Yargıtay · 8. Hukuk Dairesi

Yargıtay 8. Hukuk Dairesi 2026/364 E. 2026/2343 K.

Mahkeme
Yargıtay
Daire
8. Hukuk Dairesi
Esas No
2026/364
Karar No
2026/2343
Karar Tarihi

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi SAYISI : 2023/158 E., 2024/361 K.

İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak verilen, karar davacı ... vekili tarafından duruşma istemli olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne ve duruşma isteminin değerden reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA 1. ... köyü çalışma alanında yapılan kadastro çalışmaları sırasında, 971 parsel sayılı 6.762,12 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, beyanlar hanesine, “... işgalindedir” şerhi verilerek, tarla vasfında Hazine adına; 980 parsel sayılı 413,61 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, ham toprak vasfında Hazine adına; 1246 parsel sayılı 2.644,70 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, tarla vasfıyla ... adına; 1567 parsel sayılı 5.573,18 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, tarla vasfıyla ... adına ve 1567 parsel sayılı 1.498,99 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, tarla vasfıyla ... adına tespit edilmiştir. 2. Davacı - birleşen dosya davalısı ... vekili, Asliye Hukuk Mahkemesine sunduğu dava dilekçesinde; ... köyü 1 pafta 372 parselin etrafında ...Deresi, Hali arazi, 2 45... parseller ve Hali arazi ile çevrili taşınmaz yönelik olarak satın alma ve eklemeli zilyetliğe dayanarak, taşınmazın davacı adına tescilini talep etmiştir. 3. Asıl davada müdahil ... dilekçesinde; davaya konu edilen alanda 2 45... numaralı parseller ile komşu 7.500 m²lik alana yönelik olarak, ırsen intikal ve eklemeli zilyetliğe dayanarak, taşınmazın adına tescilini talep etmiştir. 4. Davalı - birleşen dosya davacısı Hazine vekili ayrı ayrı açtığı birleşen davalara sunduğu dava dilekçelerinde; ... köyü 15 66... parseller bakımından tespit maliki davalı ...’nun zilyetlikle kazanma koşullarının oluşmadığını ve taşınmazın evveliyatının orman sayılan yerlerden olduğunu ileri sürerek, kadastro tespitinin iptali ile Hazine adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir. 5. Birleşen dosya davacısı ...vekili dava dilekçesinde; Kemerburgaz köyünde müvekkiline iki ...arasında 4 dönüm iki evlek gayrimenkul ile 3 dönüm iki evlek arazinin iskan tevzi defterine kaydedilerek verildiği iddiasıyla, ... köyü 1566 parselin tapu kaydının iptali ile müvekkili olan davacı adına tespit ve tesciline veya denkleştirici adalet ilkesine göre taşınmazın dava tarihindeki değerinin tespit edilerek dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. 6. Müdahil ... vekili dilekçesinde ve yargılama safhasındaki beyanlarında; müvekkili olan müdahilin...ilçes... mevkii, F21-c-08-b-4-A pafta, 971 parselin zilyedi olduğunu, müdahilin zilyedi olarak beyanlar hanesine işlenmesi ve taşınmazın Hazine adına tesciline dair Eyüp 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin (Kadastro Mahkemesi sıfatıyla) 2005/167 Esas, 2009/218 Karar sayılı, 02.06.2009 tarihli kesinleşmiş kararının mevcut olduğunu, müdahil adına yeni numarası 157 olan parselle ilgili (eski 971) doğrudan satış başvurusu yapıldığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. 7. Müdahil ... vekili müdahale dilekçesinde; müvekkili olan müdahilin ...Mahallesi, 1 pafta 372 parsel çevresindeki 1246 parsel üzerine inşa edilen ... Blok, D:3 numaralı daireyi satın aldığını, ... numaralı parsel üzerinde bulunan bağımsız bölümlerin müdahil ve muhtelif şahıslar adına tescilli olduğunu, tapu kaydına güvenerek taşınmaz iktisap eden iyi niyetli üçüncü kişi olduğunu belirterek, davanın ... numaralı parsel yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir. 8. Asıl ve birleşen davalarda verilen önceki tarihli kararlar Yargıtay tarafından bozulmuş olup, uyulan bozma ilamlarında; yörede yapılan kadastro çalışmalarında dava konusu taşınmazlar hakkında tutanak düzenlendiği ve aynı yere ilişkin açılan davaların birlikte görülmesi gerektiği belirtilmiştir. II. CEVAP Davalılar cevap dilekçelerinde; davanın reddini savunmuşlardır. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece (Kadastro) Mahkemesinin 05.03.2020 tarihli ve 2011/48 Esas, 2020/36 Karar sayılı kararı ile, davacı - karşı davalı ...'nun 971, 980 (yeni 1 78... parsel), 1246, 15 66... parseller yönünden, birleşen 2016/61 Esas sayılı dosya davacısı ...'ın 1566 parsel yönünden açmış olduğu davalar ile müdahil ...'ın (devamında mirasçılarının) müdahale yoluyla bu parsellere ilişkin müdahil ...'ın 1246 parsele ilişkin davalısı Hazine ve ... ile olan davalarının reddine, davalı birleşen dosya davacısı Hazinenin davalarının ve diğer dosyalardaki davalı sıfatıyla yapmış oldukları taleplerinin kabulüne, 1566, 1567, 971, 9 80... sayılı parsellerin davalı Hazine adına tespitine ve malik hanesinin tapuda Hazine olarak gösterilmesine, bu şekilde tapuya tesciline, 971 numaralı parsel yönünden Eyüp 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2007/56 Esas, 2007/146 Karar sayılı 02.05.2008 tarihinde kesinleşmiş kararı gereği "... işgalinde" şeklindeki şerhin tapuda korunmasına, müdahil ...'ın (devamında mirasçılarının) müdahale talebini içeren dilekçesinde belirttiği alana karşılık gelen kararın 1. fıkrasında gösterilmeyen 1565, 1616 (1797) ve 1618 sayılı parsellere yönelik taleplerinin reddine, davacı ...'ın 1566 parsele yönelik tespit ve tescil talebinin reddi halinde "denkleştirici adalet ilkesine göre taşınmazın dava tarihindeki değerinin tespit edilerek, dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline," yönelik talebinin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) m.114/1-c ve m.115 uyarınca görev yönünden usulden reddi ile bu talep yönünden görevsizliğe karar verilmiştir. IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen 05.03.2020 tarihli ve 2011/48 Esas, 2020/36 Karar sayılı kararına karşı davalı ... vekili tarafından vekalet ücretine, davacı birleşen dosyada davalı ... vekili, müdahil ... mirasçıları vekili, davalı birleşen dosyada davacı Hazine vekili, asli Müdahil ... vekili, müdahale talebinde bulunan ... vekili, müdahale talebinde bulunan ... ve arkadaşları vekili tarafından esasa yönelik olarak temyiz isteminde bulunulması üzerine Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 14.12.2021 tarihli ve 2021/5874 Esas, 2021/12441 Karar sayılı ilamıyla, "971 parsele yönelik Hazine vekilinin ve 980 parsele yönelik davacı, birleşen dosyada davalı ... vekilinin temyiz itirazları bakımından; Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına ve uyulan bozma ilâmında açıklandığı üzere işlem yapılıp sonucu dairesinde hüküm tesis edildiğine göre temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 1566, 1567 parsellere yönelik davacı, birleşen dosyada davalı ... vekili ve müdahil ... mirasçıları vekilinin temyiz itirazları bakımından; Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına ve uyulan bozma ilâmında açıklandığı üzere işlem yapılıp dava konusu 15 66... parsel numaralı taşınmazların 1942 tarihli hava fotoğrafında orman sayılan yerlerden olduğu belirlendiğine ve sonucu dairesinde hüküm tesis edildiğine göre temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 1246 parsele yönelik temyiz itirazları bakımından; Dava konusu 1246 parselin Eyüp 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin (Kadastro Mahkemesi sıfatıyla) 2000/5 08... /194 Karar sayılı kesinleşmiş dosyasında davalı olduğu anlaşılmaktadır. Kadastro tespitine itiraz davalarında çekişmeli taşınmaza ait tespit tutanaklarının asılının dosya içerisinde bulunması zorunlu olduğu halde, tutanak aslı ve bahse konu mahkeme dosyası, dosya arasına alınmamıştır. Bu şekilde eksik incelemeye dayalı olarak karar verilemez. Dosya arasındaki tapu kayıtlarından dava konusu 1246 parselin eldeki dosyada davalı olmasına rağmen sehven kadastro tutanağı kesinleştirildiği ve bu surette oluşan tapu kaydının sonraki tarihlerde kat irtifakı kurulmak suretiyle dava dışı üçüncü kişilere satıldığı ancak davanın yeni tapu maliklerine yöneltilmediği anlaşılmaktadır. Bu nedenle, dava 1246 parselin yeni kayıt maliklerine yöneltilmeli, savunma ve delilleri tespit edilmeli; oluşacak sonuca göre de görev hususu düşünülmelidir" denilerek, İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur. İlk Derece Mahkemesince, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda, ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararla, "... Mahallesi 1246 parsel hakkında Eyüp 1. Asliye Hukuk Mahkemesi (Kadastro Mahkemesi sıfatıyla) 2000/5 08... /194 Karar sayılı kararı ile hüküm kurulduğu ve kararın kesinleşmiş olduğu, mahkemenin bu esasında açılan taraflardan parsel hakkında başkaca bir talep kalmadığının anlaşıldığı" gerekçesiyle, 1246 parsel yönünden esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı ... vekili temyiz dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi kararının hatalı olduğunu ileri sürerek, kararın bozulmasını talep etmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Dava, kadastro tespitine itiraza ilişkin olup, dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava konusu taşınmazda kişiler yararına zilyetlikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığı ve 1246 parsel syılı taşınmaza yönelik dava bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır. İlk Derece Mahkemesince, tarafların 1246 parsel sayılı taşınmaz hakkında davaları bulunmadığı gerekçesiyle, esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedilmiş ise de, verilen bu karar dosya kapsamına uygun düşmemektedir. Öncelikle belirtmek gerekir ki, 1246 parsel sayılı taşınmaz, kadastro tespit gününden önce davacı ... tarafından tescil davasına konu edilmiş olup, devam eden tescil davası ve tescil davasının devamı niteliğinde olan eldeki dava dikkate alınmaksızın, 1246 parsel hakkında Eyüp 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin (Kadastro Mahkemesi sıfatıyla) 2000/5 08... /194 Karar sayılı kararı ile verilen hükmün, kesin hüküm teşkil ettiğinden söz edilemez. Bunun yanında, tespit gününden önce mülkiyeti ihtilaflı hale getirilen 1246 parsel sayılı taşınmaz hakkında 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 30/2. maddesi uyarınca resen araştırma ilkesi uygulanmak suretiyle yargılama yapılması, bu kapsamda malik hanesinin bizzat mahkeme tarafından belirlenecek gerçek hak sahibi adına doldurulması ve bu suretle bizzat kadastro hakimi tarafından sicil oluşturalacak şekilde infaza elverişli bir hüküm kurulması da zorunludur. Hal böyle olunca; davacı ... tarafından tescil davasına konu edilen ve eldeki dava dosyasında da dava konusu olduğu kabul edilerek bozma öncesi kurulan hükümde yer verilen 1246 parsel sayılı taşınmaz yönünden esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedilmesi hatalıdır. Hal böyle olunca; İlk Derece Mahkemesince, öncelikle davacı ... vekilinin 22.10.2024 tarihli duruşmadaki beyanı duraksamaya yer vermeyecek şekilde kendisine açıklattırıldıktan sonra, eldeki dava dosyasında resen araştırma ilkesi uygulanacağı da gözetilerek, dosya içerisinde yer alan tüm deliller değerlendirilmek ve özellikle Eyüp 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1989/1033 Esas sayılı dava dosyasında 26.06.1992 tarihinde icra edilen keşifte dinlenilen mahalli bilirkişi ve tanık beyanları da dikkate alınmak suretiyle, gerçek kişiler yararına zilyetlikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığı belirlenerek ulaşılacak sonuca göre, doğru ve infaza ve taşınmaz hakkında sicil oluşturmaya elverişli şekilde karar verilmelidir. İlk Derece Mahkemesince, bu husus gözden kaçırılarak, aksi düşünce ile yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve kanuna aykırı olduğundan, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir. VI. KARAR Açıklanan nedenlerle; Davacı ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un geçici 3. maddesi yollaması ile 1086 sayılı Kanun'un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, İstek halinde peşin harcın temyiz eden davacıya iadesine, 1086 sayılı Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 07.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Atıf: Yargıtay 8. Hukuk Dairesi, E. 2026/364, K. 2026/2343, T. 07.04.2026, www.arakarar.com/karar/yargitay-8-hukuk-dairesi-2026-364-e-2026-2343-k-465c52ab6bd0