Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/488 E. 2024/118 K.

T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/488 Esas - 2024/118 TÜRK MİLLETİ Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili T.C. ANKARA GEREKÇELİ KARAR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2022/488 KARAR NO : 2024/118 BAŞKAN : ... ÜYE : ... ÜYE : ... KATİP : .... DAVACI : .... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ... VEKİLİ : Av. .... DAVA : İtirazın İptali / İMSS ve ZMSS Sigorta Poliçesine Dayalı Rücu DAVA TARİHİ : 28/07/2022 KARAR TARİHİ : 22/02/2024 KARAR Y.TARİHİ : 26/02/2024 Mahkememizde görülmekte olan "İtirazın İptali" davasının yapılan açık yargılaması sonunda, aşağıdaki karar tesis edilmiştir. I-İDDİALAR 1. Davacı vekili dava dilekçesinde; 15.01.2015 tarihinde davacıya ait ... plakalı otobüsün ...'e çarparak ölümüne sebep olduğunu, ...'in hak sahipleri tarafından, .... E, sayılı dosyasından maddi manevi tazminat talepli dava açıldığını, yapılan yargılama sonucunda .... Sayılı mahkeme ilamı ile ... için 223.305,16 TL, ... için 85.957,92 TL, ... için 51.171,86 TL ve ... için 56.478,76 TL maddi tazminat ile ... için 60.000,00 TL, ... için 60.000,00 TL, ... için 50.000,00 TL ve ... için 50.000,00 TL manevi tazminata hükmedildiğini, kararın istinaf incelemesinden geçerek kesinleştiğini, akabinde .... sayılı dosyasından ilamlı icra başlatıldığını, icra dosyasına 664.512,99 TL, veraset ve harçlar vergi dairesine 4.151,20 TL olmak üzere toplam 668.663,49 TL ödendiğini, ... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ve ... numaralı 3. Şahıs Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi gereği davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğunu, bu sebeple .... sayılı dosyasından davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalının ödeme emrine itiraz ettiğini beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla; .... E sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline, davalı hakkında %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. II-SAVUNMALAR 2. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın davalı tarafından 29.12.2014-2015 vadeli ... numaralı ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, davalı sigorta Şirketinin araç sürücüsünün kusuru ve poliçe limitiyle sınırlı olarak sorumlu olduğunu, kusur durumunun tespitinin gerektiğini, müterafik kusurun dikkale alınması gerektiğini, kaza tarihinden talep edilen faiz taleplerinin yerinde olmadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir. III-TARAFLARIN ANLAŞTIKLARI ve ANLAŞAMADIKLARI HUSUSLAR A. Taraflar Arasında Uyuşmazlık Bulunmayan Hususlar 3. 15.01.2015 tarihinde davacıya ait ... plakalı otobüsün ...'e çarparak ölümüne sebep olduğu, ...'in hak sahipleri tarafından, ... E, sayılı dosyasından maddi manevi tazminat talepli dava açıldığı, yapılan yargılama sonucunda ... için 223.305,16 TL, ... için 85.957,92 TL, ... için 51.171,86 TL ve ... için 56.478,76 TL maddi tazminat ile ... için 60.000,00 TL, ... için 60.000,00 TL, ... için 50.000,00 TL ve ... için 50.000,00 TL manevi tazminata hükmedildiği, kararın istinaf incelemesinden geçerek kesinleştiği hususlarında uyuşmazlık bulunmamaktadır. B. Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık Konuları 4. Taraflar arasındaki uyuşmazlık; taraflar arasında sigorta poliçesi tanzim edilip edilmediği, davacının rücuen tazminini istediği zarar gören 3. kişiye yapmış olduğu ödemeye ilişkin zararın teminat kapsamında olup olmadığı, rizikonun teminat kapsamında olması halinde davalı sigorta şirketinin sorumluluk tutarının ne olacağı noktalarında toplanmaktadır. IV-ÇEKİŞMELİ VAKILAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER 5. .... , sayılı kararının incelenmesinde; Müteveffa ...'in eşi, oğlu, anne ve babası tarafından maddi ve manevi tazminat talepli olarak davacı ... ile davalı ... Şirketi aleyhine dava açıldığı, mahkememizce yapılan yargılama neticesinde; ... için 223.305,16 TL, ...için 85.957,92 TL, ... için 51.171,86 TL ve ... için 56.478,76 TL maddi tazminat ile ... için 60.000,00 TL, ... için 60.000,00 TL, ... için 50.000,00 TL ve ... için S0.000,00 TL manevi tazminata işleyecek faizi ile birlikte hükmedildiği ve kararın istinaf kanun yoluna başvurulmaması üzerine kesinleştiği görülmüştür. 6. .... sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklının ... (kendi adına asaleten ...'e velayeten), ..., ..., borçlunun ... Şirketi, ... ile ... olduğu, ... ve ...'in müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu tutarın 220.000,00 TL manevi tazminat ve ferileri olmak üzere toplam 508.430,17 TL; ... Şirketi'nin sorumlu olduğu tutarın 290.000,00 TL maddi tazminat ve ferileri olmak üzere toplam 409.497,74 TL olduğu, toplam 917.927,91 TL'nin tahsili için 04/09/2018 tarihinde icra takibi başlatıldığı, davacı ... tarafından 24.11.2020 tarihinde teminat mektubunun paraya çevrilmesi yolu ile 577.342,86 TL, 11.12.2020 tarihinde 76.093,33 TL ödendiği, ayrıca 4.151,20 TL'nin veraset ve harçlar vergi dairesine ödendiği anlaşılmıştır. 7. .... sayılı icra dosyasının incelenmesinde; alacaklının .... , borçlunun ... Şirketi olduğu, 668.663,49 TL asıl alacak ve ferileri olmak üzere toplam 745.747,57 TL alacağın tahsili amacıyla 02/09/2021 tarihinde icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya 10/09/2021 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun takibe, yetkiye, zamanaşımına, borca ve ferilerine itirazı üzerine takibin durduğu ve işbu davanın İİK m. 67 uyarınca yasal süresinde ve itirazın iptali istemi ile açıldığı anlaşılmıştır. 8. Kazaya karışan ... plakalı otobüsün ... numaralı ZMMS poliçesi ile 29.12.2014-2015 tarihleri arasında ve ... numaralı Üçüncü Şahıs Sorumluluk Sigortası Poliçesi ile 31.12.2013-2014 tarihleri arasında davalı ... Şirketi tarafından sigortalandığı, 15.01.2015 kaza tarihinde ZMMS poliçesi teminatının sakatlanma ve ölüm halinde kişi başına 290.000,00 TL olduğu anlaşılmıştır. 9. Mahkememizce dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, bilirkişi rapor ve ek raporunda özetle; davacı ile davalı sigorta şirketi arasında; ... numaralı 1.250.000,00 Euro teminat bedelli Üçüncü Şahıs Sorumluluk Sigortası Poliçesi ile; ... numaralı 290.000,00 TL teminat bedelli Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi düzenlendiği, düzenlenen her iki poliçe kapsamında, davalı ... Şirketi'nin, davacı ... tarafından .... sayılı dosyasına yapılan ödemelerden sorumlu olduğu bildirilmiştir. V- DELİLLERİN TARTIŞILMASI, YARGILAMA ve GEREKÇE 10. Dava, davacı tarafından, 15.01.2015 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle zarar gören 3. kişiye yapılan ödemenin, Üçüncü Şahıs Sorumluluk Sigortası Poliçesi kapsamında davalıdan rücuen tahsili istemine ilişkindir. 11. Davalı yanın, takibin yetkili icra müdürlüğünde yapılmadığı itirazı yönünden yapılan incelemede; 12. 2004 sayılı İİK’nın 50 nci maddesinin birinci fıkrasına göre; para ve teminat borçlarına ilişkin icra takiplerinde yetkili icra dairesi, HMK’nin yetkiye dair hükümleri kıyas yoluyla uygulanmak suretiyle belirlenir. 13. HMK’nin 6. maddesine göre; genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. 14. Aynı Yasanın “Sözleşmelerden doğan davalarda yetki” başlıklı 10. maddesinde ise; sözleşmeden doğan davaların, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabileceği hüküm altına alınmıştır. 15. HMK'nin 15. maddesi ise "Sigorta Sözleşmelerinden Doğan Davalarda Yetki" başlığı altında maddenin birinci (1.) fıkrasında zarar sigortalarından doğan davalarda yetkili mahkemeyi düzenlemiş olup sigorta bir taşınmaza veya niteliği gereği bir yerde sabit bulunması gereken yahut şart kılınan taşınıra ilişkinse malın bulunduğu yer, bir yerde sabit bulunması gerekmeyen veya şart kılınmayan bir taşınıra ilişkinse, rizikonun gerçekleştiği yerdeki mahkemenin de yetkili olduğu düzenlenmiştir. 16. Öte yandan davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan TBK’nın 89. maddesi uyarınca; takibin konusu para borcu olduğunda, para borçları alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ödeneceğinden, ifa yeri de alacaklının yerleşim yeri olacaktır. Böyle bir durumda alacaklı kendi yerleşim yerinde bulunan icra dairesinde de takip yapabilecektir. 17. Yukarıda açıklanan sebeplerle para borçları, alacaklının ikametgahında ödenmesi gerektiğinden, alacaklının faturadan doğan para alacağını kendi ikametgahının bulunduğu yerdeki icra dairesinde takibe koyması TBK'nın 89. maddesi uyarınca mümkündür. 18. Bu bakımdan rizikonun gerçekleştiği yer .... İli ve davacının adresi .... olduğu anlaşılmakla davalının yetki itirazı yerinde görülmemiştir. 19. Taraflar arasındaki ihtilafın, davacı ile davalı sigorta şirketi arasında akdedilen sigorta poliçesi kapsamında, davacının trafik kazası neticesinde sigorta poliçesi kapsamında dava dışı 3. kişiye ödediği tazminat miktarı yönünden rücu şartlarının oluşup oluşmadığı, rücu edilebilecek ise miktarı hususlarından kaynaklandığı görülmektedir. 20. TTK’nın 1478. maddesine göre, zarar gören, uğradığı zararın sigorta bedeline kadar olan kısmının tazminini, sigorta sözleşmesi için geçerli zamanaşımı süresi içinde kalmak şartıyla, doğrudan sigortacıdan isteyebileceği, üçünü şahıs mali sorumluluk sigortası üçüncü şahısların ölmesi, yaralanması, sağlığının bozulması ve üçüncü şahıslara ait mallara gelebilecek maddi zararlar neticesinde sigortalıdan talep edilecek tazminat talepleri teminat altına alan bir sigorta çeşididir. Bu sigortanın konusu işverenin bu sorumluluklarını güvence altına almakta olup Sosyal Sigortalar Kanunu kapsamı ile güvence altına alınan zararlar dışında oluşan zararların giderilmesi amaçlanmıştır. 20. Üçüncü şahıs mali sorumluluk sigortasında Sigorta süresince, sigortalının faaliyetleri sırasında meydana gelen bir olay neticesinde; üçüncü şahısların ölmesi, yaralanması, sağlığının bozulması ve üçüncü şahıslara ait mallara gelebilecek maddi zararlar neticesinde sigortalıdan talep edilecek tazminat talepleri teminat altına alınmaktadır. Söz konusu teminat, 3. Şahıslara Karşı Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları çerçevesinde, sigortalının kusuru neticesinde ileri sürülebilecek zarar ve ziyan taleplerini kapsamaktadır. 21. Üçüncü şahıs mali sorumluluk sigortasında, diğer zarar sigortalarında olduğu gibi asıl amaç, işçinin veya onun hak sahiplerinin uğradıkları gerçek zararlarının karşılanmasıdır. 22. Davaya konu Üçüncü Şahıs Sorumluluk Sigortası Poliçesi Genel Şartlarının incelenmesinde; Sigortanın Konusunun; ...'nun ve taşeronlarının Trafik Kanımuna konu araç işletimi ve kurum tarafından yapılan faaliyetler dahil hizmetler sırasında bu hizmetlerin yerine getirilmesinden kaynaklanan her türlü şahıs, resmi, tüzel kişi, kurum ve sair 3. Şahıslara verilecek zararlara karşı maddi, bedeni ve manevi tazminat taleplerini karşılamak üzere, herhangi bir tazminat limiti ayrımı yapılmaksızın teminat sağladığı, Özel Şartlar başlığı altında; bu teminat ile ...'nun ve taşeronlarının otobüs, finansal kiralama, ankaray, metro ve tüm diğer araçlarının çalışması ve işletilmesi ve diğer tüm işletme faaliyetleri sırasında verebileceği hasarlar sonucu sigortalıya düşecek sorumlulukların teminat kapsamında olduğu, bu teminatın 12 aylık bir sigorta dönemi boyunca hadise başına ve azami 1.250.000,00.-Euro limit ile teminat sağladığı, dövizli poliçeler için prim, hasar ve muafiyetlerin ödeme günündeki döviz kurundan TL'ye çevrilerek yapılacağının düzenlendiği anlaşılmıştır. 23. Davacı taraf, kendilerine ait otobüsün 15.01.2015 tarihinde dava dışı ...'e çarparak ölümüne neden olduğu, bu kişinin mirasçıları tarafından kendileri ve sigorta şirketi aleyhine .... E. Sayılı dosyasında dava açıldığını ve mahkemece hükmedilen miktarın .... takip sayılı dosyası ile icraya konulduğunu ve kendileri tarafından 24.11.2020 tarihinde teminat mektubunun paraya çevrilmesi yolu ile ödenen 577.343,86.-TL, 11.12.2020 tarihinde ödenen 76.093,33.-TL, veraset ve harçlar vergi dairesine ödenen 4.151,20.-TL, 10/09/2018 tarihinde istinaf masrafı olarak ödenen 11.075,10.-TL'nin faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmektedir. 24. Mahkememizce alınan kök ve ek raporda davacının yapmış olduğu ödemeler nazara alınarak 11.075,10.-TL fazla talepte bulunduğu değerlendirilmiş ise de, davacı yanın ödeme olarak sunmuş olduğu belgeler incelendiğinde sözkonusu tutarın esasen 10.975,10.-TL'lik kısmının istinaf karar harcı olduğu, yine 100,00.-TL'lik kısmının ise delil avansı olarak ödenmiş olduğu nazara alındığında esasen asıl alacak olarak talep etmiş olduğu tutarda fazlalık bulunmamış olduğu değerlendirilmiştir. 25. Bu durumda göre sözkonusu 11.075,10.-TL'nin de hesaba dahil edilerek faizi ile birlikte hesaplanması yeniden bilirkişi incelemesini gerektirmeyip basit bir faiz hesabını gerektirmesi nedeni ile hesaplama mahkememizce yapılmıştır. 26. Davacı yanın, takip talebinde avans faizi talep ettiği görülmekte, tazminat olarak ödenen tutara takip tarihinden itibaren avans faizi, istinaf harcına ise yasal faizi işletilmesi gerektiği, ödeme tarihinden itibaren ayrı ayrı işletilen faiz tutarlarının ise davacı yan talebinden daha fazla olduğu görülmekle, taleple bağlı kalınması gerekmiştir. 27. Öte yandan davacı yanın zarar görenlere yapmış olduğu ödemenin ilama bağlı olması nazara alındığında alacağın likit olduğunun kabulü gerektiği değerlendirilmiştir. 28. Sonuç olarak; davacı ...'ne ait aracın, davaya konu kaza dönemini kapsayan İMMS poliçesi ile 29.12.2014-2015 tarihleri arasında Üçüncü Şahıs Sorumluluk Sigortası Poliçesi kapsamında davalı sigorta şirketi tarafından sigortalandığı, davacı tarafça yukarıda belirtilen ödemenin bu poliçeler kapsamında davalıdan talep edilebileceği nazara alınarak, davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. VI-HÜKÜM 1-Davanın KABULÜNE, 2-.... takip sayılı dosyasına davalının vaki itirazlarının İPTALİ ile, Takibin 668.663,49.-TL asıl alacak, 77.084,08.-TL işlemiş faiz, olmak üzere toplam 745.747,57.-TL tutarları üzerinden devamına, 653.437,19.-TL’lik asıl alacak (Tazminat Tutarı) kısmına takip tarihinden itibaren avans faizi oranında, 15.226,30.-TL’lik asıl alacak (İstinaf Karar Harcı) kısmına takip tarihinden itibaren yasal faizi oranında temerrüt faizi işletilmesi suretiyle takibin yürütülmesine, 3-Hüküm altına alınan alacak tutarları toplamı 745.747,57.-TL’nin % 20 oranında hesaplanan 149.149,51.-TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine, Karar ve İlam Harcı 4-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 50.942,02.-TL harçtan peşin alınan 9.006,77.-TL harcın mahsubu ile bakiye 41.935,25.-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, Yargılama Giderleri ve Gider Avansı 5-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere ve posta gideri olarak 108,00.-TL ve bilirkişi ücreti olarak 2.000,00.-TL olmak üzere toplam 2.108,00.-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 6-Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan başvurma harcı, peşin harç, vekalet harcı toplamı 9.098,97.‬-TL yargılama harcının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 7-Arabuluculuk Kanunu 18A/13 maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Asagari Ücret Tarifesi uyarınca 1.560,00.-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 8-Taraflarca depo edilen varsa gider avansı ile delil avansından bakiye tutarların karar kesinleştiğinde HMK m. 333 ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik m. 207 hükümleri uyarınca ilgilisine İADESİNE, Vekalet Ücreti 9-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 110.404,66.-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine, Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda yapılan inceleme sonucunda HMK 345. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren .... Mahkemesine ya da buraya gönderilmek üzere istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile .... Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yasa yolu açık olmak üzere 22/02/2024 tarihinde oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/02/2024 Başkan ... E-İmza Üye ... E-İmza Üye ... E-İmza Katip ... E-İmza NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15 uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur"