Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026/2763 E. 2026/8613 K.

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/2228 Esas, 2025/2560 Karar KARAR : Esastan ret

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazların Hazine adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; ... ili, ... ilçesi, ... köyü 1 21... parsel ve 1 05... parsel sayılı taşınmazların kamulaştırma bedelinin tespitini ve Hazine adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın sulu tarım arazisi niteliğinde olduğunu, taşınmazın konumu ve önemli merkezlere olan mesafesi göz önüne alınarak objektif değer artışı uygulanması gerektiğini ileri sürerek Anayasa Mahkemesi kararı uyarınca kamu alacaklarına uygulanan en yüksek faizin uygulanmasına karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne ve kamulaştırma bedelinin tespiti ile davalı tarafa ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalı adına tapu kaydının iptali ile Maliye Hazinesi adına kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; tarla vasıflı 1 21... parsel bakımından; sulu tarım yapılan taşınmazda münavebe deseni ile münavebeye esas alınan bitkilerin doğru olmadığını ve yıllık net gelirin oldukça düşük hesaplandığını, üretim masraflarının fazla hesaplandığını, kapitalizasyon faiz oranının %3 olarak esas alınması gerektiğini, objektif unsur ilave oranının düşük olduğunu, arta kalan kısımda kıymet azalışının yanlış hesaplandığını, değişik iş dosyası ile huzurdaki dava arasında açık çelişki bulunduğunu, taşınmazın arsa vasfında kabul edilmesi gerektiğini, arsa vasıflı 1 05... parsel bakımından emsal nitelikteki satışların tespiti için yeterli inceleme ve araştırma yapılmadığını, emsal nitelikteki taşınmazla uyuşmazlığa konu taşınmazın kıyasında hatalar yapıldığını, bildirdikleri emsal nitelik teşkil edebilecek satışların incelenmediğini, arta kalan kısımda kıymet azalışının yanlış hesaplandığını, değişik iş dosyası ile huzurdaki dava arasında açık çelişki bulunduğunu, taşınmaz üzerindeki mütememmim cüz değerinin düşük hesaplandığını ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile sulu tarım arazisi niteliğindeki dava konusu 1 21... parsel sayılı taşınmaza net ürün gelirine göre değer biçilmesinde yöntem olarak bir isabetsizlik bulunmadığı, dava konusu taşınmazın niteliği ve konumuna göre uygulanan kapitalizasyon faizi oranı ile objektif değer artışı oranının uygun olduğu, bilirkişi heyeti raporunda belirtilen münavebe ürünleri ve verilerinin bölgenin münavebe yapısı ve resmî tarım verileri ile uyumlu olduğu, İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü verilerinde belirtilen masraflarla ekonomik tarım yapılamayacağından üretim masraflarının brüt gelirin 1/3'ü oranında hesaplanmasında isabetsizlik görülmediği, aynı bölgeden önceki yıllarda intikal eden dosyalarda bir yılda birden fazla ürün alınabilecek şekilde (1. yıl buğday - taze fasulye; 2. yıl salçalık domates) benimsenen münavebenin Yargıtay denetiminden de geçerek onanmak suretiyle kesinleştiği, eldeki davada bilirkişi heyetince 1.yıl buğday -ıspanak; 2.yıl taze fasulye münavebesine göre yapılan değerlendirme yöre koşullarına uygun olduğundan ve özellikle bulunan sonuç değer taşınmazın gerçek değerini yansıttığından münavebenin uygun görüldüğü, 1 05... parsel sayılı taşınmazın arsa olarak kabulü ile emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesine ilişkin İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve kanuna uygun olduğu kanaati ile davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalı tapu maliki arasındaki dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki ... ili, ... ilçesi, ... köyü 1 05... parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinde ve alınan rapor uyarınca bedelinin davacı idareden tahsiline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Arazi niteliğindeki ... ili, ... ilçesi, ... köyü 1 05... parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelir esas alınarak değer biçilmesi yerindedir.

4. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Davalıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 07.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.