Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2024/1037 E. 2026/1797 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2024/1037
- Karar No
- 2026/1797
- Karar Tarihi
T.C. İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 11. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2024/1037 KARAR NO : 2026/1797
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : İZMİR 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 20/03/2024 NUMARAS I : 2020/211 E. 2024/247 K. DAVANIN KONUSU : Tazminat KARAR TARİHİ : 05.11.2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 05.11.2026
İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin 20.03.2024 tarih 2020/211 E. 2024/247 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : DAVA : Davacı karşı davalı .... Şti. vekili, davalı şirketin Gençlik Festivali düzenlemesi amacıyla müvekkiline teklif yaptığını, İzmir Buca.... alanında 11.12.2019 tarihinde çok geniş katılımlı organizasyon olan ve ünlü sanatçıların katıldığı gençlik festivalinin müvekkili tarafından yapılması konusunda 22.08.2019 tarihinde bir ortaklık sözleşmesi imzaladıklarını, bu sözleşmeye göre tarafların birlikte bir Gençlik Festivali organize edeceklerini, sözleşmenin C kısmının sözleşme başlıklı bölümünün birinci maddesinde tüm gelir ve giderlerin %50 ortak olacağı ve ikinci maddesinde organizasyonun tüm resmi işlemlerinin.... Şti tarafından yapılacağının hüküm altına alındığını, 3 günlük festivalin yapılması konusunda davalının sadace %50 başlangıç gider payını ödemek ve festival sürecinde ki muhtemel giderleri karşılamakla sorumlu olduğunu, sözleşmeye göre davalının koyması gerekli 150.000,00 TL lik sermayenin 100.000,00 TL sini koyduğunu ve bu sermayenin 5 katı kadar cezai şart kararlaştırıldığını, karşı tarafın sermaye koyma borcunu yerine getirmediğini, ayrıca sözleşmeye aykırı olarak bilet satışı yaptığını ve haksız kazanç elde ettiğini, karşı tarafın sözleşmenin birinci maddesi uyarınca kararlaştırılan gelirlere yarı yarıya ortak olma hükmüne aykırı davrandığını, organizer olarak gerekli işlemleri yerine getirmediğini, haksız bilet satışı nedeniyle zararın meydana geldiğini, davalının kötü niyeti ve sözleşmeye aykırı davranışları nedeniyle şimdilik 70.000 TL zararının davalıdan tahsiline, kar kaybına uğraması nedeniyle kar kaybından dolayı 20.000 TL zararının davalıdan ticari faiziyle tahsiline ve ayrıca yine cezai şart alacağına yönelik şimdilik 10.000 TL nin ticari faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı-karşı davacı ... Şti. vekili karşı dava dilekçesiyle; adi ortaklığın feshinin gerektiğini, sözleşmenin üçüncü maddesine göre davalı şirketin kendi edimini yerine getirmediğini,... Şti.’nin bir hesap açmadığından .... Bankası ....Şubesinin açılan hesabına ödediğini, davalı tarafın adi ortaklık sözleşmesinin 9.maddesindeki hükmünü yerine getirmediğini, basiretli bir tacir gibi davranmadığını, adi ortaklık sözleşmesinin fesh edilmesi ve sermaye payının müvekkiline ödenmesi gerektiği, 100.000,00 TL nin şirkete, 50.000,00 TL'nin ise ... Şti.’ne yatırılarak toplam 225.000,00 TL ödemenin de davalı ... Bankası ... Şubesine ödendiğini, karşı dava açarken arabuluculuk başvurusunu yaptıklarını ancak sonuç alamadıklarını belirterek şirketin tasfiye edilmesini, müvekkilinin koyduğu sermayenin ve kar paylarını en yüksek ticari faizle birlikte şimdilik 60.000,00 TL sinin davalıdan tahsiline, ayrıca TMK m. 2 gereğince şimdilik fiili zarar kapsamında 5.000,00 TL'nin faiziyle birlikte davalıdan tahsilini, yine gelir ve kar kaybından şimdilik 5.000,00 TL nin davalıdan tahsiline, yine cezai şart kapsamında 30.000,00 TL nin ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP: Davalı-karşı davacı .... Şti vekili, davanın öncelikle arabuluculuk dava şartının usulüne uygun yerine getirilmediğini zira davaya konu olan taleplerinin bir kısmının arabuluculukta yer almadığını, arabuluculuk tutanağında cezai şart, uğranılan zarar ve kar kaybı taleplerinin bulunduğunu, davanın dava şartı yokluğundan usulden reddinin gerektiğini, esasa ilişkin olarak ise davanın adi ortaklığın feshi ve tasfiyesini içerdiğini, özellikle alacak talebine ilişkin davalarda adi ortaklığın feshinin de bulunduğunu, davacı tarafa sözleşmenin 4. maddesi gereğince toplam 150.000,00 TL ödemenin yapıldığını, 60.000,00 TL ve 90.000,00 TL olmak üzere iki ayrı EFT gönderildiğini, şirket sahibinin .... olduğunu, ödemelerin.... isimli kişiye yapıldığını, ...in ....ın eski eşi veya sevgilisi olduğunu, ....’ın sahibi ve yetkilisi olduğu ... A.Ş ile müvekkili şirket arasında farklı bir festival organizasyonu anlaşması yapıldığını, 22.08.2019 tarihli adi ortaklık sözleşmesinin 4. maddesi uyarınca 150.000,00 TL nin 100.000,00 TL sinin müvekkili tarafından yatırıldığını, dava dışı .... A.Ş’ye 50.000,00 TL ödeme yapıldığını, müvekkili şirketin ödemesi gereken sermayenin tamamını 225.000,00 TL olarak ödendiğini, müvekkilinin sözleşmeye aykırı bilet satmadığını, .... müvekkili şirket ile bir ilgisinin bulunmadığını, üçüncü kişi konumunda bulunduğunu, davalı şirketin kendisine yüklediği edimleri yerine getirmediği iddiasının doğru olmadığını, TTK m. 18/2 e aykırı olarak davacının güveni suistimal ettiğini, belirterek davanın usulden olmadığı takdirde esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, asıl davada talep edilen davacı – karşı davalı .... Ştinin uğradığı zararlardan dolayı 70.000,00 TL zarar ve 20.000,00 TL kar kaybı talebi ispatlanamadığından reddedilmiş, sözleşmeye göre cezai şart alacağının 900.000,00 TL olduğu belirlenmekle birlikte talep edilen 10.000,00 TL olduğundan bu miktar üzerinden kabul edilerek davalı – karşı davacıdan tahsiline karar verilmiş, 17.01.2024 tarihli celsede taraflara asıl ve karşı dava yönünden taleplerini HMK m. 181'e göre ıslah etmeleri için süre verilmiş, davacı - karşı davalı taraf talebini ıslah etmemiş, davalı - karşı davacı vekili 20.03.2024 tarihli ıslah dilekçesi sunmuş, ancak ıslah dilekçesinin süresinde verilmediği ve harç yatırılmadığından davalı-karşı davacı vekilinin ıslah dilekçesi kabul edilmemiş, yine karşı davada ise; .... Şti'nin talebi olan adi ortaklığın feshi talebi kabul edilerek tasfiye memuru YMM ...'ün yapmış olduğu tasfiyeye göre şirketin faaliyetinden kar elde ettiği ispatlanamadığı ve mevcut durumda zarar ettiği belirlenmekle; bu kar kaybı ve diğer taleplerinin reddine, cezai şart alacağının ise 500.000,00 TL olduğu belirlenmekle birlikte talep edilen 30.000,00 TL lik kısmının kabulü ile davacı – karşı davalı... Şti'den tahsiline karar verilmiştir. Karara karşı taraf vekillerince istinaf yoluna başvurulmuştur. İSTİNAF NEDENLERİ:Davacı-karşı davalı vekili, müvekkilin davaya konu organizasyon işinde davalının kusuru ile zarara uğradığı bilirkişi raporlarında müvekkili şirketin 905.001,92 TL zarara uğradığının tespit edildiği, popüler sanatçıların katıldığı bir festivalde kâr elde etmemesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu, bilet satış gelirlerinin ve toplam 967.896-TL'lik giderlerin göz önüne alınmadığı, davalı tarafın sözleşmeye aykırı olarak haricen (başka internet siteleri üzerinden) bilet satışı yaptığı, bu durumun hem adi ortaklığa hem de müvekkil şirkete zarara ve kâr kaybına sebep olduğu, etkinlik alanına giren kişi sayısının ve bilet satışlarının tam olarak tespiti için kamera görüntüleri ve bilet satışı yapılan internet sitelerine müzekkere yazılması yönündeki taleplerinin reddedilmesinin hukuka aykırı olduğu,müvekkilin cezai şart alacağı tam olarak hesaplanmadığı,karşı dava yönünden, davalı lehine cezai şarta hükmedilmesi hatalı olduğu, 22.08.2019 tarihli sözleşmenin C/4 maddesi uyarınca karşı tarafın 150.000 TL sermayeyi peşin yatırmadığı, eksik ödemeler nedeniyle doğan cezai şart alacağının eksik değerlendirildiği, müvekkili şirket aleyhine sözleşmenin 9. maddesini ihlal ettiği gerekçesiyle cezai şarta hükmedilmesinin hatalı olup, Kadıköy 13.Noterliği'nin 30/09/2019 tarihli ihtarnamesiyle bilgilendirme yükümlülüğünün yerine getirildiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir. Davalı/karşı davacı vekili, asıl davada arabuluculuk görüşmelerinde dava konusu uyuşmazlıkların ve taleplerin tam olarak müzakere edilmediği, arabuluculuk son oturum ve anlaşamama tutanaklarındaki tarih çelişkileri de göz önüne alınarak davanın arabuluculuk dava şartı yokluğundan usulden reddi gerektiği, hükme esas alınan bilirkişi raporunun soyut beyanlara dayandığı, sektör kişileriyle yapıldığı iddia edilen görüşmelerin hiçbir resmi evraka veya belgeye dayanmadığı, davalı tarafından sermaye taahhüdünün bir kısmının banka yoluyla (kurucu ortaklık sözleşmesine istinaden) ödendiği, diğer bir kısmının ise karşı tarafın yetkilisinin yönlendirmesiyle üçüncü kişilere (... vb.) ve.... 'e aktarıldığı, bu ödemelerin dürüstlük kuralına ve tacir olmanın gerektirdiği basiretli davranma yükümlülüğüne aykırı olarak aleyhe kullanıldığı, karşı dava yönünden yapılan ıslah işlemlerinin süresinde ve usulüne uygun tamamlanmadığına ilişkin yerel mahkeme değerlendirmelerine ve aleyhe hükmedilen cezai şart ile vekalet ücreti hesaplamalarına itiraz ettiklerini, karşı davanın reddedilen kısmı yönünden ise, yerel mahkemenin, karşı davadaki ıslah beyanını "süresinde yapılmadığı ve harcı yatırılmadığı" gerekçesiyle reddetmesinin hatalı olduğu,duruşma mazeretinin kabul edilmesine rağmen usulüne uygun süre verilmediği, eksik gider avansı muhtırası çıkarıldığı ancak ıslahla ilgili yasal sürecin doğru işletilmeden dosyanın aceleyle karara çıkarıldığı, mahkemece lehe ve aleyhe hükmedilen vekâlet ücretlerinin hatalı hesaplandığı, müvekkili şirketin alacağının 500.000 TL değil, 1.625.000 TL olduğu; Kadıköy 13. Noterliği'nin 30.09.2019 tarihli ihtarname tebliğ tarihinin (09.10.2019) dikkate alınması gerektiği, bu tarihten önce yapılan ödemeler üzerinden cezai şart hesaplanmasının usule aykırı olduğu, bilirkişi raporlarının yetersiz olduğu, 3 kişilik uzman heyetten rapor aldırılmadan hüküm kurulmasının hatalı olduğu, ... şirketi lehine kabul edilen cezai şart alacağına hükmedilirken uygulanan avans faizinin düşük olduğu, daha yüksek bir faiz oranı uygulanması gerektiğini belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir. GEREKÇE : Asıl dava, taraflar arasında düzenlenen adi ortaklık sözleşmesi nedeniyle zarar ve kâr kaybı ile cezai şart taleplerine; karşı dava ise adi ortaklığın feshi, zarar ve kâr kaybı ile cezai şart taleplerine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle adi ortaklığın feshine, asıl ve karşı davada tarafların cezai şart alacağına ilişkin taleplerinin kabulüne; zarar ve kâr kaybı taleplerinin ise reddine karar verilmiştir. Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır. Asıl davada davacı taraf, taraflar arasında 22.08.2019 tarihinde imzalanan ortaklık sözleşmesi gereğince 11-12-13 Ekim 2019 tarihlerinde düzenlenecek gençlik festivali kapsamında gelir ve giderlerin %50 oranında paylaşılmasının kararlaştırıldığını, davalının taahhüt ettiği 150.000 TL başlangıç sermayesinin yalnızca 100.000 TL'sini ödediği, kalan kısmı ödemeyerek sözleşmeyi ihlal ettiğini, ayrıca sözleşmeye aykırı olarak haricen bilet satışı yapıp haksız kazanç elde ettiğini belirterek 70.000 TL fiili zarar, 20.000 TL kâr kaybı ve 10.000 TL cezai şartın ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsilini istemiştir. Davalı ise, arabuluculuk dava şartının eksik yerine getirildiğini, bazı taleplerin arabuluculuk tutanağında yer almadığını, öncelikle adi ortaklığın feshi ve tasfiyesi davası açılması gerektiğini, 150.000 TL sermaye taahhüdünün eksiksiz yerine getirildiğini, bunun bir kısmının davacı şirket yetkilisinin yönlendirmesiyle ....'e ve ....'e ödediğini, harici bilet satışı iddiasının asılsız olduğunu belirterek asıl davanın reddini istemiştir. Karşı davada ise, davacı şirketin ....'nin ortak hesap açmadığını, ödemeleri kendi kişisel hesaplarına yönlendirdiğini, her pazartesi sunulması gereken mali tablolarla ilgili 9. maddeyi ihlal ettiğini belirterek, adi ortaklığın feshi ve tasfiyesi ile şimdilik 60.000 TL sermaye ve kâr payı, 5.000 TL fiili zarar, 5.000 TL kâr kaybı ve 30.000 TL cezai şartın tahsilini istemiştir. Yerel mahkemece, TBK'nun 620 ve devamı maddeleri uyarınca tasfiye işlemlerinin gerçekleştirilmesi amacıyla tasfiye memuru atandığı ve bilirkişi raporları aldırıldığı, tüm dosya kapsamına göre taraflar arasındaki güven ilişkisinin zedelendiği ve adi ortaklık sözleşmesine konu festivalin tamamlandığı gerekçesiyle adi ortaklığın feshi ve tasfiyesine karar verilerek, tasfiyenin tasfiye memuru eliyle yapılmasına karar verildiği, asıl dava yönünden; davalı tarafça ödenmesi gereken 150.000 TL sermayenin zamanında ödenmemesinin reklam ve tanıtım faaliyetlerini engellediği, bu durumda sözleşmenin C/5 maddesi gereğince davacının 900.000 TL cezai şarta hak kazandığı, ancak taleple bağlılık ilkesi gereğince davacının cezai şart talebinin 10.000 TL'sine hükmedildiği, diğer taraftan davacının haftalık mali tabloları onay için sunma yükümlülüğünü ihlal ettiği ve sözleşmenin C/9 maddesi gereğince karşı davada davacı.... şirketinin 500.000 TL cezai şarta hak kazandığı, ancak talep gibi 30.000 TL cezai şarta hükmedilmesi gerektiği, tasfiye memurunca düzenlenen tasfiye bilançosu ve bilirkişi raporlarına göre tarafların tazminat ve kâr kaybı taleplerinin ispatlanamadığından bu taleplerin reddine karar verildiği, karşı davadaki ıslah talebinin ise süresinde ve usulüne uygun olarak harcı yatırılmadığından reddine karar verildiği anlaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle; taraflar arasında düzenlenen 22.08.2019 tarihli ortaklık sözleşmesinin geçerli olmasına, sözleşme uyarınca festivalin gerçekleştirilerek ortak amaca ulaşılmış olması olması nedeniyle TBK'nun 620 ve devamı maddeleri uyarınca adi ortaklığın feshi ve tasfiyesine karar verilerek, tasfiye işlemlerinin gerçekleştirilmesi hususunda tasfiye memuru atanmasında ve tasfiye memuru raporunun esas alınmasında usul ve yasaya aykırılık bulunmamasına, öte yandan, tarafların sözleşmesel yükümlülükleri karşılıklı olarak ihlal ettiklerinin tespit edilmiş olmasına, bu kapsamda başlangıç sermayesini eksik yatırarak organizasyonun tanıtım bütçesini olumsuz etkileyen davalı şirket aleyhine sözleşmenin C/5 maddesi gereğince cezai şart koşullarının oluştuğunun ve aynı şekilde davacı şirketin de haftalık mali tabloları sunma yükümlülüğünü yerine getirmemesi nedeniyle asıl ve karşı davada taraflar lehine cezai şart koşullarının gerçekleştiğinin tespit edilmiş olmasına, mahkeme alınan bilirkişi raporlarının denetime ve hüküm kurmaya elverişli olmasına, tasfiye memurunca düzenlenen tasfiye bilançosu ve bilirkişi raporlarına göre tarafların tazminat ve kâr kaybı taleplerinin ispatlanamadığının tespit edilmiş olmasına göre mahkemece tarafların iddia ve savunmalarının dosyadaki delillerle birlikte tartışılarak belirtilen gerekçe ile hüküm kurulmasında isabetsizlik bulunmadığı, dolayısıyla taraf vekillerinin istinaf itirazlarının yerinde olmadığı değerlendirilmiştir. Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, tarafların iddia ve savunmaları ile dayandıkları delilere göre, hükme esas alınan tasfiye memuru bilirkişi raporundaki tespit ve değerlendirmelerin dosya kapsamına uygun olmasına, raporların denetime ve hüküm kurmaya elverişli olmasına, mahkemece uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin doğru nitelendirilmesine, hükmün dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, ilk derece mahkemesince verilen kararda bir hukuka aykırılık bulunmamakla, istinaf itirazlarının yerinde olmadığı değerlendirilerek, yerinde görülmeyen istinaf itirazlarının HMK'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince reddine karar verilmiştir. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Taraf vekillerinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE, 2-Davacı- karşı davalı ... yönünden istinaf karar harcı olan 732,00-TL + 2.049,30-TL'den peşin alınan 512,50-TL + 427,60-TL'nin mahsubu ile bakiye 1.841,20-TL'nin davacı-karşı davalı ...'nden alınarak hazineye gelir kaydına, 2-Davalı-karşı davacı ... Şirketi yönünden istinaf karar harcı olan 732,00-TL + 732,00-TL'den peşin alınan 427,60-TL + 427,60-TL 'nin mahsubu ile bakiye 608,80-TL'nin davalı- karşı davacı .... Şirketi'nden alınarak hazineye gelir kaydına, 3-İstinaf başvurusu nedeniyle tarafların yaptığı giderlerin kendi üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay ilgili Hukuk Dairesinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 05/11/2026