin tamamının Euro olarak veya TCMB Efektif Satış Kurundan TL olarak hesap edilip peşin para transferi yapılacaktır. Fatura düzenleme tarihindeki T.C. Merkez Bankası Efektif satış kuru üzerinden TL 'ye çevrilerek kesilecektir.” dendiği, altında davalını ve kefillerin ıslak imzasının bulunduğu, bu şekli ile davalı tarafın satıcıya taahhütte bulunmuş olduğu, bu hususun sözleşme eki olması dolayısı ile davalı tarafça da haberdar olunduğu, davalı proforrma faturada ifade edildiği gibi EUR olarak değil de TL seçeneği ile bedeli transfer edebileceği, bu seçenekte proforma faturada verilen TCMB Efektif Satış Kurundan TL olarak hesap edilip peşin para transferi yapılması gereceği,Dava dosyasına sunulu bulunan 19.03.... tarihli e-faturalarda kurun Euro 8,9408 TL olarak yazıldığı, bu tarihte T.C. Merkez Bankasının açıkladığı Euro kurlardan herhangi birine isabet etmediği aynı tarihte T.C. Merkez Bankası Efektif satış kurunun Euro 8,6852 TL olduğu, e-faturalarda kurun yanlış yazılmış olduğu, 8,6852 TL olduğu, Bilirkişiliğimizce TL'den Euro'ya dönüş olması dolayısı ile Efektif Satış Kurunun esas alınmasının doğru olduğunu düşündüğümüzü, davalı şirket tarafından 12.05.... tarihinde .... Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ihbarnamesinde davacı tarafa kesin ödeme planında davalı tarafça satıcıya yapılan anapara ödemesinin 2.998.484,45 TL olduğu, konu ihtarnamenin muhataba teslim edilip edilmediğini gösteren tebligat şerhi bulunmadığı, Bu iki tutar mukayese edildiğinde alınan kurun 2.998.484,45 TL bedelinden 116.280TL'yi çıkarttığımızda kalan kalan bedelin 2.882.204,45 TL olduğu, bu hesaplamadan davalı leasing firmasının kuru 2.882.204,45 TL / 324.000 Euro -8,8957 olarak almış olduğu, bilirkişiliğimizce Kiralamaya Esas Maliyet (KEM) hesaplanırken alınması gerekli olan kurun Tesellüm ve Kabul Belgesinde ve proforma faturada ifade edildiği gibi ve davacı tarafın proforma faturada belirtilmesi gerekli olan proforma fatura tarihindeki TCMB Döviz Kuru olduğu, Bilirkişiliğimizce TL'den Euro'ya dönüş olması dolayısı ile Efektif Satış Kurunun esas alınmasının doğru olduğuna kanaat ettiğimizi, 19.03.... tarihindeki TCMB Efektif Satış Kurunun | EUR — 8,6852 TL olduğu, buna göre; 324.000 EUR X 8,6852 -2.814.004,08 TL makine bedeli ve yapılan harcamalar olan 116.280,00 TL ile toplanması ile;2.814.004,08 TL + 116.280,00 — 2.930.284,80 TL Kiralamaya Esas Maliyet (KEM) oluşması gerektiği, davacının Araç Kiralama Sözleşmesi Bilgileri Ek-ı Özel Şartlar Bölümünde; Notlar kısmının c) başlığında “KDV bedelinin tamamının EUR olarak veya TCMB Efektif Satış Kurundan TL olarak hesap edilip peşin para transferi yapılacaktır. Fatura düzenleme tarihindeki T.C. Merkez Bankası Efektif satış kuru üzerinden TL'ye çevrilerek kesilecektir.” Hükümlerine göre hareket etseydi KDV'siz fiyat olarak bu bedeli transfer etmesi gerekeceği, kiralayan tarafından belirlenmiş olan 2.998.484,45 TL tutarın tarafımızca hesaplanan tutardan 68.199,65 TL fazla olduğu, kira ödeme planının bu tutar üzerinden yeniden oluşturulması gerektiği, sözleşme sonrası yapılan ödemelerin bu yeni ödeme planına göre yeniden mahsup edilmesi gerektiği, dava dosyasına sunulu bulunan Tesellüm ve Kabul Belgesinde kiralamaya konu ürünlerin davalı firmaya yapılan sözleşme çerçevesinde tam ve eksiksiz olarak 19.03.... tarihinde teslim edildiği ve ödemenin satıcıya yapılmasına ilişkin kiracının ıslak imzalı talimatının bulunduğu, ödeme tutarının 382.320 EUR olduğu, ekipmanın eksiksiz, hasarsız, sağlam ve çalışır durumda kiracıya tesliminden sonra ödeme şartlarının tamamlanmasına istinaden ertesi iş günü proforma döviz cinsinden fatura/proformada belirtilen hesaba ödeme yapılacağı, ödeme şartlarında notlar bölümünde belirtilen evrakların asıllarının tam ve eksiksiz olarak tesliminin talep edildiği, Orjinal Ticari Fatura (Fatura) ...A.Ş. adına düzenlenmesi gerektiği, proformaya uygun olacak şekilde Fatura Tarihindeki TCMB Döviz Kurunun belirtilmesinin talep edildiği, Fatura aslı veya e-faturanın düzenlenme tarihinden itibaren 3 gün içerisinde iletilmesi gerektiği, aksi halde faturaların kabul edilmeyeceği, ...(....tr mail adresinden - 09.04.... - tarihinde gönderilen mailde makinelerin noter satışının 19.03.... tarihinde gerçekleştirildiği, 22.03.... tarihinde satıcının faturaları sistem üzerinden kendilerine ilettiği, buna göre; KDV Hariç bedel olan 324.000 Euro'ya aşağıdaki yukarıda yer alan 116.280 TL bedelin TL cinsinden eklenmesi gerektiği, sözleşme hükümlerine göre ödemenin yapıldığı fatura tarihi olan 19.03.... tarihindeki TCMB Efektif Satış Kurunun Euro 8,6852 TL olduğu, Bilirkişiliğimizce TL'den Euro'ya dönüş olması dolayısı ile Efektif Satış Kurunun esas alınmasının doğru olduğunu düşündüğümüzü, davalı şirket tarafından 12.05.... tarihinde .... Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ihbarnamesinde davacı tarafa kesin ödeme planında davalı tarafça satıcıya yapılan anapara ödemesinin 2.998.484,45 TL olduğu, konu ihtarnamenin muhataba teslim edilip edilmediğini gösteren tebligat şerhi bulunmadığı, Bu iki tutar mukayese edildiğinde alınan kurun 2.998.484,45 TL bedelinden 116.280TL"yi çıkarttığımızda kalan kalan bedelin 2.882.204,45 TL olduğu, bu hesaplamadan davalı leasing firmasının kuru 2.882.204,45 TL / 324.000 Euro - 8,8957 olarak almış olduğu, bilirkişiliğimizce Kiralamaya Esas Maliyet (KEM) hesaplanırken alınması gerekli olan kurun Tesellüm ve Kabul Belgesinde ve proforma faturada ifade edildiği gibi ve davacı tarafın proforma faturada belirtilmesi gerekli olan proforma fatura tarihindeki TCMB Döviz Kuru olduğu, Bilirkişiliğimizce TL'den Euro'ya dönüş olması dolayısı ile Efektif Satış Kurunun esas alınmasının doğru olduğuna kanaat ettiğimizi, 19.03.... tarihindeki TCMB Efektif Satış Kurunun | Euro - 8,6852 TL olduğu, buna göre; 324.000 Euro X 8,6852 -2.814.004,08 TL makine bedeli ve yapılan harcamalar olan 116.280,00 TL ile toplanması ile; 2.814.004,08 TL + 116.280,00 - 2.930.284,80 TL Kiralamaya Esas Maliyet (KEM) oluşması gerektiği, davacının Araç Kiralam Sözleşmesi Bilgileri Ek-ı Özel Şartlar Bölümünde; Notlar kısmının c) başlığında “KDV bedelinin tamamının EUR olarak veya TCMB Efektif Satış Kurundan TL olarak hesap edilip peşin para transferi yapılacaktır. Fatura düzenleme tarihindeki T.C. Merkez Bankası Efektif satış kuru üzerinden TL'ye çevrilerek kesilecektir.” Hükümlerine göre hareket etseydi KDV'siz fiyat olarak bu bedeli transfer etmesi gerekeceği, kiralayan tarafından belirlenmiş olan 2.998.484,45 TL tutarın tarafımızca hesaplanan tutardan 68.199,65 TL fazla olduğu, kira ödeme planının bu tutar üzerinden yeniden oluşturulması gerektiği, sözleşme sonrası yapılan ödemelerin bu yeni ödeme planına göre yeniden mahsup edilmesi gerektiği," belirtilmiştir.

Ankara Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazıldığı, SMMM Bilirkişi ...'ın tarafından tanzim edilen 09/02/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;"...Sahibi lehine delil olma vasfına haiz olduğu anlaşılan davacı şirkete ait ticari defter ve kayıtlarda yer alan kayıt ve işlemlere göre; davalı şirkete 16.11.... olan dava tarihi itibariyle borç kaydının bulunmadığı, taraflar arasında 17.03.... tarihinde akdolunan finansal kiralama sözleşmesinden doğan davacı tarafın var ise, akdi faiz talep hakkı, türü ve oranı, sözleşmeden doğan kur değerleme tarihleri, temerrüt başlangıç tarihi veya temerrütün oluşup oluşmadığı gibi uzmanlık alanım dışında kalan davacı istemi konusu hususların tümünün bütün olarak değerlendirilmesi ve hesaplamalarının nitelikli hesap uzmanı bilirkişi tarafından yapılabileceği..." belirtilmiştir.

Mali Müşavir ..., Bankacı Bilirkişi ... Ve Finansal Kiralama Uzmanı ...tarafından düzenlenen 25/06/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;" "...Taraflar arasında 17.03.... tarihli akdedilen Finansal Kiralama Sözleşmesi çerçevesinde davalı tarafından davacıya KDV dahil 382.320 Euro masraflar tutarında finansman sağlanmıştır.

Kiralama konusu malın bedeli döviz cinsinden olmasına karşılık ödeme planı TL üzerinden oluşturulmuştur. Kiralama konusu mallar kiracıya 19.03.... tarihinde teslim edilmiş, ancak mal bedeli dava dışı satıcıya 26.03.... tarihinde ödenmiştir. Taraflar arası anlaşmazlık konusu döviz kurunun hangi tarihteki kurdan hesaplanacağı ve kurun hangi yöntemle tespit edileceği konusundadır. Davalı kiralayanın dava dışı satıcıya yapacağı ödemede uygulanacak kurun belirlenme yöntemi ile kiracı için oluşturulacak ödeme planına esas alınacak kurun belirlenme yöntemi farklı olarak tespit edilmiştir. Davalı tarafından dava dışı satıcıya yapılan ödeme akdedilen anlaşma çerçevesinde fatura cinsi döviz olan EUR üzerinden yapılmış olup, TL üzerinden yapılması halinde uygulanacak döviz kuru belirlenme sistemi uygulama alanı bulmamıştır. Davalı ...A. Ş. tarafından akdedilen Finansal Kiralama Sözleşmesi ve diğer belgeler çerçevesinde Maliyet Kesinleşme Raporu düzenlemiş ve ödeme planı oluşturmuştur. Bu planın oluşmasında tespit edilen kurun sözleşme hükümlerime uygun olduğu görülmektedir.

Davalı Ödeme Planını 12.05.... tarihinde noter marifeti ile davacıya göndermiştir. Bu çerçevede; a) Davalının satıcıya yapacağı ödemeye ilişkin tespit edilen uygulama ile finansal kiralamaya ilişkin düzenlenecek ödeme planına uygulanacak kur tespitine yönelik uygulamanın birbirinden bağımsız olduğu... belirtilmiştir.

Davacı kiracı .... Şti. ile davalı arasında akdedilen sözleşmenin 7.2.b maddesinde kiralanan mal bedellerinin hangi kurdan TL.' ye çevrileceği açıkça belirtilmiştir. Bu kur “ödeme gününde TCMB tarafından ilan edilen ve bir sonraki gün için de referans niteliği taşıyan ilgili ödeme para birimi

döviz satış kurunun1,006 ile çarpılması sonucu bulunacak kur üzerinden hesaplanarak TL değer olarak” belirlenmiştir.

Taraflar arasındaki anlaşmazlık konusu hangi tarihteki kurun esas alınması konusudur.Somut olayda taraflar arasında, 17/03/... tarihinde Finansal Kiralama Sözleşmesi tanzim edildiği, davacı tarafından ödemenin 19/03/... tarihindeki (8.6566 TL.,) kurun esas alınması gerekir iken davalı tarafından 26/03/... tarihli kurun (9.4150 TL.,) esas alındığını ileri sürdüğü, proforma ve makinenin davacıya teslim tarihinin 19/03/... tarihi olduğu, makine bedelinin dava dışı üçüncü kişiye ödeme tarihinin 26/03/... tarihi olduğu anlaşılmıştır.

Finansal Kiralama işleminde mülkiyet kiralayanda olmasına karşılık mallar kiracıya teslim edilmektedir. Ödemeyi yapacak olan kiralayan kuruluşların araçların üzerine tescilinin yapılmadan, kiralananların tam, eksiksiz ve çalışır şekilde teslim edilmeden ödeme yapmak istememeleri doğaldır. Bu konunun kiracı tarafından teyidi istenmektedir. Genel uygulama da bu yöndedir. Davalı hem sözleşmede hem de teslim belgesi ekinde ödemenin mal tesliminin tam, eksiksiz ve çalışır şekilde yapılmasını takiben yapılacağını belirtmiştir.

Mal teslimi 19.03.... tarihinde yapılmasına karşılık teslime ilişkin belge davalıya 26.03.... tarihinde, faturalar ise 22.03.... tarihinde teslim edilmiştir. Araçların tescil belgelerinin 22.03.... tarihi taşıdığı davalı tarafından belgelendiği, davalının mülkiyetinde olacağı ve alacağının teminatını teşkil eden araçların, maliki olduğu hususunun kesinleşmeden, kiralananların tam, eksiksiz ve çalışır vaziyette teslim edildiğinin kiracı tarafından teyit edilmeden ödeme yapılmayacağı hususunun belirlendiği, davalının taraflar arasında sözleşme ve belirlenen diğer şartlar gereği mal bedelinim transferini 26.03.... tarihinde yaptığı ve tespit edilen kurun sözleşme hükümlerine uygun olduğu ve mahkemece verilen kararın yerinde olduğu değerlendirilmiştir.

Saptanan ve hukuksal durum bu olunca; tarafların dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dosyadaki tespitlere ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, 6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda ilk derece mahkemesi kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla yapılan inceleme neticesinde davacının istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1- Usûl ve yasaya uygun İstanbul .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../02/2024 tarih ve .../... E., 2024/... K. sayılı kararına karşı davacı vekili tarafından yapılan istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2- 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00 TL maktu istinaf karar ve ilam harcından peşin yatırılan 855,20 TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 123,20 TL harcın talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

3-Davacı tarafça istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

4- İncelemenin duruşmasız olarak yapılması sebebiyle taraflar yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,

5- Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine,

Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 20/07/2017 tarih ve 7035 Sayılı Kanunun 31. maddesiyle değişik 6100 Sayılı HMK'nın 361/1. maddesi gereğince, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz başvurusunda bulunma yolu açık olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi. 11/06/2026