Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 2026/6214 E. 2026/4957 K.

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi SAYISI : 2024/263 E., 2026/49 K.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 02.02.1998 tarihinde davalı nezdinde çalışmaya başladığını, hâlen çalışmaya devam ettiğini, en son ... şefi olarak çalışırken kıdemli büro görevlisi olarak görevlendirildiğini ve böylelikle görev unvanının ve sınıfının, kapsam dışı ... şefi konumundan kapsam içi kıdemli büro görevlisi olarak düşürüldüğünü, bu durum nedeniyle 2018 yılı Ağustos ayından itibaren düşük ücret ödendiğini ve almakta olduğu ücretinde eksiklik oluştuğunu, davalının bu uygulamasının 4857 sayılı İş Kanunu'nun (4857 sayılı Kanun) 22. maddesine aykırılık teşkil ettiğini, davacının çalışma koşullarında kanuna aykırı biçimde esaslı değişiklik yapıldığını ileri sürerek ücret farkı, akdi ve ... ikramiye farkı alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; yetki, görev, iş bölümü, derdestlik, husumet, hak düşürücü süre, hukuki yarar yokluğu, kesin hüküm itirazında ve zamanaşımı def'inde bulunduklarını, davacının müvekkili kuruluşta kapsam içi statüde lise mezunu büro görevlisi olarak istihdam edilmekteyken 17.12.2007 tarihinde ... İşletmeleri Genel Müdürlüğüne bağlı olarak ... şefliği görevine atandığını, davalı ... Bölge Müdürlüğünün 17.08.2017 tarih ve 749 sayılı Genel Müdürlük makam Olur'u ile yeniden yapılandırıldığını ve bu kapsamda, yürütülen işlerin niteliği gereği daha önce görev derecesi 5 veya 4 olan yöneticilerin sorumluluğunda bulunan istasyonların görev derecesi 4 olan yöneticilerin sorumluluğunda olacak şekilde birim mühendisliği olarak yeniden yapılandırıldığını, Kapsam Dışı Personel Yönetmeliği'nin görev derecesinin 4 olduğunu, ... şefi görevine devam edebilmesi için 6 yıl hizmet süresi ve lisans düzeyinde mezuniyet şartı bulunduğunu, bu kapsamda lise mezunu olan davacının ... şefi görevinin sonlandırılarak 27.07.2018 tarihi itibarıyla mevzuat gereği emsaline uygun bir ünvan ve ücret ile ataması yapıldığını, Kapsam Dışı Personel Yönetmeliği'nin 7. maddesinde davacı gibi kapsam içi bir statüden atananların atama işlemlerinin sonlandırılması hâlinde emsallerinin aldığı ücreti almaya devam edeceğinin açıkça düzenlendiğini ve bu nedenle davacının ... şefi olarak görevlendirilmeyip, büro görevlisi olarak çalışmaya devam etseydi emsalinin alacağı ücret kadar ücret aldığını savunarak davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 11.06.2021 tarihli kararı ile; davalının yetki, görev, derdestlik, kesin hüküm ve husumet itirazlarının yerinde olmadığı, davanın kısmi eda davası olarak açıldığı ve davacının hukuki yararı bulunduğu, iş sözleşmesinde gerektiğinde çalışma koşullarında değişiklik yapabileceğine dair düzenlemeler bulunması hâlinde, işverenin genişletilmiş yönetim hakkından söz edileceği, bu hâlde işverenin yönetim hakkını kötüye kullanmamak ve sözleşmedeki sınırlara uymak kaydıyla işçinin çalışma koşullarında değişiklik yapma hakkını sürekli olarak kazanmış olacağı, 4857 sayılı Kanun'un 22. maddesinde, işçi aleyhine çalışma koşullarında değişiklik yapılamayacağının hüküm altına alındığı, belirtilen yasal ve hukuksal açıklamalara göre tarafların aralarında anlaşarak çalışma koşullarını her zaman değiştirebileceği, çalışma koşullarında değişikliğin geçmişe etkili olarak yürürlüğe konulayacağı, Yargıtayın konuya ilişkin emsal içtihatlarına göre de işçinin aldığı ücret miktarının düşürülmesi, ikramiyenin veya sosyal yardımın kaldırılması, işçinin işyeri organizasyonunda mevcut görevinden daha alt seviyedeki bir göreve atanması, çalışma koşullarının ağırlaştırılması gibi durumların işçiyi bağlamayacağı, somut uyuşmazlıkta en son kapsam dışı ... şefliği görevinden kapsam içi kıdemli büro görevlisi ünvanına geçiş süreci sonrası özlük haklarında eksilme yaşandığını belirterek ücret ve ikramiye alacağı talebinde bulunan işçi yönünden davalı işyerinde uygulanan ve iş sözleşmesinin eki mahiyetinde olan Kapsam Dışı Personel Yönetmeliği'nin hükümleri çerçevesinde davacının görev ve statüsünü değiştirmesinin yönetim hakkı kapsamında kalmadığı kabul edilerek görevlendirme tarihi olan 27.07.2018 tarihi ile dava tarihi arasındaki dönem için davacıya fiilen ödenen ücretleri ve ikramiyeleri ile ödenmesi gerekeken fark ücret alacaklarının bulunduğu gerekçeleriyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin 11.06.2021 tarihli kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 29. Hukuk Dairesinin 27.09.2023 tarihli kararı ile; davacının davalıya ait işyerinde kapsam dışı ... şefi konumunda çalışırken kapsam içi büro görevlisi olarak görev ünvanının değiştirildiği ve ücretinin azaltıldığının dosya kapsamı ile sabit olduğu, 4857 sayılı Kanun'un 22. maddesinde işverenin iş sözleşmesiyle veya iş sözleşmesinin eki niteliğindeki personel yönetmeliği ve benzeri kaynaklar ya da işyeri uygulamasıyla oluşan çalışma şartlarında esaslı bir değişikliği ancak durumu işçiye yazılı olarak bildirmek suretiyle yapabileceği, bu şekle uygun olarak yapılmayan ve işçi tarafından altı işgünü içinde yazılı olarak kabul edilmeyen değişikliklerin işçiyi bağlamayacağı düzenlendiğinden, davacının çalışma koşullarındaki esaslı değişikliği yazılı şekilde kabul etmediği ve bu atamanın davacıyı bağlamayacağı anlaşılmakla, davacının görevlendirme sonrası oluşan fark ücret ve fark ikramiye alacaklarının hüküm altına alınması isabetli bulunmuş, davanın kısmi dava olarak açıldığı, zamanaşımına uğrayan alacak bulunmadığı, tespit edilen ve hesaplamaya esas alınan ücret miktarının dosya kapsamına uygun, hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olduğu, İlk Derece Mahkemesi kararında bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçeleriyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir. V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ Bölge Adliye Mahkemesinin 27.09.2023 tarihli kararının süresi içinde davalı vekili ve katılma yolu ile davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, davacının 02.02.1998 tarihinde davalı Şirket nezdinde çalışmaya başladığı, büro görevlisi kapsam içi statüde çalışırken, 17.12.2007 tarihinde Kırıkkale İstasyonu ... şefliği görevine kapsam dışı personel olarak atamasının yapıldığı, sonrasında 27.07.2017 tarihinde yeniden kapsam içi personel olarak görevlendirildiği, buna göre, taraflarca iddia ve savunmalarının dayanağı olarak gösterilen, Kapsam Dışı Personel Yönetmeliği’nin 7/ (ç) hükmünün (2). alt bendindeki “ ç) Görev derecesi 5 olan yönetici personelin görevden alınmaları halinde,...1) Kapsam dışı statüdeki bir unvandan atananların; makam ve sorumluluk tazminatları almakta oldukları oran üzerinden ödenmeye devam olunur. 2) Kapsam içi statüdeki bir unvandan atananların, emsallerinin ulaştığı ücretle kapsam içi statüde durumlarına uygun unvanlara atamaları yapılır.. ” hükmü gözetildiğinde, davacının davaya konu atama işleminde Yönetmelik'e aykırı bir hususun söz konusu olmadığı anlaşılmakla, davacının lisans mezunu olmayan büro görevlisi olarak kapsam içi statüde çalışmaya devam etseydi alması gereken ücret ile dava konusu atama işlemi sonrasında ödenen ücret arasında fark olup olmadığının belirlenmesi ve neticesine göre bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; Daire ilâmına uyularak, davacının lisans mezunu olmayan büro görevlisi olarak kapsam içi statüde çalışmaya devam etseydi alması gereken ücret ile dava konusu atama işlemi sonrasında ödenen ücret arasında fark olup olmadığının belirlenmesi amacıyla yeniden bilirkişi raporu alındığı, davacının 02.02.1998 tarihinde lise mezunu büro personeli olarak çalışmaya başladığı, daha sonra 27.07.2017 tarihinde Kırıkkale ... şefi olarak görevlendirildiği, davacının ücretinde bir değişiklik olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. VI. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde; 1. Mahkemece gerekçe ve hüküm arasında çelişki olduğunu, 2. Bilirkişi raporunun eksik ve hatalı tespitler içerdiğini, 3. Müvekkilinin ücretinin düşürülmesinin esaslı değişiklik olduğunu, 4857 sayılı Kanun'a açıkça aykırı olduğunu ileri sürmüştür. B. Değerlendirme ve Gerekçe Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık; işverence çalışma koşullarında esaslı değişiklik sayılabilecek şekilde görevlendirme yapılıp yapılmadığı ve bu bağlamda davacının ücretinde azalma olması nedeniyle ücret farkı alacağına hak kazanıp kazanmadığı konularına ilişkindir. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VII. KARAR Açıklanan sebeple; Davacı vekili yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 01.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.